Słysząc słowo „akwarium”, większość z nas ma przed oczami szklany zbiornik wypełniony wodą, zamieszkany przez pięknie ubarwione ryby. Nie jest to obraz mylący, wszak to ryby od początków akwarystyki są głównymi bohaterami naszych zbiorników i ich główną ozdobą. Coraz więcej akwarystów szuka jednak urozmaicenia hobby. Decydując się na krewetki akwariowe, zyskują nie tylko atrakcyjnie wyglądające, ale przede wszystkim bardzo pożyteczne stworzenia. Krewetkaria, bo o nich mowa, coraz częściej goszczą w naszych domach. Stosunkowo niewielkie rozmiary zbiorników, jakich potrzebują krewetki do komfortowego życia, sprawiają, że jest to akwarium chętnie wybierane przez początkujących akwarystów. Często uzupełnia kolekcję także zapalonego hobbysty.
Bardzo popularnym wyborem podczas zakładania krewetkariów są „kostki”, czyli zbiorniki kształtem zbliżone do sześcianu foremnego. Akwaria takie uchodzą za zbiorniki małe z racji stosunkowo skromnej powierzchni dna. Nie nadają się do hodowli dużych, terytorialnych ryb, jednak sprawdzają się w roli krewetkariów.
Rodzaje krewetek i ich wymagania
Planując nasze pierwsze „akwarium na krewetki”, powinniśmy na samym początku zdecydować, jakiego rodzaju skorupiaki chcemy hodować. Wyróżniamy dwa główne rodzaje krewetek ozdobnych, które diametralnie różnią się wymaganiami hodowlanymi:
Neocaridina
Rodzina Neocaridina to krewetki, które doskonale sprawdzą się w przypadku początkujących akwarystów. Są to mało wymagające, dosyć odporne krewetki o wielu odmianach kolorystycznych. Od najpopularniejszych, krwistoczerwonych Red Cherry i Sakura Red, przez intensywnie żółte Yellow, aż po granatowoniebieskie Blue Velvet. Każda odmiana posiada także wariant Rili, czyli swoje półprzezroczyste odpowiedniki.
Ich hodowlę możemy prowadzić, używając wody kranowej. Choć wybór jest spory, to jednak zaleca się trzymanie tylko jednej odmiany kolorystycznej w danym zbiorniku. Krewetki te łatwo się krzyżują. Niestety potomstwo czerwonej Red Cherry i niebieskiej Blue Velvet nie da nam bajecznie ubarwionej, czerwono-niebieskiej krewetki. Pokolenia powstałe w wyniku krzyżowania różnych odmian zazwyczaj mają nieciekawe, brązowe ubarwienie lub są całkowicie przezroczyste.
Neocaridiny wymagają średnio twardej wody, o odczynie pH w przedziale od 6,5 do nawet 8,0. Takie warunki możemy stworzyć, bazując na wodzie wodociągowej. Optymalna woda dla krewetek Red Cherry powinna być średnio twarda (GH 10-20) o odczynie PH 6.8-7.5 i w temperaturze 20-25 stopni. Są one bardzo czułe na związki azotu, a zwłaszcza miedzi w wodzie.
Caridina
Krewetki z rodziny Caridina wymagają więcej pracy, za to oferują mnogość odmian barwnych. Najchętniej wybieranymi są Crystal Red i Taiwan Bee. Odczyn pH wody powinien oscylować w okolicach 6,0, natomiast twardość ogólna powinna wynosić 5-6°n.
Do hodowli caridin niezbędna jest woda RO, czyli przefiltrowana przez specjalny filtr odwróconej osmozy. Filtr taki możemy bezproblemowo zakupić i zamontować np. pod kranem lub podłączyć pod prysznic tylko na czas potrzebny do uzyskania odpowiedniej ilości wody. Woda RO zawsze posiada twardość równą 0. Jej parametry możemy dostosować do wymagań krewetek za pomocą specjalnego mineralizatora, np. Qualdrop GH+ LC Shrimp. Uzupełnia on minerały i podnosi twardość do wymaganych wartości.
Wybór podłoża do krewetkarium
Wybór podłoża dla naszych krewetek jest mocno uzależniony od tego, czy decydujemy się na neocaridiny czy caridiny. Nie ma jednak przeciwwskazań, by zdecydować się na podłoże aktywne, zwłaszcza jeśli mamy w planach hodowlę roślin w naszym akwarium.
Podłoża dla Neocaridina
W przypadku krewetek z rodzaju Neocaridina wystarczy podłoże neutralne, niezmieniające parametrów wody. Rekomendowany jest naturalny żwirek kwarcowy, który może być barwiony na czarno, pod warunkiem, że pochodzi ze sprawdzonego źródła. Frakcja nie może być ani za mała, ani za duża: odpowiedni będzie zakres od 1 do 3 mm. Podobnie jak w przypadku Caridina, tak i tutaj należy zachować stabilne parametry wody, preferowane to KH 4-15°n i pH bliżej neutralnego, czyli 7,0.
Odradza się stosowania podłoży bazaltowych, koralowych, dolomitowych, które mogą zmieniać parametry wody. Choć bazalt jest obojętny w wodzie i nie zawiera wapnia, doświadczenia akwarystów pokazują, że różnie z tym bywa. Substraty sprzedawane jako bazaltowe mogą wpływać na podnoszenie pH wody. Trudno jest też zrozumieć, że w opisach podłoży często znajdujemy informację, że nie zmieniają parametrów wody, podczas gdy skład chemiczny bazaltu jest bogaty w związki magnezu i wapnia.
Zwykły czarny żwirek gradacji 1-3mm jest wystarczający dla krewetek Red Cherry. Firma Aquael oferuje podłoże Ichiban DarkSoil Powder, które znakomicie sprawdzi się w przypadku zarówno caridin, jak i neocaridin.
Podłoża dla Caridina
Krewetki z rodziny Caridina wymagają podłoża aktywnego, które zapewni odpowiednie i stabilne parametry wody - niskie pH w okolicy 6,0 oraz niskie twardości: KH 0 lub 1°n, GH 5°n. Do tego celu niezbędna jest woda RO. Na rynku jest wiele firm oferujących renomowane podłoża aktywne dla krewetek. Każdy hodowca ma swoje ulubione, u różnych osób sprawdzają się inne.
Co do wysokości warstwy podłoża w zbiorniku zdania są podzielone. Osoby usypujące dużą warstwę (około 4-5 cm) zapewniają sobie blisko dwuletnie użytkowanie bez konieczności restartu. Preferuje się jednak cienką warstwę, ok. 1 cm, w której nie powstaną warstwy beztlenowe, co zapobiegnie wydostawaniu się trującego amoniaku do wody przy naruszeniu podłoża. Przy cieńszej warstwie stosuje się restart podłoża co roku, co może przyczynić się do lepszego rozrodu i przyrostu młodych krewetek.
Niezbędne będzie także podłoże aktywne, które reguluje parametry wody i utrzymuje je na stałym poziomie. H.E.L.P Advanced Soil to przykład aktywnego podłoża, które może być stosowane w akwariach z krewetkami.
Aranżacja i wyposażenie krewetkarium
Decyzja zapadła, chcemy założyć pierwsze akwarium dla krewetek w naszym domu. Od czego więc zacząć?
Wielkość akwarium
Wielkość akwarium tak naprawdę zależy od tego, jak dużo miejsca chcemy i możemy poświęcić na własne krewetkarium. Na rynku dostępne są gotowe zestawy, które znakomicie sprawdzą się na początku naszej przygody. Bardzo popularnym wyborem jest Aquael Shrimp Set.
- Akwarium o pojemności 10 l to absolutne minimum, na jakie powinniśmy się decydować tylko w ostateczności. Zachowanie optymalnych warunków hodowlanych i równowagi biologicznej jest tutaj wyzwaniem nawet dla doświadczonych hobbystów. W tak małym litrażu nawet niewielki błąd może skutkować zachwianiem biologii zbiornika.
- Akwarium o pojemności 20-30 l to popularny wybór. Zbiorniki takie mają zwykle wymiary 29 × 29 × 35 cm. Oferują wystarczającą ilość miejsca, by z powodzeniem hodować i rozmnażać większość popularnych gatunków krewetek karłowatych.
- Akwarium o pojemności 25 l, np. o wymiarach 40 × 25 × 25 cm, również pozwala na hodowlę krewetek karłowatych.
Wbrew pozorom większe zbiorniki prowadzi się znacznie łatwiej niż te najmniejsze. W małych zbiornikach istnieje problem z utrzymaniem parametrów i odpowiedniej równowagi biologicznej.
Filtracja
W zestawie Aquael Shrimp Set znajdziemy popularny filtr Pat Mini, który sprawdzi się doskonale w takim litrażu. Poleca się jednak zastąpić gąbkę dołączoną w zestawie większą i bardziej gęstą, aby zapobiec zasysaniu młodych krewetek.
Warto zainteresować się filtrami kaskadowymi, które łączą w sobie zalety filtrów wewnętrznych i zewnętrznych. Zachowując kompaktowe rozmiary, oferują miejsce na złoże dla bakterii nitryfikacyjnych. Jest to szczególnie ważne w przypadku zbiorników niewielkich, gdzie każda ilość wolnego miejsca jest na wagę złota. Szczególnie warta uwagi jest konstrukcja Seachema Tidal 35. Dzięki regulowanemu przepływowi sprawdzi się doskonale w zbiornikach o różnej pojemności. Ten filtr oferuje wydajną filtrację biologiczno-mechaniczną, miejsce na złoże bakteryjne (Seachem Matrix), funkcję skimmera oraz wskaźnik zabrudzenia filtra.
W przypadku akwariów o pojemności 20-30 litrów, można sobie pozwolić na instalację odpowiednio mocnego filtra wewnętrznego, takiego jak Oase BioPlus Thermo 50, lub zewnętrznego Aquael FZN-1 czy Seachem Tidal 35. Zaletą wewnętrznego filtra marki Oase jest instalacja grzałki w jego wnętrzu, co oszczędza miejsce. Zaletami kaskad jest możliwość zastosowania w nich dowolnie wybranych złóż filtracyjnych.
Bardzo istotne jest, aby wlot do filtra zabezpieczyć drobną gąbką, która ochroni młode krewetki przed niebezpieczeństwem związanym z wciągnięciem ich do wnętrza filtra. Najmniejsze osobniki mogą osiągać 1-2 mm wielkości.
Oświetlenie i temperatura
Kolejną rzeczą, o jaką powinniśmy zadbać, jest odpowiednia temperatura. Poszczególne gatunki tolerują jej różne zakresy. Jeśli chcemy dokładnie sterować temperaturą naszego zbiornika, warto zainteresować się grzałką z termostatem, np. Aquael Ultra Heater 25.
Oświetlenie, jakie powinniśmy wybrać, jest uzależnione od tego, jakie rośliny chcemy hodować w naszym krewetkarium. Uprawę większości roślin z powodzeniem możemy prowadzić przy oświetleniu Aquael Leddy Smart w wersji Plant. Jest to doskonały wybór do nanoakwariów. Dla krewetek osobnych oświetlenie nie ma aż takiego znaczenia, choć nie przepadają za intensywnym światłem, dlatego warto głównie dopasować je do hodowanych w zbiorniku roślin.
Roślinność i dekoracje
Cennym dodatkiem w każdym krewetkarium są wysuszone liście. Najchętniej wybieranymi są liście migdałecznika - ketapangu. Dostarczają one do wody niezbędne dla zdrowego życia krewetek związki humusowe oraz garbniki. Mogą delikatnie zakwaszać wodę. Wspomagają odporność mieszkańców akwarium i przyspieszają gojenie ewentualnych ran.
Wybierając rośliny do naszego krewetkarium, powinniśmy celować w proste w uprawie gatunki. Krewetki są wrażliwe na wszelkie nawozy, które będą niezbędne do skutecznej hodowli wymagających roślin. Doskonale sprawdzą się również wszelkiego rodzaju mchy, które są ulubionym miejscem żerowania krewetek. Mchy są łatwe w uprawie, można z nich tworzyć ciekawe aranżacje i dosyć szybko się rozrastają.
- Limnophila sessiliflora - szybko rosnąca roślina z cienkimi, żywo zielonymi liśćmi. Nie wymaga dużych ilości światła ani szczególnego nawożenia. Rewelacyjnie nadaje się na trzeci plan akwarium, jednak z czasem może przechodzić również na przód, dlatego należy ją stale przycinać.
- Bucephalandry - ilość odmian tej rośliny jest niesamowita i każda znakomicie sprawdzi się w akwarium z krewetkami. Szczepkę mocujemy do korzeni lub kamieni.
- Microsorium - podobnie jak anubiasy czy bucephalandry, nie należy sadzić jej w podłożu, lecz mocować do kamieni lub korzeni. Z powodzeniem poradzą sobie w akwariach bez silnego nawożenia i dawkowania CO2.
- Wątrobowce - rośliny przypominające nieco swoją budową i sposobem zdobienia akwarium popularne mchy. Należy mocować je do różnego rodzaju elementów dekoracyjnych.
Krewetki uwielbiają żerować na mchu, oczyszczając jego drobne pędy ze wszelkich zanieczyszczeń i glonów. Ważne jest zatem, by w Twoim krewetkarium znalazło się dla niego miejsce. Krewetka akwariowa najchętniej żywi się mchem jawajskim oraz glonami, co sprawia, że zbiornik zwykle jest przez nie w naturalny sposób oczyszczany.
Warto także serwować krewetkom ozdobnym tabletki roślinne, liście dębu i olszy, namoczone płatki czy pokarmy pochodzenia zwierzęcego, w tym między innymi kryl. Dodatkowo dietę zwierząt warto uzupełnić o skrzyp polny, liście orzecha, dębu, pokrzywy, suszony banan czy jabłko, szpinak. Mogą zjeść też wysuszone, ugotowane warzywa takie jak np. brokuł, kalafior, marchewka, groszek czy czerwona papryka.
Zakładanie krewetkarium i dojrzewanie zbiornika
Gdy już wszystko skompletujemy, przystępujemy do zakładania naszego pierwszego krewetkarium.
- Podłoże neutralne powinniśmy dokładnie wypłukać, zanim dodamy je do zbiornika.
- Następnie ustawiamy wybrane przez nas elementy aranżacyjne.
- Napełniamy zbiornik wodą tak, aby delikatnie zakryła ona podłoże, i przechodzimy do sadzenia roślin. Starannie sadzimy je w niewielkich kępkach co kilka centymetrów.
- Dodajemy także mech - możemy go przykleić do elementów aranżacji za pomocą specjalnego kleju lub przywiązać żyłką.
- Teraz mocujemy w zbiorniku cały niezbędny osprzęt, czyli grzałkę i filtr, ale nie podłączamy ich jeszcze do prądu.
- Gdy mamy już wszystko gotowe, zalewamy akwarium wodą.
Teraz nadszedł czas najtrudniejszy dla każdego akwarysty - dojrzewanie zbiornika. Cykl azotowy to proces, podczas którego szkodliwe azotyny i amoniak ustępują miejsca azotanom. Proces ten zachodzi w wyniku namnażania się bakterii nitryfikacyjnych. Warto dodać do zbiornika specjalne preparaty bakteryjne, np. Microbe-Lift Special Blend, aby cały ten proces przyspieszyć. Postęp dojrzewania możemy obserwować, monitorując poziom NO2 i NO3. W tym celu możemy użyć testów kropelkowych. Zazwyczaj po 3-4 tygodniach od napełnienia akwarium możemy zaprosić do niego pierwszych mieszkańców.
Po założeniu zbiornika obchodź się ostrożnie z oświetleniem. Zacznij od uruchamiania lampki na około 5 godzin dziennie. Czas dojrzewania akwarium to szkoła cierpliwości, ponieważ trudno powstrzymać się przed przedwczesnym wpuszczeniem stworzeń wodnych do zbiornika.
AKWARIUM 360L - DOJRZEWANIE KROK PO KROKU
Współlokatorzy dla krewetek
Krewetki cechuje bardzo mały rozmiar. Są łakomym kąskiem dla większości ryb, gdyż te bardzo chętnie odżywiają się nimi w naturze. Jeżeli jednak zależy nam na wzbogaceniu swojego krewetkarium o ryby, należy dobierać je tak, by nie miały one fizycznej możliwości zjedzenia krewetek.
Gdybym miał polecić jakieś najmniej inwazyjne gatunki, to z pewnością postawiłbym na najmniejszą razborę galaxy (zwaną też danio perłowym lub niebiańskim), bystrzyka Amandy, neona simulans lub razborę borneańską. Ryby te dorastają do maksymalnie 2-3 cm, więc zjedzenie dorosłych krewetek nie będzie dla nich proste.
Wielu akwarystów decyduje się również na hodowlę razem z krewetkami bojownika. Tutaj o naszym sukcesie zadecyduje szczęście. Podobnie jak w przypadku innych ryb, jeśli zależy nam na odchowaniu młodych skorupiaków, ich hodowla w towarzystwie bojownika jest wykluczona. Jeśli jednak chcemy ograniczyć ich populację, możemy spróbować trzymać je z tą piękną rybą. Nigdy jednak nie mamy pewności, jaki będzie miała ona stosunek do towarzystwa i czy nie ulegnie on zmianie wraz z jej dorastaniem.
Z własnego doświadczenia można powiedzieć, że hodowla bojowników z krewetkami może być udana. Poprzednie krewetkarium z neocaridinami Blue Velvet zdobił typowy, „kubeczkowy” bojownik, który razem z krewetkami dożył starości. Obecnie z powodzeniem hoduje się krewetki Red Cherry z bojownikiem, bez zauważalnych problemów. Bojownik patroluje teren, podczas gdy krewetki beztrosko buszują na mchu i roślinach.
