Przyczyny problemów z wchodzeniem na obroty i zmianą biegów w traktorkach kosiarkach

Traktorki do koszenia trawników to niezwykle funkcjonalne urządzenia, które znacząco ułatwiają szybkie i bezproblemowe wykaszanie nawet bardzo dużych powierzchni. Za komfort i efektywność pracy takich maszyn odpowiadają zaawansowane systemy napędowe. Niestety, podobnie jak każde inne urządzenie mechaniczne, traktorki kosiarki mogą ulegać awariom, które objawiają się brakiem mocy, trudnościami z wchodzeniem na obroty czy problemami ze zmianą biegów.

Traktorek kosiarka podczas pracy na trawniku

Skrzynia hydrostatyczna: budowa, zalety i najczęstsze awarie

Skrzynia hydrostatyczna to konstrukcja napędowa funkcjonująca w motoryzacji już ponad pół wieku. Została wymyślona w latach 60. ubiegłego wieku w Stanach Zjednoczonych przez inżynierów firmy Caterpillar. Początkowo ceniona za prostotę i niezawodność, do powszechnego użytku trafiła dopiero dwie dekady później. Obecnie w taki napęd wyposażone są głównie maszyny transportu bliskiego, takie jak wózki widłowe, czy właśnie traktorki kosiarki.

W odróżnieniu od klasycznej przekładni, skrzynia hydrostatyczna nie zawiera żadnych ruchomych elementów, które zmieniają przełożenie i prędkość poruszania maszyny. To przepływający olej hydrauliczny, którego ruch wymusza pompa, jest medium przenoszącym energię. Dzięki takiej konstrukcji skrzynia biegów hydrostatyczna charakteryzuje się niskim zużyciem i długą żywotnością. Dodatkowo, nie wymaga od operatora zmiany biegów, co zwiększa komfort pracy. Zwiększenie mocy silnika odbywa się tylko przez mocniejsze dociśnięcie pedału gazu.

Niestety, w odróżnieniu od przekładni manualnych, układ hydrostatyczny działa w nieco mniejszym zakresie i nie jest w stanie rozwinąć tak dużej mocy, jak przekładnie manualne. Jak każdy mechanizm, przekładnia hydrostatyczna ma również swoje słabsze strony. Jednak większość z nich wynika ze zużycia lub nieprawidłowej eksploatacji.

Typowe problemy ze skrzynią hydrostatyczną i ich rozwiązania

Jedną z najczęstszych awarii napędu hydrostatycznego jest brak mocy maszyny i słabsze osiągi, co objawia się zwalnianiem pojazdu podczas pracy, szczególnie przy podjazdach na wzniesienia. Powodem może być:

  • Brak odpowiedniego ciśnienia oleju: Najczęściej prowadzi do niego nieszczelność układu lub zużyte uszczelniacze. W tym wypadku potrzebny będzie demontaż całej skrzyni i wymiana nieszczelnych elementów. Przy okazji warto przeczyścić lub wymienić filtr oleju i dokonać przeglądu pozostałych podzespołów.
  • Niewłaściwy olej: Część osób nie zdaje sobie sprawy, że do silnika i skrzyni hydrostatycznej należy wlewać inny olej. Olej silnikowy jest bardziej gęsty i lepki od tego, który ma przenosić napęd. W związku z tym niektóre elementy ruchome w skrzyni mogą się lepić i działać wyraźnie gorzej. Jeśli przydarzyła się taka sytuacja, również konieczne będzie wyjęcie skrzyni i dokładne wypłukanie jej, a następnie uzupełnienie właściwym olejem, który pozwoli na prawidłowe funkcjonowanie napędu.

W przypadku potrzeby zakupu wysokiej jakości olejów do urządzeń ogrodniczych, w tym preparatów do traktorków wyposażonych w skrzynię hydrostatyczną, można znaleźć je w specjalistycznych sklepach.

Schemat budowy skrzyni hydrostatycznej

Problemy z manualną skrzynią biegów: diagnoza i naprawa

Wiele traktorków kosiarek wyposażonych jest w manualne skrzynie biegów, które również mogą sprawiać problemy, objawiające się niemożnością włączenia biegów, szarpaniem czy utratą napędu. Poniżej przedstawiamy typowe scenariusze i ich potencjalne rozwiązania.

Zablokowanie biegu

Zablokowanie skrzyni na konkretnym biegu, np. na trzecim, uniemożliwiające redukcję, to problem, który może dotknąć manualne przekładnie. Przykładem może być sytuacja, gdzie traktorek Yanmar F180 zablokował się na trzecim biegu.

  • Objawy: Traktor jedzie tylko na jednym biegu, sprzęgło działa, WOM i reduktor można przełączać, ale dźwignia zmiany biegów nie reaguje.
  • Przyczyna: Zablokowane cięgno. Może to nastąpić, gdy bieg nie zostanie w pełni wybity ze skrzyni, a próba włączenia innego biegu zakleszcza cięgna.
  • Rozwiązanie: Należy rozebrać mechanizm od góry, aby zlokalizować i odblokować cięgna. W niektórych przypadkach próbowano wyluzować reduktor i manipulować dźwignią, a także sprawdzać poziom oleju (choć w jednym przypadku poziom był prawidłowy).
Cięgna zmiany biegów w traktorku kosiarka

Przerywanie i szarpanie na biegach

Traktorki kosiarki, takie jak Rally z 1994 roku, mogą z czasem zacząć przerywać lub szarpać na poszczególnych biegach, a problem może rozszerzyć się na wszystkie przełożenia, z lepszym działaniem na wolnych obrotach.

  • Objawy: Przerywanie/poszarpywanie na biegach, raz jedzie, raz nie, lepiej radzi sobie na wolnych obrotach.
  • Przyczyna: Uszkodzone klucze nr 22, które załączają każdy bieg, lub uszkodzone zęby kół zębatych w skrzyni.
  • Rozwiązanie: Konieczny jest demontaż wszystkich elementów skrzyni, ich dokładne umycie i weryfikacja części. Następnie należy poszukać części zamiennych oraz schematów montażowych, co w przypadku starszych maszyn może być wyzwaniem.

Traktorek nie jedzie pod górkę na wyższych biegach

Częstym problemem, zwłaszcza w traktorkach kosiarkach z silnikami o mniejszej mocy i manualną skrzynią, jest trudność w poruszaniu się pod górę na wyższych biegach, podczas gdy na płaskim terenie nie ma problemu, a obroty silnika nie spadają.

  • Objawy: Traktorek Castel Garden JP-92 z silnikiem B&S 13HP nie jedzie pod górę na wyższym biegu niż pierwszy. Obroty silnika nie spadają, pasek nie piszczy.
  • Przyczyna: Najczęściej jest to wyciągnięty pasek klinowy lub za luźny napinacz paska jazdy. Luźny pasek nie przenosi pełnej mocy na koła, zwłaszcza pod obciążeniem. Sprężyna napinacza również może być za długa i nie zapewnia odpowiedniego naciągu.
  • Rozwiązanie:
    • Sprawdzić stan paska i napinacza.
    • Wymienić pasek na nowy, jeśli jest wyciągnięty.
    • Jeśli sprężyna napinacza paska jazdy (o długości ok. 170 cm z uszami) jest za długa, można ją skrócić o około 1-1,5 cm, odcinając mocowanie z jednej strony i tworząc nowe ucho.
    • Ważne jest, aby zawsze wciskać sprzęgło/hamulec przy zmianie biegów w manualnej skrzyni. Pasek i napinacz, o których często się mówi w kontekście napędu, mogą również dotyczyć napędu noży, ale należy rozróżnić je od paska napędzającego koła.
Wyciągnięty pasek klinowy napędu jazdy

Trudności ze zmianą biegów na pracującym silniku

Problem z manualną skrzynią biegów, gdzie zmiana biegów jest możliwa tylko na zgaszonym silniku, a po wciśnięciu sprzęgła na pracującym silniku czuć, że "lekko ciągnie", może wskazywać na niepełne rozłączanie napędu.

  • Objawy: W traktorku NOMA z silnikiem B&S 12.5HP, przekładnia mechaniczna. Na zgaszonym silniku zmiana biegów jest bezproblemowa. Kiedy silnik pracuje i jest zapięty bieg, po wciśnięciu sprzęgła czuć, że lekko ciągnie, co uniemożliwia zmianę biegów. Koło na tylnym moście może się kręcić pomimo wciśniętego sprzęgła.
  • Przyczyna: Niewłaściwy lub zużyty pasek klinowy napędu (np. pasek maszynowy zamiast oryginalnego), który nie pozwala na pełne rozprzęglenie napędu. Nawet po wymianie łożysk napinacza-sprzęgła problem może nadal występować, jeśli pasek jest nieodpowiedni.
  • Rozwiązanie: Należy ustalić właściwy typ i wymiary oryginalnego paska klinowego i wymienić go na odpowiedni. Prawidłowy pasek powinien umożliwić całkowite zatrzymanie koła na tylnym moście po wciśnięciu sprzęgła, co pozwoli na swobodną zmianę biegów.

Wymień pasek napędowy w ciągniku Husqvarna Yard

tags: #kosiarka #traktorek #biegi #nie #wchodzi #na