Prawidłowe ustawienie siewnika Poznaniak oraz jego efektywne wykorzystanie do tworzenia ścieżek technologicznych to proces wieloetapowy, który można podzielić na trzy kluczowe kroki: rzetelne przygotowanie maszyny, wykonanie próby kręconej oraz dokonanie korekty w polu po pierwszym przejeździe. Tworzenie ścieżek technologicznych na polu bardzo ułatwia zbiegi uprawowe, dzięki czemu można jeździć po całym jego obszarze, na przykład w trakcie oprysku, nie niszcząc roślin.
Siewnik zbożowy to maszyna, która znajduje się w każdym gospodarstwie rolnym. Niezależnie od szerokości roboczej posiadanego siewnika, można za jego pomocą utworzyć na polu ścieżki technologiczne. Są one znacznym ułatwieniem podczas wszelkich zabiegów ochronnych i pielęgnacyjnych, które można później przeprowadzać bez niszczenia roślin kołami traktora.
Znaczenie i Cel Ścieżek Technologicznych
Ścieżki technologiczne to specjalnie wyznaczone pasy na polu, na których podczas siewu nie wysiewa się ziarna. Pozwala to na późniejsze przejazdy maszyn rolniczych, takich jak opryskiwacze czy rozsiewacze nawozów, bez ryzyka uszkodzenia wschodzących roślin. Kluczowe jest odpowiednie zaplanowanie szerokości ścieżek, uwzględniając rozstaw kół traktora, siewnika, a także szerokość roboczą opryskiwacza lub rozsiewacza.
Proces siewu jest następnie prowadzony w taki sposób, że co określoną odległość ziarno nie jest wysiewane, dzięki czemu tworzy się pas, po którym może przejechać koło ciągnika. Odpowiednie przygotowanie siewnika wymaga przeprowadzenia pewnych kalkulacji i pomiarów.
Przygotowanie Siewnika Poznaniak do Pracy
Przed przystąpieniem do pracy należy skontrolować, czy w zbiorniku i aparatach wysiewających nie ma żadnych ciał obcych, takich jak narzędzia, przerośnięte nasiona, sznurki czy elementy wyposażenia. Należy także sprawdzić naciąg łańcucha napędowego, przesmarować ruchome elementy maszyny, sprawdzić i ewentualnie uzupełnić poziom oleju w przekładni. Trzeba również sprawdzić dokręcenie połączeń śrubowych oraz stan i zamocowanie redlic.
Czynności przyłączeniowe operator ciągnika wykonuje samodzielnie. W tym celu powinien podjechać tyłem ciągnika do maszyny tak, aby trafić uchwytami ramion dolnego zawieszenia na czopy belki zawieszenia siewnika. Następnie należy założyć ramiona podnośnika ciągnika i zabezpieczyć je przetyczkami. Górny otwór zawieszenia trzeba połączyć z ciągnikiem przy pomocy łącznika i go zabezpieczyć.
Regulacja Głębokości i Docisku
Regulując długość łącznika górnego, należy ustawić maszynę w pionie. Dobrze wypoziomowany siewnik gwarantuje jednakową głębokość siewu redlicami pierwszego i drugiego rzędu. Regulacji głębokości siewu należy dokonać na polu po przejechaniu kilku metrów z redlicami zagłębionymi w glebie. Należy sprawdzić, czy siewnik jest prawidłowo wypoziomowany oraz czy ziarno jest wysiane na prawidłowej głębokości.
Korekty głębokości należy przeprowadzić centralnie za pomocą korby, przez obrót śruby znajdującej się z tyłu siewnika. Zakres regulacji wynosi od 0 do 10 cm względem poziomu kół. Każda redlica posiada także możliwość indywidualnej regulacji siły nacisku na glebę poprzez zmianę miejsca zaczepienia sprężyny.
Zasady Ustawienia Dawki Siewu
Podstawą kalibracji jest próba kręcona. Dzięki niej weryfikuje się, czy ustawiona dawka odpowiada założeniom agrotechnicznym. Wynik próby mogą zaburzać: nierówne ustawienie siewnika, zbyt szybkie kręcenie kołem, zbyt mało nasion w skrzyni lub pył z poprzedniego siewu.
Zanim zaczniesz regulować dawkę, zadbaj o stan techniczny maszyny. Zasada jest prosta: duże nasiona wymagają większego otworu i głębszego siewu, natomiast drobne nasiona mniejszego otworu i płytszego siewu. Startuj od ustawień pośrednich i koryguj próbą kręconą.
Utrzymuj stałą prędkość roboczą 6-8 km/h, aby dawka siewu się nie wahała. Zmiany prędkości mocno wpływają na dawkę wysiewu.
Próba Kręcona - Klucz do Precyzyjnego Siewu
Próba kręcona siewnika to jedna z kluczowych operacji wykonywanych przed siewem. Polega ona na sprawdzeniu prawidłowej pracy siewnika przed właściwym wysiewem. Metoda ta wymaga uruchomienia siewnika w pozycji roboczej (tak, jakby był używany do siewu) poza obszarem pola uprawnego, na przykład na trawie lub drodze. Następnie waży się ziarno wsypane do rynienek przy uwzględnieniu konkretnej liczby obrotów przekładni siewnika i porównuje się je z normą wysiewu.
Próba kręcona daje możliwość obserwacji działania siewnika oraz wykrycia ewentualnych nieprawidłowości w wypadaniu ziaren. Choć sama próba zajmuje sporo czasu, warto ją wykonać, aby uzyskać właściwą dawkę wysiewu wyrażoną w kilogramach na hektar.
Jak Wykonać Próbę Kręconą Siewnika Poznaniak?
Próbę kręconą siewnika Poznaniak należy przeprowadzić, biorąc pod uwagę odpowiednią tabelę wysiewu, odpowiadającą gatunkowi ziarna, które zamierzasz wysiać. Jeśli nie ma konkretnego zboża w tabeli, wybierz najbardziej zbliżoną opcję lub typ ziarna, który jest podobny do tego, co chcesz siać.
- Na początku należy zwolnić belkę z aparatami wysiewającymi i wsunąć w to miejsce osłonę korytkową, która spełnia rolę pojemnika na ziarno.
- W kolejnym kroku trzeba zasypać zbiornik ziarnem do poziomu powyżej górnej krawędzi otworów wysiewowych do aparatów.
- Następnie trzeba włożyć korbę i wykonać kilka obrotów, aby wypełnić ziarnem aparaty wysiewające.
- Wysypane ziarno należy przesypać z powrotem do zbiornika i ponownie podstawić osłonę korytkową pod aparaty wysiewające.
- Następnie należy wykręcić korbą określoną liczbę obrotów:
- Dla siewnika o szerokości 3,0 m: 13 obrotów na ar.
- Dla siewnika o szerokości 2,7 m: 14,5 obrotów na ar.
- Dla siewnika o szerokości 2,5 m: 15,5 obrotów na ar.
Ilość nasion, która zostanie wysiana do osłony korytkowej (dokładnie zważona), pomnożona przez 100 odpowiada dawce wysiewu ziarna na hektar. Jeśli waga nasion jest inna niż podana w tabeli wysiewu, należy zmienić ustawienie dźwigni skrzyni bezstopniowej i ponowić próbę.
Próba Kręcona w Polu
Istnieje również możliwość wykonania precyzyjnego siewu w warunkach naturalnych, co jest jeszcze dokładniejsze. Ilość obrotów koła siewnika zależy od rodzaju uprawy przedsiewnej oraz rodzaju gleby. Podczas wykonywania bardzo precyzyjnego siewu zaleca się przeprowadzenie próby kręconej w polu.
W tym celu należy obniżyć belkę z aparatami wysiewającymi i w jej miejsce włożyć osłonę korytkową. Następnie wykonać przejazd (wysiewając ziarno) na określonej powierzchni. Przykładowo, na 1 ar powierzchni dla siewnika o szerokości roboczej 3,0 m przypada 33,3 m przejazdu; dla siewnika 2,7 m przypada 37 m przejazdu, a dla siewnika 2,5 m jest to 40 m przejazdu.
Następnie należy zważyć zebrany materiał siewny i ewentualnie skorygować ustawienia w przekładni głównej siewnika i ponowić próbę. W sytuacji, gdy uzyskana masa nie odbiega więcej niż 2% od rekomendowanej dawki, można uznać próbę za udaną.
Jak wykonać próbę kręconą w siewniku
Ustawienia dla Różnych Roślin w Siewniku Poznaniak
Dane zawarte w tabeli wysiewu należy traktować jako orientacyjne, ponieważ ziarno tego samego gatunku, ale różnej odmiany, nie jest jednakowe pod względem wielkości i ciężaru. Wartości skali i pozycji dźwigni mogą się różnić między modelami, a partie nasion mają inną gęstość i MTZ.
Przykładowe Ustawienia (orientacyjne):
- Pszenżyto: Ustawienia pośrednie to zwykle pozycja dźwigni 4-6, głębokość 3-4 cm, docisk średni.
- Łubin (nasiona większe): Zacznij od ustawień 5-7 na skali, głębokość 3-5 cm, nieco większy docisk redlic.
- Żyto: Ma ziarno lżejsze od pszenicy. Zacznij od ustawień 3,5-4,5 na dźwigni, głębokość 2-3 cm.
- Rzepak: Wymaga maksymalnej precyzji: przystawka drobnonasienna lub ograniczenie otworów, pozycja 1-1,5 na skali, głębokość 1,5-2 cm. Jedź płynnie, aby drobne nasiona nie „pulsowały” w aparatach.
- Pszenica jara: Lubi stabilne warunki. Zacznij od ustawień 4,5-5,5 na skali, głębokość 3-4 cm. Jeśli gleba jest sucha, minimalnie zwiększ docisk i potwierdź dawkę próbą kręconą.
- Jęczmień: Ma delikatne ziarno. Ustaw 4-5 na dźwigni, głębokość 2-3 cm. Nie przepełniaj skrzyni i nie przekraczaj 8 km/h.
- Owies: Jest lekki i „puchaty”. Zacznij od ustawień 5-6 na skali, głębokość 3-4 cm (na glebach lekkich bliżej 2-3 cm).
- Trawy: Stosuj przystawkę drobnonasienną; w przeciwnym razie ustawienia 0,5-1 na dźwigni i 0,5-1 cm głębokości. Pracuj bardzo spokojnie.
Ustawienie Siewnika Poznaniak do Konkretnych Roślin (przykład danych z tabeli):
Do żyta: Jeśli chcesz wysiać 157 kg/ha, ustaw przekładnię bezstopniową na skalę 35. Ustawienie zastawki: 3/4, dźwigni (denek): 2. Kółko wysiewające: „W+S” (wąskie plus szerokie).
Do pszenicy jarej: Jeśli chcesz wysiać 233 kg/ha, ustaw przekładnię bezstopniową na skalę 45. Ustawienie zastawki: 3/4, dźwigni (denek): 2. Kółko wysiewające: „W+S”.
Do owsa: Jeśli chcesz wysiać 145 kg/ha, ustaw przekładnię bezstopniową na skalę 45. Ustawienie zastawki: 1, dźwigni (denek): 2. Kółko wysiewające: „W+S”.
Do jęczmienia: Jeśli chcesz wysiać 113 kg/ha, ustaw przekładnię bezstopniową na skalę 35. Ustawienie zastawki: 1, dźwigni (denek): 2. Kółko wysiewające: „W+S”.
Do rzepaku: (Uwaga: w tekście źródłowym opis dla rzepaku jest identyczny jak dla owsa; należy zweryfikować z instrukcją producenta lub tabelą. Poniżej przykład bazujący na typowych nastawach dla rzepaku): Ustawienia pośrednie to zwykle pozycja dźwigni 1-1,5, głębokość 1,5-2 cm.
Do siewu trawy: Jeśli chcesz wysiać 84 kg/ha, ustaw przekładnię bezstopniową na skalę 50. Ustawienie zastawki: 3/4, dźwigni (denek): 1. Kółko wysiewające: „W+S”.
W przypadku ziaren, których nie ma w tabeli, należy wybrać ziarno podobne pod względem wielkości i wykonać próbę kręconą przynajmniej 2 razy. Jeśli z próby wyjdzie 50 kg zamiast zakładanych 100 kg, na podzielnicy przekładni bezstopniowej należy przesunąć wartość większą niż 50.
Tworzenie Ścieżek Technologicznych - Praktyczne Podejście
Ścieżki można wyznaczać praktycznie w każdym siewniku, nawet jeśli maszyna nie posiada fabrycznych rozwiązań do tego celu. Proces ten polega na wprowadzeniu stosownych nastaw, które często wymagają ręcznej korekty co każdy przejazd.
Kalkulacje i Dopasowanie Szerokości
Kluczowe jest określenie szerokości ścieżek technologicznych. Należy wziąć pod uwagę rozstaw kół traktora (np. 135 cm dla C-330), rozstaw kół siewnika (np. 2.7 m) oraz szerokość opryskiwacza lub rozsiewacza (np. 12 m lub 15 m).
Przykład obliczeń dla siewnika Poznaniak 2.7 m i opryskiwacza 12 m:
- Pierwszy przejazd całym siewnikiem (2.7 m) i drugi przejazd całym siewnikiem (2.7 m) daje łącznie 5.4 m.
- Do szerokości opryskiwacza (12 m) brakuje 0.60 cm.
- W trzecim przejeździe siejemy od brzegu 0.60 cm. W tym momencie należy zamknąć sekcje siewnika odpowiadające szerokości kół ciągnika (np. przy rozstawie kół 1.35 m, zamyka się odpowiednie sekcje, aby stworzyć ścieżkę).
- Po rozmierzeniu rozstawu kół ciągnika (np. C-360), zamyka się również kolejne sekcje w trzecim przejeździe, tworząc ścieżkę.
Takie podejście wymaga liczenia kolejnych przejazdów i może wiązać się z koniecznością ręcznego zamykania poszczególnych lejków lub sekcji siewnika.
Automatyczne i Ręczne Tworzenie Ścieżek
Wiele nowoczesnych siewników jest wyposażonych w mechanizmy automatycznych ścieżek, które zamykają się co określoną liczbę obrotów lub przejazdów, np. co 4 raz, co daje bębenek na 12 metrów.
W starszych lub prostszych modelach, takich jak niektóre siewniki z Kutna, tworzenie ścieżek technologicznych jest związane z wyłączeniem wysypu ziarna do konkretnych lejków. Wszystkie ustawienia trzeba wprowadzać ręcznie i modyfikować je co każdy przejazd, jednak samo tworzenie ścieżek technologicznych jest jak najbardziej wykonalne.
Próby dostosowania mechanizmów do tworzenia ścieżek mogą napotkać na problemy, np. klinowanie się zasuwek przez ziarno. W takich sytuacjach warto rozważyć, czy sensowne są dalsze przeróbki, czy też poszukać sprawdzonych rozwiązań.
Niezależnie od tego, czy posiadamy starszy siewnik 3m czy innej szerokości, z pomocą odpowiednich narzędzi i obliczeń możemy wykonać ścieżki równie precyzyjnie, jak zrobi to nowoczesna maszyna. Szerokość robocza siewnika nie ma tu znaczenia, ponieważ istotne jest jedynie odpowiednie rozłożenie nasion na powierzchni pola.
Ustawienia dla Opryskiwacza 12m i Siewnika 2.7m
Przy siewniku 2,7 m i opryskiwaczu 12 m, czasami wystarczy zrobić pierwszy przejazd połową siewnika, a następnie kolejne, aby uzyskać odpowiednią szerokość. Jednak często wymaga to precyzyjnego zamykania odpowiednich sekcji.
Zdarza się, że przy siewniku 2,7 m i opryskiwaczu 12 m, aby uzyskać ścieżki 12-metrowe, trzeba wykonać dwa przejazdy, aby uzyskać dwie ścieżki. Niektórzy rolnicy sugerują, że lepiej jest pracować na szerokości 15 m, co pozwala na wykonanie ścieżek w mniejszej liczbie przejazdów (np. 3 przejazdy po 5 m szerokości dają 2 ścieżki na jednym przejeździe opryskiwacza).
Jeśli masz rozsiewacz nawozu o szerokości 12 m, konieczne jest dopasowanie szerokości ścieżek do tej wartości, aby uniknąć zjeżdżenia całego pola. W takiej sytuacji nie zaleca się pracy ze ścieżkami 12-metrowymi przy siewniku 3-metrowym, a preferowane są 15-metrowe.
