Współczesna technologia rolnicza wprowadza wiele innowacji mających na celu uproszczenie pracy na wielohektarowych gospodarstwach. Jedną z maszyn, która znacząco odmieniła życie wielu rolników nie potrafiących dobrze wymieszać gleby z resztkami roślin po żniwach, jest brona talerzowa.
Czym jest brona talerzowa i jak działa?
Brona talerzowa to maszyna uprawowa należąca do grupy agregatów biernych. Charakteryzuje się tym, że może pracować samodzielnie lub we współpracy z siewnikiem, tworząc specjalny agregat uprawowo-siewny.
Jest zbudowana z dwóch lub większej ilości osi wklęsłych tarcz, które wspierają się na prostym podwoziu. Tarcze przypominają swoim wyglądem talerze, stąd też nazwa maszyny. Cała konstrukcja uzębionych dysków osadzona jest na gumowych stabilizatorach i wałach ugniatających.
Brona talerzowa a pług - ewolucja w rolnictwie
Brony talerzowe w swoim działaniu zastępują starszą generację urządzeń do pracy na roli - pług. Pług to urządzenie rolnicze z reguły służące do użyźniania gleby. Wykonuje on wiodące czynności, które przygotowują teren pod uprawę, takie jak: zgniatanie, spulchnianie, przerzucanie i mieszanie gruntu. Narzędzie to jest na tyle ciężkie, że nie da się go samodzielnie przeprowadzić przez pole; musi być ciągnięte przez maszynę dwukołową, taką jak traktor czy ciągnik. Pług składa się z jednego lub kilku podłużnych korpusów odpowiedzialnych za odcinanie pasu roli od calizny, odkładanie i odwracanie. Pług należy do starego systemu maszyn rolniczych, a nowoczesna technologia oferuje alternatywy, takie jak brona talerzowa.
Brona talerzowa czy gruber? Analiza porównawcza
Wybór między broną talerzową a gruberem jest częstym dylematem w rolnictwie. Eksperci wskazują na różnice w ich budowie, sposobie pracy i efektywności. Od kilku lat na rynku maszyn obserwuje się silny trend dotyczący zakupów agregatu uprawowo-siewnego złożonego z brony talerzowej i siewnika z talerzową redlicą wysiewającą. Jak mówi Grzegorz Gruszczyński z firmy Gamatechnik, taki zestaw pozwala na wykonywanie siewu w glebie, na której nie wykonano orki i na której zalegają resztki pożniwne z poprzedniego sezonu.
Budowa i głębokość pracy
Według eksperta, gruber lepiej niż talerzówka zagłębia się w ziemię i charakteryzuje się mniej złożoną budową. Gruber ma prostszą konstrukcję niż brona talerzowa, co oznacza mniej łożysk i potencjalnie mniej awarii po kilku latach użytkowania. Niektórzy rolnicy używają go również jako agregatu uprawowego do głębszej uprawy, czego nie da się wykonać broną talerzową. Gruber podcina glebę na całej szerokości pracy. Z kolei brona talerzowa nie tylko podcina glebę, ale jeszcze ją odwraca, co prowadzi do lepszego przykrywania resztek.
Gruber natomiast podcina glebę i lekko podrzuca ją w górę, co skutkuje ograniczonym mieszaniem się resztek z glebą. „Talerzówka” ma jednak ograniczenia w pracy na większych głębokościach roboczych. Większość bron talerzowych ma ograniczenie do około 15 cm, choć niektóre brony z bardzo dużymi talerzami (610-660 mm) mogą pracować głębiej. Po pracy brona talerzowa pozostawia zdecydowanie równiejsze pole.
Teoretycznie obie maszyny można ustawić tak, aby pozostawiały po sobie równiejsze pole, jednak ze względu na brak należytej staranności w ustawieniu, mniej równe pole pozostaje po gruberze. Dzieje się tak, ponieważ w gruberze należy dość precyzyjnie ustawić głębokość pracy i rozstaw talerzy wyrównujących pole, które wyrównują glebę za zębami roboczymi.
Wpływ na chwasty
Wśród rolników pojawiają się opinie, że brona talerzowa ze względu na swoją budowę może „roznosić” po polu chwasty, w szczególności perz właściwy. Grzegorz Gruszczyński wyjaśnia, że perz rozmnaża się poprzez rozłogi, a dzieje się to tym szybciej i skuteczniej, im lepiej te rozłogi zostaną pocięte, gdyż z każdego kawałka odciętego rozłogu wyrasta nowa roślina. Zatem brona talerzowa w tym przypadku rzeczywiście przyczynia się do jego rozwoju. Ekspert dodaje jednak, że chwasty rozsiewają się tylko na polach, na których ktoś dopuścił do zachwaszczenia.
Efektywność i warunki glebowe
Według ekspertów, zarówno brona talerzowa, jak i gruber gwarantują dobre efekty przy stosowaniu siewników nabudowanych i wysiewaniu poplonów. Mimo sprzecznych opinii rolników na temat tego, która maszyna daje lepsze wschody, kluczowym czynnikiem wydaje się być wilgoć. Jeśli gleba jest wilgotna, to wschody są idealne po obu maszynach.
W kontekście pracy na ciężkiej ziemi, jeśli maszyny będą miały tę samą wagę, lepiej poradzi sobie brona talerzowa. Jednak gdyby gruber był odpowiednio ciężki, również nie byłoby problemu z jego zagłębianiem w glebę. Brona talerzowa, jeśli nie ma odpowiednio dużej wagi, na ciężkiej glebie nie wiele zdziała.
AGROLAND: Polski producent maszyn rolniczych
Firma AGROLAND z siedzibą w Skomlinie koło Wielunia to polski producent maszyn rolniczych, głównie uprawowych. Od momentu założenia w 2010 roku, AGROLAND dynamicznie się rozwija, zwiększając rok do roku zakres oferowanych produktów. W ofercie firmy znajdują się nie tylko maszyny rolnicze do uprawy płytkiej, głębokiej, pożniwnej oraz przedsiewnej, takie jak brony talerzowe, głębosze czy agregaty ścierniskowe, ale również kontenery na gnojowicę, zwijarki do węży, wały dogniatające, aplikatory doglebowe do gnojowicy, wały uprawowe na przedni TUZ, mulczery bierne (tzw. wały nożowe) oraz maszyny do uprawy winorośli.
AGROLAND przez lata wypracował sobie silną pozycję na rynku międzynarodowym. Maszyny rolnicze tej firmy pracują na polach m.in. Francji, Danii czy Niemiec. Produkty AGROLAND cechują się bardzo dobrą wytrzymałością i starannością wykonania. Każda maszyna jest konfigurowana indywidualnie do potrzeb klienta, sprawdzając się świetnie na każdym rodzaju gleby, od piaszczystych po ciężkie i żyzne czarnoziemy. Maszyny uprawowe firmy AGROLAND są dostosowane zarówno do małych, jak i dużych gospodarstw - od bardzo małych maszyn do uprawy winorośli (WINEDISC) o szerokości roboczej około 1 metra, do bardzo dużych bron talerzowych (AERAL) o szerokości roboczej nawet do 10 metrów.