Steyr Wywrotka: Kompleksowe Dane Techniczne i Charakterystyka

Samochody ciężarowe marki Steyr, w szczególności w konfiguracji wywrotek, zyskały reputację niezawodnych i wytrzymałych maszyn. Ich popularność wynikała z połączenia korzystnej ceny zakupu, komfortu użytkowania oraz solidnej konstrukcji. Mimo to, użytkownicy często borykali się z wysokimi cenami oryginalnych części zamiennych i ograniczoną dostępnością zamienników, co wpływało na ogólny koszt eksploatacji.

Steyr MK: Średnia Klasa Wywrotki

Wywrotki Steyr klasy średniej, takie jak modele z serii MK, charakteryzują się dwuosiową konstrukcją. Ich dopuszczalna masa całkowita (DMC) wahała się od 7,49 do 18 ton, co pozwalało na elastyczne zastosowanie w różnych segmentach transportu. Ładowność Steyra MK wynosiła od 5,25 do 11,5 tony, co świadczy o jego zdolnościach przewozowych.

Podstawowe Dane Techniczne Steyr MK

• Konfiguracja osi: Dwuosiowa.
• DMC: Od 7,49 do 18 ton.
• Ładowność: Od 5,25 do 11,5 tony.
• Warianty: Producent oferował podwozia pod zabudowę, najczęściej spotykane były wersje drogowe (ze skrzyniami ładunkowymi) i budowlane. Rzadziej występowały ciągniki siodłowe.
• Napęd: Standardowo na tylną oś, dostępna również wersja 4x4, popularna w odmianach budowlanych, zapewniająca lepsze właściwości terenowe.

Silniki i Skrzynie Biegów Steyr MK

Pod kabiną Steyra MK zazwyczaj pracował austriacki sześciocylindrowy rzędowy silnik wysokoprężny o pojemności 6,6 litra. Wersje z silnikiem 6.9 MAN-a były rzadko spotykane. Turbodoładowana jednostka produkcji Steyra była dostępna w kilku wariantach mocy:

• 143 KM
• 184 KM
• 215 KM
• 233 KM
• 260 KM

Silnik ten cieszył się opinią trwałego, choć czasem odnotowywano wypalanie się zaworów ssących i wydechowych, a także awarie łożyska rozrządu. Jednostka Steyra mogła współpracować z austriacką skrzynią biegów o sześciu przełożeniach lub ze skrzyniami biegów firmy ZF (dostępne wersje 6-, 9- i 16-biegowe).

Kabina i Zawieszenie Steyr MK

Kabina Steyra MK występowała w dwóch wersjach: krótkiej dziennej oraz dłuższej, wyposażonej w jedną leżankę (ta ostatnia dostępna od 1991 roku). Użytkownicy chwalili wytrzymałość kabiny, jej dobre resorowanie oraz wystarczające wygłuszenie, a także szybkie nagrzewanie się wnętrza zimą. Zawieszenie Steyra MK było zazwyczaj mechaniczne na obu osiach, choć poduszki powietrzne sporadycznie pojawiały się z tyłu w wersjach szosowych. Niestety, w przednim zawieszeniu relatywnie często psuły się zwrotnice, których naprawa była bardzo kosztowna. Układ hamulcowy, choć wytrzymały, również należał do drogich w serwisowaniu.

Ciężkie Wywrotki Steyr Serii 1490 i 1491

Ewolucja Modeli Steyr w latach 70.

Rok 1968 był znaczący w historii firmy Steyr, wprowadzono wówczas nową serię ciężarówek 90 Plus z kabiną nad silnikiem. Kabiny te, dostępne w dwóch typach (mała z drzwiami za przednią osią i większa z drzwiami przed osią), wyróżniały się nowatorską stylistyką. Ciężkie ciężarówki serii 990 i 1290 wyposażono w silniki wysokoprężne WD-614 o mocy 180 i 230 KM. W 1969 roku pojawiły się średnie ciężarówki serii 590, 690, 790 i 890, które otrzymały silnik wysokoprężny WD-610, rozwijający od 110 do 150 KM. W tym samym roku gamę modeli uzupełniono o trzyosiową ciężką ciężarówkę serii 1490 z układem kół 6×4.

Kupujący poszukiwali modelu 1490 z mocniejszym silnikiem, co doprowadziło do opracowania pierwszego w historii firmy 8-cylindrowego silnika wysokoprężnego w kształcie litery V, WD-815, o pojemności 12 litrów i mocy 320 KM. W 1972 roku wypuszczono serię Steyr 1490 wyłącznie z tymi jednostkami napędowymi, które standardowo posiadały układ turbodoładowania z dwiema turbosprężarkami. Samochody ciężarowe serii 990, 1290 i 1490 były wyposażone w 6-biegową skrzynię biegów firmy ZF, natomiast pozostałe pojazdy miały montowane 5-biegowe skrzynie biegów własnej produkcji. Produkowano również trzyosiową ciężarówkę serii 1890 o dopuszczalnej masie całkowitej 22,0 ton, napędzaną silnikiem WD-815 i 8-biegową skrzynią przekładniową. Od 1975 roku w samochodach ciężkiej klasy tonażowej zaczęto stosować tylne osie z przekładniami planetarnymi.

Steyr 1490 w Polsce: Specyfikacja Wywrotki

Wywrotki Steyr serii 1490, typ 1490.230, były importowane do Polski, głównie na potrzeby rozwijającego się przemysłu i budownictwa, w tym budowy Huty Katowice. Były to modele produkowane od stycznia 1970 do grudnia 1978 roku.

• Układ osi: 3-osiowy z napędem 6×4 lub 6×6.
• Kabina: Krótka, dzienna.
• Zawieszenie: W pełni mechaniczne, oparte na resorach piórowych.
• Ogumienie: Z tyłu bliźniacze, rozmiar 315/80R20.
• Silnik: 6-cylindrowa, rzędowa jednostka o pojemności 8143 cm³ i mocy maksymalnej 230 KM (170 kW), uzyskiwanej przy pomocy turbodoładowania.
• Ładowność: Standardowe wywrotki austriackiej produkcji (IFE) miały ładowność 20 000 kg. W praktyce, masa całkowita solo nierzadko przekraczała 30 000 kg, co oznaczało możliwość przewozu ładunku o masie ponad 20 000 kg.
• Warianty zabudowy: Najczęściej jako wywrotka tylnozsypowa, rzadziej trójstronna.

Część Steyrów miała na kabinie napis 270V8, oznaczający 8-cylindrowy, widlasty, 270-konny silnik o pojemności 12 litrów, ale bez turbodoładowania. Importowane do Polski Steyry były malowane według schematu: nadwozie żółte (tzw. "bahama yellow"), podwozie ciemnoszare. Ten sam schemat malowania wykorzystywano w produktach Jelcza, opartych na podwoziach Steyra (np. Jelcz W 640 JS).

Steyr 1491: Następca i Jego Cechy

Nowszy typ Steyra - seria 1491 (lub 91 Plus) - początkowo był malowany tak jak poprzednik. W późniejszych latach kolor żółty został zastąpiony kremowym (tzw. kość słoniowa), a szary czarnym. Model 1491 występował również w malowaniu trójkolorowym: całe nadwozie w kolorze kości słoniowej, podwozie ciemnoczerwone, a elementy podwozia kabiny (zderzak, błotniki) czarne. Samochody te, w odróżnieniu od lat 70., były zamawiane głównie przez górnictwo, a nie budownictwo.

Porównanie i Ocena Eksploatacyjna

Steyr a Konkurencja

Steyry były bardzo dobrze oceniane na tle ówczesnej konkurencji. W porównaniu z Berlietami GBH-12 (trzy osie, 6x4, silnik 6-cylindrowy przed kabiną, importowane z Francji), Steyry wypadały korzystniej. Również w zestawieniu z czeskimi Tatrami T138 6×6 i T148 (z napędem 6×6 i niezależnym zawieszeniem półosi wahliwych, co poprawiało właściwości terenowe), Steyry 1490 6×6 nie ustępowały im znacząco w terenie. Co więcej, Steyry miały wyraźnie mocniejsze silniki (231 KM w porównaniu do 180 KM w Tatrze T138 i 199-200 KM w Tatrze T148) oraz mogły zabrać o 4 tony ładunku więcej. Jakość wykonania i komfort na pokładzie stanowiły ich kolejne kluczowe zalety.

Wytrzymałość i Żywotność

Ciężarówki Steyr cieszyły się wręcz legendarną wytrzymałością. Dobrze serwisowane egzemplarze z lat 70. potrafiły przetrwać do drugiej połowy lat 90. Mimo problemów z dostępnością części (głównie ze względu na brak dewiz w Polsce), zakłady transportowe dbały o utrzymanie tych pojazdów w ruchu, często dorabiając niezbędne elementy.

Typowe Usterki i Wskazówki Eksploatacyjne

Mimo ogólnej niezawodności, Steyry MK i inne modele miały swoje słabe punkty:

• Silnik: Czasem wypalające się zawory ssące i wydechowe, awaryjne łożysko rozrządu.
• Zawieszenie: Relatywnie często psujące się zwrotnice z przodu, bardzo drogie w naprawie.
• Układ hamulcowy: Wysoka wytrzymałość, ale drogi w serwisowaniu.

Ze względu na brak zamienników i bardzo wysokie ceny oryginalnych części, zaleca się szczegółową kontrolę jak największej liczby elementów pojazdu przed zakupem. Ważne jest również regularne kontrolowanie ilości oleju w mostach. W pojazdach budowlanych olej ten zazwyczaj wymienia się co 60 tys. km.

tags: #steyr #wywrotka #dane #techniczne #waga