Siewniki z Wałkiem Dozującym: Kompleksowy Przewodnik po Wyborze i Zastosowaniu

Zakładając, a później pielęgnując trawnik, korzystamy z wielu narzędzi ogrodniczych. Wśród nich powinny znajdować się także siewniki. Niektórzy pomijają ich użycie, a to poważny błąd w pielęgnacji trawnika! Przede wszystkim, wysiewając murawę z ręki, nie mamy kontroli nad tym, gdzie ziarno upada, co prowadzi do powstania nierównego, mało estetycznego trawnika. Po zasianiu trawnika musimy odpowiednio go pielęgnować, a podstawowym zabiegiem jest regularne nawożenie. W tym przypadku siewnik także będzie niezbędny, pozwalając rozprowadzić odpowiednią dawkę mieszanki nawozowej na powierzchni murawy.

Siewniki ogrodowe to naprawdę wielofunkcyjne narzędzia! Świetnie sprawdzą się również zimą, do posypywania ścieżek i chodników piaskiem lub solą drogową. Podczas wyboru siewnika, większość ogrodników staje przed tym samym pytaniem: czy ręczny siewnik ogrodowy wystarczy, czy lepiej zainwestować w większy rozsiewacz na kółkach? Różnic jest sporo, a błędny wybór to albo przepłacona maszyna, albo narzędzie, które nie pasuje do twojego ogrodu.

Ilustracja przedstawiająca różne typy siewników ogrodowych: ręczny, taczkowy i punktowy

Rodzaje Siewników ze Względu na Konstrukcję

Siewnik Ręczny (do dłoni)

Siewnik ręczny to klasyk ogrodnika z działką lub ogrodem do 300-400 m². Taki lekki siewnik sprawdzi się przy dosiewaniu trawy w przetartych miejscach, rozsiewaniu granulowanych nawozów na rabatach albo sianiu nasion warzyw w rzędach. Ograniczeniem jest pojemność zbiornika, która zazwyczaj wynosi od 0,5 do 2 litrów, co oznacza częste uzupełnianie przy większej powierzchni. Do okazjonalnego użytku jest to jednak idealne rozwiązanie, zwłaszcza dla małych działek do 200 m².

Siewnik ręczny jest niewielki, ale jednocześnie poręczny i bardzo przydatny. Jego wygodny uchwyt znacznie ułatwia pracę ogrodową. Co więcej, rozsiewacz jest niezwykle prosty w obsłudze: wystarczy ustalić gęstość wysiewu, a potem jedynie kręcić korbką. Rotacyjny mechanizm narzędzia równomiernie rozprowadzi materiał na twojej działce. Regulacja rozsiewu pozwala także na gęste sypanie piasku lub soli na oblodzone ścieżki i chodniki.

Siewnik ręczny przeznaczony jest do użytku indywidualnego przy dozowaniu: granulowanych nawozów ogrodniczych o małej i średniej granulacji oraz innych, niezbrylonych suchych materiałów sypkich np. rozsiewania nasion (traw), suchego piasku, mieszanki antypoślizgowej, soli itp. Ważne jest, aby pamiętać, że siewnik nie jest przeznaczony do rozsiewania proszków, materiałów gorących, żrących (np. wapna palonego), powodujących korozję, materiałów zawilgoconych, nawozów krystalicznych bądź środków silnie higroskopijnych, środków ochrony roślin, nawozów o bardzo dużej granulacji oraz do pracy przy dużym obciążeniu (np. przy świadczeniu usług ogrodniczych).

Siewnik Taczkowy (na kółkach)

Siewnik ręczny z kołami, czyli tzw. siewnik taczkowy, to urządzenie prowadzone przed sobą jak wózek. Duża pojemność zbiornika, zwykle od 10 do 20 litrów, pozwala na szybkie nawożenie bez przerw na uzupełnianie. Taki model sprawdza się przy zakładaniu nowego trawnika, regularnym nawożeniu, a nawet zimowym rozsypywaniu soli na ścieżkach i chodnikach wokół domu.

Jeżeli posiadasz dużą posesję lub ogród, siewnik ręczny może nie wystarczyć, gdyż wiązałoby się to z częstym dosypywaniem materiału siewnego lub nawozowego. W takim przypadku doskonale sprawdzi się praktyczny, rotacyjny siewnik na kółkach. Rozsiewacz dwukołowy sprawdzi się nie tylko na trawnikach o dużej powierzchni, ale także na posesjach z dużą ilością ścieżek. Posypywanie ich solą lub piaskiem w ciągu zimowych miesięcy może być uciążliwe. Siewnik pchany znacznie usprawni tę pracę, szybko i precyzyjnie posypując ścieżki materiałem.

Granica, przy której warto pomyśleć o modelu na kółkach, to mniej więcej 300-400 m² regularnie nawożonej lub obsiewanej powierzchni.

Siewnik Punktowy

Siewnik punktowy to narzędzie do precyzyjnego umieszczania pojedynczych nasion w glebie - idealne do warzyw, kwiatów i roślin o większych nasionach. To sprzęt dla ogrodnika, który uprawia warzywa w rzędach i chce uniknąć potem żmudnego przerzedzania zbyt gęsto wysianych roślin.

Kluczowe Kryteria Wyboru Siewnika

Żeby wybrać odpowiedni model siewnika, warto odpowiedzieć sobie na cztery kluczowe pytania:

Wielkość Działki

To najważniejsze kryterium. Małe działki do 200 m² obsłuży lekki siewnik ręczny trzymany w dłoni. Jeśli Twój trawnik ma powyżej 300 m², a siewnik ma zbiornik poniżej 2 litrów i rozsiew węższy niż 1 metr, praca będzie mozolna. Do niewielkich ogrodów wystarczy ręczny siewnik z obrotowym talerzem - prosty w obsłudze i tani. Do większych działek i regularnego nawożenia lepszym wyborem będzie siewnik na kółkach z dużą pojemnością zbiornika.

Rodzaj Siewanego Materiału i jego Granulacja

Nasiona trawy, nawóz granulowany, sól drogowa, nasiona warzyw - każdy z tych materiałów ma inną granulację i wymaga trochę innego podejścia. Większość modeli ręcznych radzi sobie z nasionami trawy i nawozami bez problemu. Siewnik do trawy to w zasadzie dobrze zaprojektowany rozsiewacz z możliwością dawkowania małych ilości drobnych nasion. Dobry siewnik do trawy i nawożenia powinien mieć precyzyjną regulację otworu, żebyś mógł dozować dokładnie tyle materiału, ile potrzebujesz na dany metr kwadratowy.

W przypadku wysiewu nieregularnych lub małych nasion konieczne jest zmieszanie nasion z gruboziarnistym suchym piaskiem w celu polepszenia rozsiewu. Przed zakupem warto też przejrzeć specyfikację pod kątem rodzajów materiałów - nie każdy model radzi sobie jednakowo dobrze z nawozem granulowanym i drobnymi nasionami trawy. Siewnik ogrodowy warto wybrać na podstawie czterech kryteriów: wielkości ogrodu, rodzaju siewu (nasiona czy nawóz granulowany), częstotliwości użycia i oczekiwanej funkcjonalności.

Infografika z przykładami różnych granulatów materiałów siewnych i nawozowych

Częstotliwość Użytkowania

Jeśli planujesz używać siewnika jeden raz w roku przy wiosennym nawożeniu trawnika, wystarczy kompaktowy model podstawowy. Natomiast do regularnego wysiewu, nawożenia kilka razy w sezonie, ewentualnie użycia siewnika taczkowego do posypywania chodnika zimą, warto rozważyć bardziej zaawansowane opcje. W przypadku małych ogrodów, dosiewania trawnika w kilku miejscach lub jednokrotnego nawożenia w sezonie, nie ma sensu inwestować w drogi sprzęt.

Oczekiwana Funkcjonalność i Precyzja

Przy krawędziach trawnika, wzdłuż ogrodzenia, w okolicach klombów - standardowy rozsiewacz rotacyjny może rozsiewać nawóz lub nasiona tam, gdzie nie chcesz. Siewnik ogrodowy z regulowaną szerokością rozrzutu to duża przewaga nad modelem bez tej opcji. Standardowa szerokość rozsiewu w modelach na kółkach wynosi od 60 cm do nawet 3 metrów przy pełnym otwarciu.

Równomierny wysiew nasion trawy to nie tylko kwestia estetyki - zbyt gęste zasianie prowadzi do chorób trawnika, a zbyt rzadkie do łysych plam. Uniwersalny siewnik ręczny z dobrą regulacją naprawdę zastąpi kilka osobnych narzędzi. Jeśli zależy ci na zaawansowanych możliwościach - regulacji szerokości pasa, precyzyjnym dozowaniu drobnych nasion, pracy zarówno przy krawędziach trawnika, jak i na otwartej przestrzeni - szukaj modeli z pełną regulacją i solidniejszą konstrukcją.

Siewniki z Wałkiem Dozującym i Modele Uniwersalne

Gdy już wiesz, jakiego siewnika szukasz, przychodzi czas na porównanie konkretnych modeli. Pojemność zbiornika bezpośrednio przekłada się na to, jak często przerywasz pracę, żeby dosypać materiał. Przy nawożeniu trawnika o powierzchni 1000 m² ze zbiornikiem 1-litrowym możesz się spodziewać kilkunastu przystanków. Do małego ogrodu 1-3 litry w zupełności wystarczą. Plastik to norma w tańszych modelach - i przy okazjonalnym użytku sprawdza się dobrze.

Siewnik uniwersalny kusi na papierze, obiecując jedno urządzenie do trawy, nawozu, soli i nasion warzyw. W praktyce ma to sens, o ile urządzenie naprawdę daje się regulować pod różne materiały. Nie każdy model reklamowany jako „wielofunkcyjny" dobrze radzi sobie zarówno z drobnymi nasionami kwiatów, jak i grubszym granulowanym nawozem. Opatentowany, elastyczny wałek dozujący, często spotykany w nowoczesnych siewnikach, umożliwia równomierne rozsiewanie różnego rodzaju materiałów - od drobnego wapna aż po ziarna.

Specyfikacja typowego siewnika ogrodniczego, rzędowego, z wałkiem dozującym często obejmuje regulację wysiewanego materiału za pomocą dźwigni połączonej z żaluzją. Korpus z misą nawozową oraz kołami zazwyczaj jest wykonany z tworzywa sztucznego.

Zdjęcie siewnika Gardena z elastycznym wałkiem dozującym

Przykłady Modeli Siewników Ogrodowych

Gardena 431-20

W niezbyt dużych ogrodach świetnym reprezentantem jest Gardena 431-20. Umożliwia precyzyjne sianie nasion oraz równomierne rozprowadzanie nawozów granulowanych. Jest prosty w obsłudze i charakteryzuje się dobrą jakością wykonania. Za rozprowadzanie nasion i nawozu odpowiada mechanizm korbowy oraz obrotowa tarcza. Siewnik ma szerokość roboczą od 1 do 4 metrów i pojemność zbiornika 1,8 litra. Można go używać do rozsypywania różnych materiałów, takich jak granulat, piasek czy sól zimą. Trwała konstrukcja z odpornych na korozję i uderzenia materiałów gwarantuje długowieczność i łatwość czyszczenia. Funkcja otwierania/zamykania w uchwycie sprawia, że siewniki GARDENA są łatwe w użyciu i zapobiegają przypadkowemu rozsypaniu się materiału. Siewniki GARDENA są wykonane z wysokiej jakości tworzywa sztucznego odpornego na korozję i pęknięcia. Koła o profilowanym bieżniku zapewniają optymalną przyczepność na różnych powierzchniach.

Fiskars Solid 1057076

Fiskars Solid 1057076 służy do równomiernego rozsypywania piasku, soli, nawozów i innych materiałów. Ma zbiornik o pojemności 2,3 litra i jest wykonany z tworzywa sztucznego wzmocnionego włóknem szklanym (FiberComp). Siewnik wyposażony jest w obracane pokrętło do regulacji dozowania oraz trzy ustawienia średnicy otworu do wysiewania. Siewnik waży 0,28 kg, ma wysokość 30 cm, długość 13,1 cm i szerokość 16,5 cm, więc jest wyjątkowo poręczny i łatwy w przechowywaniu.

Einhell GE-SR 18/22 Li-Solo (akumulatorowy)

Siewnik Einhell GE-SR 18/22 Li-Solo to znacznie bardziej zaawansowane urządzenie. To wszechstronne narzędzie służy nie tylko do pielęgnacji trawników latem, ale też do walki z oblodzonymi ścieżkami zimą. Jako część rodziny Power X-Change, współpracuje ze wszystkimi akumulatorami i ładowarkami tej serii. Dzięki zasilaniu akumulatorowemu sól drogowa, nasiona, ziarna i nawóz są rozprowadzane automatycznie. Urządzenie oferuje sześciostopniową regulację dawki wysiewu oraz prędkości, a szerokość rozrzutu można ustawić od 1,5 do 6 metrów. Zbiornik o pojemności 22 litrów pozwala na pokrycie dużych powierzchni. Duże koła, lekki, ergonomiczny drążek z aluminium oraz uchwyt Softgrip to dodatkowe zalety. Siewnik dostarczany jest bez akumulatora i ładowarki, które są dostępne oddzielnie.

Gardena rzędowy

Ten siewnik Gardena, tzw. rzędowy, cieszy się ogromną popularnością i świetnymi opiniami. Uchwyt z funkcją otwierania i dozowania umożliwia precyzyjne rozsiewanie dowolnego materiału. Siewnik ma szerokość roboczą 45 cm, czyli mniej więcej tyle, co większa kosiarka. Zbiornik ma pojemność 12,5 litra, co wystarczy jednorazowo nawet na pokrycie 400 m² powierzchni. Zasuwa z uszczelką gwarantuje precyzyjne dozowanie nasion, zabezpieczając materiał przed przypadkowym rozsypaniem. Jest to trwała i prosta konstrukcja z odpornych na korozję i uderzenia materiałów.

Profesjonalne Siewniki Pneumatyczne APV z Wałkami Wysiewającymi

Siewniki pneumatyczne APV są dostępne również w specjalnej wersji, która jest odpowiednia do rozprowadzania nawozów. Dzięki użytym materiałom antykorozyjnym można korzystać z zalet i łatwości obsługi tych urządzeń PS również w dystrybucji nawozów. Siewniki PS w wersji nawozowej od APV dają możliwość dostosowania urządzenia do indywidualnych potrzeb.

Siewnik pneumatyczny APV zamontowany na maszynie uprawowej

Cechy i Możliwości

  • Możliwość wysiewu nawozów, mikrogranulatów, pestycydów i poplonów.
  • Wszystkie elementy malowane proszkowo (oprócz dmuchawy hydraulicznej), z powłoką KTL (standard w branży motoryzacyjnej).
  • Części znormalizowane (śruby, podkładki, nakrętki itd.), mieszadło, regulacja szczotki ze stali nierdzewnej.
  • Dokładne dozowanie i precyzyjny rozkład poprzeczny materiału siewnego na całej szerokości roboczej.
  • Możliwość montażu na większości maszyn uprawowych, siewnikach i urządzeniach do pielęgnacji użytków zielonych, niezależnie od producenta.
  • Prosta obsługa oraz wygodna próba wysiewu.

Wybrane Modele

Antykorozyjne "maluchy": PS 120, 200 i 300 M1 D

Modele PS 120 M1 D, PS 200 M1 D i PS 300 M1 D to profesjonalne urządzenia dla małych i średnich gospodarstw.

PS 500 M2 D - Wykonanie odporne na korozję

PS 500 M2 D imponuje przede wszystkim różnorodnością możliwych zastosowań. Wszystkie komponenty zostały starannie dobrane tak, by urządzenie spełniało wymagania intensywnego użytkowania.

PS 300 M1 D TWIN - Podzielony zbiornik i dwa wałki wysiewające

Siewnik PS 300 M1 D TWIN umożliwia rozsiew dwóch zupełnie różnych rodzajów nasion za pomocą jednego urządzenia, dzięki zbiornikowi podzielonemu pośrodku przegrodą.

Moduły Sterujące APV - Precyzyjna Kontrola Wałka Wysiewającego

APV oferuje różne moduły sterujące, zapewniające precyzyjną kontrolę nad procesem wysiewu, w tym regulację pracy wałka wysiewającego.

Panel sterujący modułu APV z wyświetlaczem

Moduł Sterujący 1.2 (Podstawa)

Moduł sterujący 1.2 jest idealnym rozwiązaniem dla kontroli podstawowych czynności roboczych. Charakteryzuje się prostą obsługą oraz kompaktowym rozmiarem. Sterownik posiada najważniejsze funkcje podstawowe nadzorujące wysiew i jest kompatybilny z wybranymi czujnikami maszyny. Regulacja prędkości obrotowej wałka wysiewającego i obrotów dmuchawy odbywa się szybko i intuicyjnie.

  • Elektroniczna regulacja i monitorowanie pracy wałka wysiewającego
  • Elektroniczna regulacja i monitorowanie dmuchawy elektrycznej
  • Elektroniczna regulacja dawki wysiewu podczas pracy
  • Próba wysiewu
  • Dźwiękowy i optyczny komunikat błędu
  • Monitorowanie urządzeń (w połączeniu z czujnikami maszyny, np. czujnikiem ciśnienia)
  • Możliwość ostrzegania o pustym zbiorniku (w połączeniu z czujnikami maszyny)

Moduł Sterujący 5.2 (Bestseller)

Moduł sterujący 5.2 to najbardziej popularna wersja wśród modułów sterujących APV, która wyróżnia się obszerną gamą funkcji. Moduł sterujący 5.2 pozwala między innymi na precyzyjną kalibrację prędkości, dokładną regulację dmuchawy elektrycznej oraz na automatyczne przeprowadzanie próby wysiewu.

  • Elektroniczna regulacja i monitorowanie pracy wałka wysiewającego
  • Elektroniczna regulacja dawki wysiewu podczas pracy
  • Opróżnianie i automatyczna próba wysiewu (tylko ważenie!)
  • Próba wysiewu: wskazanie w kg/ha lub ziarnach/m²
  • Kalibracja prędkości
  • Sterowanie na uwrociach (w połączeniu z czujnikiem pozycji TUZ-u)
  • Dźwiękowy i optyczny komunikat błędu
  • Automatyczne dostosowanie dawki wysiewu do prędkości jazdy (w połączeniu z czujnikiem prędkości)
  • Monitorowanie pracy urządzeń (w połączeniu z czujnikami maszyny, np. czujnik liczby obrotów dmuchawy)

Moduł Sterujący 5.7 (Praca Wielozadaniowa)

Moduł sterujący 5.7 jest optymalnym rozwiązaniem dla jednoczesnej i niezależnej eksploatacji dwóch siewników pneumatycznych. Moduł jest kompatybilny ze wszystkimi czujnikami. Do korzystania z dwóch siewników PS dodatkowo niezbędny jest kabel przejściowy.

Moduł Sterujący 6.2 (Ekran Dotykowy)

Moduł sterujący 6.2 wyróżnia się dużym, kolorowym wyświetlaczem dotykowym oraz obudową z wysokiej jakości aluminium. Dzięki intuicyjnemu menu ze zrozumiałymi symbolami jest prosty w obsłudze.

Rodzaje Dmuchaw w Siewnikach APV

Dmuchawy klasyfikowane są na podstawie wydajności powietrznej oraz wymagań związanych z przyłączeniem (elektryka, hydraulika, WOM). Cena również jest istotnym czynnikiem. Rodzaj lub względnie wybór dmuchawy zależy od celu zastosowania. PS 120 może zostać wyposażony w dmuchawę elektryczną. Modele PS 200-500 można zasadniczo wyposażyć we wszystkie trzy rodzaje dmuchaw - dmuchawę elektryczną, dmuchawę hydrauliczną i dmuchawę napędzaną WOM.

Dmuchawa elektryczna jest wariantem podstawowym dmuchawy, przeznaczonym do rozsiewu na małych szerokościach roboczych. Jeśli wydajność powietrzna dmuchawy elektrycznej jest zbyt mała, właściwym rozwiązaniem będzie dmuchawa hydrauliczna. Jest ona przeznaczona do rozsiewu na dużych szerokościach roboczych lub dużych dawek materiału siewnego, z maksymalnym wymaganym ciśnieniem 180 barów. Podobnie jak dmuchawa hydrauliczna, dmuchawa napędzana WOM zapewnia wysoką wydajność powietrzną do rozsiewu na dużych szerokościach roboczych.

Czujniki do Siewników APV - Zwiększanie Precyzji

Szeroki wybór czujników umożliwia wykorzystanie wszystkich funkcji wybranego siewnika. Czujniki prędkości przesyłają do modułu sterującego informację o prędkości, z jaką porusza się pojazd.

Schemat przedstawiający różne czujniki do siewników APV i ich rozmieszczenie

Rodzaje czujników prędkości:

  • Czujnik GPSa przekazuje aktualną prędkość pojazdu do modułu sterującego. Pomiar aktualnej prędkości odbywa się przez połączenie czujnika GPS i czujnika przyspieszenia 3D.
  • Czujnik radarowy przekazuje informacje o prędkości pojazdu do modułu sterującego.
  • Czujnik kołowy rejestruje prędkość jazdy. Czujnik jest mocowany na stałe na ramie i wykrywa dostarczone magnesy oraz łby śrub, szpilki kół itd. na feldze koła.
  • Przy w pełni działającym gnieździe sygnałowym ciągnika, prędkość jazdy i sygnał położenia TUZ ciągnika są pobierane i przetwarzane przez moduł sterujący. (Długość przewodu: 1,5 m). Uwaga: Jeśli dany ciągnik nie jest wyposażony w tego typu znormalizowane gniazdo, a mimo to potrzebne jest automatyczne pobieranie prędkości dla siewnika pneumatycznego, można również zastosować inne czujniki z oferty APV, np. czujnik kołowy, czujnik radarowy lub czujnik GPSa.

Czujniki pozycji TUZ:

  • Podczas podnoszenia maszyny czujnik ten przekazuje informację do modułu sterującego. Przeznaczony do urządzeń montowanych na TUZ ciągnika, do montażu w drugim otworze górnego cięgła. Sposób działania: mechaniczna aktywacja poprzez pręt sprężynowy.
  • Do montażu na elementach maszyny współpracującej, które zmieniają pozycję na uwrociach. Sposób działania: bezdotykowo poprzez magnes.
  • Do montażu na TUZ ciągnika lub elementach maszyny współpracującej, które zmieniają pozycję na uwrociach. Sposób działania: aktywacja przez pociąganie za pośrednictwem sprężyny.
  • Do montażu na elementach maszyny współpracującej, które zmieniają pozycję na uwrociach. Sposób działania: bezdotykowe wykrywanie metalu.

Inne czujniki:

  • W ofercie znajdują się czujniki maszyny, takie jak czujnik pustego zbiornika oraz czujnik liczby obrotów dmuchawy.
  • Za pomocą tego czujnika na module sterującym 5.2 oraz 6.2 może być wyświetlana liczba obrotów dmuchawy hydraulicznej.

Użytkowanie i Konserwacja Siewników

Siewnik ogrodowy to sprzęt na lata, jeśli kupuje się dobrej jakości model i dba o jego czyszczenie po użyciu, zwłaszcza po nawozie - resztki korodują mechanizm. Ręczny siewnik wyposażony w odporny na korozję zbiornik i metalowy mechanizm dozowania spokojnie poradzi sobie z rozsypywaniem nawozów czy soli w zimowych warunkach. To naprawdę uniwersalne narzędzie, które wykracza poza sezon ogrodniczy. Trzeba tylko pamiętać o jednym: sól jest agresywna i po każdym użyciu bezwzględnie wypłucz zbiornik i mechanizm.

Podczas pracy siewnik należy prowadzić wyłącznie w kierunku do przodu. W przypadku zakleszczenia nawozu należy wstrzymać pchanie i usunąć zakleszczenie przed ponownym rozpoczęciem pracy. Zawsze używać wyłącznie niezbrylonych, przesianych nawozów.

Wybierając odpowiedni model, porównaj też gwarancję i dostępność części - szczególnie przy modelach na kółkach, gdzie koła i mechanizm dozowania to elementy, które z czasem się zużywają.

Podsumowanie Wyboru Siewnika

Dobór odpowiedniego siewnika sprowadza się do trzech głównych czynników: wielkości ogrodu, częstotliwości użycia i rodzaju siewanego materiału. Masz małą działkę i siejesz raz w roku - kup lekki model ręczny. Wybór odpowiedniego siewnika do nawozu zależy przede wszystkim od powierzchni i częstotliwości nawożenia. Do niewielkich ogrodów wystarczy ręczny siewnik z obrotowym talerzem - prosty w obsłudze i tani. Do większych działek i regularnego nawożenia lepszym wyborem będzie siewnik na kółkach z dużą pojemnością zbiornika, który zapewnia równomierne rozprowadzenie nawozu bez przerw na uzupełnianie.

tags: #siewnik #z #walkiem #gruboziarnisty