W polskim rolnictwie jednym z cyklicznych obowiązków wynikających z przepisów prawa jest przeprowadzanie okresowego badania technicznego opryskiwaczy, potocznie nazywanego atestem. Obowiązek ten wynika z regulacji krajowych wdrażających unijne zasady zrównoważonego stosowania pestycydów oraz przepisów o ochronie roślin. Posiadanie ważnego badania jest kluczowe nie tylko dla uniknięcia sankcji, ale przede wszystkim dla zapewnienia bezpieczeństwa operatora, konsumenta oraz ochrony środowiska.
Terminy i ważność badań technicznych
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, opryskiwacze polowe i sadownicze muszą przechodzić okresowe badania potwierdzające ich sprawność techniczną. Kluczowe zasady dotyczące terminów badań to:
- Nowe opryskiwacze: Pierwsze badanie techniczne należy przeprowadzić nie później niż po upływie 5 lat od dnia zakupu maszyny.
- Kolejne badania: Po upływie okresu ważności pierwszego atestu, sprzęt musi być poddawany kontroli w odstępach czasu nie dłuższych niż 3 lata.
Warto pamiętać, że niektóre systemy certyfikacji produkcji żywności mogą wymagać przeprowadzania badań technicznych częściej niż co 3 lata. Należy również zwrócić uwagę na nowe, elastyczne przepisy dotyczące terminów, które ułatwiają planowanie przeglądu:
- Zasada „do 30 dni przed terminem”: Jeśli rolnik wykona przegląd w oknie 30 dni przed wygaśnięciem ważności poprzedniego atestu, termin kolejnego badania nie ulega skróceniu.
- Badanie „grubo przed czasem”: W przypadku wykonania badania wcześniej niż 30 dni przed terminem, system pozwala na uzyskanie „gratisowego” miesiąca - termin kolejnego badania liczy się od daty wykonania obecnego przeglądu.
Wymagania i przebieg badania
Badanie techniczne nie polega na pobieżnej kontroli. Sprawdzane są elementy decydujące o dawce cieczy, równomierności oprysku oraz bezpieczeństwie pracy. Najwięcej poprawek wynika z zaniedbań w konserwacji sprzętu, takich jak:
- Nieszczelności: Pęknięte węże, sparciałe uszczelki czy luźne opaski.
- Rozpylacze: Zużyte końcówki, które mimo poprawnego wyglądu, na stole pomiarowym wykazują różnice w wydatku cieczy.
- Manometr: Urządzenia zaparowane, z pękniętą szybką lub nierówną pracą wskazówki dyskwalifikują sprzęt.
- Stabilność ciśnienia: Problemy z regulatorem i mieszadłem hydraulicznym.
- Stan belki: Luzy, krzywe sekcje i problemy ze stabilizacją wysokości.
Przed przystąpieniem do badania, właściciel ma obowiązek umyć opryskiwacz z zewnątrz i wewnątrz oraz wypełnić zbiornik do połowy czystą wodą. Badanie powinno odbywać się na równym, utwardzonym i osłoniętym od wiatru terenie.
Gdzie wykonać atest?
Najważniejszą zasadą jest korzystanie wyłącznie z upoważnionych stacji kontroli opryskiwaczy. Atest wykonany „u znajomego mechanika” lub bez odpowiednich dokumentów nie zostanie uznany podczas kontroli, np. przeprowadzanej przez Państwową Inspekcję Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN).
W rolniczej praktyce funkcjonują dwa rodzaje stacji:
- Stacje stacjonarne: Rolnik dostarcza maszynę do punktu technicznego.
- Stacje mobilne: Specjalistyczny sprzęt dojeżdża bezpośrednio do gospodarstwa.
Listę upoważnionych jednostek można zweryfikować na stronach internetowych poszczególnych wojewódzkich inspektoratów ochrony roślin i nasiennictwa. Pozytywny wynik badania kończy się wydaniem zaświadczenia oraz naklejeniem na opryskiwacz znaku kontrolnego.
Konsekwencje braku ważnego badania
Stosowanie sprzętu niesprawnego technicznie lub nieskalibrowanego, a także uchylanie się od obowiązku poddawania go badaniom, podlega karze grzywny. Ponadto, w przypadku kontroli, brak ważnego atestu może skutkować problemami z otrzymaniem dopłat oraz sankcjami administracyjnymi. Nierównomierna dystrybucja pestycydów wynikająca ze złego stanu technicznego maszyny prowadzi do konieczności zwiększenia liczby zabiegów oraz ryzyka przekroczenia norm pozostałości środków ochrony roślin w płodach rolnych, co może skutkować zakazem wprowadzania produktów do obrotu.
tags: #atesty #do #opryskiwacz #wloclawek