Wybór odpowiedniego lemiesza do pługa to kluczowa decyzja dla każdego rolnika, mająca bezpośredni wpływ na efektywność i żywotność maszyny. Rynek oferuje szeroki wachlarz produktów, często reklamowanych jako wykonane z niezwykle wytrzymałych materiałów. Jednak rzeczywistość bywa inna. Jakość lemiesza zależy przede wszystkim od materiału, z jakiego został wykonany. Nawet najlepsza kampania marketingowa nie zmieni jego rzeczywistej wytrzymałości, jeśli nie zostanie zastosowana odpowiednia stal.
Aby lemiesz był trwały, musi być wykonany z materiału o wysokiej odporności na ścieranie i pękanie. Idealny lemiesz powinien być zahartowany na całej swojej grubości, co zapewnia równomierne zużycie i długą żywotność. Twardość stali, określana w skali HRC, jest kluczowym wskaźnikiem odporności na ścieranie. Im wyższa wartość HRC, tym lemiesz jest twardszy i lepiej znosi kontakt z trudnymi glebami, zwłaszcza piaszczystymi, które działają jak papier ścierny.
Twardość stali można sprawdzić domowymi sposobami. Jeśli wkrętakiem uda się zrobić rysę na powierzchni lemiesza, jego twardość prawdopodobnie nie przekracza 30HRC. Bardziej zaawansowaną metodą jest "test dzwonu" - stukając jednym lemieszem o drugi, można ocenić jego spoistość i twardość.
Kolejnym ważnym parametrem jest odporność na pękanie. Lemiesz powinien być elastyczny, zdolny do wygięcia się pod wpływem uderzenia (np. o kamień) i powrotu do pierwotnego kształtu, podobnie jak resor. Brak tej właściwości, czyli nadmierne wyginanie się, świadczy o zastosowaniu zbyt miękkiej stali.
Stal Hardox - lider wytrzymałości
W odpowiedzi na potrzeby rolników, którzy oczekują od części roboczych pługa maksymalnej wytrzymałości i niezawodności, na rynku pojawiła się stal Hardox produkowana przez hutę SSAB. Jest to materiał charakteryzujący się wyjątkową jakością i ogromną wytrzymałością. Elementy wykonane ze stali Hardox, opatrzone certyfikatem w formie czerwonej naklejki z logo HARDOX, gwarantują najwyższą jakość.
Szczególnie popularna do produkcji lemieszy jest stal Hardox 500, osiągająca twardość około 50HRC, a w przypadku stali Hardox 550 - nawet 55HRC. Stale te są odporne na pękanie, nawet przy uderzeniach w kamienie z dużą prędkością. Ich wysoka twardość sprawia, że są niezwykle odporne na ścieranie przez piasek i żwir, co przekłada się na długą i komfortową pracę.
Stal Hardox cechuje się również sprężystością, która pozwala na amortyzację uderzeń. Lemiesz chwilowo się odgina, a po ominięciu przeszkody wraca do pierwotnego kształtu, działając jak amortyzator i chroniąc elementy konstrukcyjne pługa przed uszkodzeniem.
Porównanie stali Hardox z innymi materiałami
W przeciwieństwie do stali Hardox, niektóre materiały dostępne na rynku mają swoje wady:
Stal borowa
Stal borowa, zawierająca śladowe ilości boru, jest hartowana powierzchniowo na głębokość około 1 mm. Po starciu tej twardej warstwy, lemiesz staje się miękki i szybko się wyciera. Proces hartowania, polegający na gwałtownym chłodzeniu, zwiększa twardość powierzchni, ale zmniejsza elastyczność i sprężystość materiału, co może prowadzić do pękania.
Stal szynowa
Stal szynowa, często pozyskiwana z recyklingu torów kolejowych, ma twardość około 28HRC. Jest to materiał stosunkowo tani, ale sprawdza się jedynie na miękkich glebach, pozbawionych kamieni i żwiru. W trudniejszych warunkach ulega szybkiemu zużyciu, co wymaga częstej wymiany lemieszy.
Często producenci nie podają informacji o materiale, z którego wykonane są ich produkty, stosując niskiej jakości stal w celu obniżenia kosztów i zwiększenia zysków. Choć cena zakupu może być niższa, pozorna oszczędność kończy się szybkim zużyciem produktu i koniecznością częstych wymian.
Doświadczenia rolników ze stalą Hardox
Wielu rolników doceniło zalety stali Hardox. Pan Roman z województwa podkarpackiego, użytkujący pług 3-skibowy na glebach gliniastych klasy IV, po przepracowaniu na lemieszach z Hardoxu nie zauważył praktycznie żadnych śladów zużycia, a jedynie starcie farby.
Pan Paweł z województwa wielkopolskiego, orał pługiem 6-skibowym na ziemiach klasy IV z kamieniami, gospodarując na 400 ha. Jego lemiesze z Hardoxu wykazywały jedynie ślady zużycia, a ziemia wypolerowała je do lustrzanego połysku. Szacuje, że zrobią one jeszcze około 300 ha.
Pan Lucjan z województwa lubelskiego, posiadający 20 ha i pług 2-skibowy, zauważył na swoich lemieszach z Hardoxu jedynie kilka rysek. Choć nie jest w stanie dokładnie ocenić ich żywotności przy tak małym areale, jest pewien, że wytrzymają one wielokrotnie dłużej niż lokalne zamienniki.
Pan Andrzej z województwa mazowieckiego, porównując lemiesze z Hardoxu i stali borowej na pługach 6-skibowych, stwierdził, że Hardox okazał się zdecydowanie wytrzymalszy i nie pęka. Dwa lemiesze ze stali borowej pękły mu na pierwszym otworze.
Pan Tomasz z województwa świętokrzyskiego, pracujący na trudnych, kamienistych glebach klasy III pługiem 4-skibowym, jest zadowolony z lemieszy z Hardoxu. Po przepracowaniu na nich około 250 ha, widzi ślady zużycia, ale nic nie pękło ani się nie wygięło, a szacuje, że zrobią one jeszcze od 50 do 80 ha.
Pan Sebastian z województwa łódzkiego, który zakupił piersi, płozy i stopki z Hardoxu do swojego pługa 4-skibowego, podkreśla, że choć towar był droższy, jest zadowolony z zakupu. Ceni sobie możliwość pracy bez obaw o awarie i potrzebę ciągłych napraw.
Części do pługa Atlas ze stali Hardox
Jeśli poszukujesz części do pługa Atlas, które charakteryzują się wyjątkową wytrzymałością, wybierz te wykonane ze stali Hardox 500. Oferujemy dorabianie części zamiennych, które zostaną wykonane z tej wysokowytrzymałej stali, zapewniając żywotność do 3 razy dłuższą w porównaniu do innych materiałów. Lemiesze, ścinacze i piersi wykonane ze stali Hardox gwarantują odporność na pęknięcia i ekstremalne ścieranie, co przekłada się na znaczące oszczędności i komfort pracy.
UWAGA! Należy uważać na nieuczciwe firmy podszywające się pod markę HARDOX. Prawdziwy element powinien posiadać certyfikat w formie czerwonej naklejki HARDOX. Termin "stal typu HARDOX" jest wprowadzający w błąd - nie istnieje stal tego typu, a jedynie oryginalna stal Hardox.