Pługi Obrotowe Gregoire Besson: Technologia i Zastosowanie

Firma Gregoire-Besson, francuski producent maszyn do uprawy roli z korzeniami sięgającymi początku XIX wieku, zajmuje istotne miejsce wśród marek wyznaczających standardy w dziedzinie innowacyjnych rozwiązań agrotechnicznych. Pługi tej marki charakteryzują się wysoką wytrzymałością konstrukcji, efektywnością pracy oraz optymalnym dopasowaniem do zróżnicowanych warunków glebowych, maksymalizując wykorzystanie potencjału gleby.

Wśród produktów Gregoire-Besson dostępne są pługi obracalne, półzawieszane oraz ciężkie konstrukcje przeznaczone do najbardziej wymagających prac. Firma słynie z zastosowania zaawansowanych rozwiązań w zakresie geometrii korpusów roboczych, co pozwala na równomierne odwracanie skib i redukcję oporów podczas orki. Dzięki temu uzyskuje się głębokie i dokładne spulchnienie gleby przy zachowaniu optymalnego zapotrzebowania na moc ciągnika rolniczego.

Charakterystyka Konstrukcji i Właściwości

Budowa Rama i Wymiary

Rama pługa Gregoire-Besson, połączona z obrotnicą na równoległoboku, ma wymiary 120 × 120 mm, a grubość jej ścianki to 10 mm. Do ramy można dokręcić piąty korpus. Rozstaw między korpusami wynosi 1000 mm, a prześwit pod ramą to 720 mm. Pomimo tego prześwitu, w testach pług bardzo dobrze spisywał się na polach z poplonem gorczycy i ścierniskiem po kukurydzy.

Pługi Rover 40 i Rover 60 są wyposażone w ramę wykonaną ze stali wysokiej jakości i dużej elastyczności (HLE - High Limit Elastic). W przypadku pługów powyżej 4 korpusów, producent proponuje montaż na ramie w kształcie litery Z. Ostatni korpus ustawi się wtedy wzdłuż przejazdu koła, aby nie pozostawiać niezaoranego miejsca, co poprawia przeniesienie obciążenia i precyzję głębokości roboczej.

Masywna Konstrukcja i Zabezpieczenia

Gregoire-Besson to maszyny o masywnej konstrukcji, co potwierdza ich znaczna masa - na przykład jeden z testowanych pługów ważył 1880 kg. Solidne obrotnice są sercem pługa, gdzie wywierane są największe siły. Łożyska między przednią częścią ramy a głowicą są rozmieszczone na całej długości, co gwarantuje dobrą sztywność, optymalne dokręcenie i trwały obrót, zapewniając przeniesienie siły uciągowej.

Grządziele pługów Rover są ekstremalnie wytrzymałe dzięki ich grubej, rurowej strukturze. Gregoire-Besson zdecydował się na ich podwojenie poprzez zespawanie dwóch elementów, aby zapewnić trwałość zawieszanego pługa. Do produkcji używa się stali o wysokiej odporności, testowanej i kontrolowanej, z wysokimi współczynnikami bezpieczeństwa, określonymi dzięki specjalistycznemu oprogramowaniu obliczeniowemu.

Współczesne pługi Gregoire-Besson są wyposażone w zaawansowane systemy zabezpieczeń, które odgrywają istotną rolę w ochronie maszyny przed uszkodzeniami mechanicznymi, minimalizując ryzyko w kontakcie z przeszkodami takimi jak kamienie, korzenie czy zbite bryły gleby.

Elementy Robocze i Ich Regulacja

Pługi Gregoire-Besson posiadają długie odkładnice - na przykład 1040 mm - wyposażone w precyzyjne regulacje. Odchylona słupica jest jednym z patentów Gregoire-Besson, dzięki któremu siła działająca na korpus kumuluje się na środku odkładnicy, co pozwala zaoszczędzić średnio około 11% paliwa na hektar. Podobną zasadę fizyczną wykorzystuje wysunięta słupica, która czyni pług mocniejszym i zmniejsza zużycie paliwa.

Dzięki swojej zoptymalizowanej długości, pierwszy korpus pługa jest umieszczony możliwie najbliżej ciągnika. Szerokość pierwszej skiby może być regulowana z dużą amplitudą, co umożliwia zmniejszenie szerokości roboczej i przeprowadzenie orki w trudno dostępnych miejscach. Regulacja pierwszej skiby i linii uciągu pługa są oparte na układzie równoległobocznym, co eliminuje konieczność ponownej regulacji linii uciągu po przestawieniu pierwszej skiby.

Systemy Hydrauliczne - Klucz do Efektywności

Hydrauliczne Zabezpieczenie Korpusów Non-Stop

Pługi Gregoire-Besson oferują hydrauliczne zabezpieczenie korpusów typu non-stop, które jest coraz popularniejsze na rynku. Blisko 80% pługów sprzedawanych w Polsce przez firmę Gregoire-Besson jest wyposażonych w to rozwiązanie. Z tych 80% pługów z zabezpieczeniem typu non-stop, aż 98% ma zabezpieczenie hydrauliczne, a jedynie 2% mechaniczne.

Zalety hydraulicznych zabezpieczeń:

• Niższa masa własna: W porównaniu do mechanicznego zabezpieczenia non-stop, różnica w masie może wynosić nawet do 28 kg na korpus na korzyść hydrauliki.
• Łatwa i precyzyjna regulacja siły wyzwalającej: Czynność polega na otwarciu zaworu przy manometrze pługa, wysłaniu oleju do obiegu i zamknięciu zaworu w odpowiednim momencie. Regulacja odbywa się dla wszystkich korpusów jednocześnie, a ciśnienie jest równe dla wszystkich zabezpieczeń. Możliwa jest bezstopniowa regulacja siły wyzwalającej na korpus w granicach od 600 do 1300 kg, co pozwala na szybkie dostosowanie do aktualnych warunków.
• Odporność na uszkodzenia: W porównaniu do zabezpieczeń mechanicznych (z wiązką piór czy sprężyną), hydrauliczne mają mniej elementów narażonych na zużycie lub pęknięcia.
• Optymalne działanie: Łącznik zabezpieczenia jest zamontowany w środku grządzieli pługa (z siłownikiem na jej końcu), co nie zakłóca przepływu oranego materiału. W ciężkich lub bardzo suchych warunkach, tylko korpusy z hydraulicznym zabezpieczeniem non-stop nie wychodzą z ziemi. Zabezpieczenie hydrauliczne wychyla się nieco wolniej, porusza się niżej nad przeszkodą i szybciej wraca do optymalnego położenia, co jest korzystne na glebach ciężkich i suchych.

Mechanizm Działania i Potencjalne Wyzwania

Podczas zaczepiania pługa trzeba podłączyć dwa przewody hydrauliczne, które doprowadzają olej do siłownika obrotu, wspomagającego obrót, oraz do układu zabezpieczenia korpusów. Aby ustawić ciśnienie w układzie zabezpieczenia korpusów, należy poluzować zawór znajdujący się przy manometrze, zamontowanym tuż przy akumulatorze hydrauliczno-gazowym umieszczonym wzdłuż ramy. Niestety, w niektórych konfiguracjach, lokalizacja manometru sprawia, że nie jest on widoczny z kabiny ciągnika, co może wymagać kilkukrotnego wychodzenia z kabiny.

W przypadku pługów 4-skibowych, układ zabezpieczenia hydraulicznego współpracuje z jednym akumulatorem gazowo-hydraulicznym (np. o pojemności 4 litrów). Wyzwolenie zabezpieczenia w jednym z korpusów powoduje wzrost ciśnienia w całym układzie, co przekłada się na wzrost siły wyzwolenia pozostałych korpusów. Jednak, jak wyjaśnia Eric de Gouville z Gregoire-Besson, wzrost ciśnienia nie powoduje drastycznych zmian siły wyzwolenia, a akumulator 4L pozwala na pełne wychylenie dwóch korpusów jednocześnie. Dla większej elastyczności dostępne są większe akumulatory, np. 6-litrowy (koszt ok. 300 euro netto) dla pługów 4-skibowych, który pozwala na jednoczesne wychylenie nawet trzech korpusów.

Warto również zauważyć, że pomimo wielu zalet, pługi z hydraulicznym zabezpieczeniem są droższe o około 650 zł netto za korpus w porównaniu do maszyn z zabezpieczeniem mechanicznym non-stop.

Inne Funkcje Hydrauliczne

• Hydrauliczna zmienna szerokość robocza (Vario): Rekomendowana, jeśli pług jest użytkowany przez wiele osób lub w zróżnicowanych warunkach (różne gospodarstwa, gleby, uprawy). Układ jest obsługiwany z kabiny ciągnika za pomocą rozdzielacza hydraulicznego, co pozwala na dopasowanie szerokości roboczej i utrzymanie idealnego wyrównania korpusów. Jest to szczególnie przydatne na polach o urozmaiconym kształcie.
• Amortyzacja 3-go punktu: Trzeci punkt układu zaczepowego może być połączony z instalacją hydrauliczną, umożliwiającą zamortyzowanie wstrząsów, co chroni operatora, ciągnik i pług.
• Wybieracz hydrauliczny: Umożliwia realizację wszystkich ustawień z kabiny ciągnika, nawet jeśli dysponujemy tylko trzema rozdzielaczami hydraulicznymi dwustronnego działania. Dla bardziej komfortowej obsługi dostępny jest również wybieracz elektrohydrauliczny.
• Hydrauliczna regulacja pionowa: Zalecana do orki w bruździe na różnych głębokościach. Zwiększa komfort obsługi, koryguje pionowy kąt pochylenia pługa po pierwszym przejeździe i oferuje większe bezpieczeństwo podczas przyczepiania lub odczepiania pługa.
• Niezależna regulacja wysuwu i kąta pługa: Układ równoległoboczny Gregoire-Besson umożliwia precyzyjne, niezależne ustawienia wysuwu i kąta pochylenia pługa, co pozwala na dostosowanie do różnych rozstawów kół ciągnika i wykonanie równomiernej orki na zboczach, a także całkowite usunięcie pierwszego korpusu.

Metody Orki i Dopasowanie do Warunków

Wybór metody orki - w bruździe czy poza bruzdą - jest podyktowany przede wszystkim warunkami roboczymi i rodzajem ciągnika.

Orka w Bruździe

Jest to łatwiejsza metoda pracy, przygotowana dla ciągników wyposażonych w pojedyncze koła. Jadąc kołami ciągnika w bruździe, uzyskuje się dobrą przyczepność do dna bruzdy. Uciąg jest wtedy optymalny, zwłaszcza w wilgotnych warunkach. Współczynnik poślizgu jest ograniczony, co przekłada się na mniejsze zużycie paliwa. Dodatkowo, bruzda może służyć jako przewodnik, jeśli nie ma się nawigacji GPS.

Orka Poza Bruzdą

Ta metoda jest generalnie zalecana do ciągników wyposażonych w gąsienice, koła bliźniacze lub koła o szerokości powyżej 710 mm. Czasami klienci wybierają pług do orki poza bruzdą, nawet jeśli ciągnik ma pojedyncze koła, preferując użycie systemu nawigacyjnego GPS. Wykonując orkę poza bruzdą, ogumienie kół zużywa się mniej, szczególnie na glebach z dużą ilością krzemienia.

Opcje Konfiguracji i Modele

Wybór Korpusów i Szerokości Roboczej

Typ korpusów zależy przede wszystkim od twardości gleby. Można wybrać korpus z dłutem lub z drążkami. Korpusy lemieszowe są polecane na gleby, które mają tendencję do zagęszczania się, oraz na pastwiska.

Dostępne są dwa rodzaje regulacji szerokości roboczej:

• Wielopozycyjny uchwyt regulacyjny: Idealny, jeśli warunki orki (ukształtowanie, twardość gleby, klimat, rośliny) nie zmieniają się znacząco. Aby zmienić szerokość, wystarczy poluzować śrubę regulacyjną i ustawić korpus płużny na odczycie pożądanej szerokości roboczej dla każdego korpusu.
• Hydrauliczna zmienna szerokość (Vario): Opisana szczegółowo w sekcji "Systemy Hydrauliczne".

W pługach Gregoire-Besson ustawienie głębokości pracy odbywa się poprzez regulację podpory przedniej i tylnych kół podporowych, co umożliwia precyzyjne dopasowanie maszyny do warunków glebowych. Ważny jest także kąt nachylenia korpusów. Pługi zawieszane z hydrauliczną oraz mechaniczną regulacją szerokości roboczej oferują zakres 35-55 cm na korpus.

Serie Pługów: Rover i Prima

• Seria Rover: Obejmuje modele Rover 40, 50, 60, 70, 80. Są to obrotowe pługi zawieszane, wyróżniające się zwartą budową i elastycznością. Dzięki zoptymalizowanej długości, pierwszy korpus jest blisko ciągnika, a rozstaw między korpusami zaczyna się od 90 cm, co pozwala na pracę w zredukowanych rozmiarach gabarytowych i w trudno dostępnych miejscach. Pługi te posiadają środek ciężkości wysunięty do przodu, blisko układu zaczepowego ciągnika, co ułatwia manewrowanie i podnoszenie. Nowe rozwiązania, takie jak amortyzacja 3-go punktu układu zawieszenia, wysunięte słupice, podwójne koło (w modelach ROVER 70, ROVER 80) oraz wybieracz elektrohydrauliczny, przyczyniają się do wysokiej jakości orki i komfortu obsługi. Pługi Rover 60 charakteryzują się prostą i solidną budową.
• Seria Prima: To proste konstrukcje, łatwe w obsłudze, konserwacji i serwisowaniu. Solidna rama i podwójne płozy zapewniają wysoką odporność na skręcanie i uderzenia. Mechaniczna regulacja pionu oraz możliwość ręcznego blokowania pługa w pozycji transportowej zwiększają komfort użytkowania. Pługi Prima można skonfigurować do szerokości od 16 cm, dostosowując kąt pochylenia pługa i ustawienie odkładnicy, co sprzyja wsiąkaniu wody i ogranicza zagęszczanie gleby.

Obie serie pługów Gregoire-Besson nadają się do różnorodnych prac polowych - od orki na niską skibę (głębokość od 18 do 32 cm, szerokość cięcia do 710 mm) po orkę w bruździe, na różnych rodzajach pól, w tym piaszczystych, ilastych i gliniastych.

Pługi Półzawieszane

Gregoire-Besson oferuje również zaawansowane pługi półzawieszane, przeznaczone do intensywnej orki w trudnych warunkach terenowych. Dzięki innowacyjnym rozwiązaniom technicznym, takim jak przegubowa konstrukcja wózka czy opatentowany system obrotu, sprzęt ten zapewnia wysoką wydajność i precyzję pracy.

Możliwość Modyfikacji

Istnieje możliwość dodania lub zdjęcia korpusu pługa, co pozwala na zamortyzowanie inwestycji bez konieczności wymiany całego pługa, w przypadku planowanej zmiany ciągnika na większy lub mniejszy.

Bogactwo Wyboru Kół Pługa

Gregoire-Besson oferuje szeroki wybór kół, dopasowanych do różnych potrzeb i warunków pracy:

Dodatkowe Wyposażenie: Wał Andpak

W modelach Rover 60, 70 i 80, niezależnie od rodzaju zabezpieczenia czy układu obsługującego szerokość roboczą, pług można wyposażyć w wał Andpak. Ten samowyrównujący się względem korpusów pługa wał umożliwia ugniecenie gleby, podobnie jak przednia włóka, przygotowując ją w jednym przejeździe. Wał pomaga również w samosiewach, znacząco wpływa na kiełkowanie ziarna dzięki zachowaniu wilgotności w glebie i ograniczeniu erozji. Integruje się on na całej długości pługa i umożliwia pierwszy przejazd na brzegu pola bez przeszkód.

Opinie Użytkowników

• Daniel, Belgia (Rover 50): "Kupiliśmy ten pług 4 lata temu i zaoraliśmy nim około 1600 hektarów. Pług jest jak nowy. Dwa razy zmienialiśmy dłuta. To, co mi się podoba, to prostota ustawień. Od samego początku wykonujemy orkę, jeśli mamy potrzebę zmiany ustawień, robimy to z kabiny ciągnika."
• Jean-Claude, Francja (Rover 60): "Prowadzimy firmę usługową i to jest już nasz trzeci pług Rover. Pług jest niezawodny i mało się zużywa. Wszystkie ustawienia są scentralizowane w kabinie ciągnika. Pług jest łatwy w użytkowaniu, wydajność jest duża. Nasi klienci coraz częściej proszą o orkę. Mamy coraz więcej klientów pracujących metodą bio."
• Bartosz, Polska (Rover 70): "Używamy pługa w naszym gospodarstwie o powierzchni 2000 hektarów. Wybraliśmy zabezpieczenie hydrauliczne, gdyż mamy bardzo zakamienione pole i zabezpieczenie dosyć często się uruchamia. Gdybyśmy wybrali zabezpieczenie śrubowe, pewnie wymienialibyśmy śruby ścinane przez cały czas. Pług jest niezawodny."

tags: #hydraulika #plug #obrotowy #gregoire #besson