Rozrzutnik obornika, znany również jako roztrząsacz, to kluczowa maszyna rolnicza, której głównym zadaniem jest rozdrabnianie, a następnie równomierne rozwożenie obornika na polu. Dzięki temu procesowi ziemia jest prawidłowo użyźniona, co jest fundamentalne dla zdrowego wzrostu upraw. Maszyna ta, przypominająca z wyglądu przyczepę, jest zaprojektowana z myślą o łatwej obsłudze i prostym manewrowaniu.
Kluczowym elementem każdego rozrzutnika jest skrzynia załadunkowa, której pojemność jest dostosowana do specyfiki terenu oraz skali gospodarstwa.

Historia i ewolucja marki Brochard
Firma Brochard, jako francuski producent, od lat specjalizuje się w wytwarzaniu roztrząsaczy o ładowności od 8 do imponujących 32 ton. W lipcu 2019 roku, francuski producent rozrzutników Brochard został przejęty przez niemiecką firmę Fliegl. Ta akwizycja zapoczątkowała nową erę w rozwoju technologii rozrzutników.
Nowa seria rozrzutników Fliegl KDS
Podczas targów Agritechnica 2019 w Hanowerze, Fliegl zaprezentował nową serię rozrzutników obornika KDS, wyposażonych w innowacyjny tarczowy system rozrzutu VarioSPLASH.
Rozrzutniki Fliegl KDS są dostępne w trzech konfiguracjach nadwozia: z jedno-, dwu- lub trzyosiowym układem jezdnym. Pojemność skrzyni ładunkowej, zależnie od modelu, waha się od 12 do 32 m³. Ściany boczne i podłoga są wykonane ze stali drobnoziarnistej, a podwozie opiera się na stabilnej ramie drążonej.
Za efektywne rozprowadzenie materiału odpowiada talerzowy zespół rozrzucający VarioSPLASH. Składa się on z dwóch dużych tarcz o średnicy 950 mm, wykonanych ze stali HB400, każda wyposażona w 6 łopatek z regulowanym kątem natarcia i długością. Nad tarczami pracują dwa wały o średnicy 770 mm, z spiralnie ułożonymi nożami z odpornej na zużycie stali, przeznaczone do każdego rodzaju obornika. Prędkość obrotowa wałów mieszających jest kontrolowana elektronicznie, a w przypadku wykrycia kamieni, system automatycznie zatrzymuje podłogowy przenośnik łańcuchowy, chroniąc maszynę przed uszkodzeniami.
Przenośnik podłogowy rozrzutnika Fliegl KDS zbudowany jest z ogniw łańcuchowych o średnicy 20 mm i sile rozrywającej 50 ton, oraz listew rozmieszczonych co 300 mm, co zapewnia równomierny transport ciężkich nawozów organicznych. Tylna zasuwa, czyli tzw. gilotyna, jest podnoszona za pomocą dwóch siłowników hydraulicznych. Założoną dawkę nawozu ustawia się w terminalu SpreaderControl.

Konstrukcja i parametry rozrzutników Brochard
Rozrzutniki Brochard charakteryzują się solidną konstrukcją i zaawansowanymi rozwiązaniami technicznymi, zapewniającymi efektywną pracę w trudnych warunkach rolniczych. Przykładem jest rozrzutnik pracujący w Gospodarstwie Rolnym Teresin, który rozrzuca obornik na areale około 100 ha, głównie jesienią pod kukurydzę i buraki cukrowe.
Skrzynia ładunkowa i przenośnik
Skrzynia ładunkowa w standardowym wyposażeniu rozrzutnika Brochard ma pojemność 27 m³. Po dołożeniu nadstawek o wysokości 0,5 m, kubatura wzrasta do 37 m³. Taka elastyczność pozwala na wykorzystanie maszyny również jako przyczepy objętościowej do transportu kiszonki z kukurydzy czy ziarna zbóż.
Skrzynia nawozowa jest wyposażona w podłogę z blachy stalowej o grubości 4 mm i ściany o grubości 3 mm. Na dnie przestrzeni ładunkowej pracuje przenośnik łańcuchowo-belkowy, napędzany z obu stron hydrostatycznymi silnikami orbitalnymi. Do regulacji jego prędkości służy przestawny zawór dławiący w obwodzie zasilania olejem, co umożliwia zmianę dawki nawozu przy stałej prędkości jazdy. Za regulację odpowiada panel obsługowy, montowany w kabinie ciągnika, wyświetlający wielkość przepływu oleju do hydromotorów w formie procentowej.
- Konstrukcja skrzyni ładunkowej wykonana jest ze specjalnej szwedzkiej stali DOMEX o podwyższonych parametrach wytrzymałościowych.
- Skrzynia ładunkowa jest szczelna, co zapobiega wyciekom.
- Możliwość ustawienia dawki od 1 t/wapna na ha (ze sterownika w ciągniku - 20 stopni regulacji).
Adapter rozrzucający
Sercem maszyny jest napędzany od WOM-u, pochylony ku przodowi dwubębnowy adapter rozrzucający z tarczami umieszczonymi u podstawy. Na walcach nawinięte są zwoje ślimaka z przymocowanymi nożami, które skutecznie tną większe kęsy obornika na drobne kawałki. Szerokość rozrzutu obornika, zdaniem producenta, mieści się w przedziale 12-16 m dla materiałów przerobionych przy adapterze pionowym oraz 10-14 metrów dla wapna.
Adapter jest połączony ze skrzynią ładunkową za pomocą klamer, co znacznie ułatwia jego demontaż, konieczny przy zastosowaniu roztrząsacza w roli przyczepy. Czas przezbrojenia z wykorzystaniem ładowarki teleskopowej nie przekracza godziny. Planowany jest również zakup i montaż rozładowczej przystawki ślimakowej w miejsce adaptera na czas transportu płodów rolnych.
Układ jezdny i zawieszenie
Rozrzutniki Brochard na podwoziu tridemowym, jak te w Teresinie, wykorzystują bliźniacze ogumienie diagonalne o wymiarach 600/55-26.5. Układ jezdny z ramą łączy się za pomocą resorów piórowych. W ten sam sposób amortyzowany jest także dyszel, który wyposażony jest w hydraulicznie opuszczaną stopę podporową.
Ciekawym rozwiązaniem jest układ dobijania ciśnienia w obwodzie olejowym napędu przenośnika podłogowego. Zlokalizowany po prawej stronie maszyny, składa się z ręcznej pompki tłokowej ze zbiorniczkiem, akumulatora hydraulicznego oraz zaworu odcinającego. Umożliwia to podniesienie ciśnienia oleju ponad to dostępne z hydrauliki zewnętrznej ciągnika, co jest przydatne przy oborniku stawiającym duży opór.
- Rodzaj zawieszenia: pojedyncza oś lub bardziej złożone układy.
- Ucho zaczepu standardowe oczkowe, zaczep resorowany.
- Instalacja hamulcowa pneumatyczna dwuobwodowa.
Sterowanie hydrauliczne i funkcje dodatkowe
Francuski rozrzutnik Brochard współpracuje z ciągnikiem, wymagającym mocy od 180 do 250 KM. Wykorzystuje trzy gniazda hydrauliki zewnętrznej: jedna para służy do napędu łańcuchowo-listwowego przenośnika podłogowego oraz opuszczania i podnoszenia tylnej zasuwy, zaś jedno złącze wykorzystywane jest do blokady skrętu osi.
W kabinie ciągnika zainstalowany jest panel obsługowy, umożliwiający m.in. regulację prędkości posuwu przenośnika podłogowego oraz prędkości opuszczania i regulację położenia zasuwy. Hydraulicznie zamykana zastawa z gilotynową prowadnicą pozwala na precyzyjną regulację dawki, w tym wapna.
Wśród opcji dodatkowych dostępne są deflektory, elektryczna regulacja taśmy z kabiny ciągnika oraz różne konfiguracje kół.
Problemy ze sterowaniem hydraulicznym w rozrzutnikach Brochard Dragon
Użytkownicy rozrzutników Brochard Dragon, na przykład model 2001 z 2004 roku, zgłaszali problemy ze sterowaniem hydraulicznym. Rozrzutnik ten działa na własnej hydraulice, a sterowanie klapy i posuwu odbywa się ze sterownika. Problem często polega na tym, że regulacja szybkości posuwu za pomocą pokrętła (funkcjonalnie zbliżonego do potencjometru) wpływa również na prędkość unoszenia się klapy.
W przypadku ustawienia pokrętła na maksimum, klapa unosi się bardzo szybko, natomiast przy minimalnym ustawieniu (np. "1"), klapa w ogóle się nie unosi. Sugeruje to potencjalną usterkę w systemie sterowania, często związaną z elektryką.
Analiza usterki i możliwe rozwiązania
Możliwe przyczyny takiej awarii obejmują zamienione kostki na elektrozaworach, które mogą być ponumerowane, co ułatwia diagnostykę. Inną możliwością jest przerwanie kabla i jego niewłaściwe połączenie. Diagnostyka polega na sprawdzeniu napięcia na kostkach przy przełączaniu funkcji (np. podnoszenie klapy), aby zidentyfikować, który zawór za co odpowiada i prawidłowo podłączyć kostki, kierując się kolorami kabli, jeśli są widoczne i nieuszkodzone. W systemach, gdzie przełącznik posuwu ma jeden kabel zasilający i dwa prowadzące do pokrętła, konieczne jest precyzyjne śledzenie obwodu.
Części zamienne do rozrzutników Brochard
Jak każda maszyna, również rozrzutniki obornika mogą ulec awarii lub zużyciu poszczególnych części. Na rynku dostępne są wysokiej jakości części zamienne, które pozwalają na dalsze, sprawne działanie tych maszyn.
Wśród najczęściej wymienianych części znajdują się łożyska, zakrętki samohamujące, noże, śruby, tuleje i inne elementy, które ulegają naturalnemu zużyciu. Dostępność tych części zapewnia długowieczność i niezawodność rozrzutników Brochard.

tags: #rozrzutnik #brochard #potencjometr