Kombajn zbożowy to kluczowy element nowoczesnego rolnictwa, integrujący w sobie funkcje cięcia, młócenia i oczyszczania ziarna. Dzięki zaawansowanym rozwiązaniom technicznym i precyzyjnemu sterowaniu, maszyna ta zwiększa wydajność oraz skraca czas konieczny do wykonania prac żniwnych. Kombajny zbożowe to bezsprzecznie jedne z najważniejszych maszyn rolniczych, które znacznie ułatwiają i przyspieszają zbieranie oraz wstępne przetwarzanie pszenicy, owsa czy żyta. Ich przeznaczeniem jest zbieranie zboża z pól uprawnych oraz jego wstępna obróbka. Kombajny są w stanie jednocześnie kosić zboże i je młócić. Obecnie żaden rolnik zajmujący się uprawą zbóż nie wyobraża sobie pracy przy ich zbiorze bez skorzystania z kombajnów.
Budowa kombajnu zbożowego
Budowa kombajnu zbożowego jest złożona i składa się z wielu wyspecjalizowanych podzespołów, z których każdy pełni kluczową rolę w procesie zbioru. Maszyna składa się z zespołu żniwnego, młócącego, czyszczącego oraz układu transportowego.
Ogólna konstrukcja i napęd
Podstawę napędu stanowi wydajny silnik wysokoprężny o mocy od 200 do nawet 600 KM. Przeniesienie mocy odbywa się za pomocą przekładni mechanicznych i obwodowego układu pasów.
Zespół żniwny (heder)
Zespół żniwny, usytuowany z przodu kombajnu, jest odpowiedzialny za ścinanie zboża i transportowanie go do wnętrza maszyny. Od dołu podparty jest za pomocą siłowników hydraulicznych, które umożliwiają jego podnoszenie i opuszczanie do pozycji roboczej lub transportowej. Zespół żniwny składa się z zabudowanego metalowym korpusem zespołu tnącego, podajnika ślimakowo-palcowego oraz przenośnika pochyłego. Na froncie hederu znajdują się bagnety do kombajnów.
Nagarniacz (motowidła)
Z przodu zespołu żniwnego znajduje się nagarniacz, często nazywany także motowidłami, który przymocowany jest do górnej części korpusu. Nagarniacz ma kształt pięciokąta i nachyla zboże w kierunku zespołu tnącego, ustawia je w prawidłowy sposób, a także podaje skoszoną masę roślinną na podajnik ślimakowo-palcowy, a następnie na podajnik pochyły, który transportuje ją do zespołu młócącego.
Zespół tnący
Zespół tnący składa się głównie z ruchomej listwy nożowej i nieruchomej belki palcowej. Do belki palcowej przymocowane są palce zespołu tnącego, które mają podłużny kształt, zwężający się ku przodowi i posiadają dodatkowe wycięcia. Zadaniem palców jest wchodzenie między ścinane rośliny i rozdzielanie ich na porcje. Do listwy nożowej przymocowane są nożyki, które wchodzą w wycięcia palców i służą do ścinania roślin. Listwy tnące, czyli kosy do kombajnów, ścinają łodygi na odpowiedniej wysokości.
Zespół młócący
Ścięte zboże trafia do bębna młócącego, który oddziela ziarna od kłosów. Zespół młócący, umieszczony pomiędzy zespołem żniwnym a wytrząsaczami, jest odpowiedzialny za oddzielenie ziarna od kłosów i resztek słomy. Bęben, współpracując z klepiskiem, wykonuje ruchy rotacyjne, wytrącając ziarno.
Chwytacz kamieni
Na wejściu do zespołu młócącego znajduje się chwytacz kamieni, który wyłapuje przypadkowo zebrane kamienie, zapobiegając uszkodzeniom mechanicznym.
Bęben młócący i klepisko
Zboże trafia na bęben młócący, który wraz z klepiskiem tworzy szczelinę roboczą. W zależności od miejsca, rozróżnia się szczelinę wlotową i wylotową, przy czym szczelina wylotowa jest mniejsza od wlotowej. Masa roślinna z resztkami ziarna jest następnie transportowana z bębna młócącego na odrzutnik słomy, który kieruje ją na początek wytrząsaczy.
Podsiewacz
Poniżej klepiska znajduje się podsiewacz, na który trafiają ziarna wraz z ewentualnymi zanieczyszczeniami lub niedomłóconymi kłosami. Następnie są one transportowane do zespołu czyszczącego.
Wytrząsacze
Następnie materiał przechodzi przez wytrząsacze, które odzyskują resztki ziaren. Wytrząsacze znajdują się za zespołem młócącym z klepiskiem i mają kształt podłużnych rynien. Składają się z kilku klawiszy, których boczne ścianki są powycinane i tworzą ostro zakończone grzebienie. Dodatkowo, w pewnych odstępach, ścianki boczne posiadają dodatkowe grzebienie. Wytrząsacze osadzane są na wałach wykorbionych i odpowiadają za odzyskanie niewymłóconych ziaren z masy roślinnej.
Zespół czyszczący
Sita i wialnia oczyszczają ziarno z plew i słomy. Zespół czyszczący, usytuowany poniżej zespołu młócącego, odpowiada za ostateczne oczyszczenie ziarna.
Sita (górne, dolne, kłosowe)
Na wejściu do zespołu czyszczącego znajduje się podsiewacz, przez który ziarno z zanieczyszczeniami zsuwa się na sito górne, a następnie na sito dolne. Niezmłócone kłosy trafiają na umieszczone za sitem górnym sito kłosowe z grzebieniem.
Wentylator
Wentylator generuje strumień powietrza, który przepływa przez sita, wydmuchując lekkie zanieczyszczenia poza maszynę. Oczyszczone ziarno spada na podłogę zsypową i trafia do przenośnika ziarnowego, który transportuje je do zbiornika ziarna. Niezmłócone kłosy, przesiane przez sito kłosowe, wracają do przenośnika kłosowego i ponownie do zespołu młócącego. Czasami w kombajnach stosuje się system przenośników, w którym po ukończeniu całego procesu, kłosy ponownie transportuje się do bębna młócącego, aby z największą dokładnością wydobyć najczystsze ziarna.
Inne kluczowe zespoły
Kombajn zbożowy wyposażony jest również w inne kluczowe elementy, takie jak:
- Zbiornik ziarna: Miejsce, do którego trafia oczyszczone ziarno.
- Kanał wciągający: Transportuje masę roślinną do dalszych procesów.
- Podajnik ślimakowo-palcowy: Przenosi skoszoną masę roślinną.
- Sieczkarnia słomy: Rozdrabnia słomę po zbiorze ziarna. Jeśli rolnik nie potrzebuje słomy, można zakupić również kombajn z rozdrabniaczem słomy, który zamienia ją w naturalny, organiczny nawóz i rozrzuca za sobą na polu.
- Rozrzutnik plew: Rozprowadza plewy.
- Rura rozładowcza: Umożliwia opróżnienie zbiornika ziarna.
Jak działa kombajn: widok z wnętrza kombajnu [wideo 4K]
Rodzaje i zastosowanie sit w kombajnie zbożowym
Funkcja sit
Sita odgrywają kluczową rolę w procesie oczyszczania ziarna, wpływając na jego jakość i wydajność kombajnu. Pełnią podstawową funkcję: oddzielają ziarno od plew, zanieczyszczeń, resztek słomy i niedomłóconych kłosów. Ich zadaniem jest zapewnienie jak najwyższej czystości zebranego plonu przy minimalnych stratach ziarna. Odpowiednio dobrane i wyregulowane sita umożliwiają efektywne czyszczenie różnorodnych roślin uprawnych. Wszystkie rodzaje sit mogą być stosowane jako sita górne i dolne. Odpowiedni dobór i ustawienie sit ma bezpośredni wpływ na jakość czyszczenia ziarna, ograniczenie strat i ogólną wydajność pracy maszyny.
Typy sit
W kombajnach zbożowych stosuje się różne rodzaje sit, które można podzielić na:
- Sita otworowe (blaszkowe): Najstarszy i najprostszy typ sit, zbudowany z blachy z otworami (okrągłymi lub podłużnymi) o określonej średnicy. Zapewniają dokładne oczyszczanie i są mniej podatne na zapychanie, szczególnie przy wilgotnym plonie. Ich wadą jest konieczność posiadania sit dopasowanych do konkretnych nasion oraz niższa wydajność przesiewania. Mogą być wyposażone w dodatkowe elementy, np. łańcuszki do mechanicznego czyszczenia powierzchni.
- Sita żaluzjowe (lamelkowe): Zbudowane z ruchomych lamelek osadzonych na drutach, które można regulować, zmieniając kąt ich otwarcia. Zapewniają dużą uniwersalność, umożliwiając zbiór różnych gatunków roślin przy odpowiednim ustawieniu. Występują w różnych wariantach, m.in. sita ze szczeliną do ziarna, sita Closza (uniwersalne, radzą sobie z rzepakiem i kukurydzą), sita kukurydziane (specjalnie przystosowane do trudnych warunków, z mocno wyciętymi lamelkami zapobiegającymi zapychaniu) oraz sita LDW (Lamele Dużej Wydajności), które są nowoczesnym rozwiązaniem do trudnych warunków pracy i obfitych plonów.
Dobór sit do roślin
Dobór odpowiednich sit jest kluczowy dla efektywnego zbioru różnych gatunków roślin:
- Podstawowe zboża (pszenica, jęczmień, pszenżyto, owies): Mogą być zbierane przy użyciu sit otworowych lub żaluzjowych.
- Rośliny drobnonasienne (facelia, tymianek, trawy nasienne, gryka, koniczyna): Wymagają drobniejszych otworów w sitach, aby zapobiec ich wypadaniu.
- Rośliny oleiste (rzepak, wiesiołek, słonecznik): Często zbierane przy użyciu sit żaluzjowych, które lepiej radzą sobie z ich specyficzną budową.
- Rośliny strączkowe (soja, fasola, groch, łubin): Wymagają specyficznych ustawień sit ze względu na wielkość i kształt nasion.
- Kukurydza: Ze względu na grube łodygi i potencjalną wilgotność, często wymaga specjalnych sit kukurydzianych lub LDW, które zapobiegają zapychaniu.
Producenci kombajnów i niezależni dostawcy sit oferują szeroki wybór sit dopasowanych do różnych modeli maszyn i specyfiki zbioru poszczególnych upraw.
Nowoczesne technologie w kombajnach zbożowych
Współczesne maszyny wyposażono w systemy automatyzacji, takie jak GPS czy czujniki plonu, które zwiększają precyzję zbioru. Kabiny operatorów oferują komfort i kontrolę nad wszystkimi procesami. Budowa i zasada działania kombajnu zbożowego, choć klasyczna, ewoluowała, wprowadzając udoskonalenia w hydraulice i ergonomii. Dzisiejsze kombajny postrzegane są jako maszyny niezwykle zaawansowane nie tylko pod względem technicznym, ale też cyfrowym. Postęp technologiczny jest dzisiaj wręcz przytłaczający.
Historia i ewolucja kombajnów zbożowych
Początki i rozwój
Inspiracją do napisania wielu tekstów o maszynach rolniczych stał się wydawany niegdyś co roku Poradnik Rolnika, a konkretnie Poradnik Rolnika na rok 1951, w którym zawarto artykuł pt. "Kombajn Zbożowy". We wstępie możemy przeczytać m.in. (pisownia oryginalna) "zbiór zbóż wymaga wykonania następujących robót: koszenie, zbieranie i związanie zboża w snopy, przewóz do młocki i omłot" przy czym dalej jest mowa o omłocie nie za pomocą młocarni, lecz cepem: "przy sprzęcie zboża sierpem i jego młocce cepami potrzeba na hektar 20 dniówek roboczych".
W kolejnym akapicie autor wyjaśnia czytelnikom szczegóły dotyczące działania tej skomplikowanej maszyny (modelu S-4), można więc zakładać, że ta wiedza współczesnych nie była zbyt duża. Oddajmy mu głos: "Kombajn składa się z aparatu koszącego i młocarni. Źdźbła nachylone motowidłem, po ścięciu, są przenoszone przy pomocy specjalnych urządzeń do młocarni kombajnu. Po wymłóceniu, wytrząsacze młocarni oddzielają ziarno od słomy, która jest przesuwana do urządzenia zbierającego słomę i plewy, ziarno zaś zostaje poddane sortowaniu i podwójnemu czyszczeniu na sitach i wialni [...]".
Dalej autor przechodzi do historii rozwoju kombajnów w Kraju Rad, a w celu uwypuklenia potencjału rosyjskich konstruktorów sugeruje, że pierwszy kombajn - "konną maszynę do sprzętu ziarna na pniu" - wynalazł agronom A.R. Własienko w 1868 r. chociaż wiemy, że w 1835 r. zrobił to w Stanach Zjednoczonych Hiram Moore. Jak podaje dalej, w 1935 r m.in. dzięki uruchomieniu fabryki w Rostowie nad Donem (tam zresztą kombajny produkowane są do dziś pod znaną nam marką Rostselmash) wyprodukowanych było łącznie już 10 tys. kombajnów. Według danych podawanych przez autora, w 1940 r na radzieckich polach pracowało już 182 tys. kombajnów, a 10 lat później 55 proc. Na ile dane te są wiarygodne - trudno dziś stwierdzić.
Jak możemy przeczytać dalej, w 1947 r. zaprzestano produkcji kombajnów Komunar i wprowadzono kombajny Staliniec 6 z 6-metrowym hederem, nazywanym zresztą przez autora "aparatem żniwnym". Dostajemy natomiast dość szczegółowy opis kolejnego produkowanego w Rostowie modelu S-4 (wzorowanego zresztą na amerykańskim kombajnie International Harvester 123 SP): "W ostatnich latach wprowadzono do pracy w ZSRR samobieżny kombajn S-4, który kosi za jednym razem pas zboża o szerokości 4 m. Aparat koszący tego kombajna umieszczony jest z przodu. Młocarnia kombajna wykonuje tylko jedno czyszczenie ziarna. Podczas pracy kombajn porusza się z szybkością 2-8 km/h. Kombajn S-4 waży 3,4 tony, wyposażony jest w silnik o mocy 52 konie mechaniczne." Jak zaznaczono, radzieckie konstrukcje bynajmniej konstrukcjami autorskimi nie były, jednak nie przeszkadzało to autorowi w przypisywaniu im zasług jako górującym nad konstrukcjami zachodnimi: "O wydajności roboczej kombajnów radzieckich świadczą liczby: W 1937 r. bracia Oskiny zebrali w okresie żniwnym dwoma kombajnami 4015 ha, w 1938 5237 ha, a w r. 1939 - 6012 ha zbóż. Pierwsze kombajny S-4 trafiły do Polski na przełomie 1949 i 1950 r., a w 1954 r. z Płockiej Fabryki Maszyn Żniwnych wyjechał wzorowany na nim, pierwszy polski kombajn ŻM-4.
Polskie kombajny: Bizon
Najpopularniejszym kombajnem w Polsce jest oczywiście Bizon, produkowany przez Fabrykę Maszyn Żniwnych w Płocku na przestrzeni lat 1970 - 2004. Jego nazwa pochodziła od parametrów - szerokości zespołu żniwnego, młócącego i zbiornika oraz mocy silnika. Niestety, po wejściu Polski do Unii Europejskiej, zaprzestano jego produkcji ze względu na niespełnianie norm i wymagań - konstrukcja była przestarzała, a poziomy hałasu, drgań i wydalanych spalin były znacznie przekraczane. Najpopularniejszym modelem był Bizon Rekord Z 058, który przeznaczony był do zbioru wszystkich podstawowych zbóż, słonecznika, ryżu, traw, kukurydzy, rzepaku czy koniczyny. Jego kabina była przestronna, bardzo dobrze wyciszona, a duża powierzchnia szyby pozwalała na wygodne doglądanie pracy zespołu żniwnego. Jego ostatnie modele były wyposażone w komputer pokładowy i joystick, który ułatwiał zmianę parametrów pracy. Możliwa była również instalacja klimatyzacji, która znacznie pomagała w pracy przy wysokich temperaturach. Aby transportować kombajn drogami publicznymi, do zakupionej maszyny dodawano specjalny wózek na zespół żniwny.
Rynek kombajnów zbożowych i wybór maszyny
Na rynku dostępne są różne kombajny zbożowe, które różnią się między sobą konstrukcją, wielkością oraz przeznaczeniem. Wśród nich można wyróżnić modele jedno- i wielozbożowe, które umożliwiają zbiór różnych rodzajów roślin.
Kryteria wyboru
Każdy z typów ma swoje zalety i wady, dlatego warto dokładnie przeanalizować potrzeby swojego gospodarstwa przed podjęciem decyzji. Warto również zwrócić uwagę na zastosowanie konkretnego modelu. Niektóre urządzenia są przystosowane do pracy w trudnych warunkach terenowych, inne natomiast lepiej radzą sobie na równych polach. Największe kombajny zbożowe mogą mieć długość nawet kilkunastu metrów.
Wydajność i moc silnika
Wydajność oraz moc silnika odgrywają kluczową rolę w efektywności pracy maszyny. W przypadku kombajnów zbożowych istotne jest, aby mogły one szybko i sprawnie zbierać plony, nie obciążając przy tym nadmiernie jednostki napędowej. Wysoka moc umożliwia pokonywanie trudniejszych warunków terenowych oraz zbieranie roślin o dużej gęstości. Szybkość zbiorów zależy również od szerokości roboczej hedera oraz prędkości jazdy urządzenia. Należy jednak pamiętać, że większa wydajność może prowadzić do wyższego zużycia paliwa, dlatego warto zwrócić uwagę na stosunek mocy silnika do szerokości roboczej.
Koszty eksploatacji i serwis
Koszty eksploatacji oraz serwis są kluczowe dla długoterminowej opłacalności inwestycji w kombajn zbożowy. Należy zwrócić uwagę na zużycie paliwa, koszty pracy oraz częstotliwość i cenę serwisowania. Kombajny zbożowe o niższym zużyciu paliwa i mniejszych wymaganiach dotyczących obsługi będą tańsze w eksploatacji.
Wyróżniające się marki i modele
Na rynku cenione są kombajny niemieckiej firmy Deutz-Fahr. Firma CLAAS jest wiodącym producentem maszyn żniwnych w Europie, a ich kombajny docenia się za innowacyjne rozwiązania i bardzo dobre podzespoły. Kombajny CLAAS LEXION 700, będące jednymi z najwyżej ocenianych, posiadają najlepsze rozwiązania, stworzone na podstawie opinii klientów. Zastosowane w nich silniki Mercedes-Benz spełniają najnowsze normy emisji spalin, a elektrohydrauliczny napęd jezdny pozwala zwiększyć prędkość przy przemieszczaniu się na drogach.
Ważne uwagi przy zakupie używanego kombajnu
Zepsuty kombajn i żniwa to duet, który oznacza nerwy i stracone pieniądze. Przestrzega się przed szybkim i pochopnym kupowaniem maszyn rolniczych, naprawdę warto wydać te 200-500 zł na serwisanta, która przejrzy sprzęt przed zakupem. Przykładem jest historia zakupu kombajnu marki Claas, który rzekomo był w stanie idealnym. Po szybkim zakupie sieczkarnia rozleciała się w drobny mak, a autoryzowany serwis Claasa wykazał, że wał był złożony z dwóch elementów, łożyska w obudowach były zużyte, brakowało wielu czujników, a dużo elementów było dorobionych na wzór. Próbując załatwić sprawę osobiście, sprzedający ironicznie stwierdził: "NIE JEST PAN PIERWSZYM I OSTATNIM". Dopiero pomoc adwokata i groźba skierowania sprawy do sądu umożliwiła wymianę wadliwego elementu, jakim była sieczkarnia, a cały proces trwał od lipca 2013 do stycznia 2014 roku.
Konserwacja i przygotowanie kombajnu do sezonu żniwnego
Regularna konserwacja i staranne przygotowanie kombajnu zbożowego do sezonu żniwnego są kluczowe dla zapewnienia jego niezawodności i długiej żywotności. Przedsezonowy przegląd maszyny jest niezwykle ważny, gdyż czas, w którym wykorzystujemy kombajn podczas żniw, jest bardzo krótki - w przypadku zbóż wynosi średnio od 2 do 3 tygodni i w przypadku awarii jest nie do odzyskania. Najlepiej jest przeprowadzić przegląd stanu technicznego tuż po skończonym sezonie, bo wtedy pamiętamy usterki, które pojawiały się podczas użytkowania. Dzięki temu można uniknąć późniejszych dodatkowych kosztów i nerwów.
Ogólne zasady konserwacji po sezonie
Kombajn zbożowy po zakończeniu żniw powinien zostać dokładnie oczyszczony z resztek słomy i ziarna, gdyż ich pozostawienie naraża galwanizowane i lakierowane powierzchnie na poważne zniszczenia. Co więcej, resztki te mogą stanowić pożywkę dla gryzoni, a to podnosi ryzyko uszkodzeń przewodów. Po zakończeniu sezonu żniwnego zaleca się wyjąć sita i oczyścić je z wszelkich zanieczyszczeń. Przed kolejnym sezonem należy je umyć, sprawdzić pod kątem oznak korozji i ewentualnych uszkodzeń, takich jak luźne lamelki czy połamane druty. Producentom zalecają zgrzewanie lamelek, ponieważ spawanie może osłabić materiał. Należy również zwrócić uwagę na stan drutów mocujących lamelki, które mogą ulegać wytarciu. Nadmiernie zużyte w poprzednich sezonach części, jak osterka, palce nagarniacza, śruby, pasy, łańcuchy, listwy, łożyska oraz instalację elektryczną i hydrauliczną należy sprawdzić, naprawić lub wymienić.
Przedsezonowy przegląd i regulacja
W kolejnych etapach opłaca się zająć naprawą i ustawieniem trzech zespołów: żniwnego, omłotowego i czyszczącego.
Zespół żniwny
W pierwszej kolejności sprawdzamy kompletność palców i stan układu napędzającego. Brakujące palce wymieniamy, a skrzywione prostujemy. Trzeba również skontrolować stan układu napędowego, a w nim tuleje przegubów - jeśli są zużyte powodują nadmierny luz belek z palcami, hałas i nieprawidłowe nagarnianie zboża. Powinniśmy również prawidłowo wyregulować zespół tnący. Uszkodzone i stępione nożyki oraz bagnety wymieniamy na nowe. Bardzo ważne jest dokładne ustawienie kosy tnącej w stosunku do belki palcowej. Osie osterek powinny pokrywać się z osiami palców. Użytkując kombajn codziennie smarujemy kosy. Pamiętajmy również o podajniku ślimakowo-palcowym. Skrzywione zwoje ślimaka trzeba wyprostować, a połamane lub uszkodzone palce wymienić na nowe. W następnej kolejności przeglądamy przenośnik pochyły, w którym na skutek np. "złapania" kamienia mogła skrzywić się belka przenośnika lub urwać się mocujący ją łańcuch. Uszkodzone elementy wymieniamy na nowe lub - jeśli są skrzywione w lekkim stopniu - prostujemy. Właściwie działający zespół żniwny oznacza prawidłowe przygotowanie oraz przebieg koszenia, a także sprawny transport i przekazywanie zboża do przenośnika ukośnego. Regulacja zespołu żniwnego w kombajnie ma wpływ na poziom strat ziarna podczas żniw.
Zespół młócący
Musimy zwrócić uwagę na stan techniczny bębna omłotowego, klepiska, układu napędowego i elementów zawieszenia. Cepy uszkodzone, lub mające wytarte karby, należy wymienić na nowe. Cepy naprzeciwległe zawsze wymienia się parami, żeby zapobiegać wibracjom, a po wymianie wyważa się bęben (źle wyważony bęben oznacza dużą liczbę uszkodzonych cepów i szybkie zużycie łożysk wału). Następnie sprawdzamy stan prętów klepiska i pokrzywione prostujemy, a brakujące uzupełniamy prętami o takich samych parametrach. Należy też wypoziomować klepisko w stosunku do bębna młócącego, ustawić odpowiednio do rodzaju zboża wielkość szczelin na ostatnim i pierwszym pręcie oraz nakierować na nie cepy. Na końcu poziomujemy klepisko w stosunku do bębna młócącego. Następnie przez okienka boczne z prawej i lewej strony, ustawiamy wielkość szczelin na pierwszym i ostatnim pręcie klepiska, naprowadzając na nie każdy z cepów. Szczelina omłotowa zależy od rodzaju koszonego zboża.
Zespół czyszczący
Sprawdzenie zespołu czyszczącego najlepiej zacząć od podłogi, która często zostaje zalepiona, co może zahamować przesuwanie masy zbożowej w kierunku sit pogarszając jakość czyszczenia. Musimy pamiętać o jak najczęstszym czyszczeniu powierzchni roboczej sit. Sito górne powinno być bardziej otwarte niż dolne, a sposób ich otwarcia zależy od wilgotności koszonego zboża. Nadmuch wentylatora regulujemy za pomocą przekładni bezstopniowej. W wentylatorze przed sezonem regulujemy napięcie pasów napędu przekładni bezstopniowej, sprawdzamy sterowanie przekładnią-korbą (w nowoczesnych kombajnach elektronicznie) oraz łatwość ustawienia kierownic wentylatora.
Silnik
Przegląd silnika w kombajnie zbożowym przebiega podobnie jak w innych pojazdach mechanicznych. Szczególną uwagę powinniśmy zwrócić na układy: paliwowy, smarowania i chłodzenia. Ten ostatni w starszych kombajnach jest mało wydajny i niewielkie zabrudzenie chłodnicy skutkuje podwyższoną temperaturą pracy silnika w trakcie żniw. W układzie paliwowym należy wymienić filtry paliwowe i opróżnić odstojnik wody, zaś w układzie smarowania wymieniamy olej (zgodny z normą dla danego silnika przewidzianą przez producenta) oraz filtr olejowy.
Bezpieczeństwo pracy i przepisy przeciwpożarowe
W okresie przechowywania kombajnu oraz podczas żniw należy przestrzegać przepisów przeciwpożarowych oraz bezpieczeństwa pracy. Na kombajnie muszą być dwie gaśnice przeciwpożarowe - proszkowa do silnika i instalacji elektrycznej oraz pianowa do reszty podzespołów maszyny. Gaśnice powinny mieć aktualne badania. Podczas prac pod hederem powinien on być zabezpieczony przed opadnięciem (oprócz podpór możemy zastosować np. grube klocki drewna po środku zespołu żniwnego). Instalację elektryczną może naprawiać tylko uprawniony elektryk. Zawsze po skończonej pracy kombajnu odłączamy akumulatory, ustawiając pokrętło odłącznika z położenia „Z” w położenie „O”. Prace naprawcze wymagające użycia spawarki prowadzimy na wymontowanej części poza kombajnem, a gdy jest to niemożliwe należy dokładnie usunąć plewy z maszyny i podczas spawania osłonić ekranami przeciwiskrowymi miejsce spawania.