Sterowniki kontrolujące proces oprysku, zwane również komputerami, powoli zdobywają popularność wśród sadowników. Wprowadzają one nową jakość sterowania, zapewniając szybką i precyzyjną regulację ciśnienia. Głównym medium pomiarowym w tych systemach jest ciśnienie, a ich algorytm obejmuje korektę krzywej twardości wody. Poniżej przedstawiono szczegółowe korzyści wynikające z wyposażenia opryskiwacza w takie urządzenie.

Korzyści z automatycznej regulacji ciśnienia
Automatyczna regulacja ciśnienia roboczego podczas oprysku polega na jego ciągłym, samodzielnym dopasowywaniu. Bez automatyki, używając regulatora mechanicznego czy elektronicznego, operator musi samodzielnie obliczyć wymagane ciśnienie do osiągnięcia potrzebnego wydatku cieczy roboczej, a następnie je wyregulować i kontrolować. Zastosowanie komputera znacznie upraszcza ten proces.
Precyzyjne dawkowanie i dopasowanie do warunków
Przy użyciu komputera operator wprowadza niezbędne dane, takie jak ilość i rodzaj rozpylaczy czy szerokość międzyrzędzia, w formie programów opryskowych. Następnie sterownik na podstawie tych informacji oraz prędkości przejazdu (odczytywanej z czujnika) automatycznie reguluje ciśnienie. Sterowanie odbywa się w sposób ciągły, co oznacza, że każda zmiana prędkości w trakcie oprysku skutkuje automatycznym dopasowaniem ciśnienia. Niesie to za sobą szereg korzyści:
- Lepsze dopasowanie parametrów oprysku do panujących warunków: W przypadku lekkiego wiatru można obniżyć prędkość lub zwiększyć wydatek wentylatora (zwiększając obroty silnika, a co za tym idzie, zmieniając prędkość). W idealnie bezwietrzną pogodę można obniżyć wydatek powietrza i/lub zwiększyć prędkość przejazdu. Przy manualnym sterowaniu ciśnieniem konieczne byłoby wykonanie obliczeń korygujących, natomiast komputer dopasowuje je automatycznie. Lepsze dopasowanie prędkości i wydatku wentylatora do pogody oznacza lepszą skuteczność oprysków.
- Precyzyjne dawkowanie cieczy roboczej: Na polach z nawet niewielkim spadkiem terenu wzdłuż rzędów drzew, ciągnik podczas oprysku w jedną stronę jedzie nieco szybciej („z górki”) niż w drugą. Różnice prędkości mogą być niemałe, co oznacza, że przejazdy „z górki” mogą być opryskane z nieco zbyt małym wydatkiem, a przejazdy „pod górkę” - ze zbyt dużym. Automatyka koryguje te różnice, zapewniając prawidłowy wydatek cieczy na całym polu, co eliminuje problem niedoboru lub nadmiaru środka ochrony.
Regulacja zaworu kompensacyjnego (stałociśnieniowego) w opryskiwaczu
Wygoda obsługi i redukcja błędów
Nie bez znaczenia pozostaje wygoda obsługi automatycznego sterownika:
- Łatwość programowania: Programy oprysku wprowadza się jeden raz. Podczas późniejszego użytkowania operator przełącza się tylko między nimi, bez potrzeby wprowadzania danych przed każdym opryskiem. Programy można modyfikować, kasować i wprowadzać nowe.
- Tryb manualny i półautomatyczny: Możliwe jest również ustawienie manualnego trybu pracy i ręczna regulacja ciśnienia. Niektóre sterowniki oferują tryb półautomatyczny, gdzie po wprowadzeniu podstawowych parametrów (ilość i rodzaj rozpylaczy, rozstaw rzędów, oczekiwany wydatek cieczy/ha) komputer dobiera ciśnienie pracy bez konieczności tworzenia pełnego programu.
- Zapisywanie programów: Wygoda związana z możliwością zapisania programów nabiera dużego znaczenia w przypadku sadów o różnej wysokości drzew, różnych rozstawach rzędów czy kilku wydatkach cieczy roboczej/ha. Każda zmiana tych parametrów wymaga zastosowania innego ciśnienia. Automatyka eliminuje konieczność pamiętania wielu wartości ciśnienia roboczego.
- Wsparcie dla pracowników: Automatyka jest przydatna, gdy opryski wykonują pracownicy. Przy manualnej regulacji operator musi kontrolować i czasem doregulować ciśnienie, natomiast w przypadku sterownika to on dba o regulację. Rolą pracownika/operatora pozostaje jedynie wyłączanie sekcji na uwrociach i ewentualne przełączanie w bocznych przejazdach, co eliminuje ryzyko pomyłek w regulacji czy kontroli ciśnienia. Dodatkowo, w razie problemów (np. z ciśnieniem), komputer zaalarmuje operatora komunikatem lub sygnałem dźwiękowym.
Funkcje i specyfikacja techniczna
Sterowniki ciśnienia, takie jak te firmy Rootsey, posiadają zaawansowane funkcje, które uprzyjemniają i przyspieszają pracę:
- Correct Liquid Flow: Algorytm odpowiedzialny za precyzyjny przepływ cieczy.
- Base Speed Pressure: Funkcja utrzymania parametrów na krańcach ścieżek, rozpoczynając sterowanie nie od zera, lecz od poprzedniej nastawy.
- Sterowanie zaworami sekcji: Urządzenie steruje zaworami sekcji w sposób zmiennej polaryzacji.
- Niezawodność: Oprogramowanie dopracowywane latami zapewnia niezawodność, a prądowe przewody gumowe nieścieralne zapewniają przedłużoną trwałość, nawet w trudnych warunkach atmosferycznych.
Standardowe wymiary urządzenia to szerokość 188mm, wysokość 240mm i głębokość 90mm.
Opłacalność inwestycji
Czy powyższe korzyści nadają sens zakupowi, biorąc pod uwagę wysoką cenę tych urządzeń? Dużą wartość dla sadownika stanowi możliwość kontroli procesu oprysku, szczególnie gdy wykonują go pracownicy - błędy w ochronie bywają niezwykle kosztowne. Poza tym, wiele zależy od sposobu wykorzystania komputera. Jeśli w pełni wykorzystamy możliwości, jakie daje, dopasowując lepiej parametry oprysku, zwiększając wydajność (prędkość) pracy i wykorzystując urządzenie na odpowiednio dużej powierzchni, korzyści dają szansę na zrekompensowanie wysokiej ceny zakupu.

tags: #sterownik #regulor #opryskiwacz #automat