Zrozumienie i prawidłowe ustawienie pługa jest kluczowe dla efektywnej i równomiernej orki. Wiele źródeł podaje różne informacje na temat regulacji, co może prowadzić do nieporozumień. Ten artykuł ma na celu uporządkowanie wiedzy na temat najważniejszych regulacji pługa, zwłaszcza w kontekście pługów zawieszanych, ze szczególnym uwzględnieniem amortyzatorów kół Kverneland, choć niektóre aspekty dotyczą również starszych konstrukcji.
Regulacja Szerokości Pierwszej Skiby
Regulacja szerokości pierwszej skiby to jeden z fundamentalnych elementów prawidłowego ustawienia pługa. Jej zadaniem jest zapewnienie, aby pierwszy korpus orał na odpowiednią szerokość, co ma wpływ na równomierność całej orki oraz na zachowanie prostej linii jazdy ciągnika.
Różne Podejścia do Regulacji Pierwszej Skiby
- W Agromechanice często pisze się, że szerokość pierwszej skiby dostosowuje się do rozstawu tylnych kół ciągnika.
- W RPT (Rolniczy Przegląd Techniczny) natomiast sugeruje się, że regulacji pierwszej skiby dokonuje się podczas drugiego przejazdu. Pierwszy korpus powinien nieco nadkładać, aby wyrównać powierzchnię z poprzednim przejazdem. Autorzy RPT podkreślają również, że ma to związek ze ściąganiem pługa, albo że ma to wpływ na równomierną szerokość pozostałych skib.
Wpływ Regulacji na Kąt Natarcia Lemieszy
W starszych pługach zagonowych ramowych zawieszanych, w stojaku znajduje się oś wykorbiona, która służy do regulacji pierwszej skiby i jednocześnie punktu pociągowego. W pługach obracalnych jednobelkowych te ustawienia dokonuje się razem lub oddzielnie za pomocą śruby rzymskiej lub siłownika. Należy pamiętać, że za pomocą osi wykorbionej, sterowanej korbką, nie zmieniamy w rzeczywistości szerokości tylko pierwszej skiby, ale wszystkich jednocześnie, zmieniając przy tym jakby kąt natarcia lemieszy.
Niektóre źródła podają, że zmiana szerokości pierwszej skiby powinna być następstwem zmiany głębokości orki, tak aby był zachowany jednakowy stosunek szerokości do głębokości korpusu. Zasada ta mówi: im głębiej, tym szerzej i na odwrót. Z kolei na zimę lepiej jest zostawić glebę w ostrej skibie (wysztorcowaną), czyli orać głęboko i wąsko.
Regulacja Szerokości Roboczej Pługa
Regulacja szerokości roboczej pługa to odrębne zagadnienie, które nie występuje w starszych pługach. W nowszych modelach może być realizowana mechanicznie, skokowo, lub hydraulicznie, płynnie. Co ciekawe, zmiana tej szerokości nie zmienia kąta natarcia lemiesza, co jest związane z zasadą czworoboku przegubowego.
Zmiana Szerokości Poprzez Odejmowanie Korpusów
Innym sposobem zmiany szerokości orki jest odejmowanie i dokładanie korpusów. W takim przypadku belka musi mieć budowę kołnierzową, lub teleskopową, aby po odjęciu korpusu od tyłu nie wystawała "pusta" belka.
Regulacja Głębokości Orki w Nowszych Pługach Obracalnych
W nowoczesnych pługach obracalnych regulacja głębokości orki często budzi pytania. Chociaż niektóre źródła mogą wspominać o kółku kopiującym, obecnie powszechnie stosuje się regulację siłową. Kółko kopiujące jest bardziej typowe dla pługów przyczepianych. Regulacja siłowa (lub pozycyjna) z pewnością wyklucza kółko kopiujące.
Jeśli operator chce pracować za pomocą regulacji kopiującej (z użyciem kółka), musi ustawić podnośnik na dociążanie (regulację ciśnieniową), czyli podnoszenie pod mocno zmniejszonym ciśnieniem. Ma to na celu uniemożliwienie podniesienia pługa od ziemi, jednak wówczas traci się dociążanie tylnej osi masą pługa.
Amortyzator Koła w Pługach Kverneland
Amortyzator koła w pługach Kverneland, często spotykany w nowoczesnych konstrukcjach, odgrywa istotną rolę w utrzymaniu stabilności i równomierności pracy. Jego głównym zadaniem jest tłumienie drgań i wstrząsów przenoszonych z podłoża na pług, co przekłada się na płynniejszą jazdę i mniejsze obciążenie konstrukcji. W kontekście regulacji, amortyzator ten wspomaga utrzymanie stałej głębokości orki, zwłaszcza na nierównym terenie, co pośrednio wpływa na jakość pracy wszystkich korpusów.
Przesuwanie Wzdłużne Pługa
W nowszych pługach stosuje się również przesuwanie wzdłużne pługa, co pozwala na wychylenie pierwszego korpusu poza rozstaw kół ciągnika. Dzięki temu oba koła ciągnika jadą po caliźnie, co niesie ze sobą kilka praktycznych korzyści:
- Zapewnia równomierne obciążenie kół ciągnika.
- Ułatwia utrzymanie prostej linii orki.
- Minimalizuje ugniatanie zaoranej gleby.
- Poprawia estetykę orki.
Poziomowanie Pługa
Poziomowanie pługa jest podstawową regulacją, której celem jest zapewnienie, aby lemiesze wszystkich korpusów pracowały na jednakowej głębokości i pod jednakowym kątem, co jest kluczowe dla uzyskania równej i estetycznej orki.
Podsumowanie Regulacji Pługów Zawieszanych
Poniższa tabela porządkuje główne regulacje w pługach zawieszanych, z wyłączeniem pługów przyczepianych:
| Regulacja | Typ Pługa | Sposób Regulacji | Cel Regulacji |
|---|---|---|---|
| Szerokość pierwszej skiby | Stare zagonowe, obracalne jednobelkowe | Oś wykorbiona (korbka), śruba rzymska/siłownik | Dostosowanie do rozstawu kół, wyrównanie powierzchni, wpływ na równomierność pozostałych skib, kompensacja ściągania |
| Szerokość robocza pługa | Nowsze (mechaniczna, hydrauliczna) | Mechaniczna (skokowa), hydrauliczna (płynna) | Zmiana szerokości orki bez zmiany kąta natarcia lemiesza (czworobok przegubowy) |
| Głębokość orki | Nowsze obracalne | Regulacja siłowa (pozycyjna), (opcjonalnie kółko kopiujące z dociążaniem) | Utrzymanie stałej głębokości orki, optymalizacja warunków dla roślin |
| Przesuwanie wzdłużne | Nowsze pługi | Mechanizm przesuwu | Wychylenie pierwszego korpusu poza rozstaw kół ciągnika, jazda po caliźnie, równomierne obciążenie |
| Poziomowanie | Wszystkie zawieszane | Trójpunktowy układ zawieszenia, śruby regulacyjne | Zapewnienie równej głębokości i kąta pracy wszystkich korpusów |
Ustawienia pługa Kverneland i Packomat
tags: #amortyzator #kola #kverneland