Sylwetka dr. hab. Grzegorza Brony: naukowiec i menedżer
Grzegorz Konrad Brona jest wybitnym naukowcem i menedżerem, którego kariera naukowa i zawodowa ściśle związana jest z fizyką wysokich energii oraz branżą kosmiczną. W latach 1995-1999 uczęszczał do XIV Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica w Warszawie. Następnie, w latach 1999-2004, studiował na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. W latach 2004-2007 odbywał na tejże uczelni studia doktoranckie.
W 2007 roku na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego obronił pracę doktorską z zakresu fizyki wysokich energii pt. "Produkcja hadronów i polaryzacja gluonów w nukleonie w oddziaływaniach μ-N w doświadczeniu COMPASS w CERN", po czym rozpoczął pracę w Instytucie Fizyki Doświadczalnej UW. W tej pracy po raz pierwszy zmierzył wypadkowy moment pędu niesiony przez gluony, jeden ze składników nukleonów (protonów i neutronów). Habilitację Uniwersytetu Warszawskiego uzyskał w 2018 roku na podstawie rozprawy "Forward Physics - a new window on high energy interactions".
Od 2009 do 2011 roku pracował w Europejskiej Organizacji Badań Jądrowych CERN, gdzie odpowiadał za oprogramowanie detektorów promieniowania oraz zarządzanie jednym z zespołów badawczych pracujących przy Wielkim Zderzaczu Hadronów, zajmującym się zagadnieniami chromodynamiki kwantowej, czyli mierzeniem oddziaływań silnych. Jest również współautorem odkrycia cząstki Higgsa. W 2008 roku ukończył podyplomowe studia MBA w technologiach informatycznych na Wyższej Szkole Handlu i Finansów Międzynarodowych im. Fryderyka Skarbka w Warszawie. Jest współautorem kilkuset artykułów naukowych publikowanych w periodykach naukowych takich jak „Physical Review Letters”, „Nuclear Instruments and Methods” i „Nature”.
Działalność w Creotech Instruments S.A.
Dr hab. Grzegorz Brona został współzałożycielem i wiceprezesem, a od 2015 do 2018 roku był prezesem zarządu firmy Creotech Instruments S.A., największej polskiej spółki działającej w branży kosmicznej. Uczestniczył w szeregu projektów realizowanych przez Creotech na zlecenie Europejskiej Agencji Kosmicznej. Jego doświadczenie w CERN, blisko 300 publikacji naukowych na koncie oraz stanowisko w zarządzie firmy Creotech sprawiły, że był postrzegany jako człowiek z zapleczem merytorycznym do prowadzenia agencji zajmującej się przemysłem kosmicznym.
Powołanie na Prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej (PAK) i kontrowersje
Od 2015 do 2018 roku Grzegorz Brona zasiadał w Radzie Polskiej Agencji Kosmicznej. 12 marca 2018 roku został powołany na stanowisko prezesa tej instytucji.
Kandydatura Grzegorza Brony na prezesa PAK została pozytywnie zaopiniowana przez Radę Agencji, o czym poinformował 8 marca 2018 roku dziennik „Rzeczpospolita”. Proces ten jednak wzbudził pewne kontrowersje. Według doniesień „Rz”, posiedzenie Rady Polskiej Agencji Kosmicznej, na którym zarekomendowano Grzegorza Bronę na prezesa, odbyło się 21 lutego 2018 roku. Przedstawiciele PAK zarzucili pani minister, że bezpodstawnie odrzuciła wniosek formalny o zaniechanie wyboru nowego przewodniczącego Rady PAK na rzeczonym posiedzeniu. Dodatkowo, pracownicy PAK wskazywali, że ówczesna Minister Przedsiębiorczości i Technologii Jadwiga Emilewicz nie była uprawniona do uczestnictwa w zebraniu tego ciała, gdyż jej członkostwo w Radzie powinno wygasnąć po awansie na ministra. Wydział prasowy Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii potwierdził jednak, że dr Grzegorz Brona uzyskał pozytywną opinię Rady PAK jako kandydat na szefa tej instytucji, a pani Minister została wybrana na przewodniczącą przez Radę.
Kluczowe osiągnięcia na stanowisku Prezesa PAK
Pod kierownictwem dr. hab. Grzegorza Brony, Polska Agencja Kosmiczna zrealizowała szereg ważnych inicjatyw. Zakończył negocjacje związane z przystąpieniem Polski do międzynarodowego konsorcjum EUSST oraz do europejskiego klastra robotyki kosmicznej PERASPERA. Doprowadził także do przystąpienia Polskiej Agencji Kosmicznej do International Space Exploration Coordination Group i Międzynarodowej Federacji Astronautycznej.
Zaproponował Krajowy Program Kosmiczny obejmujący 54 działania wspierające polski sektor kosmiczny. Jego starania doprowadziły do zmian legislacyjnych ułatwiających testowanie polskich rakiet suborbitalnych. Podpisał również porozumienia pomiędzy Polską Agencją Kosmiczną a Izraelską Agencją Kosmiczną (ISA) i Rumuńską Agencją Kosmiczną (ROSA).
Rezygnacja ze stanowiska Prezesa PAK
29 marca 2019 roku Premier Mateusz Morawiecki powierzył Michałowi Szaniawskiemu pełnienie obowiązków prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej (PAK). Decyzja ta była związana ze złożeniem rezygnacji przez dotychczasowego prezesa PAK, dr. hab. Grzegorza Bronę. Michał Szaniawski pełnił obowiązki prezesa PAK przez okres trzech miesięcy, do czasu powołania nowego prezesa agencji. Michał Szaniawski, p.o. Prezesa PAK, podziękował dr. Bronie za jego zaangażowanie, podkreślając, że dotychczasowe osiągnięcia PAK, takie jak dołączenie Polski do europejskiego Konsorcjum SST i klastra robotyki kosmicznej PERASPERA czy opracowanie Krajowego Programu Kosmicznego, stanowią doskonały fundament dla dalszej działalności agencji i budują nową przestrzeń dla rozwoju krajowego sektora kosmicznego.
Sylwetka Michała Szaniawskiego
Michał Szaniawski jest absolwentem Katholieke Universiteit Leuven (Belgia) oraz Uniwersytetu Warszawskiego. Ukończył specjalistyczne kursy na International Space University w Strasburgu oraz Wirtschaftsuniversität w Wiedniu. Posiada kilkunastoletnie doświadczenie w zarządzaniu spółkami prawa handlowego. W latach poprzedzających objęcie funkcji w PAK był wiceprezesem Agencji Rozwoju Przemysłu oraz doradcą ministra przedsiębiorczości i technologii. W tym czasie odpowiadał m.in. za stworzenie Programu Wsparcia Sektora Technologii Kosmicznych w Polsce oraz za negocjacje w sprawie przystąpienia Polski do Inicjatywy Unii Europejskiej dotyczącej Ram Wsparcia Obserwacji i Śledzenia Obiektów Kosmicznych (EU SST). Od listopada 2018 roku był członkiem Rady Polskiej Agencji Kosmicznej, co świadczy o jego wcześniejszym zaangażowaniu w branżę i nie jest postrzegane jako "nadanie polityczne".
Reakcje środowiska na rezygnację
Decyzja o rezygnacji dr. hab. Grzegorza Brony z PAK spotkała się z zaskoczeniem w środowisku kosmicznym. Jacek Kosiec, prezes Creotech Instruments S.A., ocenił, że dr Grzegorz Brona podjął się niełatwego zadania, ale dzięki jego wysiłkowi udało się uporządkować pracę agencji i nadać jej nowy kierunek. Dodał również, że opracowany pod jego kierownictwem Krajowy Program Kosmiczny to ważny kamień milowy dla całej polskiej branży kosmicznej i duży osobisty sukces Grzegorza.
Łukasz Wilczyński z Europejskiej Fundacji Kosmicznej wyraził zdumienie decyzją, wskazując, że rok 2019 był "dość istotnym rokiem ważnych wydarzeń w polskim sektorze kosmicznym". Wymienił on bliskie wejście w życie Krajowego Programu Kosmicznego, spotkanie ministrów odpowiedzialnych za sektor kosmiczny z krajów członkowskich Europejskiej Agencji Kosmicznej (tzw. Ministerial), a także sfinalizowanie członkostwa w projekcie Per Aspera. W takich momentach zmiana sternika zawsze niesie ryzyko wyhamowania pewnych procesów.
Paweł Wojtkiewicz, dyrektor ds. sektora kosmicznego firmy GMV i prezes Związku Pracodawców Sektora Kosmicznego, potwierdził, że decyzja o rezygnacji była dla wielu dużym zaskoczeniem. Podkreślił, że PAK pod przewodnictwem Brony aktywnie angażował się w promocję polskiego sektora kosmicznego, co zaowocowało wieloma osiągnięciami. Jednocześnie, zarówno Wilczyński, jak i Wojtkiewicz, wyrażali pozytywne opinie o Michale Szaniawskim, oceniając, że "zna i rozumie branże kosmiczną, a do tego ma duże doświadczenie administracyjne", co daje nadzieje na sprawną kontynuację funkcjonowania PAK. Michał Szaniawski dał się już poznać jako osoba o bardzo dużej energii na rzecz sektora kosmicznego, wcześniej po stronie ARP S.A., a do nominacji jako doradca w Ministerstwie Przedsiębiorczości i Technologii. Znany jest z tego, że od dawna aktywnie działa na rzecz rozwoju branży kosmicznej w Polsce, silnie wspierając projekty promujące przemysł kosmiczny i wykorzystanie technologii opracowywanych dla tego przemysłu w innych obszarach gospodarki. To daje nadzieję, że strategiczne procesy nie będą w żaden sposób zagrożone i dotychczasowe tempo działań zostanie utrzymane.
Dalsza kariera
Obecnie dr hab. Grzegorz Brona piastuje ponownie funkcję prezesa Creotech Instruments S.A. Jest także koordynatorem Rady Sektorowej ds. Kompetencji Przemysłu Lotniczo-Kosmicznego oraz członkiem Komitetu Badań Kosmicznych i Satelitarnych PAN.
tags: #grzegorz #brona #rezygnacja