Ursus C-330 to legendarny polski ciągnik rolniczy, który zrewolucjonizował mechanizację rolnictwa w Polsce. Jest to prosty, lekki ciągnik o mocy około 30 KM i nieskomplikowanej konstrukcji, co przekłada się na jego niezawodność i łatwość w obsłudze. Jego budowa opiera się na mechanicznych rozwiązaniach bez elektroniki, dlatego większość usterek wynika ze zużycia części eksploatacyjnych, a nie skomplikowanych awarii. Jedna z najczęstszych sytuacji to problemy z pracą silnika.
Historia i rozwój serii C
Ciągnik Ursus C-330 to jeden z najważniejszych modeli w historii polskiej mechanizacji rolnictwa. Historia tej serii rozpoczęła się od poprzedników, które utorowały drogę dla sukcesu "Trzydziestki".
Ursus C-325: Pierwszy powojenny polski ciągnik
Pierwszym modelem z tej serii był Ursus C-325, produkowany od 1959 roku. Był to pierwszy powojenny ciągnik całkowicie polskiej konstrukcji, wyposażony w dwucylindrowy silnik wysokoprężny o mocy 25 KM. Ursus C-325 to pierwszy prawdziwie polski powojenny ciągnik rolniczy. Choć dobrze przyjęty przez rolników, szybko ujawniły się jego ograniczenia.
Ursus C-328: Poprawiona wersja
W odpowiedzi na niedostatki C-325, inżynierowie z Ursusa opracowali model C-328, który trafił na rynek w 1963 roku. Ursus C-328 był poprawioną wersją C-325, ale jeszcze nie doskonałą.
Ursus C-330: Prawdziwy przełom
Prawdziwym przełomem okazał się dopiero Ursus C-330, którego produkcję rozpoczęto w 1967 roku. Choć wizualnie przypominał poprzedników, była to zupełnie nowa konstrukcja zaprojektowana od podstaw. C-330 szybko zdobył ogromną popularność wśród rolników dzięki swojej prostocie, niezawodności i niskim kosztom eksploatacji. Produkowany aż do 1993 roku (26 lat), doczekał się także wersji rozwojowej - Ursus C-330M.
Charakterystyka techniczna Ursusa C-330
Ciągnik Ursus C-330 jest przeznaczony głównie do wykonywania prac w rolnictwie. Może mieć również zastosowanie w transporcie gospodarczym. Jest to ciągnik czterokołowy o konstrukcji bezramowej, z napędem na tylną oś.
Silnik
Ursus C-330 jest wyposażony w silnik S312c wysokoprężny, czterosuwowy, 2-cylindrowy, z bezpośrednim wtryskiem paliwa, o pojemności skokowej 1960 cm³, stopniu sprężania 17 i ciśnieniu wtrysku 13,2 MPa (135 kG/cm²). Jednostkowe zużycie paliwa wynosi 265 g/kWh (195 g/KMh). Silnik ma moc 22,3 kW (30,5 KM wg DIN) przy 2200 obr./min. Maksymalny moment obrotowy wynosi 99,96 Nm (10,2 kGm). Masa silnika suchego to 320,5 kg. System smarowania odbywa się pod ciśnieniem i rozbryzgiem. Silnik ma filtr oleju pełnego przepływu PP-8,4 i filtr powietrza mokry z cyklonem. Chłodzenie odbywa się cieczą o wymuszonym obiegu, regulowane termostatem.
Układ napędowy i przeniesienia mocy
- Ciągnik jest wyposażony w dwustopniowe sprzęgło suche, tarczowe.
- Skrzynia przekładniowa zapewnia uzyskanie 6 biegów w przód i 2 wstecz.
- Zakres prędkości jazdy wynosi od 1,87 do 23,44 km/h.
- Liczba obrotów niezależnych wału odbioru mocy wynosi 550 obr./min (przy 2200 obr./min silnika).
- Liczba obrotów zależnych wału odbioru mocy napędzanego za pośrednictwem skrzyni przekładniowej wynosi od 69,6 do 870 obr./min (przy 2200 obr./min silnika).
Układ kierowniczy i hamulcowy
- Mechanizm kierowniczy ciągnika to przekładnia zębata stożkowa.
- Ciągnik ma hamulce szczękowe sterowane mechanicznie.
Układ zawieszenia i wymiary
- Ciągnik jest wyposażony w trzypunktowy układ zawieszenia z podnośnikiem hydraulicznym.
- Udźwig na końcach dźwigni dolnych trzypunktowego układu zawieszenia wynosi 6,9 kN/700 kG.
- Wymiary ogumienia kół przednich - 6.00-16, kół tylnych: 12,4/11-28, 9,5/9-32 lub 11,2/10-28.
- Rozstaw kół przednich: 1350 i 1650 mm, kół tylnych: 1250, 1350, 1400, 1500, 1600, 1700, 1750 i 1850 mm.
- Wymiary ciągnika: długość 308 cm, szerokość 159 cm, wysokość 199 cm.
Mit polskiej konstrukcji i wpływ zagranicznych licencji
Choć z lubością wspominamy piękne czasy dominacji Ursusów na polach i dumnie nazywamy je "polskimi konstrukcjami", prawda jest nieco bardziej złożona.
Ursus C-45: Niemiecki Lanz Bulldog bez licencji
Ursus C-45, często uważany za pierwszy polski powojenny ciągnik, był tak naprawdę nielicencyjną kopią niemieckiego Lanz Bulldoga. Po II wojnie światowej, zgodnie z umowami Aliantów, wszystkie niemieckie licencje i patenty zostały anulowane. W naszej powojennej rzeczywistości te bardziej zaawansowane technicznie niemieckie licencje pojechały do Moskwy, a nam pozwolono łaskawie skopiować starego Lanz Bulldoga.
W tym samym czasie Czesi z Brna, dotąd zajmujący się produkcją wojskową, wprowadzili na rynek ultranowoczesnego Zetora 25, który deklasował ówczesną konkurencję.
Zetor/Ursus C-4011: Czechosłowacka współpraca
Przez 15 powojennych lat, do roku 1960, w Ursusie z trudem udało się opracować model C-325 i przenieść produkcję przestarzałego C-45 do Gorzowa. Ten stan rzeczy zaniepokoił władzę ludową, która na najwyższych szczeblach, ponownie via Moskwa, dogadała się z Czechami (ówczesną Czechosłowacją). Skoro Czesi przez 15 lat stworzyli genialne konstrukcje ciągnikowe, postanowiono jedną z nich "przejąć" do produkcji w Polsce. Trudno tu mówić o jakiejkolwiek oficjalnej licencji między Zetorem a Ursusem - towarzysze się po prostu dogadali.
W ten sposób otrzymaliśmy nowoczesny, aczkolwiek czeski, ciągnik rolniczy do samodzielnego montażu. Nie mógł on nazywać się Zetor, więc nadano mu dumną, swojsko brzmiącą nazwę Ursus C-4011. Jednocześnie postanowiono stworzyć wspólne polsko-czechosłowackie biuro konstrukcyjne, które miało zajmować się projektowaniem ciężkich ciągników.
Trzeba jednak przyznać, że model Zetor/Ursus -4011 był udanym projektem. Na jego bazie powstały kolejne modele, takie jak C-355, C-355M i w końcu C-360, która to poczciwa "sześćdziesiątka" schodziła z linii produkcyjnej do 1994 roku.
Niezrealizowane prototypy serii U
Na przełomie lat 60. i 70. ubiegłego wieku biuro konstrukcyjne Ursusa opracowało samodzielnie całą serię ciągników U-310, U-510, U-610 i U-710. Choć powstały w pełni działające i bardzo nowoczesne prototypy, ich wprowadzenie do masowej produkcji było mrzonką. Nie inwestowano w produkcję U-310, gdy "trzydziestka" była jeszcze świeżym modelem, ani w U-510, mając już C-355.
Ursus C-385: Polsko-czesko-rumuński projekt
Ursus C-385 był dziełem mariażu polskich i czeskich inżynierów z biura konstrukcyjnego w Brnie. Fakt faktem, że projekt karoserii był czeski, podobnie jak kabina, silnik i skrzynia biegów. Później swój wkład w "naszą" "osiemdziesiątkę" wnieśli również Rumuni z zakładów UTB z Brasowa, dostarczając przednią oś napędową.
Współczesne odpowiedniki: Indyjski VST Shakti 932 DI
Mimo upływu lat prosta mechanika wciąż ma swoich zwolenników, a w połączeniu z odświeżonym wyglądem potrafi przyciągnąć uwagę. Przykładem jest indyjski odpowiednik Ursusa C-330 - VST Shakti 932 DI.
#vst #932 full specifications | #minitractor #vst30hp vst 30 hp #vstshakti #shakti #mitsubishi
Ten ciągnik, określany jako "mały wojownik polowy", bywa nazywany modelem 30 KM, choć firma VST miała w przeszłości więcej wspólnego z czeskim Zetorem niż Ursusem. Pod maską VST 932 DI znajdziemy silnik diesla o trzech cylindrach i pojemności 1642 cm³. To niewielki traktor, który dzięki napędowi 4×4 może całkiem sprawnie radzić sobie w polowych warunkach. VST 932 DI nie jest gigantem mocy, ale za to jest bardzo praktyczny: manewrowy, wszechstronny i oszczędny. Kosztuje w Indiach od 594 do 615 tys. rupii, co przeliczając na aktualny kurs daje około 30-32 tys. złotych.