Wiele osób decyduje się na zakup używanego sprzętu ogrodowego, takiego jak traktorki do koszenia trawy. Niestety, często wiąże się to z koniecznością przeprowadzenia napraw i regulacji, aby sprzęt działał prawidłowo. Jednym z częstych problemów w traktorkach z automatyczną skrzynią biegów jest nieprawidłowe działanie wariatora. Poniższy artykuł szczegółowo opisuje proces diagnozy i naprawy tego mechanizmu na przykładzie traktorka MTD J/125.
Diagnoza problemu: niska prędkość traktorka
Użytkownik zakupił używany traktorek do koszenia trawy, który jeździł bardzo wolno - z prędkością spacerową. Sprzedawca sugerował, że problem pojawił się po zdjęciu z lawety. Po samodzielnym rozpoznaniu przyczyny problemu, użytkownik początkowo wnioskował, że założony jest zbyt długi pasek napędowy od silnika do mechanizmu "sprzęgła" po środku pojazdu. To powodowało, że dopiero w pozycji 5 pasek był napięty, a w każdej innej pozycji był tak luźny, że nie napędzał koła pasowego skrzyni biegów. Zastanawiało go również, dlaczego dalsze napinanie paska po osiągnięciu odpowiedniego napięcia miałoby zwiększać prędkość.
Zasada działania skrzyni automatycznej (wariatora)
Okazało się, że skrzynia w traktorku to wariator, działający podobnie jak w skuterach. Mechanizm z kołem pasowym (na 2 pasy klinowe) po środku traktora to typowy wariator. Jego działanie polega na tym, że w zależności od siły naciągu paska napędowego z przodu lub z tyłu pojazdu, zwiększa się średnica koła napędowego jednego z pasków, a zmniejsza drugiego. To pozwala na płynną zmianę przełożenia i tym samym prędkości traktorka.
Test Traktorka kosiarki, porady odnośnie użytkowania | Działanie i serwis traktorka | Koszenie trawy
Odkrycie i usunięcie blokady wariatora
Główną przyczyną problemu była blokada wariatora, którą celowo założył poprzedni właściciel. Nawinął on metalową linkę w taki sposób, aby środkowy talerz wariatora nie mógł się przesuwać. Skutkowało to tym, że prędkość traktorka była zawsze taka sama i niska.
Po zdemontowaniu i oczyszczeniu wariatora z rdzy, środkowy talerz zaczął swobodnie przesuwać się w górę i w dół. To kluczowe dla prawidłowego działania mechanizmu. Bardzo ważne jest również odpowiednie dobranie siły naciągu sprężyn, które, jeśli stracą swoje nominalne właściwości, mogą powodować wiele problemów z działaniem tego mechanizmu.
Rola sprężyn w wariatorze
W traktorku MTD J/125 sprężyna nie znajduje się bezpośrednio przy wariatorze. Sprężyna wspomaga napinacz z tyłu przy kole pasowym napędzającym układ jezdny. Jednocześnie wyznacza ona odpowiednią siłę napięcia na cały układ pasów, powodując pracę wariatora. Dzięki temu pasy dolny i górny, założone na wariator, naprzemiennie (w zależności od położenia dźwigni "biegów", które tak naprawdę nie mają nic wspólnego z tradycyjnymi biegami) przesuwają środkowy talerz raz w dół, raz w górę, zmieniając odpowiednio średnicę kół pasowych i tym samym prędkość. Działa to podobnie jak przerzutki w rowerze, gdzie z przodu masz kilka zębatek, a z tyłu tylko jedną.
Regulacja i optymalizacja
Po usunięciu blokady i wymianie pasków, użytkownik z traktorkiem Rasentrac 20/102 (o wariatorze niemal identycznym jak w MTD J/125) nadal miał problem z przesuwaniem się wariatora na najwyższy bieg. Po dokładnym sprawdzeniu i modyfikacji dwóch elementów, problem został rozwiązany:
- Zwiększono naciąg napinacza przy skrzyni (wcześniej ledwo wracał po odciągnięciu ręką).
- Zmieniono miejsce zamontowania napinacza wariatora.
W efekcie traktorek zaczął "śmigać jak po chip tuningu", osiągając znacznie wyższe prędkości.
Problemy z kosiskiem i paskiem napędu kosy
Inny użytkownik miał problem z prawidłowym wyregulowaniem kosiska. Po wymianie spękanego paska napędu kosy, nowy pasek spadał po opuszczeniu noża na sam dół. Sugeruje się, aby sprawdzić ustawienie napinacza - powinien być on w osi paska, nawet jeśli kosisko jest opuszczone i pasek biegnie trochę skośnie w kierunku kosiska. W niektórych modelach traktorków rolka napinacza nie jest równolegle ustawiona w odniesieniu do koła napędowego.
Brak możliwości regulacji na przednim mocowaniu kosiska może oznaczać, że problem leży w innym miejscu lub że model traktorka ma inne rozwiązania konstrukcyjne. W takich przypadkach pomocne mogą okazać się szczegółowe zdjęcia lub filmy z podobnych modeli, które pozwolą na prawidłową identyfikację i rozwiązanie problemu.