W obiektach logistycznych każdego dnia pracuje wiele rodzajów wózków widłowych, które przenoszą ciężkie ładunki i umieszczają je na wysokościach niedostępnych dla człowieka. Wybór odpowiedniego typu wózka do konkretnego środowiska pracy może być wyzwaniem. Warto poświęcić czas na analizę i dokładne dopasowanie poszczególnych urządzeń do swoich potrzeb.
Klasyfikację wózków widłowych należy rozpocząć od ich napędu, który stanowi kluczowy czynnik różnicujący. Podział wózków widłowych według konstrukcji odnosi się do unikalnych cech, dzięki którym dany typ może realizować określone zadania wydajnie i bezpiecznie.
Rodzaje wózków widłowych
Wózki z przeciwwagą
Czołowy typ wózka napędzanego, powszechnie występujący, wyposażony jest w parę wideł z przodu i przeciwwagę z tyłu maszyny dla zachowania równowagi. Występują we wszystkich trzech opisanych powyżej wariantach napędu. Udźwig wózków z przeciwwagą może sięgać kilkudziesięciu ton. Doskonale sprawdzają się podczas załadunku i rozładunku, a także w pracach transportowych. Dostępne są w wersjach czterokołowych i trzykołowych.
Wózki paletowe
W wersji elektrycznej, stanowią podstawowy element wyposażenia nowoczesnych obiektów logistycznych, służąc do wszelkiego typu prac transportowych.
Układarki
Układarki, czyli wózki paletowe z masztem, w odróżnieniu od wózków paletowych, pozwalają na bezpieczne składowanie ciężkich towarów na wysokości. Ten rodzaj doskonale sprawdza się w mniejszych obiektach o umiarkowanym przepływie ładunków. Niektóre modele posiadają podest dla operatora, co umożliwia pokonywanie większych odległości.
Wózki do kompletacji
Jak sama nazwa wskazuje, ten rodzaj wózków jest przeznaczony do kompletowania zamówień w magazynie, wspierając prace związane z przygotowaniem towarów do wysyłki. W wersji z podnoszonym przedziałem operatora, umożliwiają ręczny dostęp do towarów przechowywanych na znacznej wysokości - nawet kilkunastu metrów.
Wózki wielokierunkowe
Umożliwiają przemieszczanie długich i nieporęcznych ładunków. Praca w magazynie wysokiego składowania wymaga specjalistycznego sprzętu, który zagwarantuje wydajność i bezpieczeństwo procesu.
Reach Truck
Jest to rodzaj wózka wysokiego składowania, który dzięki przesunięciu przeciwwagi pod przedział operatora, posiada zwartą budowę przekładającą się na możliwość pracy w wąskich korytarzach roboczych. Nie nadają się do pracy na zewnątrz ze względu na minimalny prześwit pod podwoziem. Z racji na pozycję operatora w stosunku do kierunku jazdy, często są nazywane wózkami widłowymi bocznymi.
Systemowe VNA (Very Narrow Aisle)
Występują w dwóch rodzajach: man-up lub man-down. Zaprojektowane z myślą o specyficznych wymaganiach magazynów o bardzo wąskich korytarzach - nawet poniżej 1,7 metra. Ponieważ korytarze VNA są nieznacznie tylko szersze niż sam wózek, wymagany jest system prowadzenia, aby maszyna poruszała się idealnie po linii prostej.
Wózki przegubowe
Są to wszechstronne maszyny, które łączą w jednym urządzeniu zalety kilku rodzajów wózków widłowych. Pracują w wąskich korytarzach - zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz. Mogą podnosić palety na wysokość kilkunastu metrów oraz wspierać operacje związane z załadunkiem i rozładunkiem.
Wózki systemowe - innowacja w magazynowaniu
W kontekście nowoczesnej logistyki i rosnących wymagań dotyczących efektywności przestrzeni magazynowej, wózki systemowe (VNA - Very Narrow Aisle) stanowią kluczowe rozwiązanie. Pozwalają one na manipulację paletami w wąskich korytarzach, które są niewiele szersze od samych maszyn, jednocześnie umożliwiając podnoszenie towarów na znaczną wysokość i zapewniając wysoki udźwig.
Charakterystyka wózków systemowych
Wózek widłowy systemowy to pojazd transportu bliskiego przeznaczony do transportowania ładunków, którego praca jest częściowo lub całkowicie zautomatyzowana. Napędzane energią elektryczną, wyposażone są w system nawigacji, co sprawia, że doskonale sprawdzają się w magazynach wysokiego składowania oraz przy zastosowaniu wyjątkowo wąskich korytarzy roboczych.
Dlaczego wózki systemowe?
Ciągły rozwój branży magazynowo-logistycznej stawia nowe wyzwania, wymagając od firm maksymalizacji możliwości magazynowych przy jednoczesnym utrzymaniu stałej powierzchni infrastruktury. Nowoczesna logistyka wymaga ciągłej modernizacji technologii. W zamkniętych pomieszczeniach, takich jak fabryki, magazyny czy zakłady produkcyjne, wózki systemowe sprawdzają się doskonale. Holenderski rynek pracy, stawiający na innowacje, postrzega wózki systemowe jako odpowiedź na stale zmieniające się trendy w tej branży.
Czy wózki systemowe to rozwiązanie dla każdej firmy?
Decydując się na takie rozwiązanie, należy pamiętać, że urządzenia te zostały zaprojektowane do pracy na wysokiej jakości posadzkach i wymagają odpowiedniej przestrzeni do zawracania i skręcania (tzw. korytarz transferowy o szerokości 4,5-5 metrów). Zabiegi te mają na celu umożliwienie prowadzenia indukcyjnego lub szynowo-rolkowego.
Typy wózków systemowych i ich zadania
Order Picker Truck (VNA)
Wózki systemowe do kompletacji, zwane również wózkami VNA, są przeznaczone do obustronnego pobierania palet. Ten wielozadaniowy pojazd idealnie sprawdza się przy sprawnym kompletowaniu zamówień, przy jednoczesnym bezpiecznym i stabilnym operowaniu maszyną. Przy udźwigu 1200 do 1500 kg i możliwości składowania i pobierania ładunku z wysokości 17,5 metra, pojazd zachowuje relatywnie szybką prędkość poruszania się, nawet do 12 km/h.
Combitruck (wózki trójstronne)
Wózki systemowe trójstronne, inaczej „Combitruck”. Wózki systemowe możemy podzielić na dwustronne i trójstronne. Obrót wideł wokół własnej osi to duże udogodnienie, ta funkcja umożliwia korzystanie z każdej strony korytarza - z boku, z przodu, a także z samej podłogi, na której znajduje się „Combitruck”. Dwustronne wózki, choć ich funkcjonalność jest bardziej ograniczona, są w stanie pracować w dużo węższych korytarzach między 1500 a 1800 mm. Zasięg tych wózków to załadunek na wysokość powyżej 14 metrów.
Man-Up i Man-Down
Wyróżniamy jeszcze jeden podział wózków na Man-Up i Man-Down. Pierwsze rozwiązanie charakteryzuje się tym, że widły podnoszą się razem z kabiną operatora na określoną wysokość. Jest to idealne rozwiązanie zarówno do kompletowania zamówień, jak i składowania i podejmowania palet. Obsługa wózka Man-Down jest podobna, lecz jego funkcjonalność jest ograniczona do poziomu podłogi.
Kiedy wózki widłowe systemowe mogą okazać się „strzałem w dziesiątkę”?
Zwiększenie powierzchni magazynowej
W nowoczesnej intralogistyce liczy się każdy centymetr kwadratowy powierzchni składowania. Im większa pojemność magazynu, tym wyższa jego rentowność. Jeśli zatem chcesz efektywniej wykorzystać dostępną powierzchnię, wózki systemowe mogą być najlepszym wyborem. Dzięki nim można zastosować wąskie korytarze robocze, a w efekcie - zwiększyć liczbę regałów. Wykorzystanie wózków systemowych może przełożyć się nawet na 30% więcej powierzchni magazynowej!
Stworzenie magazynu wysokiego składowania
Magazyny wysokiego składowania powoli stają się standardem. Jednak ich obsługa przy pomocy standardowych wózków wymaga dużych umiejętności operatorów, a umieszczenie palet na najwyższych poziomach bywa czasochłonne. Wózki systemowe rozwiązują te problemy, ponieważ ich praca jest częściowo lub całkowicie zaprogramowana, tak aby transport towarów nawet na sam szczyt odbywał się płynnie, bezpiecznie i przy minimalnej ingerencji operatora.
Automatyzacja magazynu
Wózki systemowe można podzielić na dwie kategorie - na urządzenia obsługiwane przez operatora (w systemach Man Down i Man Up) oraz te niewymagające sterowania przez pracownika. Systemowe wózki widłowe mogą być sposobem na częściowe lub całkowite zautomatyzowanie magazynu, wpisując się w koncepcję logistyki 4.0.
Automatyzacja magazynu pozwala również na optymalizację kosztów magazynowania, między innymi dzięki oszczędnościom energetycznym uzyskiwanym np. dzięki odzyskowi energii w trakcie hamowania silnika oraz opuszczania wideł wózka systemowego. Daje też szansę na rozsądniejsze wykorzystanie potencjału pracowników, odciążając ich od żmudnych i monotonnych zadań.
Magazyn przyszłości – technologia OPM firmy WITRON w zakładzie Meijer w Wisconsin
Zakup czy wynajem wózków systemowych?
Decyzja o zakupie lub wynajmie długoterminowym wózków systemowych zależy od indywidualnych potrzeb firmy. Oba rozwiązania mają swoje zalety.
Zalety zakupu wózków systemowych:
- Możliwość 100% dopasowania do specyfiki procesów logistycznych - możliwość produkcji według indywidualnego projektu.
- Pełna kontrola nad sprzętem, w tym możliwość jego sprzedaży w dogodnym momencie.
- Często niższe koszty całkowite inwestycji.
Wady zakupu wózków systemowych:
- „Mrożenie” dużych środków finansowych lub konieczność zaciągnięcia kredytu inwestycyjnego.
- Konieczność poradzenia sobie ze spadkiem wartości pojazdów.
Zalety wynajmu wózków systemowych:
- Rozłożenie kosztów eksploatacji, eliminujące potrzebę dużej jednorazowej inwestycji.
- Przewidywalne i stałe comiesięczne koszty.
- Brak obowiązków związanych z konserwacją sprzętu, pilnowaniem terminów zezwoleń czy przeglądów technicznych.
- Szybkie wsparcie techniczne w razie awarii, w tym dostarczenie sprzętu zastępczego.
- Możliwość wymiany sprzętu na nowszy po upływie kilku lat przy utrzymaniu zbliżonego poziomu miesięcznych wydatków.
Wady wynajmu wózków systemowych:
- Nieco mniejsze możliwości personalizacji sprzętu.
- Brak możliwości sprzedaży wózków.
Nie ma jednej uniwersalnej odpowiedzi. Warto skonsultować swoją decyzję z ekspertami, aby dobrać sprzęt o odpowiednich parametrach oraz dogodną formę finansowania.
Podsumowanie
Wózki systemowe to sprzęty bardzo przydatne podczas prac magazynowych. Usprawniają manipulację towarami, szczególnie tam, gdzie występują wąskie korytarze robocze. Pozwalają na manipulację paletami w wąskich korytarzach, umożliwiają podnoszenie towarów na dużą wysokość i zapewniają spory udźwig. Dzięki nim można wzmocnić efektywność transportu wewnętrznego, optymalnie zagospodarować przestrzeń magazynową i zwiększyć ilość składowanych ładunków. Należy jednak pamiętać o wymaganiach dotyczących posadzki i korytarza transferowego.