DAF XF to seria ciężarówek przeznaczonych do transportu długodystansowego, produkowanych przez holenderską firmę DAF. Model 95XF, zaprezentowany po raz pierwszy w styczniu 1997 roku, zdobył tytuł „Truck of the Year 1997”. Pojazd ten wykorzystywał nowo opracowany 6-cylindrowy silnik o pojemności 12,6 dm³ z turbosprężarką i chłodzeniem międzystopniowym. W układzie zasilania stosowano mechanicznie sterowane pompy wtryskowe, pozbawione sterowania elektronicznego, co mimo to pozwoliło silnikowi spełniać wymagania normy Euro 2.
Historia i Ewolucja Modeli DAF XF
Modernizacje i Nowe Technologie
We wrześniu 1999 roku w zmodernizowanych silnikach, spełniających wymagania normy Euro 3, wprowadzono układ zasilania typu PLD. Był on podobny do pompowtryskiwacza, a osobna dla każdego cylindra jednosekcyjna pompa wtryskowa została połączona z wtryskiwaczem przewodem wysokiego ciśnienia (1500 bar). Kadłuby silników wykonano z żeliwa grafitowego CGI, zapewniającego większą sztywność konstrukcji niż żeliwo szare. Rodzina silników oferowała moce maksymalne 340, 381, 430, 480 i 530 KM. Zastosowanie układu PLD pozwoliło zachować dotychczasową konstrukcję kabin, bez powiększania poziomu ich podłogi, co byłoby niezbędne dla pompowtryskiwaczy.
W 2002 roku model ten przeszedł modernizację, w wyniku której odświeżono stylistykę pojazdu. Zastosowano nowe reflektory, nieznacznie zmienioną atrapę wlotu powietrza oraz owiewki. Pojazd po liftingu uzyskał nazwę XF95. DAF 95XF powstawał jako ciągnik siodłowy oraz podwozie pod zabudowę, w konfiguracjach 4x2 i 6x2. Podwozie wykonywano w dwóch wersjach: "M" (Medium-Duty) - z podłużnicami o wysokości 260 mm, "H" (Heavy-Duty) - z podłużnicami o dwóch wariantach wysokości: 260 mm w ciągniku siodłowym oraz 310 mm w podwoziach do zabudowy.
Kolejne Generacje: XF105 i XF106
Podczas targów w Amsterdamie w październiku 2005 roku zadebiutował DAF XF105, który wszedł do produkcji seryjnej w 2006 roku, zastępując typoszereg DAF XF95. Model ten otrzymał tytuł "Truck of the Year 2007". Wprowadzono w nim wygodniejszą, zmodernizowaną kabinę oraz bardziej ekonomiczne silniki Paccar MX o pojemności 12,9 dm³ i mocach maksymalnych 408, 462 oraz 510 KM. Dzięki zastosowaniu SCR, silniki te spełniały wymagania norm Euro 4 lub Euro 5. Podobnie jak poprzednie silniki, miały po 4 zawory na cylinder, turbodoładowanie i chłodzenie powietrza doładowującego. Stosowano w nich jednosekcyjne pompy wtryskowe PLD o ciśnieniu zwiększonym z 1500 do 2000 bar, co eliminowało potrzebę stosowania filtra cząstek stałych w układzie wydechowym. Trwałość silnika szacowano na 1,6 mln km. Standardowo stosowana była szesnastobiegowa przekładnia manualna, a jako opcja - zautomatyzowana AS-Tronic. Jesienią 2006 roku wprowadzono nowe układy napędowe typu 6x4, 8x2 oraz 8x4.
W październiku 2013 roku zadebiutował DAF XF106, który wszedł do produkcji seryjnej w 2014 roku, zastępując typoszereg DAF XF105. Wprowadzono w nim wygodniejszą, zmodernizowaną kabinę oraz bardziej ekonomiczne i ekologiczne silniki Paccar MX o pojemności 10,8 dm³ (440 KM) i 12,9 dm³ (410, 460 oraz 510 KM). Dzięki zastosowaniu SCR, spełniają one wymagania normy Euro 6. Zastosowano w nich jednosekcyjne pompy wtryskowe CR o ciśnieniu zwiększonym z 2000 do 2500 bar oraz turbosprężarkę ze zmienną geometrią łopatek (VTG). DAF jako jedyna firma produkująca ciężarówki zastosowała w pełni LED-owe reflektory z przodu, co wpłynęło na spadek spalania paliwa i wzrost bezpieczeństwa.
Charakterystyka DAF XF 95
Silnik i Układ Napędowy
DAF XF95 jest jednym z najpopularniejszych ciągników siodłowych 4x2 na rynku. Holenderski koń nie ma wielu typowych przypadłości. 12,6-litrowy, 483-konny turbodiesel z rzędową pompą wtryskową dobrze sprawdza się zwłaszcza na długich trasach i stromych podjazdach. DAF XF95 posiada trwałe, niewrażliwe na kiepski ON silniki. Z turbodieslem 12,6 l 483 KM (są też mocniejsze wersje, 530 KM) z rzędową pompą wtryskową XF95 cieszy się popularnością, zwłaszcza wśród przewoźników pokonujących wschodnie trasy. Powód? W przeciwieństwie do układów common rail, motor "holendra" przyzwoicie znosi eksploatację na gorszym paliwie. Mechanicy w takich przypadkach zalecają jednak częstą (co 35-45 tys. km) wymianę filtra paliwa (wg producenta 75 tys. km). Motor jest ekonomiczny; z obciążoną, standardową naczepą kurtynową zestaw bierze około 30 litrów ropy na 100 kilometrów.
DAF XF95 z 430-konnym, 12,6-litrowym turbodieslem Euro 3 z rzędową pompą wtryskową ceniony jest za prostą konstrukcję i trwałość. Średni przebieg do naprawy głównej to 1,5-2 mln km.
Skrzynie Biegów
Dobrze sprawdzają się ręczne i automatyczne skrzynie biegów. Sporadycznie siada w nich czujnik ciśnienia powietrza, a w słabszych XF-ach z manualami często padały cewki synchronizatorów. Bezawaryjne są sprzęgła, tylko w starszych egzemplarzach ze względu na słabe zabezpieczenie zdarzało się wyrywanie łożysk wyciskowych. Do wyboru są dwa typy skrzyń biegów: 16-stopniowe, ręczne przekładnie ZF i rzadziej spotykane, 12-stopniowe, zautomatyzowane AS Tronic. Skrzynie są przeciętnie awaryjne.
Kabina i Komfort
Opisywane ciągniki w konfiguracjach 4x2 dostępne są z rozstawem osi 3.800 mm, ze standardowymi wysokościami siodła 1.170 mm i 1.190 mm (są też niższe: 1.130 i wyższe 1.240 mm). Do wyboru znajdują się dwie szoferki: standardowa Space Cab i wysoka Super Space Cab. Kabiny chwalone są przez użytkowników za ergonomiczną deskę rozdzielczą i świetną widoczność, natomiast często krytykowane za trudną do utrzymania w czystości welurową tapicerkę siedzeń. Kabina jest wygodna, zapewnia wszystkie udogodnienia potrzebne do komfortowej pracy i długich podróży. Obie szoferki chwalone są za solidne wykończenie.
Opinie Użytkowników i Typowe Problemy
Doświadczenia Kierowców
- Kierowca DAF-a XF 95.430 z roku 2002 ocenia, że pojazd działa całkiem nieźle. Wszystko działa poprawnie - podwozie, silnik, przekładnia. Kabina jest wygodna. Jedynym minusem jest naprawa automatycznej skrzyni biegów rok temu.
- Inny użytkownik przez pięć lat jeździł DAF-em XF95 z manualną skrzynią biegów, oceniając go jako wydajny pojazd. W jego flocie jest również ten sam model z automatyczną skrzynią biegów, w której trzeba było naprawiać przewody.
- Kierowca DAF-a XF95.380 z przebiegiem ponad 600 tysięcy kilometrów donosi, że w jego firmie nie ma problemów z tym pojazdem. Jazda jest przyjemna, ciągnik prowadzi się miękko i łatwo go uruchomić. Kabina zapewnia wszystkie wygody. Niedawno samochód przestał się uruchamiać przy -10 stopniach, co wymaga zbadania.
Typowe Usterki i Wskazówki Serwisowe
Holenderski ciągnik nie sprawia większych problemów, ale wymaga uwagi ze strony użytkowników. Mechaniczno-pneumatyczne zawieszenie osi jest trwałe, jednak w egzemplarzach z przebiegami powyżej 700 tys. km wymaga regularnych przeglądów. Przy około 700 tys. km zdarzają się defekty drążków kierowniczych, co około 800 tys. km wykonuje się łożyskowanie przednich resorów, a przy około 1 mln km przebiegu pojawiają się nadmierne luzy na łożysku przy moście. Przeciętnie trwałe jest zawieszenie; po około 300-400 tys. km zdarzają się defekty zawieszenia kabiny (zwłaszcza w pojazdach bez centralnego smarowania, gdzie wymaga ono smarowania co kilka tys. km, inaczej zacierają się tuleje). Sporadycznie psują się zawory powietrzne.
Wrażliwa jest elektryka; uruchamianie z zewnętrznego urządzenia rozruchowego napięciem powyżej 30V może skończyć się uszkodzeniem kaset CTU, ECAZ i sterowników silnika EBS. Delikatna jest również elektronika DAF-a. Problemów nie sprawiają hamulce. Olej silnikowy zaleca się wymieniać zgodnie z sugestiami producenta, czyli co 75 tys. km lub co pół roku, a filtr powietrza co 90 tys. km, co przyczynia się do dłuższej żywotności turbiny. Dostęp do części zamiennych nie stanowi problemu.
Zalety i Wady DAF XF95
Zalety
- Trwałe, niewrażliwe na kiepski ON silniki.
- Solidnie wykończone kabiny.
- Niskie spalanie.
- Skuteczne hamulce.
- Bezawaryjne sprzęgła.
- Układ paliwowy odporny na gorszy ON.
- Prosta konstrukcja.
- Dobra dostępność części zamiennych.
- Mosty określane jako niezniszczalne.
Wady
- Defekty zawieszenia kabiny (brak centralnego smarowania w starszych modelach).
- Wrażliwa elektryka i elektronika.
- Przeciętnie awaryjne skrzynie biegów (sporadyczne problemy z czujnikiem ciśnienia powietrza, cewkami synchronizatorów).
- Trudna do utrzymania w czystości welurowa tapicerka siedzeń.
Podsumowanie
DAF XF95, pomimo swojego wieku, wciąż jest cenionym ciągnikiem siodłowym na rynku wtórnym, co znajduje odzwierciedlenie w jego wysokich cenach. Ceniony jest za prostą konstrukcję, trwałość, niskie spalanie i odporność na gorsze paliwo, co sprawia, że jest popularny zwłaszcza na wschodnich trasach. Regularne serwisowanie i dbałość o newralgiczne punkty, takie jak zawieszenie kabiny czy elektryka, pozwalają na długą i bezproblemową eksploatację tego holenderskiego ciągnika.