Ciągnik jednoosiowy to niezawodna maszyna rolnicza, idealna do różnorodnych prac w gospodarstwie, ogrodzie i na terenach zielonych. Dzięki solidnej konstrukcji, nowoczesnym rozwiązaniom technologicznym i wydajności, zapewnia efektywną i komfortową pracę nawet w trudnych warunkach. Kluczowym elementem wielu takich maszyn jest wałek odbioru mocy (WOM), który znacznie rozszerza ich funkcjonalność poprzez możliwość współpracy z szeroką gamą osprzętu.

Konstrukcja i parametry techniczne
Kompaktowa konstrukcja traktorka jednoosiowego składa się z jednoosiowego układu jezdnego, silnika i skrzyni biegów. Współczesne ciągniki jednoosiowe, takie jak modele wyposażone w silnik Loncin G420FD, charakteryzują się wysoką wydajnością i trwałością. Poniżej przedstawiono przykładowe parametry techniczne:
- Silnik: LONCIN G420FD, spalinowy, czterosuwowy
- Moc: 9 kW (15 KM w niektórych modelach, np. Cedrus TJ02)
- Pojemność: 420 cm3
- Maks. moment obrotowy: 3600 obr./min
- Obroty wału odbioru mocy (WOM): 990 obr./min przy 3600 obr./min silnika
- Rozruch: ręczny i elektryczny
- Typ świecy zapłonowej: F7RTC
- Rodzaj paliwa: benzyna bezołowiowa E10
- Rodzaj oleju silnikowego: SAE 15W-40
- Rodzaj oleju przekładniowego: GL-5 SAE 80W-90 (do przekładni hipoidalnych, np. Hipol 15F)
- Pojemność zbiornika paliwa: 6,5 l
- Pojemność miski olejowej: 1,1 l
- Pojemność akumulatora: 6,5 Ah, 12 V
- Napęd: na wszystkie koła zębate oraz bezpośrednie przeniesienie mocy zapewniające doskonałą trakcję i wytrzymałość
- Skrzynia biegów: 3 biegi do przodu i 2 do tyłu, umożliwiające dostosowanie prędkości do wykonywanej pracy
- Zakres prędkości do przodu: 1 bieg 1,18 km/h; 2 bieg 2,76 km/h; 3 bieg 12,67 km/h
- Zakres prędkości do tyłu: 1 bieg 1,24 km/h; 2 bieg 2,91 km/h
- Kierownica: z regulacją wysokości i kąta do 180° dla pełnej kontroli nad maszyną
- Układ smarowania: kąpiel olejowa zapewniająca długą żywotność silnika
- Sprzęgło: suche z blokadą mechanizmu różnicowego dla lepszej przyczepności i stabilności
- Koła: solidne o średnicy 20", odporne na wymagające warunki terenowe
- Wspomaganie kierownicy: ułatwiające manewrowanie, zwiększając komfort pracy
- Wymiary: 104 × 61,5 × 77,5 cm
- Waga: 120 kg (brutto)
Wałek Odbioru Mocy (WOM)
Układ WOM jest napędzany bezpośrednio od silnika przez pasek klinowy, pełniący rolę sprzęgła. Następnie moc przekazywana jest przez przekładnię łańcuchowo-zębatą wewnątrz skrzyni biegów, napędzającą wałek z końcówkami WOM. Wałek odbioru mocy o prędkości 990 obr./min przy 3600 obr./min silnika jest idealny do współpracy z różnym osprzętem, zwiększając wszechstronność ciągnika jednoosiowego.
Zrozumieć PTO | Co to jest? Jak działa? Jakie są rodzaje?
Zastosowanie i osprzęt
Uniwersalność traktorków jednoosiowych wynika z możliwości współpracy urządzenia głównego z szeroką gamą osprzętu. W zależności od potrzeb, przystawki można doczepić zarówno z przodu, jak i z tyłu ciągnika. Przykładowo, do ciągnika Dzik 21i można zbudować przystawkę z kołem pasowym na pas transmisyjny do sieczkarni. Współpraca z innymi narzędziami i osprzętem zwiększa jego funkcjonalność.
W dyskusjach użytkownicy często poruszają problem braku dostępności ciągników jednoosiowych i przekładni z wałem odbioru mocy (WOM) bez sprzęgła hydrostatycznego. Podkreślają trudności w przeróbkach silników i skrzyń biegów do urządzeń wielofunkcyjnych, zaznaczając, że wiele dostępnych rozwiązań wymaga sprzęgła ciernego.
Blokada mechanizmu różnicowego i zwolnice w starych modelach (np. Dzik)
W starszych modelach, takich jak Dzik, mechanizm napędowy charakteryzował się unikalnymi rozwiązaniami. Most napędowy Dzików składał się z mechanizmu różnicowego i walcowatych zwolnic - przekładni spowalniających. Podzespoły te można było załączać za pomocą trzech przesuwanych sprzęgieł kłowych.
- Obie zwolnice dało się sprzęgać z półosiami napędowymi niezależnie, co było nietypowym rozwiązaniem.
- Dodatkowo, trzecie sprzęgło kłowe załączało blokadę mechanizmu różnicowego.
- Załączanie obu zwolnic przy wyłączonej blokadzie mechanizmu różnicowego dawało typowy napęd obu kół przez mechanizm różnicowy.
- Blokada mechanizmu różnicowego powodowała stały napęd obu kół, co było niezwykle przydatne w pracy na grząskim terenie.
Oprócz tego, przy zablokowanym mechanizmie różnicowym, można było niezależnie załączać i odłączać napęd na każde koło. Podczas pracy Dzika bardzo pomagało to przy ciasnych nawrotach, gdzie załączało się koło zewnętrzne (przy zablokowanym mechanizmie różnicowym), które bez problemu obracało ciągniczek, tak jak przy na przykład zakręcaniu czołgiem. Układ wyłączanych zwolnic był niezbędny w Dziku przy wykorzystywaniu go do napędu urządzeń stacjonarnych. W tym przypadku oba wały odbioru mocy sprzęgane były na stałe z kołem talerzowym mechanizmu różnicowego.
Konserwacja i trwałość
Użytkownicy dzielą się doświadczeniami związanymi z trwałością skrzyń biegów oraz odpowiednim doborem oleju do przekładni, co wpływa na ich niezawodność. Ważne jest stosowanie oleju do przekładni hipoidalnych, najlepiej Hipol 15F lub podobnego. Nieprawidłowy olej może doprowadzić do uszkodzenia wałka atakującego poprzez pozbawienie go zębów.
Moc silnika a moc WOM
W przypadku traktorów, w tym jednoosiowych, istnieje różnica między mocą silnika a mocą wałka odbioru mocy (WOM). Współcześnie producenci podają w nazwie moc silnika, natomiast część koni mechanicznych odpada na wspomaganie, klimatyzację itp. Zazwyczaj moc na wałku WOM jest mniejsza. Na przykład, w Kubocie o mocy 23 KM, moc na WOM wynosi 17 KM. Ta różnica jest odczuwalna, gdy przychodzi ciągnąć ciężką maszynę i jednocześnie napędzać ją z wałka.
W przypadku pracy z glebogryzarką separacyjną, moc ciągnika ma kluczowe znaczenie. Jeśli ciągnik przysiada, gdy glebogryzarka wbija się głęboko, może to oznaczać, że obroty WOM i silnika spadają. Problemy te mogą wynikać z rodzaju ziemi, korzeni lub kamieni. W takich sytuacjach pomocne jest posiadanie większej mocy silnika, np. 35 KM lub 50 KM.
Zblokowanie noży, np. przez kamień, może prowadzić do nagłego zduszenia silnika. W nowoczesnych ciągnikach z WOM często stosuje się czujniki, które wykrywają spadek prędkości WOM do zera i wyłączają silnik, aby zapobiec uszkodzeniom.
tags: #ciagnik #jednoosiowy #z #wom