Wybór odpowiedniego agregatu uprawowego, zwłaszcza w kontekście pracy z broną ciężką, jest kluczowy dla efektywności prac polowych. Decyzja ta zależy od wielu czynników, w tym od rodzaju gleby, planowanych upraw oraz posiadanego parku maszynowego.
Agregat Uprawowy na Kultywatorze a na Bronie Ciężkiej
Często pojawia się pytanie, czy lepszym rozwiązaniem jest zastosowanie agregatu na kultywatorze, czy na bronie ciężkiej. Na glebach lżejszych brona może być wystarczająca, jednakże na glebach cięższych, zwłaszcza gliniastych, kultywator często okazuje się bardziej efektywny.
Zastosowanie agregatu na kultywatorze pozwala na głębszą uprawę, co jest szczególnie ważne w przypadku twardszych warstw gleby. Brona, w takich warunkach, może jedynie zarysować powierzchnię, nie zapewniając odpowiedniego spulchnienia. Dodatkowo, na ciężkich glebach agregat z wieloma zębami (np. 30 łap) może się zapychać, co wymaga częstego wykręcania elementów roboczych.
W przypadku upraw takich jak buraki, agregat na bronie ciężkiej z wałkami może być alternatywnym rozwiązaniem, jednak wymaga to precyzyjnego dostosowania głębokości pracy, aby uniknąć przesuszenia gleby, co może negatywnie wpłynąć na późniejsze wschody roślin.
Ustawienia Wałków w Agregacie Uprawowym
Szczególną uwagę należy zwrócić na ustawienie wałków w agregatach uprawowych, zwłaszcza w starszych modelach, takich jak zielony typ Bomet z łańcuszkami i wałem bez docisku. Istnieją różne podejścia do regulacji: od luźnego ustawienia wałków pracujących pod własnym ciężarem, po delikatne dociskanie ich za pomocą dodatkowego profilu lub szyny.
Na glebach cięższych zazwyczaj stosuje się docisk wałków, podczas gdy na glebach lżejszych niektórzy rolnicy decydują się na luźne ustawienie, aby uniknąć nadmiernego zagęszczenia gleby. Właściwe ustawienie wałków jest kluczowe dla uzyskania optymalnego efektu uprawy i rozdrobnienia brył.
Problemy z Bryłami na Glebach Ciężkich
Gleby ciężkie, zwłaszcza gliniaste, często sprawiają problemy związane z powstawaniem dużych brył. W takich sytuacjach tradycyjne bronowanie może być nieskuteczne, gdyż bryły mogą się toczyć między zębami, a uprawa odbywa się jedynie w śladach kół ciągnika.
Rozwiązaniem tego problemu może być agregat z podwójnymi wałkami strunowymi na docisku lub agregat talerzowy. Wałki typu "paker" również mogą być skuteczne w rozdrabnianiu i doprawianiu gleby. Ważne jest, aby rozpocząć prace polowe, gdy tylko warunki na to pozwalają, aby zapobiec nadmiernemu przesychaniu gleby i utrudnionemu zwalczaniu brył.
Problemy z Wałem Strunowym w Starych Agregatach Bomet
W przypadku agregatu z wałem strunowym na przodzie, jak miało to miejsce w jednym z opisanych przykładów, bryły mogły wbijać się w wał, tworząc zwarty walec i uniemożliwiając prawidłową pracę maszyny. W takich sytuacjach konieczne może być wykręcenie wału lub zastosowanie innego rozwiązania.
Posiadacze starszych agregatów Bomet z wałkami na łańcuszkach często rozważają przeróbkę "na sztywno", podobną do tej w nowszych typach maszyn. Pojawia się pytanie o dostępność gotowych jarzm do takiej modyfikacji.
Rodzaje Agregatów Uprawowych i Ich Zastosowanie
Na rynku dostępne są różne typy agregatów uprawowych, które można dopasować do specyficznych potrzeb gospodarstwa:
- Agregaty uprawowe z wałkami strunowymi: Skuteczne w rozdrabnianiu i wyrównywaniu gleby. Mogą być z dociskiem lub bez.
- Agregaty uprawowe z wałkami typu "paker": Specjalnie zaprojektowane do rozbijania zbitych brył ziemi.
- Agregaty talerzowe: Znajdują zastosowanie w głębszej uprawie i przygotowaniu gleby pod siew.
- Agregaty uprawowe firm takich jak Awemak, Agro-Masz, Rau: Oferują różne konfiguracje i szerokości robocze, często z solidnymi, łożyskowanymi wałkami.
Wybór konkretnego modelu agregatu powinien być poprzedzony analizą warunków glebowych, wymagań uprawowych oraz możliwości finansowych. Często najlepszym rozwiązaniem jest zastosowanie agregatu na kultywatorze, który zapewnia wszechstronność i efektywność w różnych warunkach.
Agregaty Uprawowo-Siewne
Agregaty uprawowo-siewne zębowe, takie jak Hercules, przeznaczone są do jednoczesnego doprawienia gleby i siewu. Wyposażone są w uniwersalną ramę nośną, na której mocowany jest 2 lub 3-rzędowy kultywator oraz wał ugniatający. Kultywator może być wyposażony w zęby proste lub sprężynowe, zakończone wymienną redliczką. Maszyny te posiadają również hydrauliczny sprzęg dla siewnika.
Agregaty uprawowo-siewne mogą być wykorzystane do przedsiewnego doprawiania gleby po orce siewnej lub przedzimowej. W zależności od modelu, mogą być wyposażone w wał rurowy lub wał packer. Dodatkowym wyposażeniem może być narzędzie przednie montowane na przednim TUZ ciągnika, poprawiające stabilność roboczą.
Zalety agregatów uprawowo-siewnych to oszczędność czasu i paliwa oraz ochrona gleby poprzez ograniczenie liczby przejazdów po polu.
Alternatywne Rozwiązania i Rekomendacje
Na rynku dostępne są również agregaty firm takie jak Coma (Bomet), Agro-Tom, Unia (Gama Kombi, seria Max) oraz Metal-Fach (kultywator sprężynowy U457). Każda z tych maszyn oferuje specyficzne rozwiązania konstrukcyjne i wyposażenie, dostosowane do różnych warunków glebowych i potrzeb uprawowych.
- Agregaty Coma (Bomet): Posiadają lekkie zęby sprężynowe, mocowane w 4 rzędach z rozstawem 10 cm. Na gleby cięższe zaleca się zastosowanie wału przedniego rozkruszającego bryły. Głębokość pracy ustalana jest za pomocą kół podporowych i wynosi maksymalnie 12 cm.
- Agregaty Agro-Tom: Charakteryzują się dużą masą i szerokim wachlarzem zastosowanych narzędzi, co zapewnia dobre efekty uprawy, szczególnie na zwięzłej i zbrylonionej glebie. Opcjonalnie dostępne są wymienne wały, w tym wał crosskill w wersji tandem.
- Agregaty Unia Gama Kombi: Składają się z wału strunowego, zębów sprężynowych z płynną regulacją głębokości oraz podwójnego zębatego wału strunowego z regulacją docisku. W zależności od szerokości roboczej, rama może być sztywna lub hydraulicznie składana. Seria Max wyróżnia się systemem kopiowania terenu.
- Kultywator sprężynowy Metal-Fach U457: Wyposażony w trzy rzędy zębów roboczych z możliwością szybkiej regulacji głębokości pracy. Maszyna zakończona jest dwoma wałami: rurowym oraz wałem crosskill. Opcjonalnie można zamontować spulchniacze śladów ciągnika.
W kwestii zakupu wałków do kultywatora, firma "Dziekan" jest często wymieniana jako producent oferujący wałki z dociskiem sprężynowym, choć ich cena może być wyższa. Niektórzy użytkownicy uważają, że do zwykłego kultywatora inwestycja w wałki może być nieopłacalna, jeśli nie zostaną dokonane inne modyfikacje, np. wymiana łap na wąskie i zwiększenie ich liczby.
W przypadku starszych agregatów z wałkami na łańcuszkach, istnieje możliwość ich przeróbki na "sztywno", jednak dostępność gotowych elementów do tej modyfikacji może być ograniczona.
Właściwe ustawienie docisku wałków, zwłaszcza w przypadku wałków typu "Heros" na docisku pływającym, może znacząco poprawić jakość doprawiania gleby. Wałki crosskill są cenione za swoje właściwości rozdrabniające i doprawiające.