Polski rynek maszyn rolniczych coraz śmielej wzbogacają producenci z Turcji, oferując konkurencyjne cenowo i technologicznie rozwiązania. Równolegle, Austria, z długą tradycją w produkcji maszyn, wyróżnia się specjalistycznymi ciągnikami alpejskimi, przystosowanymi do pracy w ekstremalnych warunkach górskich. Przyjrzyjmy się bliżej wybranym markom z obu krajów, ich ofercie oraz historii, która ukształtowała współczesny przemysł ciągnikowy.
Tureckie Ciągniki na Polskim Rynku
Turcja od lat stanowi prawdziwe zagłębie w produkcji maszyn rolniczych, a jej producenci zyskują uznanie także w Polsce. Na szczególną uwagę zasługują marki ArmaTrac i Hattat.
ArmaTrac - Niezależność Technologiczna i Konkurencyjność
Marka ArmaTrac, dystrybuowana w Polsce przez firmę PolTraktor, zaprezentowała swoje ciągniki m.in. podczas targów Agro Show w Bednarach. Rafał Turowski z firmy PolTraktor przypominał, że ArmaTrac produkował wcześniej ciągniki między innymi pod marką Ursus. Obecnie firma opracowała swój własny silnik, co pozwala jej być konkurencyjną na rynku europejskim. Ta niezależność technologiczna umożliwia ArmaTrac oferowanie maszyn o wysokiej jakości w przystępnych cenach. W 2017 roku marka ArmaTrac została przejęta przez Mahindrę, największego producenta ciągników na świecie, co zapewniło jej ogromne zaplecze techniczne i dostęp do niezłej odlewni produkującej bloki silników, głowice cylindrów i obudowy skrzyń biegów dla szerokiego grona klientów, w tym JCB, MAN, Ford i Deutz. PolTraktor, który miał już doświadczenie z Armatrakiem podczas sprzedaży ciągników Ursus przed upadłością, postanowił wejść w kooperację z tureckim producentem ze względu na ich sprawdzoną jakość serwisową i przejęcie przez Mahindrę.

Oferta ArmaTrac w Polsce
PolTraktor wprowadza na polski rynek sześć modeli ciągników ArmaTrac, mających wpasować się w potrzeby polskich gospodarstw. Oferta obejmuje maszyny o mocy od 57 do 125 KM.
| Model | Moc (KM) | Silnik | Pojemność (cm³) | Transmisja | Hydraulika (l/min) | Udźwig TUZ (kg) | Waga (bez obciążników, kg) | Cena netto (zł) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 584e+ | 57 | 3-cyl. e-Capra | 2980 | Carraro 12/12 z rewersem mechanicznym | 33+21 | 2200 | 3160 | 109 000 |
| 754e+ | 70 | 4-cyl. e-Capra | 3500 | Carraro 24/24 z biegami pełzającymi i rewersem mechanicznym | 43+27 | 3000 | 3700 | 149 000 |
| 904e+ | 92 | 4-cyl. e-Capra | 3500 | Carraro 24/24 z biegami pełzającymi i rewersem mechanicznym | 43+27 | 3000 | 3890 | 169 000 |
| 1054e+ | 101 | 4-cyl. e-Capra | 3500 | Carraro 24/24 z biegami pełzającymi i rewersem mechanicznym | 43+27 | 3000 | 3890 | 174 000 |
| 1104Lux | 110 | 4-cyl. e-Capra | 3500 | ZF 16/16 z półbiegami i rewersem mechanicznym | 52+27+48 | 5000 | 4750 | 210 000 |
| 1254Lux | 125 | 4-cyl. Deutz | 3600 | ZF 16/8 z rewersem elektrohydraulicznym | 52+27+48 | 5000 | 4900 | 240 000 |
Wszystkie ciągniki, oprócz modelu 584e+, są kompletnie wyposażone w podanych cenach. Posiadają dwuobwodową pneumatykę, radio, zestawy obciążników po 600 kg (w modelach Lux - 700 kg) oraz hydrauliczną śrubę rzymską. Modele e+ oferują trzy pary wyjść hydraulicznych, natomiast modele Lux - cztery. Silniki e-Capra, stosowane w większych modelach, mają pojemność 3,5 litra i moce od 75 do 115 KM. Jak podkreśla Yigit Ozenc z fabryki ArmaTrac, silniki te przeszły wiele testów i sprawdziły się w Turcji, a ich strategia zakłada produkcję prostych i tańszych w eksploatacji ciągników z mechanicznymi rewersami.
Hattat - Wszechstronność i Sprawdzone Silniki
Innym przykładem tureckiego producenta są traktory Hattat, które, choć z pozoru egzotyczne, zyskują popularność. Turecki producent oferuje szeroką paletę ciągników do różnych zastosowań, takich jak rolnictwo, sadownictwo czy winiarnie. Na polskim rynku dostępne są modele o mocy od 60 do 113 KM. Najcięższa seria ciągników z oznaczeniem T obejmuje 5 modeli o mocy od 75 do 113 KM. Pod maską tych maszyn pracują silniki marki Perkins, spełniające normy emisji spalin Stage IIIB. W trzech największych przedstawicielach serii T jednostka napędowa współpracuje z układem przeniesienia napędu, który oferuje 24 przełożenia w obu kierunkach. Dwa mniejsze modele mają skrzynie biegów o 12 przełożeniach w przód i tył. Za zmianę kierunku jazdy odpowiada elektrohydrauliczny rewers, którego dźwignia znajduje się z lewej strony kierownicy. Modele T posiadają niezależny WOM, który oferuje trzy prędkości - 540, 540 E i 1000 obr./min. Hydraulika tureckich ciągników zasilana jest zębatą pompą o maksymalnym wydatku 56 l/min, a olej standardowo kierowany jest do 2 par złączy. Podnośnik hydrauliczny w najmniejszych modelach jest sterowany mechanicznie, natomiast największe ciągniki serii T mają elektroniczną kontrolę podnośnika.
Austriackie Specjalistyczne Ciągniki Alpejskie
W świecie wielkich koncernów wciąż jest miejsce dla małych, wyspecjalizowanych producentów, czego dowodem są austriackie marki Lindner i Steyr, które z sukcesem adaptują swoje maszyny do wymagających warunków alpejskich.
Lindner - Innowacje dla Trudnego Terenu
Firma Lindner, rodzinne przedsiębiorstwo z Tyrolu, od ponad 75 lat specjalizuje się w produkcji ciągników. Podstawą jej rozwoju jest skupienie się na innowacjach i konkretnych potrzebach użytkowników, zwłaszcza tych pracujących na stromych zboczach. Rolnik w Alpach potrzebuje ciągnika, który jest jednocześnie stabilny, zwrotny i lekki. Na górskich łąkach często można zobaczyć charakterystyczne pomarańczowe traktory Lindner koszące zbocza o dużym nachyleniu. Już w latach 50. w niektórych modelach tylna oś również skręca. Ciekawostką jest wysoka lokalność produkcji, ponieważ ponad 60% komponentów pochodzi z Austrii, a firma stale szkoli około 25 praktykantów, którzy zostają w fabryce. Historia Lindnera pokazuje, że w świecie globalnych producentów wciąż jest miejsce dla wyspecjalizowanych firm, oferujących rozwiązania dopasowane do niszowych, choć wymagających, potrzeb.

Steyr - Historia, Innowacje i Produkcja w St. Valentin
Marka Steyr, dziś część koncernu CNH Industrial, ma bogatą historię, która nierozerwalnie łączy się z fabryką w St. Valentin. Niezawodność ciągników STEYR jest dobrze znana w całej Europie, a innowacje takie jak S-TECH czy koncepcja silników ECOTECH zwiększają wydajność i komfort, co przyczynia się do rosnącej popularności maszyn z St. Valentin w Niemczech, Polsce, Włoszech, Słowenii, Szwajcarii, krajach Beneluksu oraz Europy Południowo-Wschodniej.
Korzenie Marki i Fabryki w St. Valentin
Historia fabryki w St. Valentin jest fascynująca i sięga czasów II wojny światowej. III Rzesza, poszukując miejsca pod nową, wielkoskalową fabrykę czołgów z dala od zgiełku, wybrała Austrię, okolice Amstetten. Od 1940 roku, pod kryptonimem „Fabryka Zabawek”, budowano jedną z najważniejszych fabryk zbrojeniowych III Rzeszy - Nibelungenwerk. Mimo bliskości firmy Steyr-Daimler-Puch w mieście Steyr, ze względu na tajność projektu, produkcja czołgów odbywała się w nowym zakładzie. Michael Winninger, autor książki o wojennych czasach fabryki, podkreślał idealną lokalizację St. Valentin ze względu na bliskość Steyr i Linz, połączenia kolejowe, dostawy energii z Dunaju i Enns oraz dostępność siły roboczej, głównie robotników przymusowych i więźniów obozów koncentracyjnych. W Nibelungenwerk produkowano głównie czołg Panzer IV, których powstało 4350 sztuk, co stanowiło mniej więcej połowę wszystkich czołgów tego typu. Fabryka działała do końca wojny, pomimo licznych bombardowań alianckich.
Po wojnie zakład w St. Valentin znalazł się w sowieckiej strefie okupacyjnej, stając się częścią USIA (sowieckiego przedsiębiorstwa przemysłowego). Rosjanie wywieźli działające maszyny i ograbili budynki fabryczne. Fabryka została przekazana Austrii dopiero w 1955 roku po zakończeniu okupacji. W tym czasie, gdy Rosjanie w ramach reparacji wojennych demontowali maszyny, marka Steyr postanowiła stworzyć swój pierwszy powojenny ciągnik.
Pierwszym traktorem z logo Steyr był model 180, wykorzystujący silniki serii WD 13 stworzone dla ciężarówek. Produkowano go od 1947 roku w fabryce w mieście Steyr. Dwa lata później na rynku pojawił się legendarny Steyr 15 (Typ 80), którego produkcja łączna sięgnęła ponad 45 tys. egzemplarzy. W 1961 roku dawna fabryka czołgów w St. Valentin powróciła do koncernu i zielone wówczas ciągniki Steyra zaczęły być produkowane również tam.
Rozwój i Przełomowe Technologie
Seria 13 została zastąpiona w 1960 roku przez tzw. serię Jubilee, nazwaną tak dla uczczenia setnej rocznicy istnienia firmy. W 1964 roku zaprezentowano pierwszy ciągnik z napędem na cztery koła przeznaczony do pracy w trudnym terenie alpejskim. Pod koniec lat 60. wprowadzono serię ciągników Plus, zaprojektowaną przez Louisa Luciena Lepoixa. Słowo „Plus” miało symbolizować wartość dodaną w postaci najnowszych technologii i innowacji, a charakterystyczny, kanciasty design Lepoixa zapoczątkował biało-czerwone barwy Steyra, używane do dziś.
W 1971 roku seria Plus powiększyła się o model 760, wyprodukowano ponad 33 tys. egzemplarzy tego uniwersalnego ciągnika, z czego wiele wyeksportowano, m.in. do Tunezji. W latach 70. Turcy kupili licencję na ciągniki Steyr Plus, a firma Basak nadal produkuje pojazdy przypominające klasyczne wersje austriackich traktorów. Od 1996 roku turecka fabryka kontynuowała produkcję dawnej serii Plus pod marką i logo Başak Tractor.
Od 1974 roku w halach dawnej fabryki czołgów w St. Valentin produkowane są wyłącznie ciągniki. W latach 80. wprowadzono innowacyjne rozwiązania, takie jak hamulce działające na cztery koła OptiStop (1982), elektroniczny system sterowania zaczepem (EHR) z proporcjonalnym sterowaniem, elektronicznie sterowane zawory hydrauliki zewnętrznej oraz system informowania operatora Steyr Infomat, który pozwalał obniżyć zużycie paliwa o 20%.
Zmiany Własnościowe i Koncern CNH Industrial
Sytuacja koncernu Steyr-Daimler-Puch, produkującego szeroką gamę pojazdów i komponentów, była w latach 80. niepewna. W 1987 roku oddzielono produkcję broni, a w 1988 roku dział łożysk sprzedano firmie SKF. W 1990 roku ciężarówki Steyr stały się częścią koncernu MAN. W tym samym roku wydzielono osobny dział ciągników, nazwany Steyr Landmaschinen AG, który zaczął szukać nowych kontrahentów i dywersyfikować produkcję. Wprowadzona w 1993 roku seria 9100, od modelu 9155 do 9190, bazowała na konstrukcji Massey Fergusona 8100 i posiadała silniki Valmeta. Z tą serią wiąże się historia polskiego ciągnika Ursus 1414S, zaprezentowanego podczas Polagry’94.
W 1996 roku marka STEYR została przejęta przez CASE Corporation, zmieniając nazwę na CASE-STEYR Landmaschinentechnik. W 1999 roku Case IH i Steyr połączyły się z FiatAgri / New Holland, tworząc dzisiejszy koncern CNH Industrial. Na początku europejski urząd antymonopolowy nakazał sprzedaż części fabryk, aby uniknąć monopolizacji rynku. W tym samym roku pojawiły się na rynku pierwsze ciągniki Steyr z bezstopniową przekładnią CVT, a austriacka marka stała się kluczowym producentem tego rodzaju przekładni na świecie.
W 2002 roku zakład produkcyjny w St. Valentin po raz pierwszy w historii przekroczył roczną produkcję 9 tys. ciągników. W 2003 roku wprowadzono do sprzedaży serie ciągników Profi i Kompakt. W lutym 2005 roku z linii produkcyjnej zjechał 500 000. egzemplarz ciągnika marki STEYR. Od 2006 roku St. Valentin stało się europejską centralą Case IH i STEYR, zatrudniając ponad 600 pracowników. Dziś na terenie fabryki w St. Valentin produkuje się ciągniki o mocy od około 75-80 KM do 440 KM dla nowych wersji Case IH Optum, New Holland T7 i prawdopodobnie nowego Steyra Terrusa.
Hannes Wogerbauer, kierownik zakładu, podkreśla: „Pomiędzy pierwszym modelem, 180, a naszym obecnym ciągnikiem klasy premium, Steyr Terrus CVT, istnieje ogromna różnica pod względem technicznym, ale łączy je jedno: jakość produkcji”. Andreas Klauser, prezes marki STEYR, dodaje: „W minionych 70 latach marka STEYR stanowiła dla innych przykład do naśladowania w zakresie jakości i innowacyjności. Ta tradycja ciągle nas zobowiązuje i również w przyszłości pragniemy dostarczać naszym Klientom niezawodnych rozwiązań technicznych idących w parze z serwisem na najwyższym poziomie. Osobiście nie mam żadnych wątpliwości, że tego dokonamy”.
tags: #ciagnik #turecki #alpejskich #austrii