Regulacja Fazy Rozrządu i Luzu Zaworowego w Ciągniku Ursus C-360

Wprowadzenie do Regulacji Rozrządu w Ursusie C-360

Prawidłowe ustawienie rozrządu oraz luzu zaworowego w ciągniku Ursus C-360 jest kluczowe dla efektywnej i bezawaryjnej pracy silnika. Problemy z ustawieniem rozrządu mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, takich jak uderzenia zaworów o tłok, nieprawidłowe spalanie paliwa, utrata mocy, nadmierne zużycie paliwa, przegrzewanie się silnika, trudności z rozruchem, a nawet jego destrukcja.

Wielu użytkowników i mechaników Ursusa C-360 napotyka trudności w prawidłowej regulacji, zwłaszcza w przypadku wymiany części lub po kapitalnym remoncie silnika. Często pojawiają się objawy takie jak nierówna praca silnika, palenie tylko na dwa tłoki, przyspieszony zapłon czy stukanie zaworów. Poniższa instrukcja ma na celu kompleksowe przedstawienie metod i problemów związanych z regulacją rozrządu i luzu zaworowego w tym popularnym ciągniku rolniczym.

Zrozumienie Oznaczeń i Ustawienia Kół Rozrządu

System rozrządu w Ursusie C-360 opiera się na zestawie kół zębatych: od wału korbowego, wałka rozrządu, pompy wtryskowej oraz koła pośredniego. Prawidłowe zgranie tych kół jest niezbędne do synchronizacji pracy silnika.

Koło Pośrednie - Rola i Charakterystyka

Koło pośrednie jest elementem, którym można kręcić dowoli, ponieważ pełni jedynie funkcję pośrednią i jest osadzone na łożysku. Z tego, co pamiętamy, trzeba ustawić kropkę na pośrednim pomiędzy kropki na wałku rozrządu i pompie wtryskowej, a nacięcie (kreska) na pośrednim pomiędzy kreski na kole od wału.

Standardowe Oznaczenia Kół Zębatych

Na kołach rozrządu występują najczęściej kropki i kreski. Nie ma kółek, są tylko kropki i kreski na kołach: pośrednim, od wałka rozrządu i pompy wtryskowej. Trzeba wszystko ustawić parami, czyli kropka z kropkami, kreska z kreskami. Na jednym kole masz np. kropkę na kole pośrednim pomiędzy 2 kropki na innym kole. Wszystkie znaki muszą wchodzić między siebie.

Szczegółowe Ustawienie na Znaki

Według doświadczeń mechaników, aby prawidłowo ustawić rozrząd na znaki:

• Wał korbowy należy ustawić znakiem do góry.
• Wałek rozrządu ustawić znakiem do koła pośredniego.
• Pompę paliwa również ustawić znakiem do środka koła pośredniego.
• Następnie należy przyłożyć koło pośrednie tak, żeby znaki pasowały.

Warto pamiętać, że koła od wałka rozrządu i pompy wtryskowej w wersji zetorowskiej były niezamienne. Niektórzy uważają, że koła od wałka rozrządu i pompy można stosować zamiennie, są identyczne i nawet jak ich pozamieniać, to wyjdzie na to samo. Każde ma znaki punktowe i 0.

Problemy z Oznaczeniami i Częściami Zamiennymi

Częstym problemem, zwłaszcza po remoncie silnika, jest fakt, że znaki na nowych lub starych częściach mogą być nieczytelne, starte lub nieprawidłowo nabite. Na starym kole wałka rozrządu może być nabity tylko znak 0, nie ma kropek, tak jak na tym od pompy wtryskowej. W tanich podróbach nie możesz być pewnym nawet prawidłowości nabicia znaków. Nowe części wykonane przez prywatnych producentów do starych ciągników często mają inaczej nacięte znaki, a wpusty na kliny mogą być wykonane niedokładnie.

Użytkownicy zgłaszali sytuacje, gdzie koło od napędu pompy wtryskowej było przestawione o jeden ząbek (zamiast 0 w 0, było 0 w kropki). Wałek rozrządu również bywał przestawiony o jeden ząbek.

Ustawianie Rozrządu "Od Zera" (Bez Oznaczeń)

W przypadku braku pewności co do poprawności oznaczeń lub ich nieczytelności, rozrząd można ustawić od podstaw, polegając na położeniu tłoka i zaworów oraz początku tłoczenia paliwa. Jest to metoda wymagająca precyzji, ale często skuteczna.

1. Ustawienie wału korbowego w Górnym Martwym Punkcie (GMP) na I tłoku: Wał należy ustawić w GMP na I tłoku (tym bliżej rozrządu).
2. Ustawienie wałka rozrządu w martwym punkcie: Wałek rozrządu należy ustawić w martwym punkcie, tak aby zawory na I tłoku były niewciśnięte (oba zawory powinny być zamknięte).
3. Ustawienie pompy wtryskowej: Pompę wtryskową należy ustawić tak, aby zaczynała dawać paliwo na wtrysk od I tłoka. W tym celu wykręć rurkę od wtrysku z pompy i obserwuj początek podnoszenia się "oczka ropy" w sekcji.
4. Montaż i sprawdzenie: Po tych czynnościach załóż koło pośrednie. Następnie obróć kilka razy wałem korbowym za pomocą klucza, aby upewnić się, czy tłoki nie spotykają się z zaworami. Przykręć wszystko, co potrzeba, i spróbuj uruchomić silnik. Jeśli wszystko jest w porządku, silnik zapali.

Precyzyjne Ustawienia Kątów i Punktów Wtrysku

Instrukcje napraw dostarczają precyzyjnych danych weryfikacyjnych dla faz rozrządu i początku wtrysku:

• Otwarcie zaworu ssącego: 6 stopni przed Górnym Martwym Położeniem (GMP).
• Zamknięcie zaworu ssącego: 44 stopnie po Dolnym Martwym Położeniu (DMP).
• Otwarcie zaworu wydechowego: 40 stopni przed Dolnym Martwym Położeniem (DMP).
• Zamknięcie zaworu wydechowego: 10 stopni po Górnym Martwym Położeniu (GMP).
• Kąt początku tłoczenia (wtrysku): 24 stopnie przed GMP.

Aby sprawdzić początek wtrysku paliwa, należy odkręcić pierwszy przewód wtryskowy. W tym momencie musi być początek wtrysku paliwa - zaczyna się podnosić oczko ropy w sekcji. Cofając wał i powoli poruszając zgodnie z obrotami silnika, jak tylko drgnie oczko, należy zmierzyć suwmiarką, ile od tego momentu podniesie się tłok do góry. Powinno to być około 7-8 mm. Jeśli wtrysk następuje, gdy GMP zbliża się do kreski na bloku, jest za późny. Odchylenie pompy od silnika opóźnia wtrysk.

Znaczenie i Regulacja Luzu Zaworowego w C-360

Aby silnik Ursusa C-360 mógł prawidłowo działać, należy dbać o właściwą regulację jego zaworów i całą tę czynność wykonywać systematycznie. Dzięki temu będzie mógł cieszyć się on dłuższą żywotnością i efektywnością.

Dlaczego Regulacja Zaworów Jest Istotna?

Okresowe sprawdzanie i regulacja luzu zaworowego w Ursusie C-360 są bardzo istotne ze względu na to, że bez wykonywania takich czynności mogą pojawić się poważne problemy z pracą silnika. Kontrola luzów zaworowych jest ważna, ponieważ:

1. Odpowiednie otwieranie i zamykanie zaworów:
   • Zbyt mały luz może sprawić, że zawór nie domyka się w 100%, co przyczynia się do jego przegrzewania się, utraty kompresji czy wypalania gniazda zaworowego.
   • Zbyt duży luz może prowadzić do stukania zaworów, opóźnionego otwierania zaworu, obniżonej mocy silnika, gorszego napełnienia cylindra mieszanką oraz większego zużycia paliwa.
2. Zwiększenie trwałości silnika: Systematyczna kontrola luzów zaworowych zmniejsza niebezpieczeństwo destrukcji elementów układu rozrządu, takich jak popychacze, wałek rozrządu, dźwignie czy same zawory.
3. Optymalna moc i spalanie: Odpowiedni luz wiąże się z właściwym czasem otwarcia zaworów, a to z kolei - z pełną mocą i mniejszym spalaniem paliwa.
4. Cicha i równa praca silnika: Prawidłowo ustawione luzy zapewniają cichszą i bardziej równomierną pracę jednostki napędowej.

Producenci rekomendują kontrolowanie luzów zaworowych co 400 motogodzin (mth) lub nawet częściej, jeśli dochodzą niepokojące odgłosy (stuki) lub silnik pracuje nieprawidłowo. Należy wykonywać tę czynność także po każdym zdjęciu głowicy silnika.

Właściwy Luz Zaworowy C-360

Odpowiedni luz zaworowy sprawia, że silnik może we właściwy sposób pracować. Jaki luz zaworowy w C-360 powinien być:

• Dla zaworu ssącego: 0,18-0,22 mm (często podawana wartość to 0,20 mm).
• Dla zaworu wydechowego: 0,28-0,32 mm (często podawana wartość to 0,30 mm).

Wartości te są prawidłowe zarówno przy zimnym, jak i przy gorącym silniku.

Metody Ustawiania Luzu Zaworowego

Sposób 1: Ustawianie cylindrów według GMP i kolejności zapłonu

1. Demontaż pokrywy zaworów: Odkręć śruby (kluczem 13 mm) blokujące dostęp do zaworów. Spróbuj podważyć pokrywę przy pomocy śrubokręta, tak aby nie doprowadzić do destrukcji powierzchni uszczelniających.
2. Ustawienie pierwszego cylindra w GMP: Obróć wał korbowy zgodnie z kierunkiem pracy silnika. Na podstawie największego wychylenia popychaczy rozpoznasz pozycję GMP (górny martwy punkt). Aby go znaleźć, obracaj wał korbowy do chwili, gdy zawory pierwszego cylindra się zamkną. Monitoruj ruchy popychaczy - jesteś w pobliżu tego punktu, gdy elementy te przestają się ruszać. Jeśli chodzi o znacznik na kole zamachowym, musi on wskazywać 0 stopni.
3. Regulacja luzu zaworowego: Dokonaj pomiaru i regulacji luzu zaworowego przy pomocy szczelinomierza. Zmierz luz, wprowadzając blaszkę pomiędzy dźwigienkę a trzonek zaworu. Regulacji dokonaj, luzując przeciwnakrętkę i obracając śrubę regulacyjną. Kiedy ustawisz odpowiedni luz, dokręć przeciwnakrętkę, przytrzymując jednocześnie wspomnianą śrubę.
4. Regulacja kolejnych cylindrów: Następnie zajmij się regulacją kolejnych cylindrów, zgodnie z kolejnością zapłonu 1-3-4-2, powtarzając te same czynności. Po ustawieniu 1. cylindra, obróć wał korbowy o 180° (pół obrotu) i ustaw zawory 3. cylindra, potem 4., a na końcu 2.
5. Finalne sprawdzenie i montaż: Kiedy wykonasz wszystkie kroki, sprawdź, czy wszystkie elementy zostały dokręcone we właściwy sposób. Załóż następnie pokrywę zaworów z nową uszczelką, sprawdzając jednocześnie, czy olej nie wycieka. Włącz silnik i przekonaj się, czy pracuje równo, sprawdzając, czy nie pojawiają się żadne dziwne odgłosy.

Sposób 2: Ustawienie GMP poprzez "taniec" zaworów

1. Przygotowanie: Ustaw ciągnik na płaskim podłożu, upewnij się, że silnik jest zimny. Odkręć pokrywę zaworów.
2. Ustawienie silnika na pierwszy cylinder w GMP na suwie sprężania: Obróć wał korbowy (przy pomocy korby bądź klucza przez otwór koła zamachowego), aż zawory 4. cylindra będą „tańczyć” (jeden będzie się otwierał, natomiast drugi zamykał) - wtedy 1. cylinder będzie w GMP na suwie sprężania.
3. Ustawianie luzu: Korzystając ze szczelinomierza, zmierz luz pomiędzy dźwigienką zaworową a końcówką trzonka zaworu. Prawidłowy luz w przypadku zaworu ssącego powinien wynosić 0,20 mm, natomiast przy zaworze wydechowym - 0,30 mm. W sytuacji, gdy luz jest nieodpowiedni, poluzuj nakrętkę kontrującą i wyreguluj śrubą regulacyjną. Dokręć kontrę i sprawdź luz po raz kolejny.
4. Kolejność zapłonu i regulacji zaworów: Kolejność zapłonu w Ursus C-360 wygląda następująco: 1-3-4-2. Po ustawieniu 1. cylindra - obróć wał korbowy o 180° (pół obrotu) i ustaw zawory 3. cylindra, potem 4., a na końcu 2.
5. Montaż: Zamontuj pokrywę zaworów, używając nowej uszczelki, jeśli stara jest uszkodzona. Dokręć pokrywę.

Sposób 3: Regulacja z wykorzystaniem paliwa w przewodzie wtryskowym

Aby sprawdzić i uregulować luzy, zawory konkretnych cylindrów trzeba ustawić kolejno w położeniu zamkniętym (tłok powinien znajdować się w górnym martwym punkcie przed suwem pracy).

Sposób ustawienia tłoka pierwszego cylindra w górnym martwym punkcie: Aby sprawdzić, czy jest to początek suwu pracy, można odłączyć od pompy przewód wtryskowy danego cylindra i, obracając wolno wałem korbowym, obserwować powierzchnię paliwa w otworze po odłączonym przewodzie. Drgnięcie paliwa oznacza początek jego tłoczenia; na tym cylindrze oba zawory (ssący i wydechowy) powinny być zamknięte. Możemy na tym cylindrze wyregulować zawory. W podobny sposób jesteśmy w stanie wyregulować luzy zaworów w pozostałych cylindrach, obracając za każdym razem wał korbowy o 180 stopni, zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Kolejność pracy cylindrów to: 1-3-4-2.

Objawy Źle Ustawionych Zaworów w C-360

Zdarza się, że zawory w C-360 są nieodpowiednio ustawione. Można wówczas zaobserwować takie symptomy, jak:

• Nadmierne zużycie paliwa.
• Przegrzewanie się silnika.
• Utrata mocy silnika.
• Problemy z rozruchem silnika.
• Destrukcja silnika.

Najczęstsze Błędy Przy Ustawianiu Zaworów

Niektórzy zapominają, że silnik Ursusa C-360 powinien być zimny w trakcie wykonywania całej operacji. Jeżeli będzie on gorący, może dojść do destrukcji tego elementu oraz błędów w pomiarach, a nawet do poparzenia. Inne problemy związane z ustawianiem zaworów w tym ciągniku to m.in. nieprecyzyjne dokręcanie przeciwnakrętek, nieprzeprowadzanie kontroli po ustawieniu całości czy niewłaściwe ustawienie luzu zaworowego.

Problemy z Jakością Części Zamiennych

Wielu mechaników i użytkowników Ursusa C-360 podkreśla, że dzisiejsze nowe części zamienne, zwłaszcza te produkowane przez niezależnych producentów, mogą być przyczyną trudności w prawidłowym montażu i regulacji. Części to lipa... nikt się nie przykłada, robiąc je do starych ciągników. Wychodzą chyba z założenia, że i tak będzie chodził, bo to idiotoodporne, toporne, chłop to w stodole robi i tak się nie kapnie.

• Nieprawidłowe oznaczenia: Znaki na kołach mogą być inaczej nacięte lub nabite niezgodnie z oryginałem. W tanich podróbach nie można być pewnym nawet prawidłowości nabicia znaków.
• Błędy w wykonaniu: Bywa, że wpusty na kliny nie są wykonane dokładnie w miejscu, gdzie powinny być, co prowadzi do przestawienia.
• Niska trwałość: Sąsiad kupił wałek rozrządu do C-360, po KILKU godzinach pracy ciągnik stanął - starły się krzywki.
• Luzy i niedopasowanie: Jeśli zęby są już podjechane na jednym kole, podobnie jest na współpracującym z nim itd., czyli powstały ponadnormatywne luzy i koła są do wymiany. Nowe pokrywy mogą mieć otwory na śruby, które nie pasują, a nowe czujniki oleju mogą przeciekać.

Z tego powodu wielu profesjonalistów stosuje metody takie jak:

• Przed rozebraniem rozrządu sprawdzenie, czy koła zębate są dobrze ustawione według znaków. Jeżeli nie, robienie własnych oznaczeń i składanie rozrządu według nich.
• Montując silnik za każdym razem, posiadanie starego kompletnego zestawu kół rozrządu, celem porównania (głównie ustawienie wałka rozrządu, pompa wtryskowa to już pikuś).
• Pójście do sklepu z "wzorcowym" zestawem rozrządu i kupowanie tylko pasujących części.

W przypadku wadliwych części zaleca się składanie reklamacji aż do skutku, aby producenci zwrócili uwagę na jakość wytwarzanych zamienników.

Diagnostyka i Rozwiązywanie Problemów

Jeśli po remoncie w Ursusie C-360 rozrząd ustawiony według znaków nie zgadza się, a zawory uderzają o tłoki, należy dokładnie sprawdzić cały układ.

• Weryfikacja koła pośredniego: Czasami winę ponosi źle ustawione koło pośrednie.
• Sprawdzenie wału korbowego: Tłok pierwszego cylindra postawiony w górnym martwym punkcie jest odnośną do wszystkich znaków. W tym układzie muszą wszystkie trzy punkty pasować. Błędy mogą tkwić w źle naciętym wpustie na wale korbowym lub kole zębatym na wale.
• Wizualna kontrola: Po ustawieniu należy poprzez kręcenie powoli wałem sprawdzić wizualnie i po kolei, jak chodzą zawory i kiedy pokazuje się paliwo na pierwszym cylindrze. Wystarczy złe umieszczenie znaczka, a coś nie gra.
• Sprawdzenie pompy wtryskowej: Dobrze jest założyć kawałek przewodu na pierwszą sekcję, obrócić wałem i sprawdzić, czy wtrysk jest w dobrym miejscu. Jeśli wtrysk jest za późny, a pompa jest już maksymalnie odchylona od silnika (co przyspiesza wtrysk), może to oznaczać problem z wałkiem napędu pompy lub jej ustawieniem. Użytkownicy zgłaszali, że frezowanie wałka napędu pompy w częściach zamiennych może być inne w stosunku do oryginału, co wpływa na kąt wtrysku.
• Utrzymujące się problemy: Jeśli dalej pali na 2 gary, to może coś z pompą albo z wtryskami.

Ciągnik pracujący twardziej po zmianie wałka napędu pompy na taki, który powoduje wcześniejszy wtrysk, może oznaczać, że choć teoretycznie jest "poprawniej" według książki, to charakterystyka pracy silnika uległa zmianie. W takiej sytuacji warto obserwować, jak silnik odpala na zimno i reaguje na gaz.

tags: #ciagnik #c #360 #fazy #rozrzad