Zanim rolnik wyjedzie w pole z opryskiwaczem, powinien upewnić się, że posiada aktualne zaświadczenie o ukończeniu szkolenia chemizacyjnego. Dokument ten jest nie tylko potwierdzeniem wiedzy i umiejętności, ale przede wszystkim obowiązkowym wymogiem prawnym dla wszystkich profesjonalnych użytkowników środków ochrony roślin (ŚOR).
Obowiązek Posiadania Zaświadczenia o Ukończeniu Szkolenia Chemizacyjnego
Rolnicy, jako profesjonalni użytkownicy środków ochrony roślin, są zobligowani do spełniania określonych wymagań, aby legalnie wykonywać zabiegi ochronne. Zgodnie z ustawą z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin (Dz. U. 2013 poz. 455 z późn. zm.), osoby wykonujące zabiegi ochrony roślin w rolnictwie lub w leśnictwie powinny mieć ukończone szkolenie w tym zakresie. Obowiązkowe przeszkolenie obejmuje zarówno sprzedawców, jak i profesjonalnych użytkowników ŚOR. W myśl ustawy, użytkownik profesjonalny to osoba fizyczna, która stosuje środki ochrony roślin w celach innych niż własne niezarobkowe potrzeby, w szczególności w ramach działalności gospodarczej lub zawodowej, w tym w rolnictwie i leśnictwie.
Zaświadczenie potwierdzające ukończenie szkolenia chemizacyjnego jest ważne przez 5 lat od daty wystawienia. Jego brak podczas kontroli może skutkować nałożeniem mandatu w wysokości do 500 zł. W praktyce dokument ten powinien być okazywany również przy zakupie środków ochrony roślin, co podkreśla jego znaczenie w codziennej pracy rolnika. Uprawnienia osób posiadających wykształcenie lub kwalifikacje uznane za równoważne, bądź osób, które zaprzestały wykonywania działalności związanej ze stosowaniem ŚOR, również zachowują swoją ważność przez okres 5 lat.
Rodzaje Szkoleń Chemizacyjnych i Ich Program
Szkolenia chemizacyjne, mające na celu przygotowanie rolników do bezpiecznego i efektywnego stosowania środków ochrony roślin, dzielą się na dwa główne typy: podstawowe i uzupełniające.
Szkolenie Podstawowe
Szkolenie podstawowe przeznaczone jest dla osób, które jeszcze nie posiadają zaświadczenia o ukończeniu kursu w zakresie stosowania środków ochrony roślin. Trwa ono dwa dni i obejmuje łącznie 14 godzin zajęć.
Program kursu jest kompleksowy i ma na celu przekazanie uczestnikom niezbędnej wiedzy teoretycznej oraz praktycznych umiejętności. Obejmuje on kluczowe zagadnienia związane z:
- Budową i konserwacją opryskiwaczy. W czasie kursów chemizacyjnych omawiana jest budowa opryskiwaczy.
- Zasadami prawidłowego wykonywania zabiegów ochrony roślin (np. technika wykonywania zabiegów w ochronie roślin - 4,5 godz.).
- Bezpieczeństwem i higieną pracy (BHP) podczas stosowania środków ochrony roślin.
Szkolenie Uzupełniające
Szkolenia uzupełniające skierowane są do tych, którzy chcą odnowić swoje uprawnienia przed upływem terminu ważności posiadanego zaświadczenia. Zazwyczaj trwa ono jeden dzień i obejmuje 7 godzin zajęć. Jest to aktualizacja wiedzy dla osób, które już uczestniczyły w takim szkoleniu po 2003 roku.
Szkolenia uprawniające do nabywania oraz stosowania ŚOR, jak również w zakresie doradztwa dotyczącego środków ochrony roślin oraz w zakresie integrowanej produkcji roślin, kończą się otrzymaniem zaświadczenia o ukończeniu szkolenia w zakresie środków ochrony roślin.
Jak korzystać z wyszukiwarki środków ochrony roślin w Elvio? (film instruktażowy)
Koszty Szkoleń Chemizacyjnych
Koszty kursów są zróżnicowane i zależą przede wszystkim od organizatora oraz liczby uczestników. Koszty szkolenia zazwyczaj obejmują: koszty dydaktyki, materiałów, egzaminu oraz przerw kawowych.
- W przypadku szkoleń uzupełniających ceny wahają się zazwyczaj od 130 zł do nawet 500 zł, choć najwyższe stawki dotyczą sytuacji wyjątkowych, gdy kurs organizowany jest dla bardzo małej grupy. W minionych latach stawka za dzień kursu chemizacyjnego balansowała w granicach 120 zł/os. za szkolenie uzupełniające.
- Szkolenia podstawowe kosztują od 190 zł do 570 zł. W praktyce jednak, większość kursów organizowanych przez Ośrodki Doradztwa Rolniczego (ODR) mieści się w bardziej przystępnym przedziale cenowym, zazwyczaj od 200 zł do 250 zł. Przykładowo, w roku 2025 za szkolenie podstawowe rolnicy zapłacą od 180 do nawet 380 zł/os. W niektórych przypadkach, np. w Pomorskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Lubaniu, koszt szkolenia podstawowego waha się od 170 do 380 zł, a jego ostateczna cena jest uzależniona od liczby uczestników.
Gdzie Szukać Organizatorów Szkoleń?
Najbardziej popularną instytucją, do której rolnicy zgłaszają się na kurs chemizacyjny, są dedykowane dla siedziby ich gospodarstw Ośrodki Doradztwa Rolniczego (ODR). Szkolenia organizowane są na terenie działania wszystkich Powiatowych Zespołów Doradców. Odbycie szkoleń w wojewódzkich ośrodkach doradztwa rolniczego to jednak nie jedyna droga do nabycia lub aktualizacji kursów chemizacyjnych. Istnieją również inne instytucje, w których można odświeżyć swoją wiedzę, np. Ośrodek Doskonalenia KADR SIMP.
Listę podmiotów uprawnionych do prowadzenia szkoleń chemizacyjnych można łatwo znaleźć na stronie internetowej Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN). Po wybraniu z listy lub mapy interesującego nas województwa, np. mazowieckiego, pojawi się hiperłącze zatytułowane "Rejestry prowadzone przez WIORiN w…", w tym przypadku "Rejestry prowadzone przez WIORiN w Warszawie".
Bezpieczne Stosowanie Środków Ochrony Roślin
W związku z rozpoczynającym się sezonem wegetacyjnym oraz kwitnieniem, przypominamy, że jednym z podstawowych wymogów integrowanej ochrony roślin (obowiązującej od 1 stycznia 2014 r.) jest ochrona organizmów pożytecznych oraz stwarzanie warunków sprzyjających ich występowaniu.
Podczas stosowania środków ochrony roślin należy zwracać uwagę na prawidłowość wykonywania zabiegów, a w szczególności na stosowanie wyłącznie ŚOR dopuszczonych do obrotu przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Środki ochrony roślin należy stosować w taki sposób, aby nie stwarzać zagrożenia dla zdrowia ludzi, zwierząt i środowiska, w tym przeciwdziałać zniesieniu ŚOR na obszary i obiekty niebędące celem zabiegu. Kto stosuje środki ochrony roślin w sposób stwarzający zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt lub dla środowiska, podlega karze grzywny (ustawa o środkach ochrony roślin z dnia 8 marca 2013 roku, Dz. U. poz. 455).
Należy pamiętać, że opryskanie pszczół cieczą roboczą powoduje zamoczenie skrzydeł, co utrudnia, bądź uniemożliwia im dalszy lot i powrót do ula. To jeden z przykładów niepożądanych skutków nieprawidłowego stosowania ŚOR.
Prawidłowe Zagospodarowanie Opakowań po Środkach Ochrony Roślin
Polskie prawo zobowiązuje rolników do odpowiedniego postępowania z opróżnionymi opakowaniami po środkach ochrony roślin. Kategorycznie zabronione jest palenie opakowań po środkach niebezpiecznych oraz wykorzystywanie ich do innych celów. Większość substancji zawartych w środkach ochrony roślin ma szkodliwe działanie, dlatego po wykorzystaniu preparatu puste opakowania powinny być odpowiednio magazynowane i przetwarzane.
1 stycznia 2014 roku weszły w życie przepisy ustawy z dnia 13.06.2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. 2013 poz. 888), która zmieniła zasady postępowania z pojemnikami po środkach niebezpiecznych. Na użytkownika został nałożony obowiązek zwrotu opakowań po środkach ochrony roślin, sklasyfikowanych jako niebezpieczne, do sklepu lub hurtowni.
System Zbiórki Opakowań PSOR
System Zbiórki Opakowań PSOR pomaga użytkownikom środków ochrony roślin rozwiązywać problemy związane z zagospodarowaniem opakowań po tych produktach, zapewniając ich zbiórkę i dalsze przetwarzanie. Dzięki jego działaniu rolnicy mogą bez ponoszenia kosztów wypełnić swój obowiązek, a także działać na rzecz ochrony środowiska.
Wystarczy zgromadzić czyste, trzykrotnie wypłukane opakowania i przynieść je do sklepu, który uczestniczy w systemie. Ważne jest, aby oddawać je czyste - warunkiem przyjęcia opakowań jest ich czystość. W Systemie Zbiórki Opakowań PSOR nie odbiera się brudnych opakowań, opakowań z resztkami produktów, opakowań z produktami przeterminowanymi, ani opakowań zbiorczych. Pamiętaj, aby przepłukać opakowanie trzykrotnie czystą wodą, a popłuczyny wykorzystać do zabiegu, dodając je do zbiornika opryskowego z cieczą roboczą.
Jakie Opakowania Należy Zwracać?
Nie wszystkie opakowania należy zwracać do punktów odbioru. Opakowania po nietoksycznych i niezagrażających środowisku środkach można potraktować jak inne odpady. Należy zwracać te pojemniki, o zwrocie których informuje nas ich etykieta - w jej treści jest to wyraźnie napisane. Zwrotowi podlegają opakowania po środkach ochrony roślin toksycznych lub bardzo toksycznych dla organizmów wodnych, pszczół oraz ludzi i zwierząt lądowych.
Na etykiecie każdego produktu znajdują się informacje o niebezpieczeństwach lub zagrożeniach, jakie może on stwarzać, a także sposób postępowania z opakowaniem. Zawiera ona również oznaczenia informujące o stopniu jego szkodliwości oraz toksyczności, a także o zaleceniach bezpiecznego stosowania.
Nie ma obowiązku natychmiastowego zwrotu tych opakowań. Przy odpowiedniej organizacji można zebrać ich większą ilość i wtedy dostarczyć do miejsca zbiórki. Po przekazaniu opakowań do punktu zbiórki lub do sklepu, kończy się odpowiedzialność prawna rolnika za unieszkodliwienie opakowania. Informacje o znajdującym się w okolicy punkcie zbiórki można uzyskać w gminie, a sklepy mają obowiązek przyjęcia zużytych opakowań.
tags: #kurs #odr #opryskiwacze #radzeiowice