Wprowadzenie i Zalety Przedniego WOM
Przedni wałek odbioru mocy (WOM) to komponent, który znacząco zwiększa wszechstronność i wydajność ciągnika rolniczego. Ciągnik jest lepiej wykorzystany, gdy ma przedni WOM. Lepszy rozkład masy, mniejsza liczba przejazdów lub po prostu większa wydajność to kluczowe korzyści wynikające z jego zastosowania. Typowymi przykładami maszyn wymagających przedniego WOM są kosiarki i mulczery. Można szybciej pracować zestawem kosiarek o szerokości roboczej powyżej sześciu metrów, gdy traktor napędza dwie maszyny: jedną z przodu, a drugą z tyłu.
Doposażenie Ciągnika w Przedni WOM: Decyzje i Aspekty Techniczne
Często zdarza się, że w czasie zakupu traktora nabywca nie zdecydował się na taki wydatek, ale po pewnym czasie postanawia to zmienić. W takim przypadku można skorzystać, np. z zestawu oferowanego przez firmę Zuidberg, która w swoim portfolio ma rozwiązania modernizacyjne przewidziane dla szerokiej gamy marek i modeli ciągników. Zestawy te można zamówić u różnych dealerów sprzętu rolniczego.
Zanim jednak przystąpi się do montażu, należy wyjaśnić kilka istotnych szczegółów. Zestaw doposażenia, który wzbogaca ciągnik w przedni WOM, kosztuje od 2000 do 3000 euro plus montaż. Montaż zajmuje doświadczonemu mechanikowi około półtora dnia, przy czym do montażu ciężkiej skrzyni biegów, chłodnic i części nadwozia nieodzowna jest pomoc drugiej osoby. Nierzadko ciągnik przeznaczony do modernizacji ma fabrycznie zamontowany przedni podnośnik.
Jeśli zamierzamy często i intensywnie korzystać z WOM, szczególnej troski wymaga sprzęgło. Modernizowany ciągnik powinien mieć skrzynię biegów z mokrym sprzęgłem wielotarczowym. To dobre wyposażenie, ponieważ olej zapobiega nadmiernemu wzrostowi temperatury tego podzespołu.
Ważne jest również, aby pomyśleć o konkretnym rodzaju pracy, którą zaplanowałeś dla WOM. Standardowy kierunek obrotu WOM jest zgodny z ruchem wskazówek zegara, a prędkość to 1000 obr./min przy znamionowych obrotach silnika. Firma Zuidberg oferuje też inne opcje, w których są prędkości 1000 i 1000E. Dodatkowo, istnieje specjalna dźwignia służąca do zmiany prędkości WOM z 540 na 1000 i odwrotnie, co pozwala na dopasowanie pracy do wymagań narzędzia.
Proces Montażu i Testowania
W zależności od ciągnika, przed montażem właściwego WOM należy zdemontować wiele elementów. Im dokładniej poczynimy nasze przygotowania, tym łatwiej będzie nam dopasować nowy WOM. Oprócz przednich kół, błotników i dolnych cięgieł przedniego podnośnika, demontuje się duży pakiet chłodnic. Skraplacz klimatyzacji należy odkręcić ostrożnie i zostawić go na silniku, co pozwoli uniknąć ponownego napełnienia. Ciecz chłodząca silnik musi być spuszczona z prawej strony. Jeśli będzie przechowywana w czystym kanistrze, to po skończonej modernizacji można ją użyć ponownie. Następnie należy poluzować opaski na wlocie i wylocie chłodnicy, przewody chłodnicy oleju, śruby wentylatora Visco, śruby mocujące chłodnicę, a także śruby górnej obudowy filtra powietrza.
Jak podłączyć wał napędowy do wału odbioru mocy ciągnika
Po zakończeniu wszystkich czynności montażowych pora na test sprzętu na hamowni. Dzięki temu można sprawdzić nie tylko poprawność wszystkich połączeń śrubowych i szczelność całego układu, ale też zobaczyć, jak podzespół sprawuje się podczas pracy. Przedni WOM poddawany jest obciążeniu około 40 kW/53 KM, co symuluje pracę w warunkach rzeczywistych. Test zakończony pozytywnie świadczy o poprawnym montażu, więc bez obaw można ruszyć do pracy. Dlatego przed powierzeniem ciągnika do modernizacji, warto zapytać, czy warsztat dysponuje hamownią.
Rodzaje Przednich Wałków Odbioru Mocy: Mechaniczny, Hydrauliczny i Elektryczny
Przy wyborze nowego ciągnika lub modernizacji istniejącego, pojawia się pytanie o rodzaj napędu przedniego WOM. Jeden ciągnik może mieć przedni wałek napędzany hydraulicznie, a drugi mechanicznie. Mechaniczny WOM to zawsze wałki, łożyska i zębatki, natomiast hydrauliczny jest często postrzegany jako tańszy w eksploatacji, opierając się na wężach i silniku hydraulicznym. Hydrauliczny WOM może mieć osobną pompę do napędzania lub korzystać z głównej pompy ciągnika. Na przykład, model silnika hydraulicznego służący do napędu WOM, prezentowany na Ursusie C-328 ("ciapku"), pozwala na uzyskanie do 600 obr./min. Silniki hydrauliczne z przekładnią i wałkiem WOM kosztują w zależności od modelu, od 600 zł do 2000 zł i więcej. Polska firma Hylmet, która rozpoczęła swoją działalność od usług i regeneracji elementów hydrauliki 25 lat temu, jest jednym z dostawców takich rozwiązań.
Elektryczny WOM: Przyszłość Technologii
Jeszcze kilka lat temu elektryczny WOM brzmiał jak coś z folderu „rolnictwo 2050”. Dziś coraz bardziej wygląda na to, że ta przyszłość powoli podjeżdża na podwórko, i to bez dymu z rury wydechowej. Kiedy holenderska firma Zuidberg bierze się za temat wałka odbioru mocy napędzanego prądem, to wiadomo, że nie chodzi o ciekawostkę dla inżynierów, tylko o coś, co ma szansę trafić pod strzechy.
Zasada działania elektrycznego WOM jest prosta, choć wykonanie już mniej. Zamiast klasycznego napędu mechanicznego od silnika, mamy silnik elektryczny, który napędza WOM. Taki układ można podłączyć bezpośrednio do akumulatora ciągnika elektrycznego albo zasilić z generatora napędzanego silnikiem spalinowym. Na razie największy sens ten wynalazek ma w mniejszych maszynach - kompaktowych ciągnikach i nośnikach narzędzi.
Diabeł tkwi w szczegółach: silniki elektryczne lubią wysokie obroty, podczas gdy maszyny rolnicze już nie bardzo. Rozwiązaniem jest dwustopniowa przekładnia z podwójnym zestawem kół zębatych. W ciągniku spalinowym wiele rzeczy „ginie” w ogólnym hałasie. W elektrycznym - wręcz przeciwnie. Każdy dźwięk przekładni, każdy świst zębatek jest słyszalny, dlatego ograniczenie hałasu w elektrycznym WOM-ie to nie fanaberia, tylko konieczność.
Elektryczny WOM nie jest już tylko szkicem na serwetce. Choć - jak pokazuje historia klasycznych przednich WOM-ów - jeśli jest zapotrzebowanie, to prędzej czy później pojawi się też wersja „do dołożenia”. Zuidberg pracuje nie tylko nad elektrycznym WOM-em, ale też nad elektrycznym napędem pomp hydraulicznych, co wskazuje na to, że cały układ napędowy maszyn zaczyna odchodzić od mechaniki na rzecz elektryki. Na razie elektryczny WOM to jeszcze nowość - trochę pokaz technologii, trochę zapowiedź zmian. Tak jak kiedyś przedni WOM był ciekawostką, a dziś jest narzędziem pracy, tak samo elektryczna wersja może za kilka lat być czymś zupełnie normalnym.
Przykłady Rozwoju i Adaptacji
Ciągnik C-328 wyposażany w przedni TUZ i WOM, prezentowany na stoiskach targowych, cieszy się dużym zainteresowaniem. To pokazuje, że nawet starsze konstrukcje mogą być modernizowane i dostosowywane do współczesnych potrzeb, demonstrując uniwersalność koncepcji przedniego WOM.
