Firma Meprozet z Międzyrzeca Podlaskiego jest znanym producentem maszyn rolniczych, oferującym między innymi siewniki. W ofercie producenta znajdują się zarówno siewniki punktowe przeznaczone do precyzyjnego wysiewu kukurydzy, jak i siewniki zbożowe do szerszego spektrum upraw. Poniższy artykuł przedstawia dane techniczne i opinie dotyczące wybranych modeli siewników Meprozet, uwzględniając specyfikę ich zastosowania.
Siewniki Punktowe Meprozet do Kukurydzy
Specyfika Siewu Kukurydzy
Dokładny wysiew kukurydzy zapewniają jedynie siewniki punktowe. Wymagania dotyczące rozmieszczenia nasion mogą spełnić wyłącznie siewniki precyzyjne, które najczęściej składają się z niezależnych sekcji, zamocowanych przesuwnie za pośrednictwem równoległoboku do wspólnej ramy nośnej. Regulowany rozstaw sekcji umożliwia zmianę szerokości międzyrzędzi. Utrzymywanie nastawionej głębokości zapewnia tylna rolka lub rolki umieszczone po obu stronach redlicy. W celu dociążenia lub odciążenia sekcji wysiewających stosowane są sprężyny w równoległobokach przegubowych, jak również dociążenia siłownikami hydraulicznymi i obciążnikami. Ogumione koła podporowe podczas pracy służą do napędu zespołów wysiewających. Koła są mocowane między sekcjami wysiewającymi albo przed ramą.
Kukurydzę sieje się najczęściej siewnikami pneumatycznymi. Ważnymi parametrami siewu kukurydzy, o których należy pamiętać, jest obsada roślin i głębokość siewu. Szerokość międzyrzędzi na ogół jest dostosowana do maszyn pielęgnacyjnych i zbierających. Zgodnie z ich wymaganiami kukurydza może być siana w rzędach oddalonych od siebie o 67,5 lub 75 cm. W nowoczesnych siewnikach punktowych można zamontować na ramie większą liczbę sekcji i wykonać siew przy szerokościach międzyrzędzi nawet od 37,5 cm. Przed wyjazdem w pole siewnik należy poddać przeglądowi technicznemu, dobrać parametry pracy i sprawdzić funkcjonowanie podzespołów, w tym ustawienia głębokości siewu. Ustawienia głębokości siewu wykonuje się na podstawie pomiarów ułożenia nasion względem powierzchni gleby. Aby skorygować tę cechę, należy zmienić położenie rolek dociskowych względem redlicy właściwej.
Meprozet S100 - Mechaniczny Siewnik Punktowy
Zespoły wysiewające z mechanicznym rozdziałem nasion do siewu stosowane są w nielicznych przypadkach, między innymi w modelu Meprozet S100, ze względu na zróżnicowany kształt i wymiary nasion. Tarcze łyżeczkowe tych siewników muszą mieć odpowiednią wielkość, dostosowaną do wielkości nasion.

Budowa Zespołu Wysiewającego Meprozet S100
Zespół wysiewający siewnika Meprozet S100 ma podwójne tarcze (nieruchome względem siebie) ustawione ukośnie do poziomu. Tarcza wybierająca nasiona z komory ma łyżeczki umieszczone na końcach ramion. Mieszczą one pojedyncze ziarna, a ich kształt jest dostosowany do zróżnicowanej wielkości nasion kukurydzy. Producent dostarcza dwa rodzaje tarcz: do nasion dużych i mniejszych.
Druga tarcza ma kształt turbinki z łopatkami i jej zadaniem jest wyrzucanie pojedynczych nasion do bruzdy. Obie tarcze są oddzielone od siebie przegrodą z otworem w górnej części, przez który nasiona z łopatek przekazywane są do tarczy z przegrodami. Napęd uzyskuje się od koła kopiującego danej sekcji za pośrednictwem przekładni łańcuchowej o zmiennym przełożeniu i zębatej przekładni kątowej o stałym przełożeniu. Zmiany przełożenia dokonuje się poprzez wymianę kół łańcuchowych.
Zalecenia i Wydajność
Producent zaleca siew tym siewnikiem z prędkością do 6 km/h. Jest to maszyna 4-rzędowa o wydajności około 1 ha/h. Siewnik dodatkowo posiada aplikator do rzędowego wysiewu nawozu (obok śladu redlic wysiewających nasiona).
Ograniczenia Mechanicznego Rozdziału
Duża różnica między prędkością obwodową tarczy a prędkością liniową w siewnikach punktowych mechanicznych może powodować nierównomierności rozmieszczenia nasion w rzędzie. Dlatego do siewu nasion kukurydzy powszechnie stosuje się siewniki punktowe z pneumatycznym zespołem wysiewającym. W siewnikach punktowych z pneumatycznym systemem wysiewu pogorszenie dokładności rozmieszczenia nasion w rzędzie następuje po przekroczeniu 6 km/h. Dla wyeliminowania tej wady producenci łączą pneumatyczne rozdzielenie nasion i mechaniczne ich układanie w glebie, wykorzystując zasadnicze zalety tych systemów (siewniki typu Monosem PNU, Multicorn i inne).
Nowoczesne Siewniki Punktowe - Przegląd Technologii
Większość siewników kukurydzianych ma zespół wysiewający podciśnieniowy. Zespoły pneumatyczne dzielą się na podciśnieniowe i nadciśnieniowe. Za wytwarzanie podciśnienia lub nadciśnienia odpowiedzialna jest dmuchawa, napędzana z WOM lub hydraulicznie.
System Podciśnieniowy
W systemie podciśnieniowym obracająca się tarcza dzieli obudowę zespołu wysiewającego na dwie części: w jednej znajduje się materiał siewny, w drugiej jest podciśnienie, które powoduje przysysanie nasion do otworów tarczy. Ruch obrotowy tarczy wynosi je do góry, w strefę pracy zgarniaczy nadmiaru nasion. Pozostaje tylko jedno nasiono przy otworze. Po przejściu w dół, do strefy ciśnienia atmosferycznego, następuje swobodny spadek nasiona w bruzdę. Firma Rolmasz z Kutna produkuje siewniki: w uprawie klasycznej Omega K i Omega M (do siewu w mulcz). Pierwszy może mieć 4, 6 lub 8 sekcji, lub 4 i 6 do siewu w mulcz. W ich wyposażeniu standardowym znajduje się m.in.: podciśnieniowy układ wysiewający, zintegrowany napęd wszystkich sekcji, przekładnia zębatkowa, hydrauliczny przerzutnik znaczników oraz układ szybkiego opróżniania komory wysiewającej. Dobre siewniki w wersji 4- i 6-rzędowej oparte na dwóch umieszczonych przed ramą kołach napędowych produkuje również Sipma z Lublina. Pozwala to na łatwe zmniejszenie rozstawu sekcji z 75 do 37,5 cm. Wysiew nasion jest możliwy z gęstością od 7,5 do 22 cm.

System Nadciśnieniowy
W systemie nadciśnieniowym stożkowe komórki obracającej się tarczy są napełniane pod wpływem siły ciężkości kilkoma nasionami, a następnie, pod wpływem sprężonego powietrza z dyszy, nadmiar nasion zostaje wyrzucony z jednoczesnym pozostawieniem jednego nasiona w komórce. Do nielicznych producentów tego systemu wysiewającego należy firma Kongskilde Polska, produkująca siewnik Demeter Aeromat o liczbie sekcji od 4 do 12. Niektóre wersje mają również przednie koło podporowe zespolone z odgarniaczem brył.
Wyposażenie Dodatkowe Siewników Punktowych
Siewniki do siewu bezpośredniego wyposażone są w podwójne kroje tarczowe, które pracują bezpośrednio przed redlicą właściwą i osłaniają ją przed zapchaniem resztkami roślinnymi. Ponadto siewniki są wyposażone w znaczniki boczne, licznik obsianej powierzchni, wentylator z rozprowadzoną do sekcji instalacją pneumatyczną oraz wielostopniową przekładnię do napędu tarcz w zespołach wysiewających. Nabudowany rzędowy podsiewacz nawozów jest obecnie standardowym wyposażeniem każdego siewnika do kukurydzy. Jego zadaniem jest rzędowy wysiew granulowanych nawozów mineralnych, które na ogół są umieszczane na głębokości około 5 cm. Niektóre siewniki mają aplikator mikrogranulatów, przeznaczony do precyzyjnego wysiewu bardzo małych dawek pestycydów. Siewniki wyposażone w aplikatory granulatów i pestycydów mają własne regulacje. Ustalanie ilości wysiewu nawozu lub pestycydu następuje najczęściej poprzez zmianę prędkości obrotowej aparatów dozujących. Miejsce wnoszenia nawozów można regulować, zmieniając położenie redlicy nawozowej względem wysiewającej nasiona. Siewniki pneumatyczne, zwane uniwersalnymi, można przystosować do wysiewu nasion różniących się wielkością i kształtem, na przykład: buraków, kukurydzy, fasoli, soi, słonecznika itp.
Siewniki Zbożowe Meprozet: Modele S107 i S069/2B
Charakterystyka i Miejsce na Rynku
Meprozet to jeden z najtańszych mechanicznych siewników zbożowych na rynku, co czyni go alternatywą dla używanych maszyn zachodnich marek. Dobry siewnik powinien nie tylko zachować właściwą dawkę wysiewu, ale też umieszczać nasiona na odpowiedniej głębokości i dokładnie je przykryć. Powinien również oprócz ziaren popularnych zbóż wysiewać drobne nasiona rzepaku czy prosa, a także grube, na przykład łubinu. Firma z Międzyrzeca Podlaskiego produkuje trzy siewniki mechaniczne. Najtańszy, 2,5-metrowy model S069/2B w wersji podstawowej dostępny jest już za 9200 zł. Za siewnik S107 o bardziej popularnej szerokości roboczej 3 m, wyposażony w znaczniki sterowane ręcznie, trzeba zapłacić 11,5 tys. zł. Można go jeszcze doposażyć w znaczniki sterowane hydraulicznie oraz komputer do tworzenia ścieżek technologicznych (również przedwschodowych) - cena wzrasta wtedy do 17 400 zł. Testowany egzemplarz siewnika Meprozet był tak bogato wyposażony.

Budowa i Funkcjonalność
Niewielkie Zapotrzebowanie na Moc
Stosunkowo niewielka masa własna (510 kg dla S107) pozwala na współpracę nawet z tak małymi ciągnikami jak Ursus C-330, choć wtedy nie można do końca zapełniać skrzyni ładunkowej. Skrzynia ta ma pojemność 350 dm³, co w przypadku pszenicy oznacza około 280 kg dodatkowego ciężaru. Opcjonalnie dostępna jest też wersja ze skrzynią o pojemności 700 dm³ (S107/1).
Skrzynia Ładunkowa i Aparaty Wysiewające
Pokrywa skrzyni ładunkowej ma praktyczny uchwyt i prostą blokadę zabezpieczającą przed zatrzaśnięciem. Worek ze zbożem można położyć na specjalnej kracie w środkowej części zbiornika i bezproblemowo wysypać, unikając na przykład zaczepienia o mieszadło. W testowanej maszynie załadunek ziarna znacznie ułatwiał podest (w podstawowej wersji trzeba za niego dopłacić 550 zł). W samej skrzyni przydałyby się przegrody zabezpieczające przed przesuwaniem się ziarna po całej szerokości, co jest szczególnie ważne w przypadku drobnych nasion (rzepak, proso).
Meprozet S107 jest wyposażony w proste, ale skuteczne aparaty wysiewające, które w zależności od stopnia wysunięcia zębatki pobierają odpowiednią ilość nasion. Z wysianiem tak małych dawek siewnik Meprozet nie miał problemów, choć określenie go bardzo precyzyjnym byłoby przesadą. Niemniej jest wystarczająco dokładny, by zastąpić wiele wysłużonych używanych maszyn stosowanych w małych gospodarstwach.
Łatwa Regulacja
Wszystkie 25 zębatek przesuwa się jednocześnie korbką umieszczoną po lewej stronie siewnika. Dla ułatwienia regulacji o stopniu wysunięcia informuje specjalna tarcza przesuwająca się względem skali, która stanowi jednocześnie zapadkę zabezpieczającą przed samoczynnym przestawieniem. Dodatkowym elementem wpływającym na wielkość dawki wysiewanych nasion są sprężyste dna, zbliżane lub oddalane od kółka zębatego za pomocą specjalnej dźwigni. Ponadto przy wysiewie drobnych nasion trzeba zamienić miejscami koła przekładni łańcuchowej. Wytyczne do ustawienia oczekiwanej normy wysiewu podano w tabeli na skrzyni ładunkowej oraz w instrukcji obsługi. Jednak wysoką precyzję wysiewu gwarantuje jedynie próba kręcona. Do tego wystarczy wyciągnąć dwie zawleczki i wysunąć spod aparatów wysiewających listwę z rurkami, wsuwając w to miejsce rynienkę na ziarno - informacje dotyczące liczby wymaganych obrotów koła również podano w tabeli wysiewów. Z aparatów wysiewających ziarno opada przez plastikowe rurki do redlic. Jeśli siewnik ma pracować z agregatem uprawowym, producent dostarcza dłuższe przewody hydrauliczne.
Elektronika w Opcji
Systemy wspomagające wykonanie ścieżek technologicznych i przestawianie znaczników podnoszą cenę siewnika o blisko 6 tys. zł, ale są bardzo przydatne i proste w obsłudze. W ich skład wchodzi m.in. rozdzielacz hydrauliczny z elektrozaworami, konsola z przełącznikami i komputer do zaprogramowania ścieżek technologicznych, elektromagnesy do zamykania wybranych aparatów, a także czujnik przy kołach pozwalający określić prędkość jazdy. Liczba przejazdów obliczana jest na podstawie liczby przełączeń znaczników - jeden przejazd jedna zmiana. Programowanie z wykorzystaniem dostarczonej instrukcji jest bardzo proste, a na komputerze można wyświetlić dodatkowo takie informacje jak prędkość jazdy, czas pracy, wydajność czy już zasianą powierzchnię. Na sterowniku przerzucasz znaczniki (hydraulicznie), sterownik zlicza te przerzutki znaczników (zmiana znacznika jeden przejazd) i w ustawionym przez ciebie przejeździe włącz ścieżki i znaczniki przedwschodowe. Przy siewniku jest rozdzielacz, za pomocą którego sterownik przełącza te znaczniki boczne i przedwschodowe. Ten sterownik raczej nie reguluje ilości wysiewu ziarna, a znaczniki przedwschodowe to znaczniki za siewnikiem, które opuszczane są w tym samym przejeździe co ścieżki i wtedy widzisz, gdzie masz jechać.
Dane Techniczne Siewnika Meprozet S107
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Model | Meprozet S107 |
| Szerokość robocza | 3000 mm |
| Liczba aparatów siejących | 25 |
| System wysiewu | redlicowy |
| Standardowe rozstawienie redlic | 120 mm |
| Pojemność skrzyni ładunkowej | 350 dm³ |
| Masa własna | 510 kg |
Doświadczenia i Opinie Użytkowników Siewników Zbożowych Meprozet
Użytkownicy siewników Meprozet, takich jak S107 czy S069/2B, dzielą się swoimi doświadczeniami. Jeden z nich rozważał zakup siewnika Meprozet z 2009 roku za 4800 zł, o szerokości 3 m, z zagarniaczami. Zauważył, że maszyna była zadbana, ale plastikowe rurki, którymi leci zboże, były popękane. Pytał o koszt wymiany tych części, a także o kwestię braku ścieżek technologicznych (konieczność ręcznego zamykania) i potencjalne zapchanie rynienek podczas siewu w wilgotną ziemię.
W odpowiedzi inni użytkownicy wskazali, że plastiki to nie problem i maszyna jest ogólnie niezawodna, warta uwagi. Jeden z posiadaczy siewnika S069/2B o szerokości 2,5 m, do którego wchodzi około 200 kg pszenicy, stwierdził, że nie miał żadnej awarii, a maszyna zasiała około 50 ha. Co do kwestii ścieżek, wielu użytkowników potwierdza brak elektroniki w starszych modelach i ręczne sterowanie.
Problemy z Wysiewem Rzepaku i Awaryjność
Pojawiły się pytania dotyczące wysiewu rzepaku - czy mieszać ziarna z czymś, czy wysiewać same i czy wszystkimi redlicami. W instrukcji jest napisane, że powinno się co 3 redlicą, ale forumowicze radzą, by siać każdą. Jeden z użytkowników, mający podobne doświadczenia z instrukcją, zmienił koła zębate od napędu koła, aby aparat wysiewający obracał się wolniej, co jest kluczowe dla precyzyjnego wysiewu rzepaku. Początkowo siał co 3 lejkę, przesadzając z dawką, ale ostatecznie doszedł do siewu co 2 lejkę bez mieszania rzepaku, co wymagało pomocy drugiej osoby do pilnowania wysiewu. Innym sposobem jest wymieszanie nasion rzepaku z prażonym rzepakiem z poprzedniego sezonu w celu zwiększenia objętości.
Pomimo ogólnego zadowolenia, użytkownicy zgłaszają, że dość często łamią się zagarniacze (nawet 2 na rok) i pękają plastikowe rurki. Jest to jednak często wynikiem nie do końca dobrze doprawionej gleby z bryłami. Delikatne są również plastikowe zabezpieczenia redlic przed zapchaniem, które mogą pęknąć przy niewielkim naprężeniu. Problemem jest też regulacja docisku redlic - zakres napięcia każdej sprężyny trzeba ustawiać oddzielnie, co jest czasochłonne i niewygodne. Nawet przy najmniejszej sile docisku, dość ciężkie redlice stopkowe mogą zapadać się zbyt głęboko w świeżo spulchnionej ziemi, utrudniając płytki siew, zwłaszcza podczas współpracy z agregatem uprawowo-siewnym.
Podsumowanie i Potencjalne Wady
Pamiętając o niskiej cenie, siewnikowi Meprozet S107 można wybaczyć pewne niedociągnięcia jakościowe i konstrukcyjne. Producent powinien popracować nad poprawą trwałości powłoki lakierniczej i łatwiejszą regulacją docisku redlic. W obecnym stanie to maszyna, którą można polecić szczególnie mniejszym gospodarstwom, w których nie będzie zbyt intensywnie eksploatowana.