Dokarmianie dolistne mocznikiem to skuteczna metoda uzupełniania potrzeb pokarmowych roślin w azot w okresie wegetacji. Mocznik, zawierający 46% azotu w formie amidowej, jest dobrze absorbowany przez liście i może być stosowany w większości upraw. Poprawia on właściwości cieczy roboczej, co pozwala roślinom lepiej wykorzystać dostarczone składniki pokarmowe i środki ochrony roślin.
Znaczenie azotu w uprawie owsa
Azot jest najważniejszym pierwiastkiem plonotwórczym w roślinie. Stanowi podstawowy składnik do budowy aminokwasów, z których powstają białka, a także wchodzi w skład chlorofilu i witamin. Właściwe zaopatrzenie w azot jest kluczowe dla optymalnego wzrostu roślin.
Zapotrzebowanie zbóż na składniki pokarmowe
W okresie strzelania w źdźbło zapotrzebowanie zbóż na składniki pokarmowe gwałtownie rośnie. Długo utrzymujące się niskie temperatury mogą wstrzymywać rozwój roślin i utrudniać pobieranie składników pokarmowych, co prowadzi do żółknięcia i blednięcia roślin. Wzrost temperatury i dobra wilgotność gleby sprzyjają lepszemu pobieraniu składników i powrotowi roślin do typowej barwy. Dlatego wspomaganie roślin nawożeniem dolistnym na tym etapie jest zrozumiałe i prawidłowe.
Stężenie mocznika w oprysku owsa - klucz do efektywności
Nawożąc rośliny dolistnie mocznikiem, bardzo ważne jest, aby stężenie roztworu było dostosowane do gatunku, potrzeb pokarmowych rośliny oraz jej fazy rozwojowej. Najbardziej efektywne dolistne nawożenie mocznikiem jest w fazach największego zapotrzebowania roślin na składniki pokarmowe. Dawki nawożenia dolistnego mocznikiem mogą się różnić nawet w obrębie jednego gatunku, w zależności od fazy rozwojowej.
Zalecane stężenia mocznika dla zbóż, w tym owsa:
- W fazie krzewienia: 18-20 % (tj. 18-20 kg/100 litrów wody).
- W początkowej fazie strzelania w źdźbło: 10-12 %.
- W końcu fazy strzelania w źdźbło: 6-8 %.
- W fazie kłoszenia: 5-6 %.
- W fazie dojrzałości mlecznej ziarna: maksymalnie 4-5 %.
Dolistne dokarmianie mocznikiem zbóż przynosi najlepsze efekty i przyczynia się do wyraźnego poprawienia kondycji roślin.
Ograniczenia w stosowaniu mocznika granulowanego
Od 1 sierpnia 2021 roku mocznik granulowany nieotoczkowany nie może być powszechnie wykorzystywany w nawożeniu dolistnym. Dopuszczalne jest stosowanie mocznika zawierającego inhibitor ureazy lub powłokę biodegradowalną.
Przygotowanie cieczy roboczej do oprysku
Ciecz roboczą należy przygotować na krótko przed wykonaniem oprysku i zużyć w ciągu kilku godzin. Dokładnie należy odważyć lub odmierzyć poszczególne składniki: mocznik, siedmiowodny siarczan magnezu, nawozy mikroelementowe oraz ewentualnie środki ochrony roślin.
Kolejność dodawania składników:
- Zbiornik opryskiwacza napełnić w 70-80% wodą.
- Przy włączonym mieszadle wsypać odważony mocznik. Należy pamiętać, że reakcja rozpuszczania mocznika w wodzie powoduje gwałtowne ochłodzenie roztworu, dlatego woda powinna być wcześniej podgrzana do temperatury minimum 10-12°C.
- Dodać siedmiowodny siarczan magnezu. Stosuje się go w stężeniu 5% (5 kg w 100 l wody), co oznacza przy zużyciu 250 l wody/ha można rozpuścić 12,5 kg tego nawozu, który zawiera 2 kg MgO i 3,75 kg SO3. Siarczan magnezu ogranicza ryzyko poparzenia roślin przez mocznik, dostarczając jednocześnie magnez (Mg) i siarkę (S).
- Następnie dodać nawóz mikroelementowy. Najwygodniejsze są nawozy płynne, które łatwo się rozpuszczają. Warto je wstępnie rozpuścić w osobnym naczyniu.
- W przypadku stosowania ze środkami ochrony roślin, pestycyd należy wcześniej rozpuścić w wodzie i wlać roztwór do zbiornika. Środki ochrony roślin najlepiej stosować w najmniejszych zalecanych dawkach, ponieważ mocznik często wzmacnia ich działanie.
- Na końcu zbiornik uzupełnić wodą do pełna.
Przetrzymywanie cieczy roboczej przez kilka godzin w zbiorniku opryskiwacza może skutkować wytrąceniem się poszczególnych składników lub powstaniem związków fitotoksycznych, a także zatkaniem rozpylaczy.
Optymalne warunki do wykonania oprysku dolistnego
Nawożenie dolistne – jak to działa?
Skuteczny oprysk należy wykonać o odpowiedniej porze dnia i przy sprzyjających warunkach pogodowych. Nawożone rośliny powinny być w odpowiednim stanie i wieku.
Warunki pogodowe:
- Wilgotność powietrza: Optymalna mieści się w granicach 60-80%. W bardziej suchych warunkach dopuszcza się przeprowadzanie zabiegu przy wilgotności powietrza rzędu 40%. Zbyt niska wilgotność (poniżej 40%) może prowadzić do poparzenia roślin, gdyż woda odparowuje z cieczy roboczej, zanim kropla dotrze na rośliny. Wilgotność powyżej 90% (np. w nocy) również nie jest korzystna, ponieważ powoduje nadmierne rozwodnienie cieczy.
- Temperatura powietrza: Nie zaleca się stosowania nawozów w temperaturze powyżej 20°C, ponieważ wysoka temperatura w połączeniu z niską wilgotnością sprawia, że kropla odparowuje, zanim dotrze do liścia. Ciecz użytkowa powinna być lekko ciepła, ale nie gorąca (minimum 10-12°C).
- Pora dnia: Optymalną porą jest wczesny ranek lub późne popołudnie - wczesny wieczór. W tych porach panuje zwiększona wilgotność, która poprawia wchłanialność substancji czynnych, a rośliny są najlepiej uwodnione i mają zachowany pełny turgor.
Opryski po deszczu i przed deszczem:
- Po deszczu: Można wykonywać opryski po deszczu, ale należy zmniejszyć stężenie cieczy, aby zapobiec poparzeniom. Opady deszczu zmywają z powierzchni liści woskową warstwę ochronną, co zwiększa wrażliwość na poparzenia. Do roztworu nawozu można dodać siedmiowodny siarczan magnezu, który chroni rośliny przed poparzeniem azotem.
- Przed deszczem: Nie zaleca się wykonywania zabiegu przed deszczem. Opady występujące krótko po oprysku sprawiają, że stężenie substancji czynnych na powierzchni roślin spada, a silniejsze opady mogą całkowicie zmyć nawóz z liści. Nawożenie dolistne jest najskuteczniejsze, gdy opady deszczu nie występują co najmniej kilkanaście godzin po oprysku.
Wybór nawozów mikroelementowych i wspomaganie
W dokarmianiu dolistnym zbóż należy stosować przede wszystkim nawozy mikroelementowe łącznie z azotem w formie amidowej oraz siedmiowodnym siarczanem magnezu. Nie wolno stosować roztworu saletrzano-mocznikowego (RSM) dolistnie, ponieważ może poparzyć rośliny.
Kluczowe mikroelementy dla zbóż:
- Miedź (Cu): Wszystkie gatunki zbóż, poza żytem, wykazują dużą wrażliwość na jej niedobór. Miedź odgrywa ważną rolę w funkcjonowaniu enzymów oksydo-redukcyjnych, tworzeniu związków żelaza oraz wpływa na rozwój tkanki mechanicznej, zwiększając odporność na wyleganie i choroby grzybowe.
- Mangan (Mn): Bierze udział w procesie fotosyntezy, oddychania, reguluje przemiany związków azotowych i zwiększa odporność roślin na choroby i niskie temperatury.
- Cynk (Zn): Ważny mikroelement, którego dodatek jest wskazany.
- Bor (B) i Molibden (Mo): Mimo że pobierane są w niewielkiej ilości, są najbardziej deficytowe w glebach Polski. Bor w dawce do 50 g B na 1 ha przed wykłoszeniem pszenicy jest wskazany. Molibden wspomaga przerób pobranych z gleby azotanów.
Opryski zbóż nawozami dolistnymi zaleca się 3-4-krotnie w okresie wegetacji, najlepiej łącznie z preparatami grzybobójczymi.
Kalibracja opryskiwacza
Stan techniczny opryskiwacza oraz jego ustawienia mają duży wpływ na skuteczność oprysku. Niesprawny lub nieprawidłowo skalibrowany sprzęt spowoduje, że na rośliny trafi nieodpowiednia dawka nawozu, a oprysk będzie nierównomierny.
Kroki kalibracji:
- Napełnić zbiornik opryskiwacza wodą i uruchomić go, aby sprawdzić, czy nie ma nieprawidłowości.
- Włączyć wszystkie sekcje, ustawić nominalne ciśnienie, a następnie zmierzyć wydatek rozpylaczy, uruchamiając je na minutę. Jeśli zmierzony wydatek jest zbliżony do nominalnego, nie należy zmieniać ciśnienia.
- Obliczyć nominalną dawkę, mnożąc zaplanowaną dawkę, prędkość jazdy i rozstaw rozpylaczy na belce polowej.
- Na podstawie wydatku cieczy z jednej dyszy obliczyć objętość roboczą konieczną do opryskania uprawy i ilość nawozu odpowiadającą objętości opryskiwacza.
tags: #ile #mocznika #na #opryskiwacz #owies