Pojazdy WUKO to zaawansowane technicznie maszyny przeznaczone do obsługi systemów kanalizacyjnych. Skrót „WUKO” pochodzi od Wysokociśnieniowego Udrażniania Kanalizacji Odpływowej i odnosi się do technologii, którą wykorzystują te pojazdy. Chociaż pierwotnie odnosiła się do konkretnego typu pojazdu, dziś termin „WUKO” jest powszechnie używany jako określenie metody hydrodynamicznego czyszczenia i udrażniania rur kanalizacyjnych. Działanie tych maszyn można porównać do ogromnej myjki ciśnieniowej - tyle że zamiast czyścić powierzchnie, skupia się na wnętrzu rur. Niektóre modele posiadają dodatkowo systemy ssące, które działają jak potężne odkurzacze przemysłowe - potrafią zassać i usunąć szlam, muł czy inne osady z dna zbiorników i kanalizacji. Bez regularnego czyszczenia kanalizacji mogłoby dochodzić do poważnych problemów, takich jak zalania, cofanie się ścieków czy nawet uszkodzenie infrastruktury miejskiej. WUKO to pojazdy, które zapewniają sprawne i higieniczne funkcjonowanie miast, zapobiegając awariom, które mogłyby prowadzić do nieprzyjemnych zapachów, niebezpiecznych warunków sanitarnych czy kosztownych napraw.
Zanieczyszczenia w kanalizacji i konieczność czyszczenia
W przewodach kanalizacyjnych lądują bardzo różne zanieczyszczenia: resztki jedzenia, popiół, tkaniny, artykuły higieniczne czy różnego rodzaju przedmioty. Nanoszony jest również piasek, żwir, większe kamienie, gałęzie, korzenie, a nawet masa bitumiczna czy beton. Osady gromadzące się w przewodach kanalizacyjnych utrudniają przepływ, zawężając średnicę, a w skrajnych przypadkach powodują niedrożności, co może nawet prowadzić do wypływania zanieczyszczeń na zewnątrz przez studzienki kanalizacyjne czy podtapianie piwnic budynków. Oczywiste zatem staje się to, że eksploatowana sieć kanalizacyjna, bez względu na jej wiek, wymaga właściwej obsługi i regularnej konserwacji, a także usuwania wszelkiego rodzaju osadów czy zatorów.
Metody czyszczenia kanalizacji
Konieczność redukcji kosztów oraz zapewnienie kompleksowej obsługi w procesie czyszczenia powoduje, że zasadnicze znaczenie ma nie tylko skuteczność i wydajność czyszczenia, ale także redukcja zużycia wody. Czyszczenie ciśnieniowe (metodą hydrodynamiczną) to obecnie najpopularniejszy sposób na czyszczenie i udrażnianie kanalizacji, stosowany powszechnie przy obsłudze instalacji zewnętrznych. Metoda ta pozwala na skuteczne czyszczenie rur, usuwanie osadów oraz przesuwanie ich do studzienki w celu wybrania.
Czyszczenie kanalizacji ZIĘBUD - Hydrodynamiczne
Konstrukcja i typy pojazdów WUKO
Samochody do czyszczenia (mycia i udrażniania) kanalizacji są produkowane w różnych rozmiarach i wersjach. Stałe zabudowy są zwykle montowane na 2-, 3- lub 4-osiowych podwoziach samochodów ciężarowych w różnych rozmiarach i pojemnościach. Decydujący jest tu rozmiar cysterny stanowiącej integralną część konstrukcji.
Pojemność cystern
- W przypadku podwozi 2-osiowych (do 18 t dmc.) cysterna ma typowo pojemność ok. 9 tys. l.
- Przy podwoziach 3-osiowych (26 t dmc.) pojemność wynosi 15 tys. l.
- W przypadku podwozi 4-osiowych (32 t dmc.) pojemność dochodzi do ok. 20 tys. l.
Niezależnie od wielkości i typu nadwozia, maszyny te charakteryzują się solidną i względnie nieskomplikowaną konstrukcją, prostą obsługą i niskimi kosztami konserwacji. Stosowane są również przyczepy z cysternami przewożącymi wodę o pojemności zbiorników do 26 tys. l (40 t dmc.). Wysokociśnieniowe samochody do udrażniania kanalizacji mają cysterny o pojemności 5-10 tys. l. Takie ilości wody pozwalają na dłuższy okres użytkowania bez ponownego napełniania.
Samochody ssąco-ciśnieniowe (dwufunkcyjne)
W czyszczeniu kanalizacji coraz częstsze wykorzystanie znajdują rozwiązania kombinowane, tj. pojazdy wyposażone jednocześnie w instalacje ciśnieniowe (płuczące) i ssące - są one określane jako pojazdy ssąco-ciśnieniowe lub dwufunkcyjne. Jeśli jednak jest to uzasadnione ekonomicznie lub organizacyjnie konieczne, to nadal stosowane są rozwiązania oddzielne - tj. pojazdy wyłącznie ssące lub wyłącznie płuczące.
Samochód GAMVAC+ produkowany przez GAMON TRUCKS przeznaczony jest do udrażniania kanałów z możliwością jednoczesnego odsysania nieczystości do zbiornika osadu, a także do opróżniania szamb, odstojników i różnego rodzaju zbiorników bezodpływowych, transportu nieczystości płynnych oraz innych celów, gdzie wymagany jest podciśnieniowy załadunek. Samochody te - także w zależności od wersji - mogą być również stosowane do usuwania zanieczyszczeń i osadów z wpustów ulicznych i studzienek kanalizacyjnych, wypompowywania wody z zalanych piwnic, głębokich dołów oraz różnego rodzaju zbiorników oraz do mycia elewacji i niedużych obiektów naziemnych, takich jak np. pomniki czy wiaty przystankowe.
Wozy asenizacyjne WUKO
Wozy asenizacyjne WUKO to specjalistyczne pojazdy zaprojektowane do wywozu i utylizacji nieczystości płynnych, takich jak ścieki, osady czy odpady przemysłowe. Działają na zasadzie potężnej pompy ssącej, która zasysa nieczystości do zbiornika, skąd mogą być one transportowane do miejsca utylizacji. Serce pojazdu to ogromny metalowy zbiornik wykonany najczęściej ze stali nierdzewnej lub kwasoodpornej, odpornej na korozję i agresywne substancje chemiczne. Jego pojemność zależy od przeznaczenia pojazdu - może wynosić od kilku do kilkunastu tysięcy litrów. Najważniejszy element wozu asenizacyjnego, który umożliwia zasysanie nieczystości, to pompa ssąca. Najczęściej stosuje się modele próżniowe lub wyporowe. Po dotarciu do miejsca utylizacji - np. oczyszczalni ścieków - zawory zostają otwarte, a nieczystości są wypompowywane lub wylewane. Wozy asenizacyjne WUKO są wyposażone w zawory hydrauliczne i pneumatyczne, które kontrolują przepływ cieczy i zapobiegają cofaniu się ścieków. Operator może ręcznie lub zdalnie sterować pracą pompy, zaworów i płukania zbiornika. Niektóre nowoczesne modele posiadają systemy elektroniczne z czujnikami poziomu zapełnienia zbiornika. Zwykle wóz asenizacyjny bazuje na ciężarówce z napędem 4x2, 6x4 lub 8x4, w zależności od pojemności zbiornika i przeznaczenia. Dzięki temu może pracować w trudniejszych warunkach, np. na nieutwardzonych drogach.
Technologia czyszczenia i opróżniania
Czyszczenie kanałów odbywa się za pomocą wody pod wysokim ciśnieniem z wykorzystaniem różnego rodzaju głowic i dysz czyszczących. W zależności od rodzaju konstrukcji pojazdu (a w zasadzie jego zabudowy) możliwe jest także jednoczesne zasysanie nieczystości do zbiornika osadu, przy użyciu układu ssąco-tłoczącego. Usuwanie osadu odbywa się na zasadzie podciśnienia wytworzonego w zbiorniku przez kompresor. Cysterna zabudowana na nadwoziu zazwyczaj jest podzielona na dwie komory: komorę wody czystej i komorę osadu. Optymalne możliwości sterowania pracą maszyny i ergonomię obsługi zapewniają zewnętrzne panele obsługowe. Dobrą praktyką stosowaną przez producentów jest to, że elementy sterujące są bardzo trwałe i można je obsługiwać również w rękawicach roboczych. Na wyświetlaczu można obserwować bieżące parametry pracy, takie jak np. prędkość obrotowa silnika napędzającego przystawkę odbioru mocy napędzającą pompę instalacji hydraulicznej, ciśnienie wody, długość węża do płukania.
Parametry pracy
Wydajność tłoczenia wody zależy od średnicy rury i waha się od 100 l/min do 250 l/min przy ciśnieniu od 100 bar do 200 bar. Udrażnianie - czyszczenie kanałów odbywa się poprzez podawanie przez wąż wody pod wysokim ciśnieniem (od 120 bar do 160 bar) i wtryskiwanie jej do wnętrza przez specjalną końcówkę - dyszę. Po wprowadzeniu węża wysokociśnieniowego uzbrojonego na końcu w dyszę rozpylane strumienie wody skierowane zostają do tyłu, rozbijają zanieczyszczenia, które następnie są wypłukiwane za dyszą.
Rodzaje dysz
Średnice węży oraz rodzaj zastosowanej dyszy zależą od parametrów czyszczonej kanalizacji i pożądanego efektu czyszczenia. Zazwyczaj preferowane są tzw. dysze dalekiego zasięgu, które sprawdzają się w większości typowych instalacji kanalizacyjnych. Są to wszechstronne dysze promieniowe o małym kącie wiązki (np. 10° lub 20°). Ponieważ woda jest wtryskiwana w kierunku wstecznym (do tyłu) - ze względu na mały kąt, pod jakim jest wtryskiwana, ma ona dużą siłę rozciągającą i dlatego może wciągnąć wysokociśnieniowy wąż do płukania głęboko do kanału. Do eliminacji zatorów trudnych do wypłukania samym strumieniem wody (np. korzenie, gałęzie, osady wapienne) stosowane są dysze rotacyjne. W ich działaniu wykorzystywany jest ruch obrotowy głowicy, wyposażonej w łańcuchy lub frezy o długości dopasowanej do średnicy kanału.
Systemy węży
Osad zasysany jest z oczyszczanej kanalizacji oddzielnym wężem podciśnieniowym i gromadzony w specjalnym zbiorniku - komorze cysterny. Po napełnieniu komorę po otwarciu dennicy opróżnia się, przechylając cysternę do tyłu lub za pomocą płyty wygarniającej lub pneumatycznego tłoka wyrzutowego. Dennica jest otwierana i ryglowana hydraulicznie. Samochód (cysterna) może być wyposażony w różne systemy podawania węża ssawnego: wysięgnik, kołowrót, kasetę na węże ssawne. Elementy te mogą być zintegrowane na teleskopowym ramieniu roboczym, wraz z wężem ssącym oraz ciśnieniowym. Ze względu na spełniane funkcje, węże ssące mają zdecydowanie większe średnice niż węże ciśnieniowe. Aby sprawnie wykonywać operacje, samochody czyszczące są wyposażone w napędzane hydraulicznie wciągarki z bębnem służącym do nawijania długiego węża wysokociśnieniowego (wciągarka duża), oraz do nawijania krótkiego węża zasilającego pistolet wodny i małe dysze kanałowe. Węże wysokociśnieniowe, których długość nierzadko przekracza 100-150 m (zależnie od średnicy, np. 120 m przy średnicy DN32) zwijane są na szpuli, ma ona napęd hydrauliczny w obu kierunkach obrotu, jej pracę można kontrolować hamulcem pneumatycznym. Różne systemy nawijania węży wysokociśnieniowych i systemy węży ssących umożliwiają indywidualne dostosowanie pojazdu do zastosowania i klienta. Wysięgnik ze zwijaczem węża wysokociśnieniowego może być montowany za kabiną, choć obecnie częściej stosowane są wysięgniki kombinowane montowane z tyłu pojazdu. Oprócz zwijacza węża wysokociśnieniowego, na tym samym wysięgniku znajduje się również zwijacz węża ssącego. Taki system umożliwia łączenie i pozycjonowanie węży oraz eliminację szpuli węża wysokociśnieniowego przymocowanej z tyłu. Ważną zaletą wysięgników montowanych z tyłu pojazdu jest to, że dzięki kątowi obrotu ok. 180° i teleskopowemu wydłużeniu ramienia uzyskuje się ogromną powierzchnię roboczą nad przeszkodami. W niektórych pojazdach zwijacz węża ssącego jest umieszczony poziomo na kontenerze.
Czyszczenie kanalizacji ZIĘBUD - Hydrodynamiczne
Pojazdy z systemem odzysku wody (recyklingiem)
Ze względu na rosnące koszty i presję na wydajność, obecnie na rynku rosnącą popularnością cieszą się pojazdy ssąco-ciśnieniowe wyposażone również w instalacje uzdatniania wody. Powodem tego jest znacznie wyższa wydajność czyszczenia i oszczędność cennej wody pitnej. W przypadku pojazdów do czyszczenia kanalizacji z systemem odzyskiwania wody, woda z cysterny, która została użyta w celu oczyszczenia kanału, jest ponownie zasysana przez specjalny wąż ssący, transportowana do zbiornika osadu, uzdatniana w pojeździe i ponownie wykorzystywana. System uzdatniania wody pracujący w trybie ciągłym ma zazwyczaj kilka stopni oczyszczania. Oczyszczona w ten sposób woda jest doprowadzana ze zbiornika do pompy wysokociśnieniowej i ponownie kierowana do oczyszczanej kanalizacji przez wąż wysokociśnieniowy i dyszę. Umożliwia to ciągłą, a tym samym ekonomiczną pracę. Zastosowanie samochodów z recyklingiem wody zmniejsza również koszty przemieszczania się pojazdu, gdyż podczas czyszczenia zbiornik napełniany będzie osadem częściowo odwodnionym, a więc nie będzie konieczności zjazdu do punktu zlewnego w celu opróżnienia zbiornika. Mniejsza liczba kursów to mniejsze zużycie paliwa, emisja spalin i hałasu oraz redukcja kosztów wynikających ze zużycia wody. KOMBI MODEL 4 firmy Sinz to samochód do czyszczenia kanalizacji z recyklingiem wody, który pozwala na udrażnianie i czyszczenie kanalizacji o średnicy do 2000 mm i odsysanie osadów nawet z głębokości do 18 m; wyposażenie pozwala również na czyszczenie rur o niewielkiej średnicy, np. 100 mm. Produkowany przez firmę FFG Umwelttechnik samochód Elephant Multi ma cysternę o pojemności 11 tys. litrów.
Przykłady nowoczesnych rozwiązań
- Firma GAMON TRUCKS oferuje samochód GAMRECYCLING do czyszczenia kanalizacji z funkcją recyklingu.
- Firma Remo z Krakowa dostarcza m.in. pojazdy firmy Jurop. Model pokazany na zdjęciu ma system odzysku wody, zbiorniki o łącznej objętości 14 tys. l z przegrodą stałą oraz kasetowy system zasysania wraz z wysięgnikiem teleskopowym.
- Produkowany przez firmę Müller Umwelttechnik kombinowany pojazd ssąco-płuczący Canalmaster z innowacyjnym wysięgnikiem HELICOPTER 360-6 TANDEM o kącie obrotu 360° pozwala ułożyć wąż ssący i spłukujący razem i dotrzeć do trudno dostępnych miejsc - niezależnie od tego, czy wysięgnik jest obracany, wysuwany, podnoszony czy opuszczany - oba węże są zawsze automatycznie prowadzone razem.
Samochody WUKO to niezastąpione narzędzia wszędzie tam, gdzie niezbędne jest utrzymanie drożności sieci kanalizacyjnych, usuwanie osadów i nieczystości oraz dbanie o infrastrukturę sanitarną. Ich zakup to inwestycja w efektywność i bezpieczeństwo, która pozwala uniezależnić się od podwykonawców, ograniczyć koszty eksploatacyjne i podnieść jakość usług.
tags: #typy #samochodow #wuko