Siewniki o Szerokości 4 Metrów i Znaczenie Ścieżek Technologicznych

Siewników o szerokości roboczej czterech metrów jest sporo, oferowanych przez praktycznie każdą firmę. Jednak jednym z największych wyzwań dla rolników poszukujących narzędzi o tej szerokości jest brak możliwości złożenia ich do trzech metrów podczas transportu. Jedynym wyjściem w takiej sytuacji jest wybór wśród siewników uniwersalnych lub kombinacji ze zbiornikiem przednim.

Siewniki Mechaniczne 4 m: Dostępność i Wyzwania Transportowe

Na rynku dostępne jest zatrzęsienie czterometrowych siewników mechanicznych lub pneumatycznych, produkowanych przez takie firmy jak Amazone, Kuhn, Kverneland, Poettinger, Maschio czy Unia Group. Zwykle są to wersje identyczne jak siewniki 3-metrowe, ale o szerokości roboczej większej o jeden metr.

Wybierając siewnik szerszy niż przepisowe 3 metry na drodze, należy liczyć się z problemami podczas jego transportu. Nie ma na rynku siewnika mechanicznego szerszego niż 3 metry, który umożliwiałby jego składanie do transportu poniżej tej granicy szerokości. Żadna z firm produkujących siewniki nie opracowała również ewentualnego transportu wzdłużnie.

Z punktu widzenia obsługi, użytkowanie siewnika 4-metrowego nie zmienia się znacząco, ale dużo zmienia się pod względem zakładania ścieżek technologicznych. Siewniki mechaniczne czterometrowe są niewiele droższe od wersji 3-metrowych. Przykładowo, Amazone D9 w wersji Super z redlicami Rotec o szerokości 4 metrów jest droższe od wersji 3-metrowej o około 16 000 zł.

Szerokie Kombinacje Siewników Mechanicznych

Z siewników mechanicznych można tworzyć bardzo szerokie narzędzia. Zarówno Unia Group, jak i Amazone oferują podwojone lub nawet potrojone kombinacje siewników mechanicznych.

• Rodzimy Mazur: To nic innego jak połączone na wspólnej ramie dwa siewniki mechaniczne. Jego niewątpliwą zaletą jest to, iż w najnowszej wersji zyskał możliwość dzielenia skrzyni nasiennej na część nawozową i część nasienną.
• Amazone D9 60 Super: Siewnik o szerokości roboczej 6 m, składający się z dwóch siewników po 3 m szerokości. Są one zamontowane na wspólnej ramie z gumowymi kołami jezdnymi. Na gleby lekkie producent oferuje zamiast dwóch, cztery koła. Jego budowa pozwala pracować solo jako siewnik zawieszany na tylnym TUZ ciągnika o mocy około 180 KM.
• Amazone D9 12 000 - 2T Super: Jest to najszerszy mechaniczny siewnik, złożony z trzech D9 4000 Super, co przekłada się na szerokość roboczą wynoszącą aż 12 m. Każdy z siewników jest zawieszony na własnym układzie trójpunktowym i może elastycznie dopasować się do nierówności pola.

Rama łącząca D9 9000-2T Super (9 m szerokości roboczej) jest zaczepiana do ciągników o klasie mocy 240 KM. Do transportu i nawrotów na poprzeczniakach, trzy siewniki podnoszone są systemem „Huckepack”. Bardzo stabilne znaczniki tworzą ślad dla środka ciągnika i po przełączeniu są składane do pozycji pionowej. Środkowy siewnik jest wyposażony w system zakładania ścieżek technologicznych w rytmie 12, 24 albo 36 m. Do transportu boczne maszyny są składane. W stanie złożonym, szerokość transportowa wynosi około 6 metrów, a sterowanie wymaga odpowiednich gniazd hydraulicznych.

Siewniki Pneumatyczne 4 m i Kombinacje Uprawowo-Siewne

W siewnikach pneumatycznych znajdziemy jednak sprzęt, który ma możliwość składania z 4 na 3 metry do transportu. Mowa tu jednak o siewnikach uniwersalnych bądź kombinacjach uprawowo-siewnych ze zbiornikiem zawieszonym na przednim TUZ. Zaletą tych siewników jest to, iż są to narzędzia tak naprawdę półzawieszane. Dzięki temu minimalna moc ciągnika potrzebnego do pracy, na przykład z Terrasemem C4, wynosi już 140 KM. Natomiast Kuhn określa maksymalną moc dla Speedlinera 4000 na 201 KM.

W przypadku kombinacji z przednim zbiornikiem, moc ciągnika nie ma takiego znaczenia jak udźwig przedniego TUZ. Na nim bowiem będziemy zawieszać pełny zbiornik ziarna. Dla większego ze zbiorników z kombinacji Avant firmy Amazone potrzebny jest udźwig z przodu rzędu niemal 5 ton, co oznacza konieczność zaprzęgnięcia do takiego zestawu dużego ciągnika.

Znaczenie i Cel Ścieżek Technologicznych

Ścieżki technologiczne to stałe przejazdy, po których poruszają się maszyny rolnicze podczas wykonywania zabiegów ochrony roślin oraz nawożenia. Ich zakładanie w zbożach pomaga precyzyjnie wykonywać zabiegi pielęgnacyjne. Podstawową zasadą jest dopasowanie ich do szerokości roboczej opryskiwacza oraz szerokości równomiernego rozrzucenia nawozu przez rozsiewacz.

Korzyści z Prawidłowo Wyznaczonych Ścieżek

• Pozwalają na bardziej efektywną uprawę.
• Przekładają się na oszczędność paliwa.
• Zapewniają lepsze wykorzystanie nawozów oraz środków ochrony roślin.
• Przynoszą oszczędności w materiale siewnym, ponieważ rośliny w ścieżkach i tak zostaną zniszczone przez wielokrotny przejazd.
• Poprzez mniejsze uszkodzenia roślin zmniejsza się presja chorób.
• W trakcie żniw mogą wyznaczyć sposób poruszania się ciągników z przyczepami odbierającymi zebrany plon z kombajnów.

Metody Zakładania Ścieżek Technologicznych

Wyznaczenie ścieżek technologicznych może odbyć się za pomocą sygnału GPS, jak również w trakcie siewu roślin. Zakładanie ścieżek za pomocą GPS jest prostsze i bardziej niezawodne niż robienie tego bez tych urządzeń. Przy użyciu systemu nawigacyjnego siew odbywa się w sposób niezależny i nie musi być w jednakowej linii do późniejszych przejazdów opryskiwacza.

Wielu jednak, zwłaszcza mniejszych rolników, nie korzysta jeszcze z takich możliwości, a wyznaczają ścieżki przez siebie opracowanymi metodami. Zasada funkcjonowania takich ścieżek jest prosta. Założenie ścieżek na płaskim terenie i polu przypominającym regularny prostokąt jest proste.

Planowanie Rozstawu Ścieżek

Aby poprawnie zaplanować ścieżki technologiczne, kluczowe jest dostosowanie ich rozstawu do szerokości roboczej używanego sprzętu: siewnika, opryskiwacza oraz rozsiewacza. Szerokość belki opryskiwacza musi być wielokrotnością szerokości siewnika, żeby nie powstały obszary nieochronione, a cała plantacja była równomiernie nawożona.

• Dla belki o szerokości 15 metrów, szerokość siewnika powinna być 3 metry (3m x 5 = 15m).
• Dla belki o szerokości 36 metrów, siewnik może mieć szerokość 3, 4, 6, a nawet 9 metrów.

Ścieżki technologiczne zakładane są w połowie szerokości roboczej opryskiwacza i rozsiewacza. W przypadku, kiedy ich szerokość jest nieparzystą wielokrotnością szerokości siewnika, założenie pierwszej ścieżki jest proste. Jednak w przypadku 36 metrów i siewniku o szerokości 4 albo 6 metrów, drugi przejazd siewnika musi być wykonany na połowę szerokości przy ścieżkach zakładanych od granicy pola.

Praktyczne Wskazówki do Ręcznego Tworzenia Ścieżek

Wiele dyskusji rolników koncentruje się na praktycznych metodach tworzenia ścieżek bez zaawansowanych systemów:

Przykład 1: "Robię jeden przejazd całym siewnikiem, na drugim przejeździe zamykam 2 lejki na jedno koło i z powrotem jadę nic nie zmieniając. Później jeden przejazd pełnym siewnikiem i gotowa ścieżka na 12m. Jeśli nie da się zamknąć połowy siewnika, siej pierwszy przejazd całym i drugi też. Jest też wyjście: połowa siewnika, ta co ma być zamknięta, nie zasypać tam zboża." Ta przesianie jest tylko na pierwszej szerokości.

Przykład 2: Dla siewnika 225 cm, gdzie radlica od radlicy jest przesunięta o 15 cm, a ścieżki planowane są pod opryskiwacz 12m, "trzeba zrobić 5 przejazdów żeby wyszło 12m i przy 3-cim siewniku musiałbym zamykać radlicę na przeciwko kół."

Przykład 3: Dla siewnika 2.7m pod opryskiwacz 15m: "zatkaj po jednej skrajnej dyszy w opryskiwaczu, a siewnikiem siej tak, jakbyś robił ścieżki 3m siewnikiem pod 15m, czyli trzeci siewnik to ścieżka, a później co piąty. Masz wtedy ścieżki na 14m i siewnik niemalże zgrywa się z opryskiwaczem."

Operatorzy prostszych siewników muszą sami liczyć przejazdy i odpowiednio zamykać zasuwy. Żeby ścieżki spełniały swoje zadanie, należy odpowiednio ustawić ilość i rozstaw zamykanych sekcji. Muszą one być dostosowane do rozstawu kół ciągnika, najczęściej jest to 1,8 metra. Źle dobrany rozstaw spowoduje, że koła ciągnika będą zgniatały rośliny w którymś śladzie.

Dobór ilości zamykanych sekcji zależy od szerokości opon, w jakie jest wyposażony ciągnik. Przykładowo, przy oponie o rozmiarze 540 i rozstawie rządków w siewniku 12,5 cm, na każdy ślad powinny się zamykać 4 sekcje wysiewające.

Wyposażenie Siewników i Markery

Nowoczesne siewniki wyposażone są w system zamykania odpowiednich wylotów nasion oraz w licznik przejazdów. Wtedy na komputerze sterującym ustawia się odpowiednią liczbę uniesień siewnika, po której powinien on załączyć blokadę. W ten sposób powstają pasy nieobsiane, które wyznaczają ślady przejazdu dla ciągnika podczas ochrony chemicznej albo nawożenia.

Decydując się na zakup siewnika, warto też wyposażyć go w znaczniki ścieżek przedwschodowych. Są to mechaniczne znaczniki pozostawiające ślady na glebie, które pozwalają wykonywać przejazdy w odpowiednich miejscach, zanim rośliny wzejdą. Istotnym elementem pozwalającym uniknąć niepotrzebnego ugniatania gleby jest zakładanie ścieżek technologicznych co roku w tych samych miejscach. Założenie ścieżek technologicznych bez GPS wymaga dokładności i planowania.

Wpływ Szerokości Kół i Ścieżek na Efektywność Uprawy

Warto rozważyć, czy zakup wąskich kół do ciągnika za około 16 000 zł jest opłacalny. Takie koła, choć drogie, mogą przynieść wymierne korzyści, zwłaszcza przy zmianie opryskiwacza na większy.

Rady i wskazówki dotyczące koordynacji działań w celu prawidłowego zakładania ścieżek można znaleźć w poradniku „ABC Wysiewu Zbóż” autorstwa dr Grażyny Hołubowicz-Kliza, opublikowanym przez IUNG-PIB w Puławach. Z poradnika wynika, że im większa jest szerokość ścieżki technologicznej, tym długość odcinka jest mniejsza. Na przykład, dla najmniejszej szerokości ścieżki 15 m droga wynosi 666,7 m, natomiast dla największej założonej szerokości ścieżki 44 m droga to jedynie 227,3 m.

Porównanie Opon Wąskich i Szerokich

Opona 600/65R38 jest 2,2 razy szersza od opony 227,27270/95R44. Jednak powierzchnia ścieżki technologicznej dla opony wąskiej przy szerokości ścieżki 21 m i opony szerokiej dla ścieżek 44 m jest porównywalna. Dlatego przy odpowiednio dużej szerokości ścieżki i używaniu ogumienia szerokiego można uzyskać taką samą powierzchnię ścieżek jak przy stosowaniu ogumienia wąskiego i małej szerokości ścieżek.

Opryskiwacze zaopatrzone w dużej szerokości belki posiadają także znaczną pojemność zbiornika na ciecz, dlatego masa takiej maszyny jest duża i do jej wprowadzenia na pole wymagana jest odpowiednia szerokość ogumienia. Ponadto, wraz ze zwiększeniem szerokości ścieżki zmniejsza się także różnica powierzchni ścieżek między stosowaniem opony wąskiej i szerokiej.

Korzyści Finansowe i Planowanie

Jak czytamy w poradniku „ABC Wysiewu Zbóż”, stosowanie popularnej szerokości ścieżki technologicznej 18 m i kół wąskich daje przyrost zysku około 200 zł z hektara. Mnożąc tę wartość przez liczbę hektarów uprawy zbóż w gospodarstwie, rolnik może oszacować roczny zysk oraz okres zwrotu zakupu dodatkowego kompletu kół do ciągnika czy opryskiwacza. Chociaż zaprezentowane obliczenia w niektórych przypadkach są czysto teoretyczne, pokazują potencjalne zyski.

Szerokość pasów między ścieżkami należy zawsze dostosowywać do szerokości roboczej opryskiwacza używanego później na tym samym polu. Dlatego najlepiej jeszcze przed przystąpieniem do robienia ścieżek ustalić parametry maszyn, które będą używane do ochrony roślin i do pogłównego nawożenia azotem. W poradniku „ABC Wysiewu Zbóż” autorstwa dr Grażyny Hołubowicz-Klizy opisano 3 metody wyliczeń ścieżek.

tags: #sciezki #technologiczne #siewnik #4 #m