Przygotowanie siewnika rzędowego do pracy to kluczowy element zapewniający efektywny i precyzyjny wysiew. Do najważniejszych czynności, które należy wykonać w trakcie tego procesu, zalicza się dokładne ustawienie i sprawdzenie dawki wysiewu, liczby i odległości między redlicami oraz głębokości ich pracy, a także długości znaczników.
Równocześnie, przed rozpoczęciem pracy, niezbędna jest kontrola stanu technicznego poszczególnych elementów maszyny. Kontroli powinny podlegać: tarcze, kółka dociskowe, znaczniki, zagarniacze, redlice itp.
Ustalanie dawki wysiewu
Prawidłowe ustawienie dawki wysiewu jest fundamentem sukcesu agrotechnicznego. Ważnym elementem jest ustawienie wstępnej dawki wysiewu na podstawie tabeli wysiewu znajdującej się w instrukcji obsługi siewnika.
Próba kręcona stanowiskowa
Przed wyjazdem siewnika w pole, należy wykonać próbę kręconą i ustawić wymaganą dawkę dla danego wysiewanego materiału siewnego. Próbę tę można wykonać na stanowisku, np. na podwórzu lub pod wiatą - bez konieczności agregowania siewnika z ciągnikiem. Zakłada się, że np. dla nasion rzepaku liczba obrotów korbą lub kołem powinna odpowiadać co najmniej 1/10 ha. Do tak małej masy nasion niezbędna jest więc dokładna waga.
Choć wykonanie stanowiskowej próby kręconej jest łatwe do wykonania, jest obarczone pewnymi błędami. W warunkach tych nie uwzględnia się m.in.: rzeczywistego poślizgu kół napędowych na polu, ugięcia ogumienia oraz drgań siewnika.
Polowa próba wysiewu
Z tego powodu niektórzy producenci siewników uniwersalnych w instrukcjach obsługi zobowiązują użytkownika do wykonania polowej próby kręconej, w celu prawidłowej regulacji ilości wysiewanych nasion.
Aby wykonać polową próbę wysiewu, na odpowiednio przygotowanym polu bezpośrednio przed siewem należy wykonać przejazd roboczy siewnikiem na dokładnie odmierzonym odcinku z zachowaniem rzeczywistej prędkości jazdy. Uprzednio należy zainstalować rynienkę do nasion pod aparaty wysiewające - podobnie jak przy stanowiskowej próbie kręconej. Po przejechaniu odmierzonego odcinka trzeba siewnik zatrzymać, a wysiane do rynienki nasiona dokładnie zważyć.
Aby uzyskać rzeczywistą dawkę wysiewu nasion na 1 ha, należy najpierw obliczyć „obsianą” powierzchnię testową. Powierzchnia ta wynosi: długość przejechanego odcinka (m) x szerokość robocza siewnika (m). Następnie, aby przeliczyć masę zebranych nasion na dawkę na hektar, należy zastosować wzór: (masa zebranych nasion w kg / obliczona powierzchnia testowa w m²) * 10 000 m².
W przypadku istotnej różnicy w stosunku do dawki zalecanej należy zwiększyć lub zmniejszyć ilość wysiewu i powtórzyć próbny wysiew. Podczas próby kręconej rolnik może równocześnie, oprócz wyznaczenia wielkości dawki wysiewu, również określić równomierność wysiewu przez poszczególne zespoły wysiewające, podstawiając pojedyncze pudełka pod każdy zespół.
Nowoczesne rozwiązania Amazone: licznik nasion
Tak uciążliwa próba kręcona w niektórych siewnikach rzędowych, m.in. firmy Amazone, staje się zbędna dzięki zainstalowaniu licznika nasion. Żądana liczba nasion wysiewanych na sekundę może być mierzona bezpośrednio w przewodzie nasiennym siewnika. Za pomocą komputera pokładowego można wówczas obliczyć aktualną dawkę wysiewu, wyrażoną liczbą nasion przypadających na metr kwadratowy, przy uwzględnieniu szerokości roboczej i prędkości jazdy.
Ustawienie głębokości siewu
Wysiewane nasiona powinny być nie tylko równomiernie rozłożone w płaszczyźnie poziomej, ale również na jednakowej głębokości i przykryte glebą. Głębokość siewu zależy od nastawienia napinacza redlic w siewniku i stanu gleby. Musi być dobierana drogą prób przy rozpoczynaniu siewu, aby dopasować ją do konkretnych warunków polowych i wymagań gatunkowych.
Znaczniki i ich prawidłowe ustawienie
Aby zapewnić prawidłowe prowadzenie siewnika rzędowego ciągnikowego, wyposażono go w znaczniki, zarówno z lewej, jak i z prawej strony. Ustawienie znaczników ma na celu uzyskanie właściwej odległości znaczenia śladu na powierzchni gleby względem siewnika. Po śladzie tym, lewym lub prawym kołem, prowadzony jest ciągnik z siewnikiem w następnym przejeździe. Znaczniki należy tak ustawić, aby odstępy między pasami siewnymi równały się szerokości międzyrzędzi, co gwarantuje precyzyjne pokrycie pola.
Kontrola stanu technicznego przed siewem
Oprócz odpowiednich regulacji siewnika mechanicznego uniwersalnego dokonanych przed siewem, należy przedtem sprawdzić jego stan techniczny. Dotyczy to zwłaszcza siewników już wyeksploatowanych, gdzie regularna kontrola może zapobiec awariom i zapewnić ciągłość pracy.