Przyczyny i rozwiązania problemu gotującego się płynu w ciągniku

Lato to dla większości gospodarstw intensywny okres prac polowych. W tym czasie sprawność maszyn rolniczych jest kluczowa. Układ chłodzenia silników maszyn rolniczych, choć o stosunkowo prostej konstrukcji, również może ulec awarii lub działać z ograniczoną sprawnością, co prowadzi do przegrzewania się silnika i gotowania płynu chłodzącego. Identyfikacja przyczyn tego problemu i podjęcie odpowiednich działań są niezbędne do uniknięcia poważniejszych uszkodzeń.

Diagnostyka problemu przegrzewania się silnika

W przypadku problemów z przegrzewaniem się silnika w ciągniku, warto zacząć od najprostszych do sprawdzenia elementów. Często przyczyna leży w zaniedbaniach konserwacyjnych lub drobnych usterkach.

1. Poziom płynu chłodzącego

Niski poziom płynu chłodzącego jest jedną z najczęstszych przyczyn przegrzewania się silnika. Należy pamiętać, że poziom płynu sprawdzamy na wyłączonym i ostygniętym silniku.

• W ciągnikach ze zbiornikiem wyrównawczym poziom płynu powinien mieścić się pomiędzy oznaczeniami „minimum” a „maksimum”. Jeśli takich oznaczeń nie ma, za prawidłowy poziom uznaje się mniej więcej połowę poziomu zbiornika wyrównawczego.
• W przypadku prostszych, starszych maszyn, np. popularnych Ursusów C 330 czy C 360, w chłodnicy należy utrzymać maksymalnie wysoki poziom płynu - patrząc pod korek wlewu płynu do chłodnicy. Należy jednak pamiętać, że zbyt duża ilość płynu (nalanie pod sam korek w chłodnicy bez zbiorniczka wyrównawczego) może spowodować jego wyrzucanie, gdyż nie ma gdzie się rozszerzyć. Wystarczająca ilość wody w chłodnicy to tyle, by przykrywała górne płytki.

Jeśli poziom cieczy jest zbyt niski, należy go bezzwłocznie uzupełnić. Najlepiej użyć dokładnie takiego samego płynu, jaki już znajduje się w układzie. Jeśli to niemożliwe, można zastosować dowolny płyn lub wodę demineralizowaną.

2. Czystość powierzchni zewnętrznych chłodnicy

Wskutek nagromadzenia zabrudzeń na żebrach chłodnicy, efektywność wymiany ciepła jest znacznie ograniczona. Stan zanieczyszczenia można ocenić wzrokowo. Brudna chłodnica na zewnątrz może być przyczyną gotującego się płynu.

3. Działanie termostatu

Uszkodzony termostat może blokować przepływ płynu chłodzącego do chłodnicy, co prowadzi do przegrzewania silnika. Najlepszym sposobem na sprawdzenie poprawności działania termostatu jest kontrola temperatury przewodów doprowadzających ciecz do chłodnicy i samej chłodnicy. Jeśli zawór termostatu jest otwarty, to przewody i chłodnica powinny mieć również wysoką temperaturę. W przypadku gdy na wskaźniku zauważymy podwyższoną temperaturę, a przewody doprowadzające ciecz do chłodnicy są zimne, zawór termostatu jest zamknięty, co świadczy o jego uszkodzeniu.

4. Sprawność wentylatora

Wyższa temperatura pracy silnika może wynikać również z awarii wentylatora przy chłodnicy.

• W przypadku starszych ciągników najczęściej awaria jest spowodowana zerwanym lub zbyt luźnym naciągiem paska napędzającego wirnik.
• W przypadku, gdy w maszynie zastosowano wentylator z napędem elektrycznym lub sprzęgłem wiskotycznym, warto w pierwszej kolejności sprawdzić, czy usterce nie uległ czujnik temperatury bądź układ elektroniczny (powinien o tym poinformować komputer pokładowy odpowiednim kodem błędu).

5. Usterka pompy wody

Jedną z przyczyn wyższej temperatury pracy jednostki napędowej może być awaria pompy wody. O jej uszkodzeniu może świadczyć m.in. niestabilność temperatury (w tej samej pracy ciągnik raz się przegrzewa, a raz ma optymalną temperaturę pracy). Podobnie jak w przypadku awarii wentylatora, przyczyną może być luźny bądź pęknięty pasek, który na ogół napędza pompę wody również w nowszych ciągnikach. Jeśli pasek napędzający pompę jest niezużyty i ma odpowiedni naciąg (na środku między kołami powinien uginać się maksymalnie na 1-1,5 cm), a obserwacje dalej wskazują na awarię pompy wody, należy wykręcić ten element i ocenić jego stan.

6. Zatkane kanały w bloku lub głowicy

Jeśli ciecz wrze i jednocześnie płyn w czasie gotowania porządnie krąży, to wychodzi, że słabo oddaje ciepło. Może to świadczyć o tym, że jakiś kanał w bloku czy głowicy jest przypchany, co ogranicza przepływ i lokalnie przegrzewa silnik.

7. Uszkodzenie uszczelki pod głowicą

Uszkodzona uszczelka pod głowicą jest poważniejszą przyczyną przegrzewania. Najczęstszym objawem jest dostawanie się spalin do układu chłodzenia, które wypychają wodę i powodują grzanie się silnika. Możliwe jest również, że woda dostaje się do oleju, a olej do wody. Można to sprawdzić, oglądając płyn w chłodnicy (czy nie pływa po nim olej) lub odkręcając śrubkę do spuszczania oleju z silnika. Jeśli na początku poleci woda, uszczelka jest najprawdopodobniej do wymiany. Biały osad z wody w oleju jest również objawem, choć nie zawsze musi się objawić przy uszkodzonej uszczelce pod głowicą. Jeżeli woda dostaje się do cylindrów, rozrusznik mógłby mieć problem z przekręcaniem wału korbowego.

Dodatkowe wskazówki i obserwacje

• Jeśli problem gotującego się płynu zdarzył się raz, mogło to wynikać ze złego doboru parametrów silnika do obciążenia. Rolnictwo, zwłaszcza kultywatorowanie, to często jedno z większych obciążeń dla silnika.
• Otworzenie korka chłodnicy zaraz po zgaszeniu nagrzanego silnika zawsze spowoduje wyrzucenie płynu z efektem "butelki coli". Ważne jest, czy płyn "wywaliło" w czasie jazdy, czy po otwarciu korka.
• Monitorowanie temperatury na zegarze jest kluczowe. Jeśli wskazówka dochodzi do czerwonego pola, należy natychmiast zatrzymać pracę.
• Wymiana starych przewodów z chłodnicy na nowe może wyeliminować problem, jeśli stare były uszkodzone i zakłócały przepływ.
• Wymiana czujnika ciepła i zegara również może być pomocna, jeśli występowały wątpliwości co do poprawności wskazań.

tags: #ciagnik #gotuje #sie #plyn