Początki produkcji ciągników rolniczych marki Fiat
Historia Fiat Trattori S.p.A., spółki grupy Fiat założonej w 1919 roku, sięga produkcji maszyn rolniczych, w szczególności ciągników rolniczych. Przez dekady swojej działalności firma była czołowym producentem we Włoszech i jednym z największych na świecie. Historia Fiat Trattori rozpoczęła się w 1918 roku, kiedy uruchomiono produkcję pierwszego ciągnika, Fiat 702, o mocy 30 KM. Jego następcami były warianty 702A, B i BN, a następnie modele 703B i 703BN. W 1932 roku wprowadzono do produkcji pierwszy gąsienicowy ciągnik rolniczy, Fiat 700C. W tym samym roku produkcja ciągników została przeniesiona z Turynu do Modeny, gdzie założono OCI (Officine Costruzioni Industriali). Pierwszym ciągnikiem produkowanym w nowej fabryce był 702C, o mocy 28 KM zamiast 35 KM, lżejszy od poprzedniej wersji.

Rozwój i przejęcia Fiat Trattori
W 1975 roku Fiat Trattori zakupiło 20% akcji Laverda SpA, firmy założonej przez Pietro Laverda w 1873 roku, która od początku swojej działalności specjalizowała się w produkcji kombajnów zbożowych. W połowie lat 70. rozpoczęto produkcję ciągników Fiat Seria 80, obejmującą modele z 3, 4, 5 i 6 cylindrowymi silnikami: Fiat 580, Fiat 680, Fiat 780, Fiat 880, Fiat 880/5 (5-cylindrowy), Fiat 980, Fiat 1180, Fiat 1280, Fiat 1380, Fiat 1580 i największy Fiat 1880. Te ciągniki były pierwszymi na świecie, których platforma była zamontowana na silentblokach, a kabina została zaprojektowana specjalnie dla nich przez Pininfarina.
Od 1979 do 1983 roku Fiat rozpoczął produkcję ciągników wielkiej mocy we współpracy z amerykańską firmą Versatile. W 1982 roku Fiat wprowadził nową Serię 66, składającą się z modeli o mocy od 45 do 80 KM, znanych jako ciągniki "codzienne", przeznaczone do wykonywania rutynowych zadań w małych i średnich gospodarstwach. W 1977 roku Fiat przejął Hesston, amerykańskiego lidera w produkcji maszyn rolniczych, oraz Braud, wiodącego producenta kombajnów do zbioru winogron, a także włoską firmę Agrifull, specjalizującą się w ciągnikach małej mocy.

Zmiana marki i nowe serie ciągników
Fiat Trattori zmieniło nazwę na Fiatagri i zmieniło barwy z pomarańczowej na bordową, stosowaną na wszystkich nowych ciągnikach. Wraz z przejęciem Hesston i Braud, Fiatagri rozpoczęło również produkcję pras, sieczkarni i maszyn do zbioru winogron. W 1984 roku FiatAgri rozpoczęło produkcję historycznej Serii 90, która zastąpiła Serię 80. Seria ta obejmowała wiele nowych modeli podzielonych na dwie kategorie: średniej i małej mocy (55-90, 60-90, 65-90, 70-90, 80-90, 85-90 Turbo) oraz dużej mocy (115-90, 130-90 Turbo, 140-90 Turbo, 160-90 Turbo, 180-90 Turbo). Modele te były napędzane nową jednostką Fiat-Iveco 8000. Seria 90 była również sprzedawana pod markami Agrifull i Ford, a później także jako New Holland do 2003 roku na rynku europejskim. W 1986 roku FiatAgri przeniosło część swojej produkcji z Modeny do Jesi.

Seria "Winner" i dalsze zmiany w marce
Na przełomie lat 1990/1991 uruchomiono produkcję Serii "Winner", składającej się z czterech modeli: F100, F110, F120 i F130 Turbo. W 1993 roku pojawiła się nowa seria, obejmująca modele F100 i F115, a także dwa modele z turbodoładowaniem: F130 i F140. Seria Winner poprzedzała wprowadzenie Serii "G" przeznaczonej dla dużych farm oraz Serii M z modelami M100, M115, M135 i M160. Seria "G" należała do produktów VERSATILE, północnoamerykańskiej firmy, która współpracowała z Fiatem w zakresie maszyn pod marką HESSTON. Seria G została zaprezentowana podczas targów "Fiera del Levante" w Bari w 1993 roku; styl tej serii był podobny do maszyn Ford z niebieskim logo FiatAgri.
Parę miesięcy później, FiatAgri s.p.a. w 1999 roku zastąpiła Serię L przez Serię TL, a Serię 66 przez Serię New Holland TD. Marki Fiatagri i Ford, a także pozostałe, zniknęły, ustępując miejsca marce New Holland. Pod maską Serii Winner koncernu Fiat znajdowały się silniki marki Iveco o oznaczeniach: 8065.06, 8065.05, 8065.25A, 8065.25. Były to jednostki 6-cylindrowe o pojemności skokowej 5861 cm3 (5419 cm3 w przypadku 8065.06 stosowanego w pierwszej serii F100 DT). Wersje F130 oraz F140 były dostępne z turbodoładowaniem, a ich moc wynosiła od 100 do 140 KM, w zależności od roku produkcji.
FIAT F100 TRACTOR WALKROUND TOUR
Opinie użytkowników i dostępność części
Wśród użytkowników ciągników Fiat pojawiają się różne opinie. Jedni podkreślają ich moc i niezawodność, inni wskazują na wysokie koszty części zamiennych. Na przykład, koszt uszczelniaczy przedniego napędu do modelu Fiat Agri 105 DT wynosił 425 zł za sztukę. Pojawiają się dyskusje na temat spalania, gdzie porównuje się modele Fiat z maszynami innych marek, takich jak Fendt czy John Deere. Jeden z użytkowników zauważa, że Fiat 80-90, mimo że nie jest już produkowany, nadal zbiera dobre opinie za niskie spalanie, moc, zwrotność i wydajny podnośnik, a jedyną jego wadą jest niechęć do pracy poniżej 1300 obr./min.
Część użytkowników podkreśla, że ciągniki Fiatagri, zwłaszcza modele z Serii 80, są solidnymi maszynami, które po latach nadal dobrze służą. Wskazuje się, że części do nich są dostępne w sklepach takich jak Tomasz Lubelski czy Granit, i nie są one szczególnie drogie w porównaniu do innych marek zachodnich. Jeden z właścicieli Fiata 880 DT podkreśla, że ciągnik jest "zajebisty", praktycznie bezawaryjny przez ponad 4 lata użytkowania, a części są łatwo dostępne i nie drogie.
Jednak pojawiają się również głosy wskazujące na problemy z dostępnością części do mniej popularnych modeli, takich jak Seria Winner. Mechanicy zwracają uwagę, że naprawy tych maszyn mogą być czasochłonne i kosztowne ze względu na trudności w zdobyciu podzespołów. Podkreśla się, że wiele maszyn tego typu trafiających na polski rynek jest mocno wyeksploatowanych, co wymaga dodatkowych nakładów na przegląd lub remont. W przypadku Serii Winner, mimo komfortowej kabiny i dobrej stylistyki, problemy z niektórymi podzespołami, jak skrzynia biegów czy elektroniczny podnośnik, sprawiają, że nie cieszy się ona najlepszą opinią nawet we Włoszech.
Warto wspomnieć, że w niektórych egzemplarzach pierwszej serii Serii Winner występowały poważne problemy ze skrzynią biegów, które jednak zostały rozwiązane w późniejszych modelach. Elektronika sterująca podnośnikiem, wyprodukowana przez Magneti-Marelli we współpracy z Uniwersytetem w Pizie, choć czuła, sprawiała wiele problemów technicznych. Dodatkowo, zastosowanie starej ramy, mimo wprowadzenia nowej kabiny i lepszego zabezpieczenia antykorozyjnego, komplikowało niektóre naprawy, wymagając podniesienia kabiny.
Dane techniczne Fiat 80-90
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Marka (producent) | Fiat |
| Model ciągnika | Fiat 80-90 |
| Lata produkcji | od 1984 do 1992 r. |
| Maksymalna moc (KM / kW) | 80 KM (59.7 kW) |
| Obroty znamionowe | 2500 obr. / min. |
| Rodzaj paliwa | Olej napędowy (diesel) |
| Typ silnika | Diesel (silnik wysokoprężny) |
| Pojemność silnika | 3.9 l. |
| Liczba cylindrów | 4 |
| Turbosprężarka | Nie |
| Wałek przekaźnika mocy (WOM) | 540 obr. / min. (ręczne sterowanie) |
| Ciężar | od 3450 kg do 3690 kg (w zależności od wersji) |
| Długość | 3660 mm |
| Wysokość | 2639 mm |
| Rozstaw osi | 2330 mm |
| Napęd | 4x2, 2WD (w zależności od wersji) |
| Liczba biegów do przodu | 24 |
| Liczba biegów do tyłu | 12 |
| Górny zaczep transportowy | tak (???) |