Ścieżki Technologiczne w Siewniku: Planowanie i Realizacja

Czym są ścieżki technologiczne i dlaczego są ważne?

Ścieżki technologiczne to stałe przejazdy, po których poruszają się maszyny rolnicze podczas wykonywania zabiegów ochrony roślin oraz nawożenia. Ich odległość od siebie odpowiada szerokości belki roboczej opryskiwacza oraz szerokości równomiernego rozrzucenia nawozu przez rozsiewacz. Przygotowanie ścieżek technologicznych na polu bardzo ułatwia zabiegi uprawowe. Dzięki nim można jeździć po całym jego obszarze, np. w trakcie oprysku, nie niszcząc roślin. Siewnik zbożowy to maszyna, która znajduje się w każdym gospodarstwie rolnym. Niezależnie jaka jest szerokość robocza siewnika, możemy za jego pomocą utworzyć na polu ścieżki technologiczne. Są one znacznym ułatwieniem podczas wszelkich zabiegów ochronnych i pielęgnacyjnych, które można później przeprowadzać bez niszczenia roślin kołami traktora.

Odpowiednio wytyczone ścieżki pozwalają na bardziej efektywną uprawę i oszczędność paliwa. Jednak, co najważniejsze, przełoży się to na lepsze wykorzystanie nawozów oraz środków ochrony roślin. Dodatkowo przynoszą oszczędności w materiale siewnym, ponieważ i tak poprzez kilkukrotny przejazd rośliny zostaną zniszczone. Również poprzez mniejsze uszkodzenia roślin zmniejsza się presja chorób. W trakcie żniw przejazdy technologiczne mogą też wyznaczyć sposób poruszania się ciągników z przyczepami odbierającymi zebrany plon z kombajnów.

Planowanie ścieżek technologicznych

Dostosowanie rozstawu do szerokości roboczej sprzętu

Aby poprawnie zaplanować ścieżki technologiczne, kluczowe jest dostosowanie ich rozstawu do szerokości roboczej używanego sprzętu: siewnika, opryskiwacza oraz rozsiewacza. Szerokość belki opryskiwacza musi być wielokrotnością szerokości siewnika, żeby nie powstały obszary niechronione, a cała plantacja była równomiernie nawożona. I tak w przypadku belki o szerokości 15 metrów, szerokość siewnika powinna być 3 metry (3m x 5 = 15m). Inaczej wygląda sytuacja z belką o szerokości 36 metrów, tutaj siewnik może mieć szerokość 3, 4, 6, a nawet 9 metrów. Określenie szerokości ścieżek technologicznych to bardzo ważny proces, podczas którego należy wziąć pod uwagę zarówno rozstaw kół traktora, rozstaw kół siewnika, a także szerokość opryskiwacza, który będzie używany na danym polu.

Wyznaczanie i umiejscowienie ścieżek

Wyznaczenie ścieżek technologicznych może odbyć się za pomocą sygnału GPS, jak również w trakcie siewu roślin. Przy użyciu systemu nawigacyjnego siew odbywa się w sposób niezależny i nie musi być w jednakowej linii do późniejszych przejazdów opryskiwacza. Ścieżki technologiczne zakładane są w połowie szerokości roboczej opryskiwacza i rozsiewacza. W przypadku, kiedy ich szerokość jest nieparzystą wielokrotnością szerokości siewnika, założenie pierwszej ścieżki jest proste. W przypadku 36 metrów i siewniku o szerokości 4 albo 6 metrów, drugi przejazd siewnika musi być wykonany na połowę szerokości przy ścieżkach zakładanych od granicy pola. Założenie ścieżek technologicznych bez GPS wymaga dokładności i planowania. Istotnym elementem pozwalającym uniknąć niepotrzebnego ugniatania gleby jest zakładanie ścieżek technologicznych co roku w tych samych miejscach.

Metody tworzenia ścieżek w siewniku

Nowoczesne siewniki z systemami automatycznymi

Nowoczesne siewniki wyposażone są w system zamykania odpowiednich wylotów nasion oraz w licznik przejazdów. Wtedy na komputerze sterującym ustawia się odpowiednią liczbę uniesień siewnika, po której powinien on załączyć blokadę. Powstają w ten sposób pasy nieobsiane, które wyznaczają ślady przejazdu dla ciągnika podczas ochrony chemicznej albo nawożenia. Tworzenie ścieżek technologicznych jest o wiele łatwiejsze w przypadku maszyn, które kontrolowane są za pomocą elektronicznego sterownika. Siewnik 3m, czyli taki, w którym szerokość robocza wynosi dokładnie trzy metry, często umożliwia znaczenie ścieżek z wykorzystaniem fabrycznych rozwiązań. Ścieżki technologiczne w siewniku 3m mogą być tworzone zarówno automatycznie, wykorzystując fabryczne rozwiązania, jak i ręcznie.

Manualne tworzenie ścieżek w prostszych siewnikach

Prostsze siewniki wymagają większej uwagi od operatora; musi on sam liczyć przejazdy i odpowiednio zamykać zasuwy. Wielu rolników zadaje sobie pytanie: czy ścieżki można wykonać w każdym siewniku? Okazuje się, że jest to jak najbardziej możliwe, nawet jeżeli maszyna nie ma w tym celu zaimplementowanych żadnych fabrycznych rozwiązań. Przygotowanie ścieżek technologicznych jest w takiej sytuacji związane z wyłączeniem wysypu ziarna do konkretnych lejków. Wszystkie ustawienia siewnika trzeba wprowadzać ręcznie i modyfikować je co każdy przejazd, jednak samo tworzenie ścieżek technologicznych jest jak najbardziej wykonalne. Niezależnie czy posiadamy starszy siewnik 3m czy innej szerokości, z pomocą odpowiednich narzędzi i obliczeń możemy wykonać ścieżki równie precyzyjnie, jak zrobi to nowoczesna maszyna. Szerokość robocza siewnika nie ma tu żadnego znaczenia, ponieważ istotne jest jedynie odpowiednie rozłożenie nasion na powierzchni pola. Proces siewu trzeba jednak kontrolować bardzo dokładnie, dlatego przydatna będzie pomoc drugiej osoby. Przed rozpoczęciem prac warto wykonać kilka przejazdów testowych, co dodatkowo ułatwi odpowiednie przygotowanie siewnika. Ścieżki można wyznaczać praktycznie w każdym siewniku, najpierw jednak skupimy się na maszynach, które są do tego przystosowane fabrycznie. Wykonanie ścieżek technologicznych uzyskuje się poprzez wprowadzenie stosownych nastaw, które należy wykonać z użyciem odpowiednich narzędzi. Ponieważ różne maszyny mogą mieć nieco inne sposoby ich wprowadzania, ustawienia siewnika 3m najlepiej wykonać z pomocą instrukcji użytkowania. Proces siewu jest następnie prowadzony w taki sposób, że co określoną odległość ziarno nie jest wysiewane, dzięki czemu tworzy się pas, po którym może przejechać koło ciągnika.

Kluczowe aspekty precyzji

Żeby ścieżki spełniały swoje zadanie, należy odpowiednio ustawić ilość i rozstaw zamykanych sekcji. Muszą one być dostosowane do rozstawu kół ciągnika, najczęściej jest to 1,8 metra. Źle dobrany rozstaw spowoduje, że koła ciągnika będą zgniatały rośliny w którymś śladzie. Podobnie sytuacja wygląda z doborem ilości zamykanych sekcji. Zależą one od szerokości opon, w jakie jest wyposażony ciągnik. I tak przy oponie o rozmiarze 540 i rozstawie rządków w siewniku 12,5 cm na każdy ślad powinny się zamykać 4 sekcje wysiewające. Odpowiednie przygotowanie siewnika 3m wymaga więc przeprowadzenia pewnych kalkulacji i pomiarów. Decydując się na zakup siewnika, warto też wyposażyć go w znaczniki ścieżek przedwschodowych; są to mechaniczne znaczniki pozostawiające ślady na glebie. Pozwalają one wykonywać przejazdy zanim rośliny wzejdą w odpowiednich miejscach.

Przykład planowania ścieżek: siew kukurydzy

Rolnik siejący kukurydzę 6-rzędowym siewnikiem w rozstawie 75 cm, planuje oprysk opryskiwaczem z belką 28 m, sekcjami 4 m i rozstawem kół 225 cm. Zgodnie z jego wyliczeniami, pierwszy przejazd opryskiwaczem dookoła pola spowoduje, że pomiędzy kołami opryskiwacza znajdzie się 6. rządek z trzeciego przejazdu siewnikiem oraz 1. i 2. rządek z czwartego przejazdu siewnikiem. Następnie wjeżdża w przejazd nr 9. Jednym kołem jedzie śladem z siania od powierzchni opryskanej, drugie koło jeden rządek dalej. Od strony opryskanej robi 3 rzędy nakładki. Dalej jeździ co 6. ślad ciągnika, cały czas pamiętając, że pierwsze koło jest od strony opryskanej, a drugie jeden rząd dalej. W ten sposób przez cały czas będzie jeden rząd na połączeniu przejazdów opryskiwał dwukrotnie. Istnieje również możliwość po przejeździe dookoła zamknąć po jednej skrajnej dyszy.

Zaawansowane narzędzia do planowania ścieżek (np. Lemken)

Lemken udostępnił narzędzie ułatwiające planowanie pracy siewnika punktowego. Ścieżki przejazdowe można teraz planować on-line. Konfigurator ścieżek ułatwia pracę rolnikowi, dzięki możliwości wcześniejszego zaplanowania pracy siewnika. Podczas tworzenia ścieżek system dąży do utrzymania stałej obsady nasion. Istnieje możliwość tworzenia także szerszych ścieżek, umożliwiających pracę ciągnikiem z szerokimi oponami.

System DeltaRow w siewniku Lemken Azurit 9

Siewnik punktowy Lemken Azurit 9 dzięki systemowi DeltaRow umożliwia tworzenie ścieżek technologicznych w bardzo wielu konfiguracjach. System DeltaRow umożliwia wysiew dwóch przestawionych względem siebie rzędów nasion. Odległość pomiędzy przesuniętymi rzędami wynosi 12,5 cm. Wysiew w ten sposób, nazywany również wysiewem trójkątnym (lub w siatkę trójkątną), daje jeszcze lepsze warunki wzrostu dla roślin.

Funkcjonalność konfiguratora ścieżek

W pierwszej kolejności należy wybrać maszynę, jaką planujemy pracę. Oprócz siewników punktowych Azurit można wybrać siewniki zbożowe Solitar. W kolejnym kroku należy podać szerokość roboczą opryskiwacza. Następnie należy zdecydować, czy chcemy, aby obie ścieżki były tworzone podczas jednego przejazdu (po środku maszyny) czy prawa i lewa ścieżka mają być tworzone w osobnych przejazdach. Kolejne pytanie, jakie zada aplikacja, to czy pracę zaczynamy z prawej czy lewej strony. Do zaplanowania ścieżek konieczne jest podanie także rozstawu kół ciągnika współpracującego z opryskiwaczem i szerokości opon. Przedostatni krok to ustalenie, w jakiej odległości od roślin powinno znajdować się koło ciągnika. Ostatnia decyzja, jaką należy podjąć, to czy w ramach tworzenia ścieżek ma zostać wyłączona cała sekcja czy pojedynczy rząd systemu DeltaRow. Na podstawie tych wszystkich danych system podpowie, na których przejazdach należy wyłączać poszczególne sekcje.

tags: #sciezki #elektroniczne #siewnik