Współczesne rolnictwo stawia na efektywność i optymalizację procesów, a jednym z kluczowych elementów w tym kontekście są ciągniki rolnicze współpracujące z przyczepami samozładowczymi. Maszyny te rewolucjonizują prace w gospodarstwie rolnym, umożliwiając szybki i efektywny zbiór zielonki, siana czy słomy, jednocześnie oszczędzając czas i koszty związane z dodatkowymi maszynami.
Czym jest przyczepa samozładowcza?
Przyczepy samozbierające to nowoczesne maszyny rolnicze, które znacząco ułatwiają proces zbioru zielonki. Dzięki zintegrowanym systemom łączą funkcje rozdrabniania, załadunku, transportu i rozładunku w jednej jednostce. Zdecydowanie upraszcza to prace polowe. Ich duża pojemność i wydajność pozwalają na szybką pracę nawet na znacznej powierzchni, co przekłada się na oszczędność czasu i kosztów.
Zasada działania przyczepy samozbierającej jest prosta: dzięki zaawansowanym technologiom maszyny te potrafią zintegrować kilka etapów pracy w jednym procesie. Najpierw rozdrabniają zielonkę, następnie ładują ją, a potem przewożą do miejsca docelowego, gdzie materiał jest błyskawicznie rozładowywany. Jest to niezwykle wygodne rozwiązanie, które oszczędza czas i wysiłek rolników.
Zalety stosowania przyczep samozbierających
- Oszczędność czasu: Wszystko odbywa się w jednym cyklu, bez potrzeby używania kilku maszyn.
- Wysoka wydajność: Doskonały wybór do zbioru dużej ilości zielonki na większych powierzchniach.
- Redukcja maszyn: Ograniczenie liczby maszyn potrzebnych do zbioru, załadunku i transportu.
- Wszechstronność: Sprawdza się w gospodarstwach, które stawiają na efektywność i jakość.
- Równomierny rozkład sieczki: Przyczepa samozbierająca wyposażona w walce dozujące równomiernie rozdziela sieczkę w silosie, na ogół bez konieczności stosowania dodatkowych urządzeń rozgarniających.
- Wysoka efektywność ekonomiczna: W gospodarstwach, gdzie nadal stosuje się bezpośrednie skarmianie zielonkami, efektywność ekonomiczna wykorzystania przyczepy zbierającej jest wysoka.
- Jeden operator: W porównaniu z innymi maszynami do zbioru zielonek, jeden operator obsługuje maszynę i napełnia silos, niezależnie od innych elementów technologii zakiszania zielonek.
- Możliwość adaptacji: Przyczepa silosowa może być również wykorzystana w technologii zbioru kukurydzy jako przyczepa objętościowa.
Konstrukcja i typy przyczep samozładowczych
Przyczepa zbierająca jest zbudowana ze skrzyni ładunkowej opartej na jedno- lub dwuosiowym (w układzie osi tandem) zespole jezdnym, podbieracza, ładowacza, przenośnika podłogowego, układu przeniesienia napędu oraz układu sterowania zespołami roboczymi, a także z dyszla łączącego ją z zaczepem ciągnika. W kanale pomiędzy podbieraczem i skrzynią umieszczony jest zespół tnący do rozdrabniania przetłaczanego materiału. W tylnej części przyczepa może być wyposażona w otwieraną do góry klapę lub urządzenie dozujące zielonkę w miejscu rozładunku.
Podział przyczep ze względu na konstrukcję i przeznaczenie
Ze względu na konstrukcję i przeznaczenie przyczepy zbierające można podzielić na:
- Przyczepy specjalne: Przeznaczone wyłącznie do zbioru z wałów lub pokosów produktów suchych i półsuchych, takich jak siano oraz słoma. Mogą być wyposażone w uproszczone mechanizmy tnące oraz urządzenia dozujące.
- Przyczepy uniwersalne: Stosowane do zbioru (zarówno zielonek wilgotnych, jak i podsuszonych przeznaczonych do kiszenia), transportu i zadawania zwierzętom zielonek nisko łodygowych. Wyposażane są w urządzenia do dokładnego cięcia roślin oraz w urządzenia dozujące pociętą zielonkę zarówno do tyłu (podczas rozładunku w silosach), jak i na boki do żłobów. Ze względu na pełną konstrukcję obudowy ścian bocznych, mogą być wykorzystywane także jako przyczepy technologiczne do gromadzenia i transportu zielonek wysoko łodygowych zbieranych sieczkarnią polową. Przyczepy przeznaczone dla małych gospodarstw czasem wyposaża się też w kosiarki (palcowe lub rotacyjne) ścinające zielonkę, która następnie przez podbieracz załadowywana jest do przyczepy.
Kluczowe komponenty przyczepy
Podbieracz i ładowacz
Podbieracz, ładowacz i zespół tnący stanowią konstrukcyjnie całość - uruchomienie napędu podbieracza powoduje włączenie do pracy ładowacza i odwrotnie. Obecnie w przyczepach zbierających najczęściej montuje się podbieracz pchany, który umożliwia bardzo dokładny zbiór materiałów krótko łodygowych. Ponadto można go łatwiej schować pod dyszlem, w czasie wjazdu przyczepą na silos przejazdowy i wyładunku materiału.
Zadaniem ładowacza jest odebranie materiału z podbieracza i wtłoczenie go do skrzyni ładunkowej. Od jego działania zależy stopień zagęszczenia materiału w skrzyni, a więc wykorzystanie pojemności i ładowności przyczepy. Kinematyka zespołu powinna umożliwiać uzyskanie niskiej wartości momentu obrotowego, a palce muszą być ukształtowane tak, aby podczas pracy nie uszkadzały ładowanego materiału. Dzięki temu można ograniczyć straty, m.in. obłamanie delikatnych części roślin, szczególnie liści z roślin motylkowych. Nowoczesny ładowacz musi też współpracować z zespołem tnącym krótkiego cięcia.
Początkowo w przyczepach zbierających montowano ładowacz wahaczowy ze względu na jego prostą budowę, małą awaryjność i dużą wydajność zbioru. Ma on jednak i wady, z których główną jest nierównomierny moment obrotowy na WOM ciągnika. Ponadto nie nadaje się on do współpracy z zespołem tnącym. Obecnie najczęściej oferuje się ładowacze rotacyjne ze sterowanymi prowadnicami oraz bębnowe z palcami stałymi.
Zespół tnący
Rozwój konstrukcji zespołu tnącego był związany ze zmianą zastosowań przyczep uniwersalnych oraz wyodrębnieniem się przyczep silosowych, w których konieczne było pocięcie zbieranego materiału na krótką sieczkę. W większości przyczep stosuje się noże bierne, montowane zazwyczaj w górnej części kanału załadowczego. Proces cięcia zachodzi w wyniku bezpośredniej współpracy zespołów ładującego i tnącego - krawędzie przeciw tnące stanowią palce belek ładujących. Aby proces cięcia przebiegał prawidłowo, noże powinny obejmować całą szerokość kanału, a palce wchodzić w bezpośredni kontakt z nożami tak, aby odległość między krawędziami była jak najmniejsza.
Cięcie materiału w przyczepach uniwersalnych miało ułatwić czynności przeładunkowe. Dlatego w kanale załadowczym montowano 2-8 noży, a minimalna długość sieczki wynosiła 120 mm. Jednak zastosowanie przyczep zbierających do zbioru zielonek, w tym także w przeznaczonych do zakiszania, doprowadziło do powstania tzw. zespołów krótkiego cięcia.
Pojemność i ładowność
Wydajność przyczep zbierających zależy głównie od pojemności i ładowności skrzyni ładunkowej. W przyczepach standardowych i uniwersalnych całkowitą pojemność wykorzystuje się tylko przy zbiorze słomy i siana. Podczas zbioru zielonek, aby nie przekroczyć dopuszczalnej ładowności przyczepy, nadstawki muszą być złożone, a pojemność przyczepy ograniczona jest od góry linią brzegową pełnych ścian bocznych.
W ostatnich latach zmieniły się wymagania stawiane przyczepom zbierającym, szczególnie uniwersalnym. Uznano, że warto rozszerzyć ich przeznaczenie na zbiór zielonek do zakiszania w zbiornikach przejazdowych i silosach wieżowych oraz do zadawania zielonek w oborach przejazdowych. Wyodrębniono grupę tzw. przyczep silosowych, przeznaczonych wyłącznie do zbioru zielonek na kiszonki, z możliwością zadawania rozdrobnionych zielonek bezpośrednio do skarmiania w oborach.
Historia i innowacje w przyczepach samozładowczych - przykład CLAAS i Fendt
Marka CLAAS już od blisko 100 lat zajmuje się produkcją maszyn do zbioru zielonek. Bogate doświadczenie przekłada się na duży wybór produktów, które zapewniają wydajną pracę oraz bardzo dobrą jakość paszy. Odpowiedni dobór maszyny do zbioru użytków zielonych spowoduje, że wytwarzana pasza będzie najlepszej jakości, co przynosi wymierne korzyści, np. wzrost wydajności mlecznej.
CLAAS - innowacje i rozwój
- 1921: Ręcznie wykonane supłacze do snopowiązałek zaczęły być produkowane seryjnie. CLAAS opracował hak supłacza z częściowo ruchomą wargą górną, co pozwalało na użycie sznurka o dowolnej grubości.
- 1934: Ukończono pierwszą prasę kostkującą CLAAS PICK UP.
- 1969: Firma CLAAS przejęła zakłady, włącznie z portfolio produktów maszyn zielonkowych, stale rozwijając i poszerzając program produkcji.
- 1973: Premiera JAGUAR 60 SF - pierwszej samojezdnej sieczkarni CLAAS.
- Lata 80. i 90.: CLAAS wyznacza kierunki rozwoju pras. Na początku lat 80. wprowadzono opatentowany system owijania siatką CLAAS ROLLATEX, skracający czas oplotu o ok. 50%.
- 1986: Wprowadzenie pierwszej na świecie, pracującej bez przerwy prasy zwijającej CLAAS ROLLANT RAPID 56, wyposażonej w komorę wstępną, eliminującej konieczność zatrzymywania podczas wiązania balotów.
- 1988: Powstała pierwsza duża prasa kostkująca marki QUADRANT.
- 1994: Pojawiły się prasy zmiennokomorowe CLAAS VARIANT, wyróżniające się technologią przepływu materiału.
- Początek lat 80. XX w.: Dominował CLAAS SPRINT, charakteryzujący się bardzo dużą wydajnością przy zbiorze.
- 1998: Zaprezentowany QUANTUM wyznaczył całkiem nową skalę dla tego typu maszyn.
- Od 2007: CLAAS intensywnie pracował nad koncepcją przyczepy wielozadaniowej, którą można wykorzystywać przez cały rok.
- 2009: Premiera przyczepy CARGOS 9000.
- 2014: Na rynku pojawiła się seria mniejszych CARGOS 8000 z wieloma nowymi rozwiązaniami. Równolegle do wprowadzenia przyczep do transportu sieczki CARGOS 700 na nowo opracowano również CARGOS 9000. CARGOS 8000 także otrzymał zupełnie nowe funkcjonalności.
CLAAS CARGOS 8500 z podwoziem tridem
W celu zapewnienia optymalnej ochrony gleby w każdych warunkach, CLAAS oferuje model CARGOS 8500 również w wersji z podwoziem tridem i oponami 30,5 cala, co stanowi unikalne połączenie w tym segmencie. Duże ogumienie i tzw. psi chód chronią glebę.
Wraz z przyczepą wielozadaniową CARGOS 8500 w segmencie profesjonalnym 40 m³ po raz pierwszy dostępne jest połączenie ogumienia 30,5 cala z podwoziem tridem. Nowy wariant podwozia umożliwia stosowanie opon w rozmiarze do 710/50 R30,5. Duża średnica wynosząca maks. 1,48 m zapewnia niewielki opór toczenia. W szczególności na wilgotnym i grząskim podłożu duża powierzchnia styku opon zapobiega szkodom spowodowanym przez ugniatanie, a tym samym gwarantuje wysokie plony i jakość paszy. W połączeniu z nagradzanym medalami DLG, wymuszonym kierowaniem elektroniczno-hydraulicznym, przyczepa samozaładowcza może pracować również w trybie psiego chodu, co powoduje zwiększenie ugniecionej powierzchni i optymalne rozdzielanie masy.
Dodatkowe funkcje CARGOS 8500 tridem:
- Dokładny wskaźnik masy ładunku: W połączeniu z osiami amortyzowanymi hydraulicznie, wszystkie modele można dodatkowo wyposażyć we wskaźnik masy ładunku, umożliwiający rejestrację masy całkowitej i załadunku z dokładnością do +/- 1%.
- Optymalny wyładunek: Dzięki obniżonemu przenośnikowi w podłodze.
- Sterowany podbieracz: O szerokości roboczej 2 m czysto podbiera zbierany materiał.
- Duży rotor z łopatami transportowymi: O szerokości 22 mm zapewnia wydajny i łagodny transport materiału oraz najwyższą jakość cięcia.
- System EFFICIENT FEEDING SYSTEM (EFS): Przekazuje zbierany materiał do wnętrza przyczepy poprzez przenośnik w podłodze obniżony o 500 mm.
- Stabilne podwójne noże: Z indywidualnym zabezpieczeniem przed ciałami obcymi i funkcją automatycznego cofania.
- Automatyczna regulacja łamanego dyszla: Aktywna regulacja dyszla w trybie załadunku zawsze zapewnia wystarczającą przestrzeń między dyszlem, rotorem i podbieraczem.
- ICT CRUISE PILOT: System steruje prędkością jazdy do przodu całego zespołu, odciążając operatora.
Fendt Agrobil - innowacja sprzed lat i wizja przyszłości
W latach 70. XX wieku firma Fendt wprowadziła na rynek innowacyjną, samobieżną przyczepę samozaładowczą o nazwie Agrobil. Było to przełomowe rozwiązanie w technologii maszyn rolniczych do zbioru zielonek, które wtedy wyprzedzało swoje czasy.
Produkowany w latach 1972-1982 pojazd Agrobil S dysponował 4-cylindrowym silnikiem Deutz o mocy 80 KM i przekładnią 18/6, która umożliwiała jazdę z prędkością od 1,3 do 62 km/h.
Nowy Fendt Agrobil to nie tylko odświeżona wersja klasyka. Projektanci znacząco zmodyfikowali konstrukcję maszyny, aby sprostać wymaganiom dzisiejszych gospodarstw. Zamiast dwóch osi, nowy model wyposażono w cztery osie, przy czym pierwsza i ostatnia oś są skrętne, co zapewnia lepszą zwrotność. Wydłużone podwozie pozwala na zwiększenie pojemności ładunkowej. Projektanci Agrobil 2024 czerpali inspirację z najnowszych modeli kombajnów marki Fendt. Dzięki temu nowa samobieżna przyczepa samozaładowcza prezentuje się niezwykle nowocześnie i elegancko. Kabina oraz ogólna stylistyka nawiązują do współczesnych maszyn Fendt. Zastosowano również nową kolorystykę - zamiast charakterystycznego pomarańczowego koloru pierwowzoru, Agrobil 2024 prezentuje się w modnym odcieniu Nature Green. Nowy Fendt Agrobil to nie tylko hołd dla legendy sprzed lat, ale przede wszystkim nowoczesna maszyna, która mogłaby odpowiadać na potrzeby współczesnego rolnictwa - gdyby istniała w rzeczywistości.
Wybór ciągnika do przyczepy samozładowczej
Wybór odpowiedniego ciągnika do współpracy z przyczepą samozładowczą jest kluczowy dla efektywności i komfortu pracy. Ważne parametry to moc (około 100 KM dla przyczepy 11-tonowej), liczba cylindrów (np. 4) oraz ergonomia kabiny, szczególnie jeśli ciągnik ma być intensywnie używany w transporcie lub podczas prac wymagających obracanego fotela.
Doświadczenia użytkowników i rekomendacje
Użytkownicy często dzielą się swoimi doświadczeniami i opiniami na temat różnych modeli ciągników.
- Belarus 1025.3 / 1025.4: Choć jest chwalony za siłę, niezawodność i obszerną kabinę, niektórzy użytkownicy zgłaszają problemy z komfortem jazdy, poziomem hałasu oraz pękającymi flanszami od tylnych kół. Praca z obracanym fotelem w kabinie może być utrudniona ze względu na ograniczoną ilość miejsca na nogi.
- Pol-mot 10014H: Może być interesującą propozycją, ale wymaga sprawdzenia możliwości montażu obracanego fotela i komfortu pracy w jego kabinie.
- Same Explorer: Rekomendowany przez użytkowników ze względu na niezawodność, oszczędne zużycie paliwa i brak poważnych awarii. Wskazywane są jednak sporadyczne "leśne przypadłości", takie jak uszkodzone opony czy lusterka.
- Valtra: Często wymieniana jako jeden z najlepszych wyborów, jednak jej zakup może być ograniczony ze względu na wyższe fundusze.
- CLAAS ELIOS 230: To ciągnik wyposażony w silnik 4-cylindrowy o mocy 92 KM, który sprawdzi się w wielu pracach polowych. Wyróżnia się bardzo małym promieniem skrętu (3,47 m), co czyni go zwrotnym i doskonałym do pracy w zagrodzie. Ponadto mała wysokość ciągnika i nisko położony środek ciężkości umożliwiają pracę w budynkach.
Kwestie serwisu i awaryjności
Przy wyborze ciągnika istotne są również kwestie awaryjności i dostępności serwisu. Niektórzy użytkownicy podkreślają, że lepiej zainwestować więcej w droższy model, który zapewni komfort pracy i będzie mniej awaryjny, niż później borykać się z częstymi naprawami i przestojami.
Dofinansowania na zakup maszyn rolniczych
Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) regularnie uruchamia nabory wniosków na "Inwestycje w gospodarstwach rolnych zwiększające konkurencyjność". Na liście w obszarze D znajdują się różne maszyny rolnicze. Warto zaznaczyć, że w ramach niektórych naborów nie można uzyskać dofinansowania na maszyny służące wyłącznie do transportu, np. przyczepy skorupowe, ale można sfinansować samojezdne przyczepy zbierające.
ARiMR wyjaśniła również wątpliwości dotyczące zbierających przyczep samozaładowczych. Rolnicy mogą składać wnioski w grupie składającej się minimum z trzech osób. Im więcej rolników w grupie, tym większa kwota dofinansowania. Minimalna kwota dofinansowania dla grupy trzech rolników wynosi 900 tys. zł.
tags: #ciagnik #rolniczy #z #przyczepa #samozaladowcza