Problem z wydostawaniem się oleju z pompy opryskiwacza rolniczego do zbiornika cieczy roboczej jest dosyć powszechny i wymaga szybkiej diagnostyki oraz naprawy. Niezależnie od marki opryskiwacza, czy to Pilmet 1800l, czy model z pompą Tolveri PU-3/140, objawy są zazwyczaj podobne: olej pojawia się w głównym zbiorniku, staje się mętny lub znika z pompy.

Objawy i wstępna diagnostyka
Użytkownicy często zauważają problem po zimowej przerwie, podczas przygotowywania maszyny do sezonu. Charakterystyczne objawy to:
- Olej z pompy jest zasysany do dużego, głównego zbiornika cieczy roboczej.
- Po odkręceniu filtra cieczy roboczej, zwłaszcza po zimie, znajduje się w nim olej z pompy.
- Mętny, „mleczny” wygląd oleju w pompie, co wskazuje na obecność wody.
- Ubytek oleju w pompie, nawet po uzupełnieniu, szybko pojawiający się po uruchomieniu opryskiwacza.
W przypadku pojawienia się takich objawów, konieczne jest podjęcie działań diagnostycznych. Nawet jeśli opryskiwacz nie przecieka i ciśnienie jest w normie, obecność oleju w zbiorniku roboczym świadczy o wewnętrznej usterce.
Główne przyczyny przedostawania się oleju
Przyczyn wydostawania się oleju z pompy opryskiwacza może być kilka, najczęściej związanych z uszkodzeniem komponentów wewnętrznych pompy.
Uszkodzone membrany (przepony)
Jest to najczęstsza przyczyna. W pompach rolniczych membrany oddzielają ciecz roboczą od oleju w korpusie pompy. Ich uszkodzenie prowadzi do bezpośredniego kontaktu oleju z wodą.
- Zamarznięcie: Jeśli woda zamarzła w pompie zimą, mogło dojść do uszkodzenia membrany, nawet jeśli została szybko rozmrożona. Jedna pęknięta membrana, nawet jeśli jest dość mocno uszkodzona, może powodować opisane objawy, a ciśnienie może być w miarę utrzymane.
- Zmęczenie materiału: Membrany wykonane z gumy z czasem ulegają zmęczeniu i mogą pękać. Opryskiwacz 10-letni, który przepracował 1500 ha, może mieć zużyte membrany; w jednym przypadku na 6 membran tylko 1 była bez uszkodzeń.
- Działanie chemikaliów: Niektóre substancje, np. chlomazon, mogą bardzo negatywnie działać na membrany. Zaleca się natychmiastowe płukanie opryskiwacza po ich użyciu.
- Uszkodzenie mechaniczne: Membrany mogą ulec pęknięciu lub zacięciu.
Membrany, zwłaszcza w polskich pompach, nie są drogie i można je nabyć w każdym przyzwoitym sklepie rolniczym.
Uszkodzenia głowicy pompy
Oprócz membran, przyczyną może być również uszkodzenie głowicy pompy. Głowice są zazwyczaj droższe w wymianie niż same membrany.
Zużyte zaworki w pompie
Zaworki w pompie są częstą przyczyną awarii. Ich zużycie lub uszkodzenie (np. wypadnięcie elementu, jak kółka z zaworka, które zatkało wyjście z pompy) może prowadzić do nieprawidłowego działania, wahań ciśnienia, a w konsekwencji do problemów z prawidłowym oddzielaniem cieczy.
Naprawa pompy opryskiwacza P 60 cz. I demontaż
Problemy z rozdzielaczem
Choć rozdzielacz nie jest bezpośrednio częścią pompy odpowiedzialną za zasysanie oleju, jego nieprawidłowe działanie może wpływać na pracę całego układu. Jeśli na mieszadło idzie zbyt dużo wody, może to być objawem problemu z rozdzielaczem. Wahania ciśnienia, szczególnie te pojawiające się i znikające, mogą wskazywać na problem z zaworem stałociśnieniowym lub zacięcie się elementów rozdzielacza (np. przez kamień czy muł).
Inne możliwe przyczyny
- Nieszczelności na ssaniu pompy: Pompa może zasysać powietrze po stronie ssącej. Przykładem może być pęknięta obudowa filtra cieczy lub kruciec na przewodzie ssącym jednej z pomp.
- Zużyte łożyska: Mogą prowadzić do wycieków oleju z korpusu pompy.
- Zewnętrzne uszkodzenia: Usterki, takie jak urwany zbiorniczek od oleju, również skutkują utratą oleju, choć niekoniecznie jego przedostawaniem się do zbiornika roboczego.
Diagnostyka i lokalizacja usterki
Aby skutecznie naprawić problem, kluczowe jest prawidłowe zdiagnozowanie przyczyny. Zaleca się następujące kroki:
- Wizualna inspekcja oleju: Jeśli olej w pompie jest mętny, „mleczny”, to niemal na pewno wskazuje na uszkodzoną membranę. Jeśli olej jest czysty, należy szukać problemu gdzie indziej, np. w rozdzielaczu.
- Demontaż pompy: Aby zdiagnozować stan membran i zaworów, należy rozebrać pompę. Nie ma w tym „dużej filozofii”, a posiadając zdolności manualne, można to wykonać samodzielnie. Często okazuje się, że na przykład 5 z 6 membran jest uszkodzonych.
- Sprawdzenie zaworów: Zdejmując górę pompy, można sprawdzić stan zaworów. Ich zużycie lub wypadnięcie elementów jest częstą przyczyną problemów.
- Testowanie rozdzielacza: Można podłączyć rozdzielacz do wody wodociągowej (przy zamkniętych belkach) i obserwować jego działanie, regulując przepływ. Pozwoli to sprawdzić, czy idzie nadmiar wody na mieszadło/przelew.
- Testowanie pompy: Przy zamkniętych belkach i wyłączonych dyszach, obracając WOM pompy kluczem, można zaobserwować opór pompy oraz sprawdzić, czy ten opór nie „ucieka” przez nieszczelności wewnętrzne, np. zaworki. Można również zaobserwować skok na mimośrodzie.
- Sprawdzenie filtrów: Należy upewnić się, że filtr ssawny jest prawidłowo zamontowany i nie przepuszcza niefiltrowanej wody, ani nie jest uszkodzony.
- Obserwacja wahań ciśnienia: Jeśli przy równych obrotach występują wahania ciśnienia, szczególnie gdy "cuda się dzieją, że wachluje ciśnienie" po otwarciu belek, a przy zamkniętych ciśnienie rośnie, może to wskazywać na problem z rozdzielaczem, zwłaszcza z zaworem stałociśnieniowym. W takiej sytuacji można spróbować przepłukać zawór, zamykając belki i dając na przemian wysokie obroty i zatrzymując pompę przy skrajnych nastawach ciśnienia.
Postępowanie po awarii i konserwacja
Po zlokalizowaniu usterki należy przystąpić do wymiany uszkodzonych części. Pamiętaj, że w przypadku uszkodzenia membran, często warto wymienić cały komplet naprawczy.
- Wymiana części: Membrany i zaworki są dostępne w sklepach rolniczych. W przypadku głowic, ich koszt może być wyższy.
- Uzupełnienie oleju: Po złożeniu pompy należy wlać odpowiednią ilość oleju. Zdarza się, że wchodzi więcej oleju niż się spodziewano, dlatego należy sprawdzić specyfikację pompy lub dolewać, aż poziom będzie prawidłowy.
- Regularna konserwacja: Aby zapobiec podobnym awariom w przyszłości, ważne jest regularne płukanie opryskiwacza, szczególnie po użyciu agresywnych środków chemicznych.
- Nie rozbierać w ciemno: Zawsze zaleca się dokładną diagnostykę przed demontażem, aby zaoszczędzić czas i nerwy.

tags: #opryskiwacz #wyrzuca #olej