Egzamin przed Komisją Urzędu Dozoru Technicznego (UDT) składa się z dwóch części: teoretycznej oraz praktycznej. O ile do części praktycznej możecie przygotować się wyłącznie szkoląc się w jeździe i manewrowaniu, o tyle materiał do części teoretycznej możecie powtórzyć w domu. Egzamin teoretyczny wymaga udzielenia odpowiedzi na 5 pytań dotyczących wiedzy ogólnej i szczegółowej, w tym udzielenia minimum 3 poprawnych odpowiedzi.

Podstawy prawne dozoru technicznego
Egzaminator zazwyczaj rozpoczyna od pytań dotyczących aktów prawnych regulujących pracę UDT. Należy znać następujące dokumenty:
- Ustawa o dozorze technicznym z 21.12.2000 roku.
- Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu z 16.07.2002 roku.
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki dotyczące trybu sprawdzania kwalifikacji koniecznych podczas obsługi i konserwacji urządzeń technicznych z 18.07.2001 roku.
- Rozporządzenie Rady Ministrów zmieniające rozporządzenie z 16.07.2002 (wydane 3.02.2003 roku).
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej dotyczące warunków technicznych dozoru technicznego podczas użytkowania urządzeń transportu bliskiego z 29.10.2003 roku.
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki zmieniające uregulowania dotyczące sprawdzania kwalifikacji z 20.02.2013 roku (obowiązek posiadania uprawnień UDT przez operatorów i konserwatorów).
Formy dozoru technicznego
Wyróżniamy trzy formy dozoru technicznego:
- Pełny: obejmuje kontrolę od etapu produkcji, badania odbiorcze oraz regularne badania okresowe i eksploatacyjne. Dotyczy m.in. wózków jezdniowych z wysięgnikiem, wózków z operatorem podnoszonym wraz z ładunkiem oraz urządzeń dla osób niepełnosprawnych.
- Ograniczony: dotyczy m.in. wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia, prowadzonych i zdalnie sterowanych.
- Uproszczony: polega na badaniu zgodności dokumentów urządzenia z normami. Nie wymaga zgłoszenia do UDT, ale przeglądy muszą być wykonywane przez uprawnione osoby.
Obowiązki operatora wózka widłowego
Operator musi wiedzieć, jakie czynności wykonać przed rozpoczęciem i po zakończeniu pracy.
Czynności przed rozpoczęciem pracy:
- Sprawdzenie stanu technicznego (uszkodzenia, wycieki, awarie).
- Kontrola poprawnego funkcjonowania wszystkich elementów.
- Sprawdzenie stanu układu hydraulicznego.
- Kontrola oświetlenia i sygnału dźwiękowego.
- Ocena koloru i ilości spalin (w wózkach spalinowych).
Czynności po zakończeniu pracy:
- Zaparkowanie w bezpiecznym miejscu.
- Zaciągnięcie hamulca pomocniczego.
- Opuszczenie wideł do ziemi.
- Ponowne sprawdzenie stanu technicznego.
- Uzupełnienie zeszytu obsługi codziennej.
- Zdanie kluczyka.
Opanowanie zasad bezpieczeństwa obsługi wózków widłowych: Przewodnik po kontroli przedoperacyjnej...
Zagadnienia techniczne i eksploatacyjne
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| Co to jest stateczność wózka? | Zdolność zachowania równowagi podczas pracy i wykonywania manewrów. |
| Co wpływa na stateczność? | Masa ładunku, odległość środka ciężkości od czoła wideł, wysokość podnoszenia, stan techniczny, stan opon, rodzaj podłoża i umiejętności operatora. |
| Co to jest udźwig nominalny? | Maksymalna dopuszczalna masa ładunku przewidziana przez producenta. |
| Co to jest nożycowość wideł? | Odległość między górnymi płaszczyznami wideł mierzona na końcach wideł. |
| Jak działa zawór przelewowy? | Zabezpiecza układ przed nadmiernym ciśnieniem, odprowadzając nadmiar płynu do zbiornika. |
| Do czego służy zawór dławiący? | Służy do ograniczenia przepływu strumienia cieczy w układzie hydraulicznym. |
Bezpieczeństwo i przepisy BHP
Operator wózka widłowego musi przestrzegać zasad bezpieczeństwa. Zabronione jest: jazda z nadmierną prędkością, pod wpływem alkoholu, bez uprawnień, przewożenie osób na widłach, wychylanie się podczas jazdy oraz jazda z uniesionymi widłami.
Ważne informacje dodatkowe:
- Obsługa wózków specjalizowanych: wymaga uprawnień IWJO.
- Poruszanie się po drogach publicznych: możliwe z uprawnieniami UDT oraz prawem jazdy kat. B, jeśli wózek spełnia wymogi techniczne.
- Przeglądy: dla wózków elektrycznych - co 30 dni, dla wózków prowadzonych dyszlowych - co 60 dni.
- Butle gazowe: posiadają wbudowany syfon, dzięki któremu propan-butan jest pobierany w fazie ciekłej.