Zakłady Urządzeń Okrętowych „Bomet” stanowiły przez dekady fundament gospodarczy i społeczny Barlinka. Historia tego przedsiębiorstwa to proces przekształceń od niewielkiego zakładu do rangi kluczowego ośrodka przemysłowego w regionie, a następnie trudna droga przez transformację ustrojową aż do zakończenia działalności.
Rozwój techniczny i zawodowy w latach 50. i 60.
Kluczowy etap rozwoju zakładu rozpoczął się w 1958 roku, kiedy dyrektor Bronisław Bagiński podjął decyzję o profesjonalizacji kadry pracowniczej. Zorganizowano pierwszy kurs czeladniczy, a w 1960 roku do pracy zgłosili się pierwsi absolwenci Zasadniczej Szkoły Metalowej w Barlinku. W 1964 roku, z inicjatywy samych pracowników, utworzono dzienne Technikum Mechaniczne, finansowane dobrowolnie przez rodziców oraz zakład.
Wzrost kompetencji załogi szedł w parze z modernizacją techniczną:
- W 1961 roku oddano do użytku nową halę wind.
- Przestarzałe wózki ręczne i taczki zastąpiono nowoczesnymi wózkami elektrycznymi i spalinowymi.
- W 1964 roku zmodernizowano odlewnię, wymieniając stare żeliwiaki na nowoczesne urządzenia z gorącym podmuchem.
- Zainstalowano suwnicę lejniczą oraz komory elektrycznych suszarek do rdzeni.
Rozbudowa infrastruktury i rola miastotwórcza
W styczniu 1970 roku minister przemysłu ciężkiego oficjalnie nadał zakładom nazwę „Bomet”. W tym okresie firma pełniła rolę czynnika miastotwórczego. Aby sprostać potrzebom mieszkaniowym pracowników, zakład współfinansował budowę budynków przy ulicach Szpitalnej, Strzeleckiej, Jeziornej oraz Koziej, udzielając również niskooprocentowanych pożyczek. W 1968 roku uruchomiono własny transport pracowniczy, a w 1970 roku wybudowano bar i kiosk „Ruchu”.
Działalność sportowa i kulturalna
„Bomet” był głównym mecenasem życia kulturalnego i sportowego Barlinka:
- W 1958 roku zakład przejął klub „Pogoń” Barlinek (późniejszy „Stoczniowiec”).
- W latach 1961-1963 załoga w ramach czynu społecznego wybudowała Ośrodek Sportów Wodnych.
- W 1976 roku oddano do użytku salę widowiskową, w której działał Zakładowy Dom Kultury „Panorama”, prowadzący m.in. grupy teatralne, koła plastyczne i brydżowe.
Ekspansja i transformacja ustrojowa
W latach 60. i 70. „Bomet” sukcesywnie rozszerzał produkcję, przejmując obiekty w Godkowie i Więcławiu oraz budując nowy zakład przy ul. Okrętowej. Jednak wraz z nadejściem transformacji ustrojowej w Polsce, przedsiębiorstwo stanęło przed wyzwaniami rynkowymi. Utrata kontrahentów ze Wschodu oraz spadek zamówień krajowych wymusiły zamknięcie oddziałów zamiejscowych oraz wyprzedaż majątku socjalnego.
W 1994 roku „Bomet” przekształcono w Spółkę Skarbu Państwa, a w 1996 roku wyodrębniono dwie samodzielne spółki: „Bomet - Transdrew” oraz „Bomet - Odlewnia Sp. z o.o.”. Podczas gdy odlewnia, przejęta później przez inwestora z Hamburga, kontynuowała specjalistyczną produkcję, zakład przy ul. Okrętowej zmagał się z upadkiem.
Ostatnie lata i dziedzictwo
Mimo prób ratowania zakładu przez spółkę Caparo, a później LFE Poland Sp. z o.o., „Bomet” nie uniknął upadłości. W lutym 2019 roku syndyk masy upadłościowej wystawił na sprzedaż cały teren zakładu przy ul. Okrętowej. Obiekt został ostatecznie sprzedany w listopadzie 2019 roku, a nabywca nie kontynuował dotychczasowej działalności produkcyjnej.
Pamięć o zakładzie przetrwała m.in. dzięki przekazaniu do Muzeum Regionalnego w Barlinku sztandarów „Solidarności” oraz samych Zakładów Urządzeń Okrętowych „Bomet”, które stanowią dzisiaj świadectwo historii przemysłowej miasta.
tags: #zaklady #urzadzen #okretowych #bomet