Mercedes-Benz Actros to gama ciężarówek i ciągników siodłowych produkowanych przez niemieckiego producenta Mercedes od 1997 roku, w zastępstwie linii SK. Jest to największy pojazd ciężarowy produkowany przez tę markę. Model Actros został wielokrotnie wyróżniony tytułem „Ciężarówki Roku” w latach 1997, 2004, 2009 i 2012, co świadczy o jego innowacyjności i uznaniu w branży.
Charakterystyka Ogólna i Właściwości
Ciągniki siodłowe Actros, wyposażone w standardzie w automatyczną skrzynię biegów Mercedes PowerShift3, są dostępne w 4 kategoriach mocy, od 420 do 510 koni mechanicznych. Obsługują one Dopuszczalną Masę Całkowitą (DMC) od 18 do 26 ton, w zależności od modelu, oraz Dopuszczalną Masę Całkowitą Zespołu Pojazdów (DMCZ) o wadze 40 ton. Zbiorniki Actrosów mogą pomieścić do 1300 litrów oleju napędowego, co jest bardzo przydatne do transportu dalekobieżnego.
Dostępne są cztery typy kabin dla Mercedes Actros: ClassicSpace, StreamSpace, BigSpace i GigaSpace (charakteryzująca się bardzo dużą objętością). Pojazdy te są wyposażone w silniki diesla BlueEfficiency Power 6-cylindrowe o pojemnościach 7,7 litra, 10,7 litra, 12,8 litra lub 15,6 litra, korzystające z wtrysku wysokociśnieniowego Common Rail X-Pulse.
Mercedes-Benz Actros zawsze dążył do poprawy efektywności paliwowej. Dla normy Euro 5 oszczędność paliwa była o 7% wyższa niż wyniki uzyskane dla normy Euro 4. Przy przejściu na normę Euro 6 wzrosła ona jeszcze bardziej, przynosząc dodatkowe 5% oszczędności.
Ewolucja Modelu Mercedes-Benz Actros
Generacja MP1 (1996-2003)
Mercedes-Benz Actros MP1 zadebiutował na targach Internationale Automobil-Ausstellung (IAA) 26 września 1996 roku w Hanowerze. Była to pierwsza generacja ciężarówki Actros, która przyniosła szereg innowacji technologicznych. Charakteryzowała się m.in. elektronicznie sterowanym układem hamulcowym, technologią CAN dla podwozia i układu napędowego oraz redukcją oporu powietrza o 17% dzięki współpracy z inżynierami aerodynamiki. Model ten wyróżniał się mocnymi i ekonomicznymi silnikami diesla o mocy od 320 do ponad 500 koni mechanicznych. Kabina Actrosa MP1 była przestronna i zaprojektowana z myślą o komforcie kierowcy, co było znaczącym usprawnieniem w porównaniu z wcześniejszymi modelami ciężarówek. W modelu zastosowano nowoczesne systemy elektroniczne, takie jak ABS oraz kontrolę trakcji, które zwiększały bezpieczeństwo i stabilność jazdy. Mercedes-Benz Actros MP1 był jednym z pionierów w dziedzinie bezpieczeństwa w ciężkich pojazdach ciężarowych w latach 90. Produkcja tego modelu trwała do około 2003 roku.
Generacja MP2 (2003-2007)
Mercedes-Benz Actros MP2, produkowany w latach 2003-2007, to druga generacja popularnego Actrosa i następca MP1. Charakteryzował się innowacjami w dziedzinie bezpieczeństwa, zmienionym wnętrzem zaprojektowanym we współpracy z kierowcami oraz poprawą ekonomiczności i niezawodności. MP2 otrzymał tytuł "Ciężarówki Roku 2004", będąc owocem analizy potrzeb kierowców i dążenia do poprawy ergonomii i komfortu pracy. Mercedes-Benz poddał model gruntownym testom i konsultacjom z kierowcami, co zaowocowało m.in. przeprojektowaniem wnętrza kabiny. System ABA (Active Brake Assist) został zaprezentowany w 2006 roku jako opcjonalne wyposażenie Mercedesa Actrosa MP2. Było to wówczas pierwsze tego typu rozwiązanie na rynku, uruchamiające hamowanie awaryjne po wykryciu przeszkody przez radar umieszczony w przedniej części ciężarówki. W porównaniu do poprzednika, Actros MP2 był bardziej niezawodny, eliminując problemy z elektroniką układu wtryskowego i dopracowując skrzynie biegów.
Generacja MP3 (od 2008)
Mercedes-Benz Actros MP3 to trzecia generacja ciężarówki Actros, produkowana od 2008 roku. Została zaprezentowana na targach IAA w Hanowerze i wyróżniała się nowocześniejszym wyglądem kabiny oraz lepszą aerodynamiką. MP3 oferował bardziej oszczędne silniki Euro 5, które były zgodne z europejskimi normami emisji spalin. Wprowadzono także ulepszone systemy bezpieczeństwa, takie jak Active Brake Assist. Model MP3 był popularny w transporcie długodystansowym i zyskał uznanie za komfort jazdy oraz niezawodność. Kabina kierowcy została przeprojektowana z naciskiem na komfort i ergonomię, oferując lepsze wyciszenie i wygodniejsze miejsce pracy. Udoskonalono także automatyczną skrzynię biegów Powershift, która zapewniała płynniejszą i bardziej ekonomiczną jazdę. Dodatkowo w modelu MP3 zastosowano zaawansowane systemy elektroniczne do zarządzania pojazdem i flotą.
Generacja MP4 (od 2011)
Mercedes-Benz Actros MP4 zadebiutował 30 września 2011 roku. W porównaniu do poprzednika, MP3, przyniósł szereg zmian, w tym poprawę aerodynamiki, modernizację kabiny, nowe silniki i innowacyjne technologie, takie jak Predictive Powertrain Control (PPC). MP4 charakteryzuje się bardziej opływową linią nadwozia, co przekłada się na mniejsze zużycie paliwa. Wnętrze kabiny zostało przeprojektowane, oferując kierowcy większy komfort i ergonomię. Dodatkowo, MP4 wprowadził nowe silniki OM471 i OM473, a także system PPC, który automatycznie dostosowuje strategię zmiany biegów do topografii terenu, co dodatkowo obniża zużycie paliwa. W modelu MP4 wprowadzono kilka nowych systemów bezpieczeństwa. Najważniejsze z nich to: Aktywny Asystent Hamowania 3 (ABA 3), który pomaga zapobiegać kolizjom, oraz Asystent Utrzymania Pasa Ruchu, ostrzegający o niezamierzonej zmianie pasa ruchu.
Mercedes-Benz Actros Review Part 2
Generacja MP5
Mercedes-Benz Actros MP5 różni się od poprzedniej generacji MP4 przede wszystkim nowoczesnym designem i lepszą aerodynamiką, co przekłada się na niższe zużycie paliwa. Ponadto, MP5 wyposażony jest w bardziej zaawansowane i ekologiczne silniki spełniające najnowsze normy emisji spalin. W zakresie bezpieczeństwa, nowa generacja oferuje udoskonalone systemy wspomagające kierowcę, takie jak zmodernizowany MirrorCam, adaptacyjny tempomat oraz systemy automatycznego hamowania awaryjnego. Komfort jazdy zwiększa zmodernizowana kabina z ulepszonym systemem multimedialnym i lepszą izolacją akustyczną. Mercedes-Benz Actros MP5 po raz pierwszy wykorzystuje kamery zamiast lusterek zewnętrznych, co jest jedną z jego kluczowych innowacji.
Mercedes-Benz Actros L
Actros L jest wyrazem zdecydowanego dążenia Mercedes-Benz Trucks do tego, aby poprzez wykorzystanie aktywnych systemów bezpieczeństwa przyczyniać się do maksymalnie bezwypadkowego ruchu drogowego, a tym samym przybliżać realizację wizji bezwypadkowej jazdy. W wyposażeniu opcjonalnym dla Actrosa L dostępny jest np. opracowany przez Mercedes-Benz asystent martwego pola S1X (Active Sideguard Assist), który w porównaniu z dotychczasowym systemem S1R zyskał dodatkową funkcję, mogącą uratować życie. Ten nowy system nie tylko ostrzega kierowcę przed znajdującymi się i poruszającymi po stronie pasażera rowerzystami lub pieszymi, ale także (do prędkości skrętu 20 km/h) uruchamia zautomatyzowane hamowanie aż do zatrzymania pojazdu, o ile kierowca sam nie zareaguje w odpowiednim czasie. Kolejną opcją wyposażenia dla Actrosa L jest system Active Drive Assist drugiej generacji (ADA 2). W określonych warunkach system ten aktywnie wspiera kierowcę we wzdłużnym i poprzecznym prowadzeniu ciężarówki - potrafi w sposób zautomatyzowany utrzymywać odstęp, przyspieszać oraz skręcać, o ile spełnione są niezbędne warunki systemowe, np. wystarczający promień zakrętu czy wyraźnie widoczne poziome oznaczenia pasa ruchu. Ponadto jedna z funkcji ADA 2, Emergency Stop Assist, potrafi zainicjować zatrzymanie awaryjne, jeżeli pomimo wizualnych i dźwiękowych ostrzeżeń kierowca zaprzestał ingerowania w proces prowadzenia pojazdu.
Generacja MP6 (najnowsza)
Mercedes-Benz Actros MP6, czyli szósta generacja Actrosa, to najnowszy model tej serii ciężarówek, który oferuje szereg innowacyjnych rozwiązań. Główne cechy to m.in. nowy silnik, zoptymalizowany układ napędowy, zaawansowane systemy bezpieczeństwa i komfortu, a także cyfrowy kokpit oraz usprawnienia w zakresie aerodynamiki.
Test Ciągnika Siodłowego Mercedes-Benz Actros (biała konfiguracja)
Mercedes-Benz Actros zbiera bardzo pochlebne opinie wśród przewoźników oraz dziennikarzy motoryzacyjnych, wykazując się bardzo niskim spalaniem oraz niskimi kosztami eksploatacji, co potwierdzają wyniki sprzedaży. Poniżej przedstawiono szczegółowe obserwacje z testu ciągnika Actros w typowej dla polskiego rynku specyfikacji, wzbogaconej o pakiet Fuel Duel, wpływający na obniżenie wyników spalania.
Specyfikacja testowanego pojazdu
Testowy ciągnik, udostępniony przez firmę Grupa Wróbel, pokonał trasę z Wrocławia do angielskiego Bedford i z powrotem, holując naczepę kurtynową typu mega marki Kögel z 2011 roku, wyposażoną w podnoszoną pierwszą oś. Na naczepie znajdował się ładunek o masie zaledwie 2 ton. Od niemiecko-holenderskiej granicy auto jechało pod mocny, czołowy wiatr.
Testowany egzemplarz Actrosa, pomalowany na biały kolor, miał również wszystkie plastiki oraz grill w tym samym odcieniu. Dodatkowo ciągnik oklejono wyrazistą zieloną folią w barwach tegorocznej edycji FuelDuel, co sprawiało, że mocno rzucał się w oczy. Nowy Actros, w odróżnieniu od swoich poprzedników, nie jest już napędzany jednostką widlastą, lecz rzędowym sześciocylindrowym silnikiem z rodziny OM47x. Motor ten zasilany jest przez Common Rail z turbosprężarką VGT i intercoolerem, obecnie spełniając normę Euro 6 dzięki zastosowaniu SCR oraz EGR, co jest typowe dla większości współczesnych jednostek E6.
W testowanym pojeździe pracowała jednostka OM471 o pojemności 12,8 litra i mocy 449 KM dostępnej przy 1800 obr./min, oraz maksymalnym momencie obrotowym 2200 Nm przy 1100 obr./min. Napęd na drogę przenosiła 12-stopniowa, w pełni automatyczna skrzynia biegów PowerShift trzeciej generacji, obsługiwana wygodną dźwignią pod kierownicą. Za hamowanie odpowiedzialne były hamulce tarczowe obu osi oraz nowy, trójstopniowy hamulec silnikowy. Pojazd w wersji low-liner wyposażony był w dwa aluminiowe zbiorniki paliwa o łącznej pojemności 990 litrów oraz zintegrowany zbiornik AdBlue o pojemności 90 litrów. W łagodnym obchodzeniu się z paliwem silnik wspomagany był przez nowoczesny tempomat PPC połączony z GPS i rozpoznający topografię terenu, system eco-roll oraz układ oceny kierowcy połączony z telematyką Mercedes, czyli systemem FleetBoard. Obie osie zawieszone były pneumatycznie, przy czym tylna dostała cztery miechy.
Wnętrze kabiny i komfort
Po otwarciu drzwi za pomocą lekko pracującej klamki, zauważamy, że aby dostać się do wnętrza, należy pokonać aż 4 stopnie. Jest to cena posiadania absolutnie płaskiej podłogi, stałego elementu wszystkich nowych Actrosów z kabinami o szerokości 2500 mm. Stopnie są bardzo wygodne, duże i dobrze zabezpieczone przed ewentualnym poślizgiem stopy. We wnętrzu kabiny królują bardzo wygodne fotele o szerokiej regulacji, wyposażone w podwójnie łamane oparcia, a także super ergonomiczna deska rozdzielcza. Zegary są bardzo czytelne, komputer pokładowy mocno rozbudowany, ale jego obsługa jest banalna, co ułatwia odszukanie potrzebnych informacji. Dużym plusem są jasne piktogramy oraz polski język menu. Sterowanie odbywa się bez odrywania rąk od wygodnej, grubej kierownicy, która na życzenie może być obszyta skórą. Obsługa deski rozdzielczej jest intuicyjna, klawisze są duże, a ich oznaczenia czytelne.
Kolorystyka wyraźnie dzieli kabinę na dwie strefy - wypoczynkową oraz roboczą. Część robocza jest ciemna i stonowana, natomiast część wypoczynkowa jest jasna, beżowa. Taka kolorystyka wnętrza jest bardzo elegancka i stwarza wrażenie przytulności. Kabina StreamSpace o szerokości 2,5 metra ma zupełnie płaską podłogę, więc wysokość do dachu między fotelami wynosi aż 197 cm, co jest bardzo sensownym wynikiem, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że jest to najniższa z podwyższonych kabin nowego Actrosa. Ilość schowków jest więcej niż dobra: dwie szuflady pod deską rozdzielczą, trzy schowki nad przednią szybą (od kilku miesięcy zamykane jedną klapą unoszącą się na teleskopach), dwie wysuwane szuflady pod dolną leżanką (w lewej zamontowana jest spora lodówka z funkcją mrożenia) oraz dwa duże bagażniki dostępne zarówno od wewnątrz, jak i z zewnątrz. Do tego dochodzi sporo płaskiej przestrzeni, przetłoczeń, wygodne kieszenie w drzwiach, kilka mniejszych półeczek w desce rozdzielczej oraz półka na teczkę z dokumentami nad szybą. Przygotowanie kabiny do snu jest banalne dzięki zastosowaniu klasycznych, rozciąganych z obu stron kabiny firanek, spinanych na środku rzepem. Dolna leżanka na ogół pozostaje w pozycji pionowej, złożona do ściany, co zapewnia szeroki zakres regulacji fotela kierowcy. Rozłożenie leżanki zajmuje kilka sekund, ale wymaga odsunięcia foteli lub złożenia ich oparć. Górna leżanka występuje w dwóch wariantach: standardowej oraz poszerzanej.
Wrażenia z jazdy
Pozycja za kierownicą jest bardzo wygodna, z szerokim zakresem regulacji fotela i kierownicy. Zamykanie drzwi odbywa się lekko i cicho, przypominając samochody osobowe. Silnik uruchamiamy elektronicznym kluczykiem i dużym, srebrnym klawiszem startera, działającym w 3 pozycjach. Bieg startowy oraz hamulec silnikowy wybieramy wygodną zespoloną dźwignią po prawej stronie kolumny kierownicy. Duża powierzchnia przeszklona i duże lusterka na krótkich ramionach znacząco ułatwiają obserwację sytuacji wokół ciężarówki. Układ kierowniczy został znacząco poprawiony - jest dużo bardziej precyzyjny niż w poprzednim modelu, wystarczająco bezpośredni i dokładny. Jazda sprawia przyjemność, a ergonomia obsługi klawiszy i funkcji z kierownicy pozwala na skupienie się na drodze.
Podczas rozpędzania w kabinie słychać przyjemny dźwięk jednostki napędowej, jednak po osiągnięciu żądanej prędkości w kabinie jest cicho. Poziom hałasu można porównać z MP3, co jest bardzo dobrym wynikiem. Podczas jazdy samym ciągnikiem daje się zauważyć znacznie zwiększoną sztywność pracy zawieszenia - w porównaniu do poprzednika, który był często uznawany za zbyt miękki. Tutaj praca zawieszenia jest znacznie bardziej sprężysta, czasami nawet twarda, pomimo zawieszenia tylnej osi na 4 poduszkach. Nieobciążony naczepą ciągnik wyraźnie nie lubi poprzecznych nierówności, zdarza mu się mocno podskoczyć i wpaść w charakterystyczną „kołyskę”.
Praca jednostki napędowej nie pozostawia wiele do życzenia; samochód chętnie wkręca się na obroty, a automatyczna skrzynia biegów dobrze odczytuje intencje kierowcy. Podczas mocnego wciskania gazu skrzynia przetrzymuje silnik na obrotach, przeskakując później o 2 lub 3 przełożenia. Przy delikatnym rozpędzaniu zmienia biegi przy wyraźnie niższych prędkościach obrotowych. Podczas zwalniania długo trzyma silnik na wysokich biegach, opóźniając moment redukcji do ostatniego momentu i wykorzystując nisko umieszczone połacie momentu obrotowego. Niewielką wadą jest to, że przy dojeżdżaniu do skrzyżowania, kiedy po zmniejszeniu prędkości chcemy nagle przyspieszyć, skrzyni zdarza się pogubić, chwilę myśli, po czym redukuje z wyraźnym szarpnięciem. Używanie hamulca silnikowego nie sprawia jej najmniejszego problemu; na pierwszym i drugim stopniu unika drastycznych redukcji, natomiast na ostatnim stopniu redukcje są wyraźne i skutecznie dobierają prędkości obrotowe do maksymalnej mocy hamulca silnikowego. Hamowanie niemal 13-litrową jednostką jest bardzo wydajne, choć przy ciężkich ładunkach i górzystym terenie nic nie zastąpi klasycznego retardera.
Jazda autostradowa jest bardzo przyjemna i komfortowa, co świadczy o staraniach inżynierów, aby ułatwić kierowcy pracę. Zegary są czytelne nawet w pełnym słońcu, a układ wentylacji, ogrzewanie oraz klimatyzacja świetnie sobie radzą. Dodatkowo nie brakuje przestrzeni wokół fotela kierowcy. W prezentowanym pojeździe do odciążenia prowadzącego przyczyniał się także inteligentny tempomat PPC, zintegrowany z mapami GPS. Doskonale zna topografię terenu, dzięki czemu potrafi w porę dokonać redukcji, przyspieszyć czy włączyć tryb eco-roll, tak aby zużycie paliwa było jak najniższe. Przy wykorzystaniu PPC kierowca może ustawić prędkość, do jakiej pojazd może zwolnić oraz przyspieszyć, swobodnie tocząc się ze wzniesienia i wykorzystując energię kinetyczną zestawu.
Podsumowanie i Kluczowe Aspekty
Mercedes-Benz Actros to dopracowany samochód ciężarowy, bez poważnych wad, który jeździ przyjemnie i zbiera pozytywne opinie. Niskie spalanie ON oraz AdBlue i długie interwały międzyprzeglądowe (nawet co 150 000 km) wskazują na zadowalający poziom kosztów eksploatacji. Dobrze wykonana kabina z wysokiej jakości materiałami daje poczucie obcowania z pojazdem ciężarowej klasy premium. Niestety, cena zakupu jest również wysoka, co odzwierciedla status marki.
Główne zalety Mercedes-Benz Actros:
- Duży wybór konfiguracji napędowych i wariantów mocy.
- Niezawodne skrzynie biegów (szczególnie w generacjach od MP2 wzwyż).
- Solidne zawieszenie.
- Dobre materiały wykończeniowe kabiny, które długo zachowują estetyczny wygląd.
- Przestronna i komfortowa kabina z czteropunktowym zawieszeniem pneumatycznym.
- Wysoka niezawodność silników V6 i V8 w nowszych generacjach (od MP2).
- Zaawansowane systemy bezpieczeństwa (np. Active Brake Assist, Adaptive Cruise Control, MirrorCam).
- Systemy wspomagające kierowcę, takie jak Predictive Powertrain Control (PPC), znacząco obniżające zużycie paliwa.
Kwestie wymagające uwagi (wady i problemy):
- Wysokie spalanie, niezależne od mocy silnika (solówka średnio 30 l ON/100 km, obciążony zestaw ok. 6-7 l więcej).
- Awarie czujników pokładowego komputera Telligent (zgłaszane w MP2).
- Wycieki oleju spod pokrywy głowicy w silnikach V6 i V8, wymagające uszczelniania co 300-400 tys. km.
- W pojazdach eksploatowanych na krajowych i wschodnich trasach wymiany co pół roku wymagają tuleje i stabilizatory zawieszenia szoferki.
- Po zimowej eksploatacji zaleca się skontrolowanie stanu elektronicznych czujników komputera pokładowego, zwłaszcza w zawieszeniu i układzie hamulcowym, gdyż szybko korodują i mogą błędnie informować np. o awarii ABS-u.
Silniki V6 (11,9 l, moc od 320 do 456 KM) i V8 (15,9 l, moc od 503 do 578 KM) charakteryzują się wysoką niezawodnością, z eliminacją problemów z elektroniką układu wtryskowego, które zdarzały się w pierwszej generacji. Motor wytrzymuje do naprawy głównej około dwóch milionów kilometrów.