Kultywator ścierniskowy to jedna z kluczowych maszyn w nowoczesnym gospodarstwie rolnym. Odpowiednio dobrany model pozwala nie tylko sprawnie zagospodarować ściernisko, lecz także poprawić jakość gleby i przygotować ją do kolejnych zabiegów agrotechnicznych. Podstawowym zadaniem kultywatora ścierniskowego jest praca po zbiorach. Kultywatory ścierniskowe wykorzystują zestaw zębów roboczych, talerzy oraz wałów doprawiających. Zęby odpowiadają za penetrację gleby i jej spulchnienie, natomiast elementy wyrównujące stabilizują powierzchnię pola. Wielu rolników zastanawia się nad wyborem odpowiedniego narzędzia do uprawy pożniwnej. Coraz częściej ściernisko jest uprawiane płytko, wykorzystując specjalistyczne maszyny przeznaczone do tego celu. Technicznie różnią się one wydajnością, zapotrzebowaniem na energię oraz efektem uprawowym.
Agro-Masz APR30: nowość w ofercie i jej funkcje
Kultywator ścierniskowy APR30 to nowość w ofercie firmy Agro-Masz. Firma Agro-Masz ma już w ofercie agregaty ścierniskowe umożliwiające dość głęboką uprawę, również z zabezpieczeniem przeciw kamieniom typu non-stop. Nowy model został stworzony, by uprawa ścierniska była jeszcze skuteczniejsza i umożliwiała pracę na głębokości aż 40 cm.
Charakterystyka i cena
Kultywator APR30 to gorąca nowość, na tyle świeża, że producent nie zdążył jej jeszcze umieścić w oficjalnej ofercie na swojej stronie internetowej - zainteresowani mogą jednak składać już zamówienia. Cena kultywatora w testowanej wersji to 20 500 zł (brutto), co jest konkurencyjną kwotą w porównaniu do podobnych maszyn zachodnich producentów.
Montaż i jakość wykonania
Podczas początkowego montażu kultywatora (dostarczonego w dwóch częściach - zdemontowanym wale rurowym wraz z ramą) napotkano na drobne problemy. Uchwyty, w które trzeba było wprowadzić ramiona ramy, okazały się węższe niż tuleje na ich końcu, co prawdopodobnie było efektem naprężeń spawalniczych. Przywrócenie właściwej geometrii dość grubym stalowym uchwytom nie było łatwe, ale ostatecznie się udało. Pomimo tego początkowego zgrzytu, podczas testu w polu nie stwierdzono żadnych istotnych wad, co świadczy o wysokiej jakości wykonania maszyny.
Efektywność mieszania resztek pożniwnych
Podstawowymi założeniami nowego kultywatora było umożliwienie głębokiej uprawy, a także lepszego wymieszania resztek pożniwnych. Na szerokości roboczej 3 metrów pracuje aż 10 zębów umieszczonych w trzech rzędach. Dzięki temu, w stosunku do klasycznego grubera z siedmioma zębami, rozstaw zębów jest mniejszy, a jednocześnie 3-belkowa rama zapewnia na tyle dużą odległość między nimi, by nie dochodziło do zapychania np. słomą. Zęby testowanego kultywatora wyposażone były dodatkowo w gęsiostopki, które zapewniały bardzo dokładne podcięcie całej szerokości uprawianego ścierniska. Kultywator Agro-Masz bardzo skutecznie miesza resztki pożniwne z glebą, co jest zasługą specjalnych wysokich odkładek na grządzielach. Wyprowadzają one glebę wysoko do góry i kierują na bok. Spadające z wysokości grudy gleby rozbijają się na mniejsze, a następnie rząd talerzy wyrównujących zagarnia powstałe po zębach bruzdy. Za doprawienie gleby odpowiada wał rurowy o średnicy 500 mm. Przy zachowaniu odpowiedniej prędkości pracy, efekty pracy kultywatora APR30 są satysfakcjonujące - pole jest wyrównane, a resztki pożniwne dobrze przykryte.

Głęboka uprawa i zapotrzebowanie na moc
Chcąc zruszyć glebę na maksymalną głębokość 40 cm, lepiej jest odkręcić gęsiostopki. Efekt głębokiego zruszenia gleby jest wtedy bardzo dobry, a zapotrzebowanie na moc ciągnika mniejsze. Producent określa je na poziomie 110-140 KM, ale do głębokich upraw zaleca się ciągnik o mocy z górnego zakresu lub większej.
Zabezpieczenie przed uszkodzeniami
Ważnym elementem kultywatora jest resorowe zabezpieczenie noży przed uszkodzeniem. Grządziel po kontakcie z kamieniem może uchylić się do tyłu, unikając zgięcia. Zabezpieczenie to może okazać się nie w pełni skuteczne tylko w przypadku, gdy na ząb zadziała siła boczna. Podczas testu kultywator Agro-Masz wielokrotnie zetknął się z kamieniami, ale wyszedł z tego właściwie bez szwanku. Jedynie końcówka jednego z noży, prawdopodobnie po uderzeniu w kamień, wyskoczyła z zamka i przekręciła się na bok, jednak szybko udało się go prawidłowo ustawić.
Innowacyjne rozwiązania regulacyjne
Firma Agro-Masz dość nowatorsko podeszła do sposobu regulacji głębokości pracy kultywatora.
Regulacja głębokości pracy wału doprawiającego
W testowanej wersji głębokość pracy ustawia się ręcznie, regulując położenie wału doprawiającego względem kultywatora. Regulacja ta znajduje się z przodu kultywatora i jest dość prosta - wystarczy przełożyć sworznie ograniczające ruch ramy wału doprawiającego. Przeniesienie tej regulacji z tyłu maszyny na przód ma kilka zalet, przede wszystkim ułatwia dostęp do niej. Takie rozwiązanie zostało wcześniej zastosowane w 3-belkowym kultywatorze Syncro firmy Pöttinger.
Regulacja głębokości pracy talerzy wyrównujących
Całkowicie autorskim rozwiązaniem wydaje się regulacja głębokości pracy talerzy wyrównujących. W maszynach konkurencji zazwyczaj trzeba każdy z talerzy przekładać osobno, co jest czasochłonne i wymaga wysiłku. Agro-Masz zaproponował inne rozwiązanie, gdzie wszystkie talerze zamontowane są na wspólnej belce, którą podnosi się lub opuszcza za pomocą przekładni zębatej i specjalnego klucza (którego nie dostarczono do testowanego egzemplarza). Idea jest dobra, bo trwa to znacznie krócej, jednak w przypadku testowanego egzemplarza elementy ramy były trochę za ciasno spasowane, co wymagało użycia sporej siły. Producent powinien to jeszcze dopracować. Warto byłoby również pomyśleć o uchwycie na specjalny klucz niezbędny do tej regulacji, aby zawsze był dostępny.
Składanie skrajnych talerzy
Pozytywnie zaskoczyła obsługa skrajnych talerzy. Wystają one poza obrys kultywatora i do transportu po drogach publicznych trzeba je składać. W przypadku kultywatora APR30 sworzeń zabezpieczający miał odpowiedni luz, co pozwala na bezproblemowe przełożenie talerza z pozycji roboczej do transportowej i odwrotnie.
Opcjonalne wyposażenie
Jako wyposażenie opcjonalne kultywatora APR30 producent proponuje m.in. hydrauliczną regulację głębokości pracy, co może być bardzo przydatne przy częstej regulacji w zmiennych warunkach glebowych. Klienci mogą również wybrać jeden z kilku typów wałów doprawiających, w tym wał tandemowy, w skład którego wchodzą dwa wały o średnicy 40 cm - jeden strunowy, drugi rurowy.

Porównanie kultywatorów ścierniskowych z innymi maszynami do uprawy pożniwnej
Wielu rolników staje przed dylematem wyboru odpowiedniego narzędzia do uprawy pożniwnej. Coraz częściej stawia się na płytką uprawę ścierniska, wykorzystując maszyny zaprojektowane specjalnie do tego rodzaju pracy. Poszczególne narzędzia różnią się między sobą pod względem wydajności, zapotrzebowania na moc oraz efektów, jakie można osiągnąć. Przed wyborem konkretnego modelu warto przeanalizować jego możliwości w kontekście potrzeb gospodarstwa, uwzględniając aspekty takie jak efektywność uprawy, wszechstronność zastosowania oraz koszty eksploatacji.
Brona talerzowa - wszechstronność i ekonomia
Brona talerzowa to jedno z najczęściej wybieranych narzędzi do płytkiej uprawy gleby. Doskonale sprawdza się na glebach z dużą ilością resztek roślinnych. Charakteryzuje się wysoką wydajnością oraz skutecznością w mieszaniu gleby, jednocześnie ma stosunkowo niewielkie zapotrzebowanie na moc. Jest to wszechstronne narzędzie, które może być stosowane w różnych warunkach. Jednym z wyzwań związanych z bronami talerzowymi jest zagłębianie się talerzy w ciężkich glebach, co wymaga odpowiedniej masy maszyny. Rolmako oferuje modele o solidnej budowie, co przekłada się na lepsze efekty uprawowe i większą trwałość. Należy jednak pamiętać, że duża masa i odległy środek ciężkości powodują, że brony talerzowe wymagają dużej mocy podnośnika.

Kompaktowe brony talerzowe (agregaty talerzowe)
Kompaktowe brony talerzowe, znane również jako agregaty talerzowe, mają zwartą konstrukcję, co sprawia, że środek ciężkości jest bliżej ciągnika, zmniejszając wymogi dotyczące udźwigu TUZ. Dzięki odpowiednim tarczom skrajnym i wałom doprawiającym problemy z powstawaniem bruzd są minimalizowane. Koszty eksploatacji elementów roboczych bron talerzowych są niższe, ponieważ talerze uprawowe mogą wystarczyć na tysiące hektarów, co jest bardziej ekonomiczne niż w przypadku stałych podzespołów kultywatorów ścierniskowych. Dzięki obrotowym elementom uprawowym brony talerzowe wymagają mniej mocy od ciągnika, co czyni ich użytkowanie bardziej opłacalnym.
Różnice między modelami bron talerzowych
Rolmako oferuje szeroką gamę modeli z różnymi konfiguracjami talerzy, wałów i dodatkowych elementów roboczych. Dzięki temu rolnicy mogą dostosować masę, średnicę tarcz, kształt zębów oraz wał uprawowy do specyficznych warunków na swoich polach. Maszyny te są przystosowane do pracy na różnych rodzajach ziemi, od lekkiej po ciężką, a nawet zakamienioną. Brony talerzowe Rolmako mają różne kształty tarcz, które nadają się zarówno do płytkiej uprawy, przygotowania gleby pod siew, jak i uprawy ścierniskowej na głębokości do 15 cm. Wyróżniają się również możliwością montażu dodatkowych elementów, takich jak siewnik poplonu, wały uprawowe, belka ze zgrzebłem, wał nożowy czy koła podporowe.
Kultywatory podorywkowe (grubery) - głębokie spulchnianie
Kultywatory podorywkowe, znane również jako grubery, są efektywne w zrywaniu ścierniska nawet na ciężkich glebach. Ich wadą jest większe zapotrzebowanie na moc w porównaniu z bronami talerzowymi oraz mniejsza wydajność. Grubery skutecznie mieszają resztki pożniwne, zastępując klasyczną podorywkę pługiem ornym. Aby zapewnić odpowiednią efektywność, ramy tych maszyn muszą mieć zęby robocze rozmieszczone w dużych odstępach. Największą popularnością cieszą się kultywatory trzy- i czterobelkowe. Większość kultywatorów Rolmako oferuje szeroki zakres zastosowań, od płytkiej podorywki po głębokie spulchnianie gleby. Dostępne są różne rodzaje narzędzi dopasowane do konkretnych zadań: podcinania całej powierzchni, płytkiej uprawy, intensywnego mieszania, głębokiej uprawy.

Sekcje wyrównujące i wały dogniatające
Duże zęby gruberów mogą pozostawiać pole w nieładzie, dlatego kultywatory podorywkowe zazwyczaj wyposażone są w sekcje wyrównujące, zwykle w postaci rzędów talerzy, a za nimi wały dogniatające, takie jak wały rurowe, pierścieniowe, gumowe czy stalowe. Przy wyborze szerokości roboczej warto pamiętać, że lepiej mieć zapas mocy niż jej niedobór, ponieważ praca kultywatorem wymaga odpowiedniej prędkości roboczej powyżej 10 km/h. Minimalna moc podana przez producenta może wzrosnąć nawet o 50% w trudnych warunkach.
Ultra-płytka uprawa gleby - ochrona i efektywność
Ultra-płytka uprawa gleby to nowoczesna technologia, która ma na celu ochronę ziemi i wody. Polega ona na podcinaniu gleby do głębokości 2-3 cm, co zmniejsza parowanie wody i inicjuje wschody nasion chwastów oraz samosiewów. Ta metoda może być stosowana zarówno w uprawach orkowych, jak i bezorkowych, poprawiając wyniki przy niższych kosztach. Mniejsza ilość przerzucanej gleby oznacza niższe zużycie paliwa, a praca zgodnie z biologią roślin obniża koszty chemikaliów, jednocześnie poprawiając higienę pola. Przy płytkiej uprawie jedynie około 25% resztek pożniwnych jest przykrywanych, a pozostałe tworzą warstwę ochronną na powierzchni gleby. Samosiewy i chwasty, które wykiełkują, można zniszczyć podczas kolejnego zabiegu mechanicznego. Do ultra-płytkiej uprawy należy stosować specjalnie zaprojektowane maszyny, które pomimo niewielkiej głębokości, pracują równomiernie na całej szerokości roboczej.
Recepta na poprawę gleby i oszczędność czasu - Innowacyjny Farmer 2022
Przyczyny wzrostu zainteresowania ultra-płytką uprawą
Ultra-płytka uprawa roli, stosunkowo nowy termin, staje się coraz bardziej popularna w rolnictwie, szczególnie w kontekście technologii bezorkowych. Zmiany klimatyczne, takie jak niedobory wilgoci w glebie i ekstremalne zjawiska pogodowe, skłaniają rolników do poszukiwania nowych metod uprawy, które minimalizują utratę wody z ziemi. Wzrasta również obawa przed ograniczeniami w stosowaniu niektórych środków chemicznych. Samosiewy rzepaku konkurują z roślinami uprawnymi o składniki odżywcze, wodę i światło, co pogarsza jakość plonów. Uprawa ultra-płytka zastępuje podstawowe zabiegi w produkcji roślinnej, takie jak orka, w uproszczonych (często ekologicznych) technologiach uprawy roli. Ziemia nie jest odwracana, więc sporo resztek pożniwnych pozostaje na powierzchni roli jako tzw. mulcz, który chroni ją przed nadmiernym zaskorupianiem i wymywaniem przez deszcze. Sprzyja wsiąkaniu wody opadowej oraz ogranicza parowanie i procesy erozyjne, a także miesza z glebą narzucony na pole kompost i nawozy mineralne, co jest ważne przy konieczności głębszego przykrycia ich glebą.
Wybór odpowiedniego narzędzia do uprawy ścierniska
Wybór odpowiedniego narzędzia do uprawy ścierniska zależy od wielu czynników, takich jak rodzaj gleby, dostępna moc ciągnika oraz specyficzne wymagania uprawowe. Ponieważ nie istnieje uniwersalne rozwiązanie sprawdzające się w każdych warunkach glebowych i klimatycznych, producenci oferują szeroką gamę narzędzi dostosowanych do różnych potrzeb.
Czynniki decydujące o wyborze
Przed podjęciem decyzji warto dokładnie ocenić warunki glebowe oraz specyficzne wymagania uprawowe. Każdy typ maszyny ma swoje unikalne cechy, które należy uwzględnić, aby wybrać rozwiązanie najlepiej dopasowane do potrzeb gospodarstwa:
- Brona talerzowa: idealna do płytkiej, szybkiej uprawy ścierniska, charakteryzuje się niskim zapotrzebowaniem na moc ciągnika i dobrze radzi sobie z dużą ilością resztek pożniwnych. Może być wykorzystywana również do mieszania nawozów i uprawy przedsiewnej.
- Kultywator ścierniskowy (gruber): zapewnia głębsze spulchnienie gleby i skutecznie podcina resztki oraz korzenie chwastów. Wymaga większej mocy i siły uciągu, sprawdza się szczególnie na zwięzłych, zbitych glebach.
- Maszyny do ultra-płytkiej uprawy: zapewniają minimalne naruszenie struktury gleby, co sprzyja jej regeneracji oraz zatrzymywaniu wilgoci. Są idealnym rozwiązaniem do płytkiej obróbki ścierniska, wspierając ochronę gleby i jej biologiczne funkcje.
Kultywator do uprawy bezorkowej
Uprawa bezorkowa, znana również jako uproszczona, zmniejsza liczbę zabiegów w porównaniu z tradycyjnymi systemami orkowymi. Ten sposób gospodarowania zyskuje na popularności, ponieważ pozwala zaoszczędzić czas i pracę, co jest szczególnie istotne w dużych gospodarstwach. Ograniczenie lub całkowita eliminacja orki jest możliwa dzięki zastosowaniu odpowiednich kultywatorów wyposażonych w zęby umożliwiające pracę na różnych głębokościach. Aby kultywator sprawdził się w uprawie bezorkowej, musi spełniać kilka kluczowych wymagań:
- Kompaktowa rama: Zapewnia intensywne mieszanie gleby z resztkami roślinnymi, zwiększając efektywność uprawy.
- Konstrukcja z minimum trzema rzędami zębów: Umożliwia skuteczną pracę nawet przy dużej ilości resztek pożniwnych, zapobiegając ich blokowaniu.
- Optymalna liczba i rozmieszczenie zębów: Im więcej grządzieli, tym lepsza funkcjonalność przy dużym przepływie gleby. Na szerokości 3 metrów zaleca się 11 zębów rozmieszczonych w odpowiednich odstępach, co zapewnia efektywne mieszanie gleby i łatwość uciągu.
- System płużny: Umożliwia pracę na głębokości do 35 cm, co pozwala na dogłębne spulchnianie gleby.
- Wysoki prześwit pod ramą: Zapewnia dużą przepustowość i płynność pracy przy masie organicznej.
- Zabezpieczenie zębów: Na przykład sprężynowe, zapewniające ochronę przed uszkodzeniami.
- Skuteczne zagłębianie: Maszyna powinna radzić sobie na ciężkich i suchych glebach.
- Wysoka efektywność mieszania resztek pożniwnych: W różnych warunkach glebowych i przy zróżnicowanych wymaganiach uprawowych.
tags: #maszyny #tego #samego #przeznaczenia #kultywator #scierniskowy