Agregaty Ścierniskowe: Kompleksowy Przewodnik po Wyborze i Zastosowaniu

Współczesne rolnictwo wymaga efektywnych rozwiązań w zakresie uprawy gleby, szczególnie po zbiorach. Po żniwach, gdy pole pokryte jest resztkami roślin, niezbędne jest zerwanie wierzchniej warstwy gleby i wymieszanie resztek pożniwnych, czyli wykonanie podorywki. Zastosowanie odpowiedniego sprzętu pozwala wykonać tę pracę w szybki i dokładny sposób, bez przestojów. Agregat ścierniskowy lub kultywator ścierniskowy to podstawowe narzędzia płytkiej uprawy ziemi, polegającej między innymi na niszczeniu samosiewów, przyspieszeniu rozkładania resztek pożniwnych oraz przygotowaniu pola pod następne zabiegi agrotechniczne, w tym siew.

Agregaty ścierniskowe są przeznaczone do uprawy i doprawiania roli wszystkich typów gleb. Spełniają swoją rolę zarówno przy podstawowej uprawie gleby, jak i uprawach przedsiewnych. Dzięki prostej i trwałej budowie, a także zastosowaniu wysokogatunkowej stali, charakteryzują się dużą wytrzymałością. Dają w gospodarstwie istotne korzyści w porównaniu do alternatywnych metod pracy, charakteryzując się:

  • Dużą wydajnością
  • Oszczędnością paliwa
  • Wysoką jakością pracy
  • Wyrównanym polem
Ogólne zdjęcie agregatu ścierniskowego podczas pracy na polu

Jak wybrać agregat ścierniskowy?

Zanim wybierzesz agregat ścierniskowy, należy wziąć pod uwagę kilka kluczowych czynników, które wpłyną na specyfikację maszyny i jej efektywność w konkretnym gospodarstwie. Są to m.in. rodzaj planowanych prac polowych, wielkość ciągników dostępnych w parku maszynowym, rodzaj gleb oraz indywidualne potrzeby gospodarstwa.

Szerokość robocza

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na szerokość roboczą urządzenia. Może ona wynosić od 1.5 m w przypadku małych kultywatorów uprawowo-ścierniskowych, do nawet 7.5 m dla bron mulczowych, co ma bezpośredni wpływ na szybkość wykonywania prac polowych. Dostępne szerokości robocze agregatów ścierniskowych obejmują zakres od 2,1 m do 4,0 m, a nawet do 7,5 m dla bron mulczowych.

Głębokość pracy i elementy robocze

Istotnym parametrem jest głębokość pracy, która powinna być dostosowana do rodzaju gleby oraz celów uprawy, wynosząca od kilku do kilkunastu, a nawet do 30-40 centymetrów w przypadku głęboszy. Wiąże się to bezpośrednio z wyborem rodzaju elementów roboczych wykorzystanych w danym agregacie ścierniskowym. Ważną zasadą jest wybieranie takich elementów, które zapewniają wysoką wydajność pracy i umożliwiają ochronę przed uszkodzeniami, nawet podczas pracy na trudnych, kamienistych glebach. Przykładowo, brona mulczowa ma długie i grube na 16 mm palce, pozwalające na ultra płytką uprawę ścierniskową (dostępne są również modele z talerzami tnącymi).

Systemy zabezpieczeń

Do gleb lekkich i niezakamienionych zalecane jest stosowanie agregatu z kołkowym zabezpieczeniem podcinaczy. Do gleb zakamienionych proponujemy zabezpieczenie sprężynowe. Systemy zabezpieczeń chronią maszynę przed uszkodzeniami, zwłaszcza w przypadku pracy na polach z dużą ilością kamieni.

Budowa i elementy robocze agregatu ścierniskowego

Niemal każdy agregat ścierniskowy składa się z kilku podstawowych elementów, wpływających na efektywność urządzenia przy pracach polowych:

  • Grządziel robocza z dłutem i elementem podcinającym lub sprężyna z gęsiostopą, a w przypadku bron mulczowych palec o grubości 16 mm.
  • Zabezpieczenie - kołkowe lub sprężynowe (w postaci łap lub palców), chroniące maszynę przed uszkodzeniami, zwłaszcza w przypadku pracy na polach z dużą ilością kamieni.
  • W przypadku klasycznych agregatów ścierniskowych przy płytkiej uprawie, rząd talerzy skutecznie zagarnia ziemię wraz z resztkami pożniwnymi lecącą za grządzielami, zasypując redliny wykonane przez łapy, skutecznie wyrównując pole i przygotowując glebę pod kolejne uprawy.
  • Wał doprawiający - dostępny w niemal pełnej gamie szerokości i średnic. Odpowiedzialny jest za równomierne rozłożenie resztek pożniwnych na całej szerokości roboczej, zagęszczenie i wyrównanie gleby (nie występuje w przypadku bron mulczowych). Wałem reguluje się głębokość pracy agregatu.
Schemat budowy agregatu ścierniskowego z elementami roboczymi

Rodzaje wałów doprawiających

Wał tylni jest ułożyskowany i ma średnicę 500 mm. Zadaniem wału jest ugniecenie, wyrównanie warstwy gleby i rozdrobnienie grudek ziemi. Możliwość wyboru odpowiedniego wału doprawiającego jest kluczowa dla uzyskania optymalnych efektów uprawy. Poniżej przedstawiono popularne typy wałów:

Wał daszkowy V-RING

Wał daszkowy V-RING o średnicy Ø 500 mm lub Ø 600 mm, może być wyposażony w skrobaki i/lub zabieraki. Jego zastosowanie jest zalecane na gleby o tendencji do brylenia. Budowa pierścieniowa wału pasowo ugniata glebę, co wpływa na lepsze podsiąkanie gleby.

Wał ceownikowy C-RING

Wał C-RING o średnicy Ø 500 mm lub Ø 600 mm, zbudowany jest z profili w kształcie litery C. Dzięki budowie ceownikowej, profile wypełniają się podczas pracy z glebą, co chroni pierścienie i wpływa na wydłużenie ich żywotności.

Wał teownikowy T-RING

Wał T-RING o średnicy Ø 600 mm posiada podobne właściwości jak wał daszkowy, przy czym zbudowany jest z sekcji pierścieni teownikowych - w kształcie litery T. Zagęszcza ziemię pasami i znakomicie spisuje się na ziemiach zbrylonych dzięki agresywnemu profilowi.

Wał tandem ceownikowy C-RING

W wersji tandem ceownikowy C-RING (Ø 500 mm, Ø 600 mm), pierścienie wałów zazębiają się i dają jeszcze lepszy efekt kruszenia gleby. Budowa ceownikowa sprawia, że profile wypełniają się glebą, chroniąc pierścienie i wydłużając ich żywotność.

Wał strunowo-rurowy tandem

Wał strunowo-rurowy tandem o średnicy Ø 400 mm zapewnia bardzo dobre rozdrobnienie ziemi podciętej przez talerze. Dodatkowo przecina resztki pożniwne wałem strunowym i dogniata ziemię wałem rurowym.

Wał strunowy

Wał strunowy o średnicy Ø 450 mm składa się z poprzecznie zestawionych sekcji płaskowników o gładkiej lub ząbkowanej krawędzi. Jest to lekki i uniwersalny wał, służący do kruszenia i wyrównania wierzchniej warstwy gleby.

Wał rurowy

Wał rurowy o średnicy Ø 450 mm lub Ø 500 mm najlepiej spisuje się do uprawy gleby lekkiej i niezakamienionej w warunkach suchych, zapewniając stabilne prowadzenie agregatu na wskazanej głębokości roboczej.

Wał sprężynowy / FLEX

Wał sprężynowy / FLEX o średnicy Ø 450 mm lub Ø 550 mm bardzo dobrze wyrównuje pole i rozbija grudy glebowe. Dzięki sprężystej budowie wału zapobiega oklejaniu się ziemią. Służy do zagęszczania gleby, a także rozluźnienia warstwy powierzchniowej.

Wał dyskowy

Wał dyskowy o średnicy Ø 600 mm bardzo dobrze kruszy duże bryły glebowe, a dzięki dużej masie wciska kamienie w glebę. Dobrze sprawdza się na ciężkich i zakamienionych glebach, uprawiając ziemię do większej głębokości.

Wał Packera

Wał Packera o średnicy Ø 500 mm równomiernie zagęszcza górną warstwę gleby na całej szerokości uprawianego pasa. Skrobaki zapobiegają oblepianiu wału w trudnych i mokrych warunkach.

Wał tandem kolczasty

Podwójny wał kolczasty o średnicy Ø 500 mm dogłębnie rozdrabnia glebę oraz miesza resztki pożniwne. Pozostawia mniej wgniecioną glebę i otwartą powierzchnię.

Infografika porównująca różne typy wałów doprawiających

Przykładowe modele agregatów ścierniskowych

Agregat ścierniskowy SherpA GS

Jednym z popularnych głęboszy jest model SherpA GS. Maszyna ta, dzięki połączeniu z innymi maszynami, pozwala na szybsze wykonanie prac polowych. Haki zaczepu kategorii 2 bądź 3 oraz szeroki wybór redlic sprawiają, że można skonfigurować ją według własnych potrzeb i uwarunkowań gleby. Specyfikacja obejmuje zęby typu D-Flex, T-Rano lub Sumo, maksymalną głębokość roboczą 30 cm, rozstaw zębów 62 cm, możliwość połączenia z inną maszyną, sprężynowe zabezpieczenie przeciw kamieniom oraz prześwit pod ramą 86 cm. Dodatkowe wyposażenie to wzmacniana redlica do głębokości uprawy 40 mm oraz hydropak z hakami zaczepu kat. 3.

Zdjęcie agregatu ścierniskowego SherpA GS

Agregat ścierniskowy T XL

Agregat ścierniskowy T XL przeznaczony jest do uprawy i doprawiania roli wszystkich typów gleb. Jego podstawowym zadaniem jest wykonywanie podorywek pól po zbiorach płodów rolnych. T XL jest zaprojektowany do pracy na różnych rodzajach gleby i przy różnym rodzaju resztek organicznych - zarówno do klasycznej podorywki po żniwach, jak i jako część procesu przedsiewnego przy mieszaniu resztek i wyrównywaniu pola. Dzięki możliwości wyboru szerokości roboczej, rodzaju zabezpieczeń redlic, typów wałów doprawiających oraz opcji dodatkowych (np. podwójny rząd talerzy, siewnik poplonów), T XL może być skonfigurowany pod konkretne warunki gleby i potrzeby operacyjne. Zakres mocy wymaganej już od 70 KM w wersji najmniejszej czyni T XL maszyną dostępną również dla gospodarstw z mniejszym ciągnikiem. Jednocześnie wersje większe radzą sobie z większymi areałami.

Specyfikacja i wyposażenie T XL

Dostępne szerokości robocze obejmują 2,1 m, 2,5 m, 3,0 m, 3,5 m oraz 4,0 m.

Model Szerokość [m] Waga [kg] Liczba talerzy [szt.] Liczba zębów [szt.] Zapotrzebowanie mocy [KM]
T XL 2.1 2.1 1200/1300 10 5 70-90
T XL 2.5 2.5 1400/1550 12 6 90-110
T XL 3.0 3.0 1600/1800 14 7 110-140
T XL 3.5 3.5 1800/2000 16 8 140-160
T XL 4.0 4.0 2100/2400 18 9 160-200

Waga orientacyjna waha się od ~1200 kg (dla 2.1 m) do ~2400 kg (dla 4.0 m), w zależności od wersji i wyposażenia.

  • Typy zabezpieczeń elementów roboczych: zabezpieczenie kołkowe (TK XL) oraz sprężynowo-ściskowe (TSP XL), z możliwością adaptacji do warunków i przeszkód w glebie.
  • Standardowe wyposażenie: wał doprawiający (9-rurowy, 12-rurowy lub 15-płaskownikowy Ø 500 mm), hydrauliczna regulacja głębokości pracy, redlice w systemie „Smaragd”.
  • Możliwość doposażenia: różne typy wałów (pierścieniowy, packer, daszkowy Ø 600 mm, rurowy Ø 600 mm, gumowy Ø 500 mm), dodatkowy rząd talerzy („podwójny talerz” w systemie „T” - TKT XL/TSPT XL), opcja siewnika poplonów, oświetlenie LED.

Agregat ścierniskowy Agro-Tom T

Agregat ścierniskowy Agro-Tom T (modele 2.2/2.6/3.0/3.5/4.0) przeznaczony jest do wykonania podorywek lub innych upraw na polu do głębokości 15 cm. Bardzo dobrze sprawdza się przy zrywaniu ścierniska zbożowego, kukurydzianego lub innych roślin, dobrze miesza nawozy mineralne i ogranicza takie zjawiska jak poplony. Może być używany do uprawy przedsiewnej oraz innych typów upraw.

Specyfikacja i wyposażenie Agro-Tom T

Szerokość [m] Waga [kg] Zapotrzebowanie mocy [KM] Liczba zębów Ilość talerzy
2.2 820/850/970 70-90 5 6
2.6 900/940/1080 90-110 6 7
3.0 990/1000/1200 110-140 7 8
3.5 1130/1210/1370 140-170 8 9
4.0 1330/1420/1600 170-200 9 10

Uwaga: Podane wagi maszyn są orientacyjne i ulegają zmianie w zależności od wyboru wyposażenia.

  • Typy zabezpieczeń: TK - zabezpieczenie kołkowe, TS - zabezpieczenie spiralne, TSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe.
  • Wały w standardzie na piastach bezobsługowych: rurowy, płaskownikowy, pierścieniowy, daszkowy.
  • Wyposażenie dodatkowe: oświetlenie, siewnik poplonów, redlica sercowa w systemie Smaragd.
Zdjęcie agregatu ścierniskowego Agro-Tom T w polu

Zastosowanie agregatów ścierniskowych w rolnictwie

Agregaty ścierniskowe są wszechstronnymi maszynami rolniczymi, wykorzystywanymi do wykonywania upraw na wszystkich typach gleb i pól. Ich podstawowym zadaniem jest wykonywanie podorywek po zbiorach płodów rolnych, do niszczenia poplonów czy resztek organicznych po uprawie warzyw. Znakomicie sprawdzają się przy likwidacji gniazd omacnicy na polach kukurydzy, co jest skutecznym sposobem na ochronę roślin przed tymi szkodnikami.

Umożliwiają skuteczne niszczenie i mieszanie resztek roślinnych, chwastów oraz przygotowanie gleby pod kolejne zabiegi agrotechniczne. Wybrane modele mają również bezpośrednie zastosowanie przy uprawie przed siewem. Maszyny te uprawiają ścierniska zarówno po zbożach i rzepaku, jak i innych rodzajach upraw roślinnych, np. grochu.

Brona talerzowa czy kultywator: Która jest lepsza do stosowania po zbiorach?

Bezpieczeństwo, precyzja i efektywność uprawy

Agregaty ścierniskowe, kultywatory uprawowo-ścierniskowe oraz brony mulczowe zapewniają nie tylko wysoką efektywność, ale również bezpieczeństwo użytkowania. Wyposażone w odpowiednie systemy zabezpieczenia grządzieli i elementów roboczych, takie jak sprężynowe czy oparte na palcach roboczych, pozwalają na pracę w trybie „non-stop”. W prostszych wersjach, kołkowe zrywalne zabezpieczenie sprawdza się na niezakamienionych polach. Te maszyny rolnicze gwarantują precyzyjną pracę na każdym rodzaju gleby.

Agregaty ścierniskowe, w tym brony mulczowe, są odporne na uszkodzenia mechaniczne spowodowane występowaniem przeszkód na polu, co znacząco wydłuża ich okres użytkowania. Minimalnie ingerują w strukturę gleby, jednocześnie przygotowując ją do kolejnych zasiewów. Ponadto, odznaczają się umiarkowanymi kosztami eksploatacji nawet podczas intensywnych prac polowych, a koszty części zamiennych są niewysokie. Prosta budowa tych maszyn rolniczych sprawia, że nie są skomplikowane w użytkowaniu i rzadko ulegają awarii, nawet w przypadku podorywek i likwidacji ściernisk na ciężkich glebach, sprawdzając się również na glebach zróżnicowanych pod względem struktury.

Wyposażenie maszyny w odpowiedni wał doprawiający poprawia właściwości fizyczne gleby przed kolejnym przejazdem i zapewnia odpowiednie wyrównanie oraz zagęszczenie pola.

tags: #agregat #scierniskowy #atom