Kursy i Egzamin na Prawo Jazdy Kat. C+E z Ciągnikiem Siodłowym MAN TGX/TGS

Ciągnik siodłowy z naczepą to zespół pojazdów wykorzystywany w około 95% transportu lądowego na trasach międzynarodowych. Posiadanie prawa jazdy kategorii C+E jest kluczowe dla przyszłych kierowców zawodowych, dlatego odpowiednie szkolenie przygotowujące do obsługi i jazdy tego typu zestawem jest niezwykle ważne.

Wymagania i Warunki Uczestnictwa w Kursie Kat. C+E

Wymagania wstępne

Aby móc zdawać na prawo jazdy kategorii C+E, należy spełnić kilka podstawowych warunków:

• Posiadać prawo jazdy kategorii C.
• Ukończyć co najmniej 21 lat. Istnieje możliwość zapisania się na kurs i rozpoczęcia nauki 3 miesiące przed ukończeniem 21. roku życia.

Dla osób, które nie posiadają jeszcze prawa jazdy kat. C, a chciałyby uzyskać uprawnienia na C+E, odpowiedni będzie kurs łączony na prawo jazdy kat. C i C+E.

Proces szkoleniowy

W renomowanych ośrodkach szkolenia kierowców, takich jak OSK GAZeLka w Warszawie czy OSK PIOTR, dba się o to, aby kursy były dopasowane do potrzeb i możliwości czasowych kursantów. Minimalizuje się formalności i zbędną biurokrację, aby przyszli kierowcy zawodowi mogli skupić się na nauce.

Całość szkolenia na prawo jazdy kat. C+E obejmuje 29 godzin dydaktycznych. Program szkolenia zawiera elementy programu zawartego w rozporządzeniu w sprawie szkolenia osób ubiegających się o prawo jazdy w zakresie kategorii C+E.

Specyfika Jazd Doszkalających i Szkoleniowych

Jazda ciągnikiem siodłowym z naczepą wymaga zupełnie innego manewrowania pojazdem niż z przyczepą. Z myślą o osobach przygotowujących się do podjęcia pracy jako kierowca zawodowy w zakresie prawa jazdy kat. CE, przygotowywane są profesjonalne jazdy doszkalające.

Program szkolenia praktycznego

Pod okiem doświadczonych instruktorów kursant przyswaja zaawansowane umiejętności praktyczne, które zapewnią większą pewność i bezpieczeństwo jazdy. Jazdy wykonywane są na nowoczesnych zestawach, takich jak ciągnik siodłowy MAN TGX z naczepą firankową BERGER, czy też MAN TGX wraz z trzyosiową przyczepą Wielton, odzwierciedlające sprzęt wykorzystywany na egzaminach i w transporcie drogowym.

Bogaty program jazd obejmuje zarówno ćwiczenia na placu manewrowym, jak i jazdę po mieście z uwzględnieniem różnorodności tras. Kursanci uczą się poprzez ćwiczenia i praktykę, otrzymując wsparcie i wskazówki od kierowców zawodowych z wieloletnim doświadczeniem. Program szkolenia praktycznego to:

• Przygotowywanie samochodu ciężarowego do jazdy wraz z przyczepą i sprawdzanie stanu technicznego podstawowych elementów pojazdu odpowiedzialnych bezpośrednio za bezpieczeństwo jazdy.
• Sprzęganie i rozprzęganie przyczepy.
• Wjazd na drogę z obiektu przydrożnego, ruszanie, obsługa biegów, hamowanie do zatrzymania.
• Manewrowanie samochodem ciężarowym oraz samochodem ciężarowym wraz z przyczepą na placu manewrowym oraz w ruchu drogowym - ćwiczenia umiejętności manewrowania pojazdem pod nadzorem wykwalifikowanego instruktora, w tym jazda wyznaczonym pasem ruchu, parkowanie skośne, parkowanie prostopadłe tyłem i przodem.
• Jazda w ruchu drogowym wraz z manewrowaniem oraz ruszanie na wzniesieniu.
• Jazda z bezpieczną prędkością w terenie zabudowanym i niezabudowanym, dostosowana do warunków i widoczności na drodze z zachowaniem bezpiecznych odległości.
• Wykorzystywanie parametrów pojazdu, urządzeń bezpieczeństwa czynnego i biernego pojazdu, w tym nauka jazdy na aktywnym tempomacie oraz wykonywanie czynności kontrolnych i obsługowych na drodze.
• Przejazdy przykładowymi trasami egzaminacyjnymi, poznanie specyfiki danej części Warszawy, w tym jazda drogami dwukierunkowymi jednojezdniowymi i dwujezdniowymi o różnej liczbie pasów ruchu, z odcinkami prostymi i łukami, wzniesieniami i spadkami.
• Jazda drogami jednokierunkowymi o różnej liczbie pasów ruchu.
• Przejazd przez skrzyżowania równorzędne, skrzyżowania oznakowane znakami ustalającymi pierwszeństwo przejazdu, skrzyżowania z sygnalizacją świetlną, skrzyżowania, na których ruch odbywa się wokół wyspy.
• Przejazd przez przejścia dla pieszych, torowisko tramwajowe i kolejowe, obok przystanków tramwajowych i autobusowych.
• Wykonanie manewru wyprzedzania i omijania.

Zajęcia praktyczne obejmują 25 jednostek dydaktycznych po 60 minut, a ich liczba i czas trwania wynikają z obowiązujących rozporządzeń. Warunkiem ukończenia szkolenia jest udział w co najmniej 100% zajęć dydaktycznych.

Egzamin Państwowy na Prawo Jazdy Kat. C+E - Nowe Zasady

Egzamin państwowy na prawo jazdy kategorii C+E odbywa się wyłącznie na ciągniku siodłowym z naczepą. W Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego (WORD) w Warszawie egzamin realizowany jest na ciągniku MAN TGS 18.400 z naczepą Wielton NS3K.

Struktura egzaminu praktycznego

Egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii C+E składa się z dwóch części: zadań realizowanych na placu manewrowym oraz jazdy w ruchu drogowym. Rozpoczyna się od weryfikacji dokumentów, a następnie osoba zdająca jest zapraszana na plac manewrowy do pojazdu egzaminacyjnego.

Zadania na placu manewrowym

Kolejność wykonywania zadań na placu manewrowym jest stała i zgodna z obowiązującymi zasadami egzaminowania:

1. Czynności kontrolno-obsługowe.
2. Przygotowanie do jazdy.
3. Sprzęganie zestawu.
4. Jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu (tzw. „łuk”).
5. Wykonanie jednego z dwóch zestawów manewrów:
   • Parkowanie prostopadłe przodem + ruszanie pod wzniesienie.
   • Parkowanie skośne przodem + parkowanie prostopadłe tyłem.

Po prawidłowym wykonaniu wszystkich zadań na placu manewrowym, osoba zdająca wraz z egzaminatorem wyjeżdża na miasto.

Jazda w ruchu drogowym

Jazda w ruchu drogowym trwa minimum 45 minut i przebiega według dotychczasowych zasad. Egzamin praktyczny kończy się ponownym ustawieniem zestawu na placu manewrowym i jego rozprzęganiem. W przypadku prawidłowego wykonania niezbędnych zadań egzaminacyjnych, osoba zdająca uzyskuje wynik pozytywny.

Szczegółowe Omówienie Zadań Egzaminacyjnych

Zadanie 1: Czynności kontrolno-obsługowe

W ramach pierwszego zadania egzaminacyjnego osoba zdająca losuje dwa elementy do sprawdzenia: jeden z zakresu płynów eksploatacyjnych lub sygnału dźwiękowego oraz jeden z zakresu oświetlenia pojazdu. Egzaminator ocenia wyłącznie wylosowane elementy.

Sprawdzanie płynów eksploatacyjnych i sygnału dźwiękowego

Osoba zdająca zostanie poproszona o wykonanie jednego zadania z listy:

• Sprawdzenie działania sygnału dźwiękowego: Wystarczy nacisnąć środek kierownicy i potwierdzić jego działanie. Nie wymaga wychodzenia z pojazdu ani przekręcania kluczyka.
• Sprawdzenie obecności płynu do spryskiwaczy: Należy otworzyć przednią pokrywę silnika (dźwignia znajduje się poniżej litery A logotypu „MAN”) i zlokalizować wlew płynu do spryskiwaczy (na wprost prawego reflektora, pomiędzy szczeblami drabinki).
• Sprawdzenie poziomu płynu chłodzącego i oleju silnikowego: W ciężarówce MAN TGS płyny te sprawdza się za pośrednictwem komputera w kabinie. Po przekręceniu kluczyka na pozycję zapłonu, należy wybrać odpowiednią opcję (olej silnikowy) i sprawdzić poziom. System diagnostyczny wyświetla komunikat zero-jedynkowy. Poziom płynu chłodzącego jest monitorowany przez kontrolkę ostrzegawczą na tablicy przyrządów. Uzupełnianie odbywa się przez wlew pod przednią klapą.

Obsługa wycieraczek i spryskiwaczy

Obsługa wycieraczek i spryskiwaczy szyby nie jest osobnym zadaniem egzaminacyjnym, ale kursant musi umieć z nich korzystać w razie potrzeby. Wycieraczki obsługuje się pokrętłami na lewej dźwigni przy kierownicy (lewe do biegów, prawe do częstotliwości pracy przerywanej). Spryskiwacz szyby uruchamia się przyciskiem z boku dźwigni.

Obsługa nawiewu i ogrzewania

Podobnie jak wycieraczki, obsługa nawiewu i ogrzewania nie jest odrębnym zadaniem, ale należy umieć uruchomić i ustawić nawiew, ogrzewanie lub klimatyzację (np. w przypadku zaparowania szyb). Prawe pokrętło reguluje prędkość wentylatora, lewe - temperaturę. Przyciski kierują nadmuch (na twarz, szybę, nogi) oraz włączają dodatkowe ogrzewanie szyb i klimatyzację (przycisk A/C).

Sprawdzanie oświetlenia (ciągnik siodłowy)

Sprawdzanie oświetlenia dotyczy wyłącznie ciągnika siodłowego; oświetlenie naczepy weryfikowane jest po sprzęgnięciu zestawu. Domyślnie MAN posiada światła do jazdy dziennej oraz funkcję AUTO, ale w przypadku złych warunków pogodowych należy włączyć światła mijania ręcznie. Osoba zdająca zostanie poproszona o wykonanie jednego zadania z poniższej listy:

• Światła pozycyjne: Włącza się pokrętłem włącznika świateł na trzecią pozycję (bez kluczyka). Znajdują się z przodu i z tyłu pojazdu. Jednocześnie włączają się światła obrysowe i oświetlenie tablicy rejestracyjnej.
• Światła mijania: Włącza się pokrętłem włącznika świateł na czwartą pozycję (po ustawieniu kluczyka w pozycji zapłonu). Znajdują się tylko z przodu pojazdu.
• Światła drogowe: Włącza się po włączeniu świateł mijania, przesuwając dźwignię maksymalnie do siebie (po ustawieniu kluczyka w pozycji zapłonu). Znajdują się z przodu pojazdu, obok świateł mijania.
• Światła przeciwmgłowe tylne: Włącza się po włączeniu świateł mijania, wyciągając pokrętło przełącznika dwukrotnie do góry (po ustawieniu kluczyka w pozycji zapłonu). Znajdują się z tyłu pojazdu.
• Światła kierunkowskazów: Włącza się przełączając lewą dźwignię w dół lub w górę (po ustawieniu kluczyka w pozycji zapłonu). Znajdują się w sześciu punktach świetlnych (po dwa z przodu, z boku i z tyłu).
• Światła awaryjne: Włącza się przyciskiem w kształcie trójkąta na środku tablicy przyrządów (bez kluczyka). To wszystkie sześć żarówek kierunkowskazów włączonych jednocześnie.
• Światła hamowania / STOP-u: Włącza się naciskając pedał hamulca (po ustawieniu kluczyka w pozycji zapłonu). Wymaga pomocy egzaminatora. Znajdują się z tyłu pojazdu.
• Światła cofania: Włącza się po obróceniu selektora na pozycję biegu wstecznego (R) (po uruchomieniu silnika). Wymaga pomocy egzaminatora. Znajdują się z tyłu pojazdu.

Zadanie 2: Przygotowanie do jazdy

Przed rozpoczęciem kolejnego zadania na placu manewrowym, osoba zdająca musi przygotować stanowisko kierowcy:

• Ustawienie fotela: Regulacja fotela odbywa się za pomocą dźwigni wokół siedziska, w trzech płaszczyznach (przód-tył, góra-dół, kąt nachylenia oparcia). Celem jest stabilna pozycja, dostęp do pedałów i widoczność.
• Ustawienie lusterek: Przełącznik regulacji lusterek znajduje się na drzwiach kierowcy. Lusterka należy wyregulować tak, aby było widać bok pojazdu oraz obszar po obu stronach zestawu, szczególnie w strefie martwego pola.

Na koniec osoba zdająca zamyka drzwi, zapina pas bezpieczeństwa i potwierdza gotowość.

Zadanie 3: Sprzęganie ciągnika siodłowego z naczepą

Zadanie to polega na łączeniu ciągnika siodłowego z naczepą, a czas na jego wykonanie wynosi 15 minut. Przebieg sprzęgania na egzaminie C+E 2026 to:

1. Podjechanie ciągnikiem do naczepy i ustawienie go osiowo.
2. Mechaniczne połączenie ciągnika z naczepą.
3. Połączenie przewodów i instalacji (pneumatyka/elektryka).
4. Sprawdzenie poprawności połączenia zestawu.
5. Wykonanie obowiązkowej kontroli oświetlenia naczepy.

Egzaminator ocenia przede wszystkim bezpieczeństwo, poprawną kolejność czynności i kontrolę połączenia zestawu. Najczęstsze błędy to pominięcie kontroli połączenia, zła kolejność czynności i pośpiech.

tags: #ciagnik #siodlowy #man #tga #z #naczepa