Uznawanie angielskich uprawnień na wózki widłowe w Polsce i polskich uprawnień za granicą

Kwestia ważności angielskich uprawnień na wózki widłowe w Polsce, a także polskich uprawnień za granicą, nurtuje wielu operatorów planujących podjęcie pracy poza krajem, w którym zdobyli kwalifikacje. Polska, jako członek Unii Europejskiej, stosuje przepisy dotyczące uznawania kwalifikacji zawodowych, jednak proces ten może być złożony. W niniejszym artykule wyjaśnimy, jak wygląda uznawanie zagranicznych uprawnień na wózki widłowe w Polsce, jakie kroki należy podjąć, oraz czy istnieją prostsze alternatywy, a także jak wygląda sytuacja z polskimi uprawnieniami UDT poza granicami kraju.

Uznawanie kwalifikacji zawodowych w Polsce

Polska, będąc członkiem Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej oraz państw Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), jest zobowiązana do przestrzegania dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 roku w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych. Celem tej dyrektywy jest ułatwienie mobilności zawodowej w obrębie tych państw. W polskim systemie prawnym dyrektywa ta została wdrożona ustawą z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

W kontekście uprawnień na wózki widłowe, kluczową rolę odgrywa Urząd Dozoru Technicznego (UDT). Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 29 grudnia 2016 r., UDT jest upoważniony do uznawania kwalifikacji w zawodach regulowanych, w tym dla operatorów wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia. Do zawodów regulowanych należą również: obsługujący dźwigi, obsługujący dźwignice, konserwatorzy dźwigów, konserwatorzy dźwignic, konserwatorzy wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia.

Jak uznać angielskie uprawnienia na wózki widłowe w Polsce?

Aby angielskie uprawnienia na wózki widłowe zostały uznane w Polsce, należy przejść oficjalną procedurę uznania kwalifikacji. Postępowanie w tej sprawie rozpoczyna się na wniosek zainteresowanej osoby złożony do Urzędu Dozoru Technicznego. Operator wózków widłowych i wózków wysokiego składowania jest w Polsce zawodem regulowanym, dlatego aby wykonywać ten zawód na podstawie kwalifikacji zdobytych w innym państwie, kwalifikacje te powinny być oficjalnie uznane.

Kroki do uznania kwalifikacji:

1. Złożenie wniosku: Wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie uznania kwalifikacji należy złożyć do UDT. Wzór wniosku jest dostępny na stronie internetowej UDT w zakładce „Uznawanie kwalifikacji nabytych w państwach UE”. Wniosek musi być sporządzony w języku polskim.
2. Dołączenie wymaganych dokumentów: Należy przedstawić kserokopie dokumentów potwierdzających angielskie uprawnienia na wózki widłowe. Niezbędne jest również dołączenie oryginałów tłumaczeń przysięgłych tych dokumentów na język polski.
3. Załączenie kserokopii dokumentu tożsamości: Potrzebny będzie dowód osobisty lub paszport.
4. Dokument potwierdzający doświadczenie zawodowe (opcjonalnie): Jeżeli w Anglii zawód operatora wózków widłowych nie jest zawodem regulowanym, konieczne będzie dołączenie dokumentu potwierdzającego wykonywanie tego zawodu przez co najmniej rok w pełnym wymiarze czasu pracy w ciągu ostatnich 10 lat. Ten dokument również musi być przetłumaczony przez tłumacza przysięgłego.
5. Opłacenie postępowania: Opłata za uznanie kwalifikacji w 2024 roku wynosi 1484,70 zł, a od 1 lipca 2024 r. 1505,00 zł. Aktualne stawki znajdują się na stronie UDT. Opłatę należy wnieść na konto UDT (05 1130 1017 0020 1214 7720 0001), zaznaczając, że opłata dotyczy uznania kwalifikacji i podając imię i nazwisko osoby, której kwalifikacje mają podlegać uznaniu.

Wszystkie dokumenty należy złożyć w języku polskim. UDT dokładnie przeanalizuje dokumenty i podejmie decyzję o uznaniu kwalifikacji w terminie trzech miesięcy od dnia przedłożenia wszystkich wymaganych dokumentów. W szczególnych przypadkach termin ten może być przedłużony o jeden miesiąc.

Alternatywa: egzamin UDT w Polsce

Prostszym i często szybszym rozwiązaniem, zamiast przechodzenia skomplikowanej procedury uznania kwalifikacji, może być przystąpienie do egzaminu UDT w Polsce i uzyskanie polskich uprawnień na wózki widłowe.

Jak uzyskać polskie uprawnienia poprzez egzamin UDT:

1. Złożenie wniosku: Należy złożyć wniosek o sprawdzenie kwalifikacji osób obsługujących i konserwujących urządzenia techniczne w najbliższym oddziale UDT. Wzór wniosku jest dostępny na stronie UDT.
2. Przystąpienie do egzaminu: Egzamin UDT składa się z części teoretycznej i praktycznej. Tematyka egzaminacyjna jest dostępna na stronie internetowej UDT.
3. Uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu: Po zdaniu egzaminu otrzymuje się polskie zaświadczenie kwalifikacyjne operatora wózków widłowych.
4. Opłacenie egzaminu: Opłata za sprawdzenie kwalifikacji (egzamin UDT) od 9 lutego 2024 r. wynosi 268,33 zł, co jest znacznie niższą kwotą niż opłata za uznanie kwalifikacji.

Zdanie egzaminu UDT w Polsce jest zdecydowanie prostszą i tańszą drogą do uzyskania uprawnień na wózki widłowe, które będą w pełni honorowane w Polsce.

Egzamin UDT w języku angielskim

Dla pracowników nieposługujących się językiem polskim istnieje możliwość przystąpienia do egzaminu UDT z udziałem tłumacza przysięgłego. Podczas zgłaszania osób do egzaminu UDT, należy zgłosić również tłumacza przysięgłego, który będzie tłumaczył pytania z polskiego na angielski (lub inny język) zarówno podczas egzaminu teoretycznego, jak i praktycznego. Jest to jednak rozwiązanie kosztowne - minimalna stawka za godzinę pracy tłumacza przysięgłego wynosi około 300 zł. Urząd Dozoru Technicznego wymaga obecności wyłącznie tłumacza przysięgłego, wykluczając zwykłych tłumaczy, koordynatorów czy osoby biegle posługujące się językiem angielskim.

Przed przystąpieniem do egzaminu pracownik musi odbyć szkolenie przygotowujące, nawet jeśli ma duże doświadczenie w obsłudze wózków widłowych. Szkolenie to ma na celu przygotowanie pod kątem specyfiki egzaminu UDT. Niektóre ośrodki szkoleniowe oferują trenerów, którzy władają technicznym językiem angielskim i są w stanie efektywnie przygotować obcokrajowców do egzaminu.

Polskie uprawnienia UDT za granicą

W krajach Unii Europejskiej, Szwajcarii i państwach należących do Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) obowiązuje dyrektywa 2005/36/WE dotycząca uznawania kwalifikacji zawodowych. Teoretycznie oznacza to, że zdobyte w Polsce uprawnienia mogą być respektowane w innych krajach członkowskich.

Jednak w praktyce zdarza się, że polskie zaświadczenia kwalifikacyjne wydawane przez Urząd Dozoru Technicznego są ważne jedynie na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Poza granicami Polski obowiązują przepisy krajowe danego państwa. Mimo to, na terytorium Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej i EFTA, dyrektywa 2005/36/WE powinna ułatwiać uznawanie kwalifikacji.

Co warto wiedzieć o polskich uprawnieniach UDT za granicą:

• Dyrektywa 2005/36/WE: Ułatwia uznawanie kwalifikacji w krajach UE, Szwajcarii i EFTA. Polskie uprawnienia, po przeanalizowaniu przez zagranicznego pracodawcę, mogą zostać uznane. Ważne jest, by na takim zaświadczeniu opisany był, w danym języku, program ramowy szkolenia na wózki widłowe.
• Różnice w przepisach: Poszczególne kraje mogą mieć własne przepisy i wymagania dotyczące operatorów wózków widłowych.
• Tłumaczenia: Często wymagane jest tłumaczenie polskiego certyfikatu UDT na język urzędowy danego kraju przez tłumacza przysięgłego. Tłumaczenie powinno być dokładne i zawierać wszystkie istotne informacje, takie jak zakres uprawnień i data ważności certyfikatu.
• Dodatkowe szkolenia: Niektóre kraje mogą wymagać dodatkowych szkoleń BHP lub lokalnych szkoleń. Na przykład, wiele brytyjskich ośrodków szkoleniowych honoruje doświadczenie zawodowe z Polski i oferuje skrócone kursy dla osób z polskimi uprawnieniami, które kosztują około 100 funtów i pozwalają uzyskać angielską licencję.
• Punkty Kontaktowe: W każdym kraju UE działają Punkty Kontaktowe, które udzielają informacji na temat uznawania kwalifikacji. Warto skontaktować się z nimi przed wyjazdem, aby uzyskać szczegółowe informacje na temat przepisów i procedur obowiązujących w danym państwie.

Zawsze warto sprawdzić konkretne wymagania w kraju, w którym planuje się pracować. Najlepiej skontaktować się z Punktem Kontaktowym w danym kraju lub bezpośrednio z potencjalnym pracodawcą. W praktyce jednak, wielu niemieckich pracodawców uznaje polskie uprawnienia UDT, zwłaszcza jeśli kandydat ma doświadczenie i dostarczy tłumaczenie swojego zaświadczenia.

Ważność uprawnień UDT w Polsce

Od 1 czerwca 2019 roku uprawnienia UDT (legitymacje UDT) są przyznawane z określonym terminem ważności, zgodnie z postanowieniami Rozporządzenia Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 21 maja 2019 r. Warto zaznaczyć, że zniesiono wcześniej istniejące kategorie uprawnień (I WJO, II WJO, III WJO).

Obecnie wyróżniamy dwa typy uprawnień do wózków widłowych:

• Wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia, z wyłączeniem wózków z wysięgnikiem oraz wózków z osobą obsługującą podnoszoną wraz z ładunkiem: Uprawniają do operowania wózkami prowadzonymi unoszącymi/podnośnikowymi oraz wózkami jezdniowymi podnośnikowymi (w tym boczniaki, wysokiego składu itp.). Są to dawne uprawnienia II WJO (wózki ogólnego przeznaczenia). Ważne są przez 10 lat.
• Wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia z wysięgnikiem (zmienny wysięg) oraz wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia z osobą obsługującą podnoszoną wraz z ładunkiem: Uprawniają również do obsługi wszystkich pozostałych wózków jezdniowych podnośnikowych z mechanicznym napędem podnoszenia. Obejmują wózki jezdniowe ze zmiennym wysięgiem oraz wózki jezdniowe podnośnikowe z kabiną (z osobą podnoszoną wraz z ładunkiem). Są to dawne uprawnienia I WJO (wózki specjalizowane). Ważne są przez 5 lat.

Zaświadczenia kwalifikacyjne UDT są ważne w zależności od rodzaju urządzenia przez 5 lub 10 lat. Aby móc dalej obsługiwać urządzenie, należy złożyć bezpłatny wniosek o przedłużenie ważności na 3 miesiące przed końcem terminu, co spowoduje wydanie nowego zaświadczenia kwalifikacyjnego na kolejny czasookres.

Warto pamiętać, że zaświadczenie wydane na druku MEN, certyfikat czy zaświadczenie firmy szkoleniowej są jedynie potwierdzeniem przejścia kursu i nie stanowią samodzielnych uprawnień. Aby legalnie obsługiwać wózek widłowy, należy zdać egzamin przed komisją Urzędu Dozoru Technicznego i uzyskać zaświadczenie kwalifikacyjne UDT.

Szkolenie na operatora wózków widłowych

Szkolenie na operatora wózków widłowych to kompleksowy proces, który przygotowuje do bezpiecznej i efektywnej pracy z urządzeniami transportu bliskiego. Kursy te są zazwyczaj prowadzone przez akredytowane ośrodki szkoleniowe i kończą się egzaminem UDT.

Program szkolenia obejmuje:

Część teoretyczna:

• Budowa i rodzaje wózków jezdniowych podnośnikowych: Uczestnicy poznają różnorodność typów wózków, ich konstrukcję, mechanizmy podnoszące oraz systemy bezpieczeństwa.
• Wiadomości dotyczące przewożenia ładunków: Kluczowym aspektem jest zapoznanie z różnymi rodzajami ładunków oraz zasadami ich bezpiecznego transportu, w tym jak właściwie balansować ciężar i zabezpieczyć ładunek.
• Eksploatacja butli gazowych: Szkolenie obejmuje praktyczne aspekty wymiany butli LPG, przygotowania pojazdu do pracy, procedur obsługi paliw oraz monitorowania stanu technicznego butli.
• Dozór techniczny urządzeń: Uczestnicy dowiadują się o przepisach dotyczących dozoru technicznego, w tym o terminach dopuszczania do eksploatacji (co rok dla wózków z fotelem kierowcy, co dwa lata dla wózków prowadzonych).
• Obowiązki operatora: Przed rozpoczęciem pracy, w trakcie pracy i po jej zakończeniu - kursanci uczą się, jakie zadania należy wykonać, aby zapewnić sprawne funkcjonowanie wózka i minimalizować ryzyko awarii.
• Zasady bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP): Szkolenie szczegółowo informuje o obowiązujących przepisach BHP, co umożliwia przestrzeganie norm bezpieczeństwa w codziennej pracy i sytuacjach awaryjnych.

Część praktyczna:

Odbywa się na placu manewrowym i obejmuje:

• Jazda wózkiem widłowym: Uczestnicy uczą się podstawowych technik jazdy, manewrowania pojazdem, płynnego i bezpiecznego przemieszczania się.
• Przenoszenie ładunków: Praktyczne zajęcia obejmują techniki podnoszenia, przenoszenia i ustawiania ładunków.

Warunki uczestnictwa w szkoleniu zazwyczaj obejmują ukończone 18 lat, co najmniej wykształcenie podstawowe oraz stan zdrowia pozwalający na pracę na stanowisku operatora, potwierdzony stosownym zaświadczeniem lekarskim (w Polsce nie są wymagane psychotesty dla operatorów wózków widłowych, choć są wymagane dla kierowców ciężarówek). Kursy mogą być prowadzone w formie otwartej (dla wszystkich zainteresowanych) lub zamkniętej (dla grup zorganizowanych).

Definicja i podział wózków jezdniowych

Wózek jezdniowy napędzany to pojazd wolnobieżny, którego konstrukcja ogranicza prędkość jazdy do 25 km/h, a udźwig do 12500 kg (dla wózków podnośnikowych i unoszących) oraz nośność do 5000 kg (dla wózków naładowanych). Są one jednymi z najczęściej stosowanych środków transportu wewnętrznego, wykorzystywanymi w zakładach produkcyjnych, rolnictwie, leśnictwie, magazynach, marketach, portach i usługach transportowych.

Ogólny podział wózków jezdniowych:

• Wózki naładowne: Służą wyłącznie do poziomego transportu ładunków na większe odległości.
• Wózki podnośnikowe: Służą do podnoszenia ładunków na znaczne wysokości (powyżej 50 cm) oraz do przemieszczania poziomego na nieduże odległości. To najbardziej zróżnicowana konstrukcyjnie grupa. Mogą być wyposażone w różny osprzęt, najczęściej widłowy, stąd potoczna nazwa "wózki widłowe".
• Wózki unoszące: Mogą podnosić widły maksymalnie do 30 cm nad ziemię.
• Wózki ciągnikowe: Wykorzystywane głównie do ciągnięcia przyczep, charakteryzują się małymi wymiarami, zwrotnością i dużą siłą uciągu.
• Wózki specjalne: Ich konstrukcja jest dostosowana do nietypowych zastosowań i indywidualnych warunków użytkowania.

Wózki jezdniowe mogą mieć napęd elektryczny (z baterii lub sieci), spalinowy (benzynowy lub diesla) lub inny. Istotny jest również podział ze względu na rodzaj kierowania:

• Wózki prowadzone: Kierowca idzie przed wózkiem lub za nim.
• Wózki podestowe: Kierowca stoi na podeście umieszczonym na wózku.
• Wózki z fotelem dla kierowcy: Kierowca siedzi na fotelu.
• Wózki zdalnie sterowane: Sterowanie odbywa się pośrednio przez operatora poza obszarem pracy wózka.

Mimo dużej różnorodności konstrukcyjnej, budowa i zasada działania podstawowych układów i elementów wózków jezdniowych napędzanych (zarówno elektrycznych, jak i spalinowych) jest podobna.

tags: #udt #wozek #widlowy #uprawnienia #angielskie