Pielęgnacja trawnika wymaga regularnych zabiegów, a jednym z niezbędnych jest jego nawożenie. Do tego zadania idealnie sprawdzi się siewnik do nawozów. Nawożenie trawnika należy przeprowadzić kilka razy w ciągu sezonu. Pierwszy raz zabieg ten wykonujemy wiosną, po dokładnym wygrabieniu murawy i po ewentualnym przeprowadzeniu wertykulacji. Następny przeprowadzamy na przełomie wiosny i lata, a kolejny pod koniec lata, chyba że producent nawozu, który stosujemy, zaleca inaczej.
Dlaczego precyzyjne dozowanie nawozu jest kluczowe?
Nawóz należy rozrzucić równomiernie na całej powierzchni trawnika. W przeciwnym razie murawa w miejscach, gdzie nie rozsypiemy nawozu, będzie rosła gorzej. Z kolei nawozu nie można rozsypać za dużo, gdyż zbyt duże jego stężenie może spowodować miejscowe wypalenie trawy. Stąd tak przydatnym urządzeniem do wykonania tego zadania jest siewnik do nawozów.
Niezastąpiona rola precyzyjnie wyregulowanego siewnika jest kluczowa dla efektywnego nawożenia. Nadmierna ilość nawozu może pozbawić trawnik niezbędnego zapasu wody, co skutkuje wysuszonymi źdźbłami i obszarami uszkodzonej trawy. Jeśli gleba otrzyma zbyt obfite dawki nawozu, konieczne będzie poświęcenie dużej ilości czasu i wysiłku na przywrócenie balansu składników odżywczych. Z drugiej strony, zbyt oszczędne nawożenie nie przyniesie oczekiwanego efektu soczystej zielonej barwy trawnika, a wolne obszary bez trawy mogą stać się widoczne. Łyse placki trzeba będzie poddać renowacji. Warto również zwrócić uwagę na to, że trawnik powinien być suchy podczas procesu nawożenia.
Charakterystyka siewników do nawozów
Siewniki do nawożenia trawnika, znane również jako rozsiewacze nawozów, to narzędzia ogrodnicze służące do równomiernego rozprowadzania nawozu na powierzchni trawnika. Tak naprawdę ich głównym zadaniem jest wysiew nasion traw, co pozwala na stworzenie pięknej, gęstej murawy, ale to nie jedyna funkcja, jaką pełnią. Zimą siewnik może posłużyć do rozsypywania piasku lub innych materiałów antypoślizgowych na oblodzonych chodnikach.
Siewniki do nawożenia trawnika występują w różnych formach i rozmiarach, w zależności od potrzeb użytkownika. Rozsiewacz wyposażony jest w dozownik z rotacyjnym motylkiem, który umożliwia rozsypywanie nawozu oraz regulację jego dozowania w zależności od dawki na m² oraz wielkości rozsiewanego granulatu. Dzięki użyciu siewnika możesz być pewien, że nawóz został równomiernie rozprowadzony.
Przykładowe rozwiązania: Siewnik Gardena i Siewnik Uniwersalny XL
Urządzenie to największe tego typu z oferty Gardeny. Ma duży pojemnik na nawóz, mieszczący 18 l, a szerokość pracy (rozrzutu nawozu) wynosi 6 m. Tworzywo tego urządzenia jest odporne na korozję i warunki atmosferyczne, a przy tym można je szybko i łatwo umyć wodą. Konstrukcja siewnika jest ergonomiczna. Siewnik ten ma funkcję otwierania i zamykania, dzięki czemu można dozować ilość rozsypywanego nawozu oraz intensywność wysypującego się materiału. Element uruchamiania umieszczony jest na uchwycie. Wystarczy ustawić wielkość otworu, by ustalić ilość rozrzucanego materiału. Dzięki temu urządzenie można napełniać materiałem o różnej ziarnistości, co pozwala na jego wykorzystanie nie tylko do rozrzucania nawozu, ale także do siewu nasion traw, łąki kwietnej, a zimą do posypywania nawierzchni np. piaskiem.
Siewnik ma duże koła, wykonane z tworzywa sztucznego, co umożliwia pracę w każdym terenie i na nierównościach. Bieżnik zapewnia dobrą przyczepność do podłoża. Siewnik uniwersalny XL sprawdza się w pracy idealnie. Nawóz jest rozrzucany równomiernie, a praca nim nie męczy, bardziej przypomina szybki spacer. Ergonomiczna konstrukcja urządzenia pozwala na pracę w pionie i kręgosłup nie męczy się, nie boli. Dzięki dużym kołom świetnie sprawdza się w każdym terenie, nie straszne mu żadne wgłębienia. Trawnik o powierzchni około 800 mkw. można nawieźć w kilka minut.
Typy siewników w praktyce: Z wałkiem vs. Rotacyjne
Co do siewników, można wyróżnić dwa typy konstrukcji. Siewniki z wałkiem, gdzie nawóz wysypywał się przez dziurki rozmieszczone między kołami (np. model SN 471 FLORA), nadają się do mniejszych powierzchni, albowiem ich konstrukcja umożliwia wysypywanie nawozu/nasion jedynie na szerokości około 30-50 cm. Mały zbiorniczek zmusza do ciągłego dosypywania nasion/nawozu, co znacząco utrudnia pracę na dużych powierzchniach. Dodatkowym minusem jest to, że siewniki te posiadają stosunkowo niewielkie, plastikowe kółka, które obracają się blisko pojemnika z nawozem/nasionami i gdy jeździło się po ziemi, ciągle dochodziło do ich oblepiania, co blokowało wyrzut nasion. W praktyce po jednym punkcie placu należało przejechać około 2-3 razy.
Alternatywą są siewniki z talerzem rotacyjnym i dużymi pompowymi kołami gumowymi (np. Teksas CS 2500). Tego typu siewnik charakteryzuje solidna konstrukcja (poza pojemnikiem zasypowym sam metal). Duży pojemnik na nasiona z wyjmowaną siatką u góry uniemożliwia wpadanie bryłek nawozu i blokowanie siewnika. Przy dziurach wylotowych z pojemnika jest też zawleczka, która kręci się i rozbija jakiekolwiek zbrylenia. Rozrzut jest imponujący, z promieniem około 2 m. Nawóz Florowit siewnikiem rotacyjnym na tej samej powierzchni zajmuje około 30 minut. Jeśli chodzi o sianie trawy, to z uwagi na wagę nasion rozrzut jest 2 razy mniejszy, ale i tak niebotycznie większy niż z wyżej opisanych siewników z wałkiem. Dodatkowym plusem tej konstrukcji siewnika jest to, że w przypadku nierównomiernego ustawienia przepustnicy, po sianiu trawy nie będzie widać pasów "mocniej" rzuconych nasion - ewentualne przejścia będą łagodniejsze dla oka. Jedyną wadą, a właściwie niedogodnością, siewników rotacyjnych jest to, że przy sianiu w trakcie wietrznej pogody, w uwagi na system wyrzutu nawozu, a zwłaszcza lżejszych nasion trawy, wiatr nieco znosi granulki lub nasiona. Trzeba jedynie wziąć poprawkę na wiatr. Siewniki rotacyjne gabarytowo są znacznie większe i nie da się ich upchnąć gdzieś w kącie. Wybierając siewnik, warto postawić na ręczny siewnik rotacyjny z uwagi na lepsze i przede wszystkim szybsze warunki pracy. Przy większej powierzchni działki każdy rodzaj siewnika powinien mieć duży pojemnik zasypowy, ponieważ więcej trzeba będzie się "nabiegać" do worka z nawozem/nasionami niż "nachodzić" za siewnikiem. Na działkę o powierzchni 5 arów sprawdzi się siewnik rotacyjny z pojemnikiem zasypowym około 10-15 litrów lub większym, może nawet z plastikowymi kołami, jeśli trawa już jest i nie trzeba jeździć po ziemi.
Zasady dozowania i ustawiania siewnika
Stosowanie siewnika do nawożenia trawnika jest stosunkowo proste, ale wymaga pewnej staranności, aby zapewnić równomierne rozprowadzenie nawozu. Siewniki do nawożenia trawnika działają na zasadzie rozprowadzania nawozu na obszarze trawnika poprzez mechanizm rozsiewający. W większości modeli nawóz jest przechowywany w zbiorniku, który jest następnie dozowany do mechanizmu rozsiewającego. Mechanizm rozsiewający może działać na kilka różnych sposobów; w niektórych modelach nawóz jest rozsiewany poprzez obracający się dysk (w małych siewnikach ręcznych), który rozrzuca nawóz na boki.
Przygotowanie do nawożenia
- Wybór odpowiedniego nawozu: Jest kluczowy dla zdrowia Twojego trawnika.
- Napełnianie siewnika: Przede wszystkim nigdy nie napełniaj siewnika nawozem na trawniku - zrób to na betonie, aby uniknąć rozsypania nawozu na trawę. Przed załadunkiem należy zdjąć pokrywę zbiornika (jeżeli taka występuje). Przed napełnieniem zbiornika należy zamknąć oba otwory dozujące na dnie zbiornika oraz sprawdzić, czy w środku nie znajdują się żadne resztki nawozu ani inne przedmioty. Napełnianie zbiornika może odbywać się ręcznie lub mechanicznie, np. za pomocą ładowacza czołowego.
- Jakość nawozu: Należy zwracać uwagę, aby do zbiornika nie trafiły fragmenty zbrylonego lub zanieczyszczonego nawozu. Zaleca się, aby nawozy wcześniej były przesiane przez sito, a wilgotność ich nie przekraczała 12%. Nie zaleca się wysiewu nawozów pylistych lub mieszanki na bazie tego typu nawozów.
- Transport nawozu: Podczas przejazdu z rozsiewaczem na pole nie należy zasypywać zbiornika nawozem. Podczas transportu nawozy w zbiorniku mogą zostać ubite, co może utrudnić rozsiewanie. Zaleca się, aby nawozy były dostarczane na miejsce wysiewu innymi środkami transportu.
Ustawianie parametrów dozowania
Jeśli zależy Ci na równomiernym rozrzucaniu nawozu przez rozsiewacz, musisz w pierwszej kolejności zadbać o odpowiednie jego ustawienie. W celu optymalnej eksploatacji należy ustawić korpus rozsiewacza tak, aby oś obrotu tarczy rozsiewającej była ustawiona pod kątem 90 stopni do powierzchni gruntu. Pochylenie wzdłużne ustawia się poprzez zmianę długości łącznika centralnego, natomiast poprzeczne przez zmianę długości wieszaka cięgła dolnego w ciągniku. Maksymalna wysokość robocza (odległość łopatek tarczy rozsiewającej od podłoża) nie powinna przekraczać 850 mm.
Regulacja dawki wysiewu
Do zmiany dawki wysiewu w rozsiewaczu służą dwie dźwignie, które za pośrednictwem cięgien zmieniają położenie zasuw względem otworów dozujących. Przesuwając dźwignię jedną lub drugą w kierunku do zbiornika, otwiera się zasuwy i tym samym zwiększa się dawkę wysiewu. Skrajne położenie dźwigni do regulacji powoduje całkowite zamknięcie zasuw otworów dozujących. Ograniczniki dźwigni w rozsiewaczach, składające się ze zderzaka i pokrętła, służą do ustalenia maksymalnego położenia dźwigni regulacji dawki, a także ułatwiają ponowne ustawienie wcześniej ustalonego położenia dźwigni. Aby przestawić ogranicznik, należy poluzować pokrętło, przesunąć w żądane położenie i ponownie je dokręcić. Jako ogranicznik dźwigni może występować również zawleczka sprężysta, którą przekłada się w odpowiednie otwory ustalające na tarczy.
W siewniku ręcznym, aby prawidłowo rozprowadzić nawóz, ustaw siewnik na pozycji numer 5. W przypadku wzmacniacza trawnika „Pogromcy mchu”, ustaw siewnik na pozycji 30.
Ustawienie prędkości przejazdu
Następnie należy ustawić prędkość przejazdu, z jaką urządzenie ma poruszać się po polu. Szybsza prędkość związana jest z wyrzucaniem mniejszej dawki nawozu na metr kwadratowy. Podczas uruchomienia nie należy od razu pracować pełną mocą. Zasuwy otworów dozujących można otworzyć dopiero po osiągnięciu wymaganej prędkości obrotowej WOM. W trakcie rozsiewania należy utrzymywać stałą prędkość tego typu. W trakcie zawracania na nawrotach lub zatrzymania ciągnika zasuwy otworów dozujących powinny być zamknięte.
Regulacja równomierności rozrzutu łopatek
Na szerokość rozrzutu ma wpływ przede wszystkim prędkość obrotowa tarczy rozsiewającej nad powierzchnią gruntu oraz rodzaj wysiewanych nawozów. Regulację równomierności rozrzutu uzyskuje się przez zmianę położenia łopatek na tarczy rozsiewającej.
W rozsiewaczach z lewostronnym obrotem tarczy przestawienie łopatki z otworów od (A) do (D) powoduje zwiększenie ilości wysiewanego nawozu w lewej strefie pasma rozrzutu, a zmniejszenie w strefie prawej. W rozsiewaczach z prawostronnym obrotem tarczy przestawienie łopatki z otworów od (A) do (D) powoduje zwiększenie ilości wysiewanego nawozu w prawej strefie pasma rozrzutu, a zmniejszenie w strefie lewej.
Testowanie ustawień rozsiewacza
Dobrze jest też przetestować różne ustawienia, dzięki którym sprawdzisz, jak właściwie rozsiewacz nawozu funkcjonuje. Na tej podstawie możesz dobrać odpowiednie parametry. Możesz też ustalić odpowiednie ustawienie w inny sposób - wymaga to jednak trochę obliczeń. Zmierz możliwie jak najbardziej płaską powierzchnię testową o wielkości 1 m². Na wyznaczonym obszarze rozłóż folię. Zgarnij nawóz z powrotem i zważ go. Powtarzaj te kroki, aż uzyskasz ilość odpowiadającą zalecanej dawce nawozu dla Twojego trawnika.
Przykład obliczeń: Przyjmijmy, że powierzchnia testowa wynosi 2 m², a szerokość rozsiewacza 50 cm. W naszym przykładzie zalecana dawka nawozu wynosi 30 g/m². Dostosuj ilość nawozu w obliczeniach w zależności od produktu - dawka na m² może się różnić. Zawsze zanotuj swoje wyniki, aby nie zapomnieć prawidłowego ustawienia.
Jak ustawić rozsiewacz nawozu Amazone ZA-M 1201
Praktyczne wskazówki dotyczące nawożenia trawnika
- Nawożenie powinno zostać przeprowadzone w pochmurny dzień, najlepiej przed deszczem, przy temperaturze nieprzekraczającej 15 stopni Celsjusza. Idealnie, gdyby ziemia była lekko wilgotna, a źdźbła trawy - suche.
- Do pojemnika wsyp nawóz, ustaw wielkość otworu i przejdź się kawałek pchając siewnik - w ten sposób sprawdzisz, czy otwór, przez który wylatuje nawóz, jest wystarczająco duży.
- Rozpocznij rozsiewanie, pchając siewnik wzdłuż trawnika. Nawożenie powinno się wykonywać metodycznie, kawałek po kawałku, aby cały trawnik został nawieziony równomiernie.
- Aby zapewnić najbardziej równomierne pokrycie trawnika nawozem, poruszaj się "pasami". Nawożenie powinno być przeprowadzone metodą krzyżową, nawożąc w dwóch kierunkach: wzdłuż i w poprzek.
- W siewniku ręcznym najpierw zacznij kręcić korbką, a dopiero potem zacznij nawozić. Idź normalnym tempem, nie spiesząc się. Przed końcem trawnika najpierw zwolnij spust, a potem zakończ chodzenie. Zrób dwa kroki i powtórz to samo w odwrotnym kierunku.
- Po zakończeniu nawożenia podlej trawnik. Pamiętaj, że regularne nawożenie jest kluczowe dla utrzymania zdrowego i zielonego trawnika.
Konserwacja siewnika
Aby rozsiewacz prawidłowo wykonywał proces nawożenia, należy o niego odpowiednio dbać. Przede wszystkim trzeba pamiętać o czystości otworu wylotowego - dzięki temu nie będzie się on zapychał. Unikniesz w ten sposób również problemu z wysypem nawozu. Po każdym wyruszeniu w pole i wykorzystaniu pracy rozsiewacza, konieczne jest jego precyzyjne opróżnienie oraz wyczyszczenie. Nawóz też nie powinien się zbrylać - to również może wpłynąć na problemy z jego wysypywaniem. Należy też pamiętać o systematycznym smarowaniu elementów, które się poruszają, odpowiednim olejem.
