Chłodnica oleju hydraulicznego w traktorkach: budowa, działanie i naprawa

Układy hydrauliki siłowej opierają swoje działanie na oleju jako cieczy roboczej. Ciecz ta powinna posiadać optymalną temperaturę, co wpływa na wydajność układu i jego mniejszą awaryjność. Właśnie dlatego stosuje się chłodnicę oleju, dzięki której można zwiększyć kontrolę nad tym parametrem oraz zapewnić sobie komfortową i bezpieczną pracę.

Czym jest chłodnica oleju hydraulicznego?

W dużym skrócie jest to urządzenie wykorzystywane w procesie chłodzenia oleju w układzie hydrauliki siłowej. Podstawowym zadaniem chłodnicy jest zapewnienie optymalnej temperatury oleju w układzie. Dzięki temu utrzymuje się właściwą konsystencję cieczy oraz jej podstawowe właściwości smarne. W ten sposób redukuje się ryzyko ewentualnych awarii, które mogą być bardzo kosztowne. Ponadto starannie dobrana do układu chłodnica sprawia, że zwiększa się żywotność maszyny oraz w dłuższej perspektywie można utrzymać jej zwiększoną wydajność.

Schemat układu hydraulicznego z zaznaczoną chłodnicą oleju

Działanie chłodnicy oleju hydraulicznego

W trakcie pracy układu podnosi się temperatura oleju. Wówczas nieocenionym wsparciem jest zastosowanie układu chłodzenia w postaci chłodnicy. Podstawowy podział obejmuje urządzenia chłodzące powietrzem lub wodą.

Chłodzenie powietrzem

W przypadku tego typu chłodnicy olej przepływa przez płytowy wymiennik ciepła lub wężownice. Wokół tych elementów wtłaczane jest powietrze, które opływając wymiennik lub wężownice odbiera z cieczy zgromadzony w niej nadmiar ciepła. W tym układzie wykorzystuje się wentylator, który wprowadza powietrze w ruch. W efekcie temperatura oleju wraca do normy, co zapewnia prawidłowe działanie układu. Pod tym względem mechanizm działania chłodnic oleju typu powietrznego jest relatywnie prosty.

Animacja przedstawiająca przepływ powietrza przez chłodnicę oleju

Chłodzenie wodą lub płynem chłodniczym

Alternatywą są chłodnice, w których za odbieranie nadmiaru energii cieplnej odpowiada woda lub inny płyn chłodniczy. W tych urządzeniach płyn przepływa przez wymiennik ciepła i w trakcie tego przepływu odbierane jest ciepło z oleju. Pozwala to na utrzymanie prawidłowej pracy układu i jego docelowej wydajności.

Budowa chłodnicy oleju hydraulicznego

Górny i dolny koniec chłodnicy oleju hydraulicznego to dwie skrzynki zaciskowe wykonane z produktów aluminiowych. Część dwóch skrzynek zaciskowych nazywana jest częścią rdzeniową, która jest wykorzystywana głównie do rozpraszania ciepła. Dwie skrzynki zaciskowe służą do wymiany oleju hydraulicznego i oleju. Wlot i wylot oleju hydraulicznego znajdują się powyżej poprzedniej skrzynki zaciskowej.

Przekrój chłodnicy oleju hydraulicznego pokazujący budowę wewnętrzną

Konserwacja i użytkowanie

Nie mieszaj wody z olejem hydraulicznym, aby zamarzł w zimie. W trakcie użytkowania maszyny żeberka na chłodnicy gromadzą dużo pyłu, a co 100 godzin powinno być czyste, aby zapewnić pełne wykorzystanie wydajności rozpraszania ciepła. Maszyna jest zwykle montowana nad obudową koła zamachowego.

Naprawa chłodnicy oleju hydraulicznego

Kiedy maszyna zawiedzie, jak ją wyeliminować? Chłodnica oleju hydraulicznego nie musi być demontowana do kontroli i można ją sprawdzić bezpośrednio w pojeździe. Najpierw sprawdź, czy nie ma wycieku oleju na połączeniu między chłodnicą a każdą rurką. W przypadku wycieku oleju uszczelkę O-ring na złączu należy wymienić na czas. Następnie może nastąpić pęknięcie grzejnika lub rurki, a następnie urządzenie musi zostać usunięte i przyspawane przed zainstalowaniem. Konieczne jest użycie profesjonalnego środka czyszczącego do czyszczenia wnętrza chłodnicy lub bezpośrednie przedmuchanie sprężonego powietrza z rury olejowej na wlocie i wylocie chłodnicy, wyczyszczenie starego oleju hydraulicznego pozostałego po poprzednim użyciu, a następnie dodanie pewna ilość w rurze olejowej. Olej hydrauliczny ponownie wdmuchiwany do sprężonego powietrza w celu czyszczenia.

Systemy filtracji i zbiorniki w hydraulice traktorków

W kontekście budowy układów hydraulicznych w traktorkach, istotne są również kwestie filtracji oleju oraz konstrukcji zbiornika.

Filtracja oleju

Chociaż zalecany jest filtr na powrocie, filtr na ssaniu może lepiej chronić pompę i rozdzielacz przed zanieczyszczeniami ze zbiornika. Dedykowane filtry oleju hydraulicznego są zazwyczaj droższe, posiadają gwint 3/4 cala i kosztują około 140 zł. Jako tańszą alternatywę można rozważyć filtr od Ursusa C-385 za około 65 zł, jednak należy zwrócić uwagę na jego budowę i średnicę otworów przyłączeniowych, aby nie dławił przepływu. W niektórych zastosowaniach, jak na przykład w traktorku SAM z silnikiem 1.5D i pompą od C-330, z powodzeniem stosuje się filtry oleju silnikowego, np. od Mercedesa klasy A, które nie ograniczają przepływu oleju.

Zbiornik oleju

Zbiornik hydrauliczny nie musi być wykonany z grubej blachy; ścianka o grubości 1 mm jest zazwyczaj wystarczająca, choć trudniejsza w spawaniu. Pojemność około 8 litrów, którą można uzyskać ze zbiornika po starej gaśnicy proszkowej, jest w wielu przypadkach wystarczająca. Nie ma konieczności stosowania dodatkowego sitka na ssaniu, pod warunkiem, że zbiornik jest wolny od piachu i mułu. Filtr oleju na zasilaniu powinien skutecznie wyłapać ewentualne zanieczyszczenia. Co do magnesu, zamiast wspawania lub klejenia, wystarczy wykonać opaskę, która zabezpieczy go przed wysunięciem podczas jazdy po nierównościach.

Przykładowy zbiornik oleju hydraulicznego z zamontowanym filtrem na ssaniu

W ofercie firmy Hydromech można znaleźć wysokiej jakości elementy hydrauliki siłowej, w tym chłodnice oleju, które spełniają najwyższe standardy rynkowe. Dobrym wyborem może być chłodnica oleju hydraulicznego z termostatem AH1012T-CA 100l/min.

tags: #chlodnica #oleju #hydrulicznego #traktorek #sam