Glebogryzarka to niezastąpione narzędzie do mechanicznego wzruszania ubitej ziemi. Spulchnia i rozluźnia podłoże, poprawiając jego parametry wodno-powietrzne. Urządzenie skutecznie radzi sobie z chwastami, gałązkami i niewielkimi korzeniami, a także wyrównuje powierzchnię ziemi i jest przydatne podczas rozprowadzania nawozu lub torfu. Glebogryzarki ogrodowe mają zastosowanie w warzywniakach, ogrodach oraz przy zakładaniu trawnika, a szczególnie polecane są do uprawy pozarastanych nieużytków i zapuszczonych działek budowlanych.
Rodzaje glebogryzarek ogrodowych
Glebogryzarki to urządzenia wyposażone w wał wykonany z wytrzymałych stopów metali, na którym znajdują się specjalne ostrza. Noże te są odpowiedzialne za szybkie i precyzyjne wbijanie się w ziemię, dokładne jej mieszanie i spulchnianie. Wśród dostępnych modeli wyróżnia się glebogryzarki spalinowe, ciągnikowe, separacyjne, elektryczne i ręczne, każda z inną specyfiką działania i wydajnością.
Glebogryzarka spalinowa
Glebogryzarka spalinowa to sprzęt wydajny i zaawansowany technologicznie, charakteryzujący się siłą i wytrzymałością. Pozwala na pracę w najtrudniejszych warunkach, takich jak gleba zbita, twarda i gliniasta, oraz umożliwia wielogodzinną obróbkę dużych areałów. Typ spalinowy może występować w wersji z napędem lub bez. Glebogryzarka spalinowa z napędem znacznie ułatwia pracę i jest polecana do przydomowych ogrodów, tuneli foliowych, szklarni oraz gospodarstw rolniczych uprawiających rośliny rzędowo.
Przykładem jest model VERKE, który jest spalinową glebogryzarką napędzaną 2-suwowym silnikiem do prac przydomowych. Doskonale nadaje się do pielenia dużych połaci pola i rozdrabniania gleby o dużych bryłach. Dzięki dużej mocy silnika spalinowego, stalowe noże samoczynnie wgryzają się w glebę. Jest niezwykle pomocna przy wprowadzaniu nawozu, torfu i kompostu. Idealne urządzenie do przydomowych ogródków i działek. Dane techniczne dla tego modelu to:
- Typ silnika: dwusuwowy
- Moc silnika: 3 KM/9000 obr/min
- Pojemność silnika: 52 cm³
- Szerokość robocza: 300 mm (30 cm)
- Głębokość robocza: 90 mm (9 cm)
- Waga netto: 17 kg
- Mieszanka: 25:1
- Poziom hałasu: 93 dBa
W zestawie znajduje się glebogryzarka oraz 2x olej STHIL 0,1 L.
Glebogryzarka separacyjna
Glebogryzarka separacyjna może pracować na dużych areałach, większych głębokościach i bardzo wymagającym podłożu, np. terenach kamienistych. Jej noże podczas pracy obracają się w stronę przeciwną do kierunku jazdy, co pozwala na przerzucanie gleby przez system prętów pełniących funkcję sita. Na tym etapie grubsza frakcja podłoża (kamienie, patyki, korzenie, bryły ziemi, darń) jest oddzielana od drobnej, następnie wyrzucana na ziemię i zasypywana przez rozdrobnioną i rozluźnioną ziemię. Tylny wał glebogryzarki separacyjnej umożliwia regulację głębokości pracy oraz pozwala wyrównać i ugnieść podłoże.
Glebogryzarka elektryczna
Glebogryzarka elektryczna to ekonomiczne urządzenie, które sprawdzi się na małych i średnich powierzchniach. Najczęściej wyposażona jest w silnik o mocy od 1200 do 2000 watów i potrzebuje stałego dostępu do sieci elektrycznej. Spulchnia ziemię tylko na niewielkiej głębokości, ale jest cicha, lekka i przyjazna środowisku - nie emituje toksycznych spalin, co sprawia, że sprawdzi się w ogrodach ekologicznych oraz uprawach pod osłonami (szklarnie, inspekty, tunele).
Glebogryzarka ciągnikowa
Największym z dostępnych na rynku modeli jest glebogryzarka ciągnikowa. To urządzenie zaczepiane do traktora i polecane zwłaszcza tam, gdzie liczy się wydajność - często pojawia się w pracy przy szkółkach roślin ozdobnych oraz jadalnych. Może mieć ponad 1,5 m długości i pozwala na szybkie wymieszanie nawozów mineralnych z glebą na polach uprawnych i w uprawach warzywnych. Ze względu na duże wymiary może przygotować glebę do siewu podczas jednego przejazdu.
Glebogryzarki ciągnikowe mogą być:
- Lekkie - do pracy w małych przydomowych ogrodach, na polach, w uprawie winorośli i podczas zakładania ozdobnych trawników.
- Przesuwne - mają przesuw hydrauliczny. Dobrze radzą sobie z kruszeniem brył ziemi i podcinaniem chwastów rozłogowych.
- Separacyjne - skutecznie napowietrzają, rozpulchniają, wyrównują i separują glebę.
- Ciężkie - o dużej szerokości roboczej umożliwiającej przygotowanie podłoża w ciągu jednego przejazdu.
Glebogryzarka ręczna
Glebogryzarki ręczne to urządzenia dedykowane do niewielkich powierzchni przydomowych ogródków. Są wymagające, ponieważ napędza je siła mięśni, a ich wydajność zależy od wysiłku włożonego przez operatora. Można używać ich na każdym typie gleby.
Wybór mocy glebogryzarki
Wybierając moc glebogryzarek ogrodowych, należy wziąć pod uwagę obszar i specyfikę obrabianego terenu. Do opracowania większego i trudniejszego areału lepiej sprawdzi się spalinowa glebogryzarka z napędem o mocy 4-5 KM. Dla większego komfortu pracy zaleca się wybór modelu z biegiem w przód i wstecz. Użytkownik wspominał, że jego Suze 16KM z napędem na jedną oś poradziła sobie z ugorem zaoranym 3-4 lata temu, gdzie wyrosło zielsko z trawskiem, co świadczy o jej mocy.
Kiedy warto kupić glebogryzarkę ogrodową?
Glebogryzarka ogrodowa ułatwi pracę właścicielom działek rekreacyjnych oraz ogrodów lub warzywniaków, gdzie często trzeba coś przekopać, aby poprawić stan ziemi przed siewem lub sadzeniem nowych roślin. To także urządzenie przydatne dla posiadaczy dużych posesji wokół domu, którzy chcą je zagospodarować samodzielnie i krok po kroku. W takim przypadku posiadanie glebogryzarki na własność jest zasadne i sprawi, że sprzęt będzie dostępny zawsze pod ręką, bez konieczności wypożyczania go lub zatrudniania zewnętrznej ekipy.
Koszt zakupu glebogryzarki
Koszt zakupu glebogryzarki zależy od modelu, mocy, sposobu zasilania, wydajności i szerokości pracy. Z większym wydatkiem trzeba liczyć się przy zakupie glebogryzarki spalinowej. Ceny tych modeli zaczynają się od kilkuset złotych. Najdroższa jest profesjonalna glebogryzarka do ciągnika. To najbardziej wydajne i największe urządzenie, które kosztuje od kilku do nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych.
Wypożyczenie glebogryzarki - kiedy się opłaca?
Nie zawsze warto inwestować w zakup glebogryzarki na własność. Jeżeli nie zamierzasz używać jej regularnie i potrzebujesz jej tylko do wykonania konkretnego zadania, na przykład jednorazowego przygotowania terenu pod trawnik lub uprawę, wypożyczenie jest bardziej opłacalne. Dzięki temu, zamiast kilkuset lub kilku tysięcy złotych na zakup, zapłacisz kilkadziesiąt złotych za wynajem sprzętu, a po wykonaniu prac oddasz sprzęt do punktu. Wynajem glebogryzarki to także dobry pomysł w sytuacji, gdy planujesz zakup konkretnego urządzenia, ale nie wiesz, czy pracuje ono z taką wydajnością, jakiej oczekujesz. Korzystając z usług wypożyczalni sprzętu ogrodowego, masz okazję przetestować wybrany model jeszcze przed zakupem i zdecydować, czy jest on wart swojej ceny. Wypożyczalnie narzędzi i sprzętów mają w swoim asortymencie właściwie każdy typ glebogryzarki, co pozwala na dopasowanie urządzenia do potrzeb, prac i specyfiki terenu. Najczęściej wynajmowane są glebogryzarki spalinowe z napędem, które są zwrotne, łatwe w obsłudze i samodzielnie się poruszają.
Praktyczne aspekty pracy z glebogryzarką
Użytkownicy dzielą się swoimi doświadczeniami z pracy glebogryzarką. W przypadku uprawianego ogródka, maszyna pracuje ładnie i równo rozrzuca glebę. Na przeoranym kilka lat temu kawałku pola, gdzie wyrosły chwasty po pachy, zaleca się wcześniejsze ścinanie ich kosą spalinową, aby nie owijały się na glebogryzarce. Najpierw chwasty ścina się w połowie, a potem przy ziemi. Następnie ustawia się głębokość na kilka centymetrów i na pierwszym biegu z reduktorem na "low" (najniższe przełożenie) mieli się górną warstwę. Dopiero później zwiększa się głębokość. Użytkownicy doceniają pracę glebogryzarką na wstecznym biegu, mimo ostrzeżeń fabrycznych, co pozwala na lepsze przygotowanie poletka.
Próbując pracować na kilkunastoletniej darni, na ziemiach klasy V i VI (piasek i żwir), celem było wyrównanie terenu pod trawnik i sad. Przy usuwaniu darni z szerokości 2m i długości 35m, jeden z użytkowników zastosował pług do zdejmowania darni na głębokość 3-4 cm, a urobek ładowaczem pakował do łyżki i wywoził na pryzmę. Parametry jazdy to "Jedynka na reduktorze, dwójka lub trójka na skrzyni".
Zamiast wielokrotnych przejazdów glebogryzarką dla wyrównania, co tylko wyciąga więcej kamieni i zużywa czas oraz paliwo, lepiej przejechać raz glebogryzarką, a dla lepszego wyrównania użyć bron. Widziano również kultywator z wałem na końcu, który z przodu pod wieszakiem do TUZ miał zamontowaną listwę wyrównującą, przypominającą deskę, co może być alternatywnym rozwiązaniem. Myślano również nad cięższą belką do wyrównywania.
Z doświadczeń wynika, że pierwsze przejście glebogryzarki tylko rozcina chwasty, ale powierzchnia ziemi zachowuje kształt górek i dołków. Na ugorze zaoranym 3-4 lata temu, z zielska i trawskiem, glebogryzarka poradziła sobie, osiągając czas pracy krótszy niż 0,5 mth/ar przy szerokości glebogryzarki 1,3 m. W takich warunkach nie koszono wcześniej zielska kosą spalinową, tylko od razu używano glebogryzarki, co okazało się szybsze, z ustawieniem reduktora na I, biegu na 2, i PTO również na 2. Do zmiany darni (ugoru z chwastami) polecana jest orka, a po przegniciu zielska glebogryzarka. Inną opcją jest Roundap, a po wyschnięciu zielska - glebogryzarka.
Jak używać glebogryzarki (PEŁNY samouczek)
Często stosuje się orkę, a później pracę glebogryzarką. W przypadku rzadkiej trawy na piachu, praca na głębokość 3-5 cm służy tylko pocięciu darni do wygrabiania. W trudnej, ciężkiej i kamienistej glebie po kilkuletniej lucernie, zaleca się najniższe przełożenie do jazdy do przodu i najwyższe (np. 3) przełożenie dla WOMu. Glebogryzarka pracowała idealnie, a podskakiwanie pojawiało się tylko przy większych głazach, które nie mieściły się pomiędzy zębami. Pewne niepokojące dźwięki z wnętrza traktora podczas ciężkiej pracy glebogryzarki mogą być normalne, ale warto spróbować ustawienia reduktora na 1 i PTO na 2 lub 3.