Wybór odpowiednich maszyn rolniczych ma kluczowe znaczenie dla efektywności pracy w gospodarstwie. Firmy Kuhn i Kverneland to globalni liderzy w produkcji sprzętu, oferujący szeroką gamę innowacyjnych rozwiązań. Poniższa analiza skupia się na kluczowych aspektach ich pługów oraz siewników punktowych, ze szczególnym uwzględnieniem regulacji i specyficznych technologii.
Pługi - Mechanizmy i Zasady Regulacji
Ustawienie pługa jest procesem złożonym, wymagającym zrozumienia wielu mechanizmów regulacyjnych, które wpływają na jakość orki. Choć miałem przyjemność orać, nie miałem przyjemności ustawiać pługa. Różne źródła podają odmienne informacje o różnych regulacjach, co może prowadzić do pewnego zamieszania.
Regulacja Szerokości Pierwszej Skiby
Kluczowym elementem jest regulacja szerokości pierwszej skiby, która służy do dostosowania pługa do ciągnika oraz optymalizacji jakości orki.
- W Agromechanice napisano, że dostosowuje się ją do rozstawu tylnych kół ciągnika.
- W RPT piszą, że regulacji pierwszej skiby dokonuje się w drugim przejeździe, a pierwszy korpus powinien nieco nadkładać, aby wyrównać powierzchnię z poprzednim przejazdem. Ma to związek ze ściąganiem pługa, albo ma to wpływ na równomierną szerokość pozostałych skib.
W starszych pługach zagonowych ramowych zawieszanych oś wykorbiona w stojaku służy do regulacji pierwszej skiby, a zarazem punktu pociągowego. W pługach obracalnych jednobelkowych te ustawienia dokonuje się razem lub oddzielnie, za pomocą śruby rzymskiej albo siłownika. Należy jednak pamiętać, że za pomocą osi wykorbionej, regulowanej korbką, nie zmieniamy w rzeczywistości szerokości tylko pierwszej skiby, ale wszystkich jednocześnie, zmieniając przy tym kąt natarcia lemieszy.
Inne źródła podają, że zmiana tej szerokości powinna być następstwem zmiany głębokości orki tak, aby był zachowany jednakowy stosunek szerokości do głębokości korpusu - im głębiej, tym szerzej i na odwrót. Na zimę znowu lepiej zostawić glebę w ostrej skibie (wysztorcowaną), czyli głęboko i wąsko.

Regulacja Szerokości Roboczej Pługa
Zupełnie innym zagadnieniem jest regulacja szerokości roboczej pługa, która w starszych pługach nie występowała. Może być ona mechaniczna skokowa albo hydrauliczna płynna. Co ciekawe, zmiana tej szerokości nie zmienia kąta natarcia lemiesza, co jest związane z zasadą czworoboku przegubowego.
Jeszcze innym zagadnieniem jest zmiana szerokości orki poprzez odejmowanie i dokładanie korpusów. Belka w takim przypadku musi mieć budowę kołnierzową, czyli teleskopową, aby po odjęciu od tyłu korpusu nie wystawała "pusta" belka.
Regulacja Głębokości Orki
W nowszych pługach obracalnych regulacja głębokości orki często budzi pytania. Obecnie stosuje się regulację siłową lub pozycyjną, która wyklucza użycie kółka kopiującego, chyba że mowa o pługach przyczepianych. Jeśli ktoś chce pracować za pomocą regulacji kopiującej (kółka), musi ustawić podnośnik na dociążanie (regulację ciśnieniową), czyli podnoszenie pod mocno zmniejszonym ciśnieniem, tak aby nie dało rady podnieść pługa od ziemi. W takim przypadku tracimy dociążanie tylnej osi masą pługa.
Przesuwanie Wzdłużne Pługa
W nowszych pługach stosuje się także przesuwanie wzdłużne pługa, które pozwala wychylić pierwszy korpus poza rozstaw kół ciągnika. Dzięki temu oba koła ciągnika jadą po caliźnie (niezaoranej ziemi). Praktycznie daje to większą stabilność, ułatwia prowadzenie ciągnika w bruździe i redukuje wysiłek operatora.
Jak ustawić pług? 👉Czy Ty i twój ojciec robicie to poprawnie!? 👉Gregorie Besson Rover 40 od Korbanek
Wybór Pługa - Kluczowe Kryteria
Pług do orki to jedna z podstawowych maszyn, która decyduje o jakości przygotowania gleby. Wybór odpowiedniego modelu to nie tylko kwestia ceny, ale także trwałości, dostępności części i dopasowania do warunków polowych. Ważne są: typ gleby (lekkie vs. ciężkie), moc ciągnika oraz konstrukcja pługa (zagonowe vs. obracalne).
Siewniki Punktowe - Innowacje Kuhn i Kverneland
Równomierny wysiew nasion kukurydzy to solidna podstawa dobrych plonów. Plon kukurydzy zależy od wielu czynników, a precyzyjny siew jest jednym z najważniejszych. Zarówno Kuhn, jak i Kverneland oferują zaawansowane siewniki punktowe, które wyróżniają się innowacyjnymi rozwiązaniami.
Konstrukcja Ram Siewników Punktowych
Zespołem roboczym siewników punktowych są sekcje wysiewające, których liczba waha się od 2 do 24. Osadzone są one na ramie, która dostępna jest w trzech głównych typach:
- Rama sztywna: Występuje zwykle w mniejszych modelach oraz w maszynach, które do transportu zmieniają punkt zaczepienia i są ciągnięte wzdłużnie. Ten sposób transportu jest standardem w siewnikach Delta z Unii Group wyposażonych w co najmniej 6 sekcji. Największe możliwości regulacji odległości między sekcjami mają maszyny z ramą sztywną, co potwierdza model Planter firmy Kuhn, ze sztywną ramą, pozwalający na wysiew nasion w rzędach rozstawionych nawet co 25 cm.
- Rama składana: Znana z innych maszyn, w siewnikach punktowych sekcje wysiewające składane są do pozycji poziomej, co jest konieczne ze względu na zbiornik nasienny przy każdej sekcji. Jest to rozwiązanie stosunkowo skomplikowane i zwiększa wysokość transportową maszyny.
- Rama teleskopowa: Raczej niespotykana w innych maszynach, jest dość popularnym rozwiązaniem w siewnikach punktowych do zmniejszania szerokości roboczej. Podczas transportu boczne sekcje wysiewające znajdują się blisko nieruchomej części maszyny, a w celu przystosowania do pracy wysuwają się teleskopowo. Zaletą jest prostota i szybkość działania mechanizmu. W przypadku większych maszyn stosowana jest podwójna rama teleskopowa, która pozwala na składanie szerszych maszyn do rozmiarów wymaganych przepisami prawa o ruchu drogowym. Ten typ ramy możemy spotkać m.in. w maszynach Kverneland.
Położenie Kół Podporowych
Siewniki podczas pracy oparte są na kołach podporowych, które oprócz przenoszenia ciężaru napędzają także mechanizmy wysiewające. Standardowo koła te umieszczane są pomiędzy sekcjami.
- W przypadku siewników Kuhn, producent zaleca, aby właściciele gruntów mocno zakamienionych wybrali wersję z kołami umieszczonymi z przodu, przed ramą - zapobiega to zakleszczaniu się kamieni. Tę radę można odnieść do maszyn innych producentów, gdzie odległość między kołami a sekcjami jest niewielka.
- Jeden z dealerów Kuhna zaleca także, aby w przypadku zamiaru wykorzystywania siewników Maxima do siewu rzepaku lub innych roślin w węższe rzędy, zdecydować się na koła umieszczone przed ramą.
Sekcje Wysiewające i Kopiowanie Terenu
Głównym zespołem roboczym są sekcje wysiewające, zwykle połączone z ramą za pomocą równoległoboków, co zapewnia im bardzo dobre kopiowanie terenu. Odległość między sekcjami można regulować poprzez ich przesuwanie na ramie. Producenci pozwalają na różny zakres tej regulacji. Poza standardowym układem zawieszenia na TUZ, dostępne są także wersje przyczepiane. Zdecydowana większość z nich to bardzo duże maszyny, ale Kverneland i Kuhn oferują je także w mniejszych modelach dla średnich gospodarstw. Tylko w wersji przyczepianej występują siewniki Horsch.
Systemy Dozujące Nasion
Niezbędnym minimum, które posiada każda sekcja wysiewająca, jest system dozujący oraz układ wprowadzania nasion do gleby. System dozujący składa się ze szczelnie zamkniętej obudowy, w której mieści się tarcza z otworkami rozmieszczonymi na jej obwodzie. Do działania niezbędny jest układ podciśnienia, dzięki któremu nasiona zasysane są do otworków.
- Nasiona z zasobnika dostarczane są do obudowy tylko z jednej strony tarczy, z drugiej doprowadzane jest podciśnienie. Nasiona są zasysane i wynoszone przez obracającą się tarczę. Zgarniacze nasion zrzucają ich nadmiar, pozostawiając tylko po jednym przy każdym otworze.
- W siewnikach Kverneland Optima tarcza obraca się razem z komorą próżniową.

Regulacja Odległości Nasion w Rzędzie
Regulacja odległości między wysiewanymi nasionami w rzędzie polega na zmianie prędkości obrotowej tarcz. Większość producentów w tym celu stosuje przekładnię łańcuchową, gdzie pierwotnym źródłem napędu jest jedno z kół podporowych. Napęd z przekładni standardowo przekazywany jest do aparatów dozujących za pomocą wałka biegnącego w poprzek siewnika oraz z wykorzystaniem łańcuchów. Gaspardo zrezygnował z łańcuchów, zastępując je wałem kardana, co ma zapewnić większą niezawodność i ułatwić rozłączanie sekcji. Z kolei w siewnikach Kverneland dostępny jest elektryczny napęd tarcz e-drive, który jest znacznie bardziej elastyczny. Pozwala na bezstopniową zmianę prędkości obrotowej tarcz, a tym samym bezstopniową zmianę odległości między nasionami w rzędzie, także podczas pracy. Umożliwia również całkowite wyłączenie wybranych sekcji, co ułatwia zakładanie ścieżek technologicznych.
Zaawansowane Systemy Wysiewu
Ciekawy system wysiewający proponuje Amazone w siewnikach serii EDX. Pozwala on na pracę z prędkością do 15 km/h. Funkcja dozowania została tu oddzielona przestrzennie od funkcji wprowadzania nasion do gleby. EDX-y nie posiadają zbiorników ani tarcz dozujących przy każdej sekcji wysiewającej. Zbiornik nasion jest wspólny dla wszystkich rzędów, a tarcze dozujące zastąpiono bębnem z kilkoma rzędami otworków. Podział nasion następuje dzięki działaniu podciśnienia, a następnie są one pneumatycznie transportowane do sekcji wysiewających. Dzięki scentralizowanemu podziałowi nasion większość ustawień można dokonać w jednym miejscu.
Elementy Robocze Sekcji Wysiewającej
Pierwszym elementem sekcji wysiewającej, stosowanym przez niektórych producentów (np. Kuhn, Monosem czy Gaspardo), jest odgarniacz brył, nazywany też oczyszczaczem bruzd. Ma on formę skrzydełek i jego zadaniem jest oczyszczenie pasa ziemi. W przypadku gleb zakamienionych warto zdecydować się na opcjonalne zabezpieczenie sprężynowe tego elementu.
Następnym, a w przypadku braku odgarniaczy pierwszym, elementem roboczym jest redlica wprowadzająca nasiona do gleby. Dostępne są redlice płozowe i talerzowe. Te ostatnie pozwalają na pracę na gorzej przygotowanym polu, a także po uprawie uproszczonej. Zdecydowana większość producentów siewników punktowych, m.in.: Kuhn, Monosem, Kverneland czy Horsch, oferuje wersje sekcji wysiewającej z kołami podporowymi umieszczonymi po bokach redlicy wysiewającej. Zapewnia to bardzo dobre kopiowanie terenu dokładnie w miejscu wysiewu nasion. Monosem wprowadził tu delikatną modyfikację, przesuwając koła (jedno do przodu, drugie do tyłu), co daje efekt balansowania i zmniejsza wpływ małych przeszkód.
W siewnikach Amazone EDX, za tworzącymi bruzdkę talerzami podąża formierz, który nadaje jej kształt odwróconego trapezu i delikatnie ugniata dno, w to miejsce pneumatycznie wstrzeliwane są nasiona. Trafiają one wprost pod rolkę wychwytującą, która zabezpiecza je przed przetaczaniem i dogniata do gleby. Rolkę wychwytującą możemy także spotkać w siewnikach Maxima 2 firmy Kuhn.
Systemy Zagarniająco-Dogniatające
Niezależnie od sposobu umieszczenia nasion w glebie, na końcu sekcji wysiewającej znajduje się element zagarniająco-dogniatający. W najprostszej formie jest to podwójny zagarniacz listwowy, który standardowo występuje w połączeniu z kołem podporowo-ugniatającym typu farmflex. Taki zestaw dobrze sprawdza się na glebach lekkich i jest montowany m.in. w siewnikach Delta z Unii Group i Monosem NC Classic.
W siewnikach Kuhn Maxima 2, w przypadku rozbudowanych sekcji wysiewających, występuje talerzowy zagarniacz, a za nim oddzielne koła dogniatające ustawione w kształt litery "V". Inni producenci pozostają przy samych kołach dogniatających, traktując je jednocześnie jako zagarniacze. Niektóre firmy, m.in. Gaspardo i Kuhn, pozwalają na wybór rodzaju tych kół. Na gleby gliniaste przeznaczone są koła gumowe dostępne u obu producentów w wersji na średnie i ciężkie warunki. Ząbkowane lub gładkie koła stalowe przedstawiciele Kuhn polecają na gleby ilaste, które łatwo ulegają zaskorupianiu.
Podsumowanie i Rekomendacje
Siewniki punktowe do kukurydzy nie należą do najtańszych, dlatego przed zakupem dobrze trzeba przekalkulować, czy nie lepiej skorzystać z usług lub czy nie kupić takiej maszyny wspólnie z sąsiadami. Przy wyborze konkretnego modelu trzeba koniecznie zwracać uwagę, czy jego wyposażenie jest odpowiednie na nasze gleby i wystrzegać się kupna maszyny "na wyrost". Raczej nie warto jednak oszczędzać na niektórych elementach wyposażenia.
Przykładem skutecznego połączenia maszyn jest siewnik Accord DA 3m z agregatem aktywnym Kuhn. W zeszłym sezonie posiałem nim 120 ha pszenicy ozimej i jarej oraz 30 ha jęczmienia. Wschody były super, równomierne. W czasie suszy, siejąc w orkę, ziemia jest wilgotna. Wysiew jest bardzo dokładny, no i nie wymaga uprawy - agregat miesza glebę i wyrównuje. Między broną wirnikową a wałem pakera jest blacha, która trzyma ziemię, aż zostanie podrobiona. Polecam ten siewnik, najlepiej talerzowy, ale jest droższy.
tags: #kuhn #czy #kverneland