Kosiarki bijakowe, często nazywane mulczerami, stanowią coraz bardziej popularne rozwiązanie w pielęgnacji terenów zielonych, zwłaszcza dla właścicieli ciągników małej mocy. Ich wszechstronność i efektywność sprawiają, że są to maszyny do "zadań specjalnych", zdolne poradzić sobie zarówno z dobrze utrzymanymi trawnikami, jak i zarośniętymi nieużytkami. W artykule przedstawiamy szczegółowe informacje na temat kosiarek bijakowych, ich działania, zastosowania oraz doboru do ciągników marki Kubota.

Czym jest kosiarka bijakowa (mulczer) i jak działa?
Kosiarka bijakowa to maszyna rolnicza, w której funkcję koszenia pełnią bijaki umieszczone na wale tnącym. Jest to typ mulczera, przeznaczony do rozdrabniania koszonej roślinności.
Budowa i elementy robocze
Zespół roboczy kosiarki, na przykład model WOM-BK-140, składa się z przekładni kątowej oraz wału głównego wyposażonego w noże. Noże te to właśnie bijaki - elementy tnące mocowane na śrubę M12, o wadze około 410 gram. Dostępne są różne typy noży, najczęściej spotykane to noże młotkowe lub typu "Y".
Wał tnący napędzany jest paskami klinowymi, które pełnią również funkcję zabezpieczającą. W przypadku natrafienia kosiarki na przeszkodę, paski klinowe "ślizgają się" po kole pasowym, chroniąc maszynę przed uszkodzeniem.
System mocowania i napędu
Kosiarka bijakowa może być mocowana poprzez dwupunktowy system zawieszenia, dopasowany do maszyny zasilającej z napędem poprzez przedni WOM. Alternatywnie, kosiarka jest sprzęgana z ciągnikiem poprzez zawieszenie jej na cięgłach trzy-punktowego układu zawieszenia narzędzi (TUZ), co jest standardowym rozwiązaniem w rolnictwie.

Zastosowanie i funkcje kosiarek bijakowych
Kosiarki bijakowe są niezwykle wszechstronne i przeznaczone przede wszystkim do ciągników małej mocy, które mają nisko wyprowadzony WOM.
Wszechstronność w koszeniu
Nadają się do koszenia powierzchni zielonych charakterystycznych dla terenów miejskich, na których występują różne gatunki roślin. Najogólniej mówiąc, są to kosiarki do koszenia powierzchni zielonych znajdujących się w niskiej kulturze uprawy, a także do trawiastych nieużytków, łąk i pastwisk, czy zachwaszczonych obszarów. W zależności od zastosowanych noży tnących, kosiarka nadaje się do koszenia zarówno wysokiej trawy, drobnych krzewów, jak i dobrze utrzymanych terenów zielonych i trawników. Kosiarka bijakowa z młotkami o wadze 0.80 kg to bardzo wytrzymała maszyna do koszenia nieużytków, pozostałości po uprawach, ale również zwykłej trawy.
Mulczowanie jako kluczowa zaleta
Kosiarka bijakowa nie tylko kosi, ale także mulczuje koszony surowiec. Jest to technika koszenia trawy i innych surowców organicznych oraz rozdrabniania ściętego materiału tak, aby stanowił on naturalny nawóz, który użyźnia glebę. Pokos ma formę drobnej sieczki i rzucany jest wprost na murawę.
Zaletą mulczowania jest także zapobieganie erozji gleby, spowolnienie wzrostu chwastów i co ważne, ograniczenie ilości niechcianej skoszonej materii. Mulczować można trawę, resztki po uprawach, dzięki czemu ograniczamy ilość resztek pożniwnych, fundując glebie naturalny nawóz i chronimy przed szkodnikami bytującymi w resztkach.
Dodatkowe funkcje i znaczenie rodzaju noży
Ponadto, za pomocą noży nacinających można przeprowadzić napowietrzanie i usuwanie zniszczonej darni. Należy regularnie sprawdzać ostrość mechanizmu tnącego, aby zapewnić efektywną pracę. Kosiarka bijakowa (mulczer) EF 95 4FARMER posiada szerokość koszenia 95 cm, natomiast w ofercie występuje siedem dostępnych szerokości. Oprócz solidnego wału roboczego wyposażonego w rozmieszczone poziomo bijaki rozdrabniające, kosiarka posiada także wał tylny (kopiujący), który pozwala na regulowanie wysokości koszenia oraz utrzymanie kosiarki na wybranej wysokości. Maszyna docelowo jest często wyposażona w noże typu "Y". Jednakże, jeśli kosiarka bijakowa ma założone "igreki", to może kosić niezbyt ładnie; inaczej to wygląda z młotkami, które radzą sobie z "zaległościami" i kosi ładnie.
Kosiarki bijakowe a ciągniki Kubota - dobór i specyfikacja
Kosiarki bijakowe są popularnym wyborem dla mini ciągników, takich jak Kubota, ze względu na ich kompaktowe rozmiary i uniwersalność.
Przykładowe modele Kubota i ich charakterystyka
- Kubota B1241/B2441: Traktorek Kubota B2441 waży tylko 630 kg, co sprawia, że transport maszyny jest dużo łatwiejszy. Szerokość maszyny to tylko 101 cm, co zdecydowanie poszerza możliwości stosowania traktorka w miejscach trudno dostępnych. Jednostka napędowa to 24-konny, 3-cylindrowy silnik DIESEL z 9 biegami do przodu i 3 do tyłu. Do traktora Kubota B2441 często podłącza się kosiarkę bijakową EFG o szerokości roboczej 105 cm.
- Kubota L1 225 / L22: Traktor Kubota L1 225 z napędem 4x4 i mocą 22 KM (lub bliźniaczy model L22 z 22KM na wałku i 26KM silnikiem) to również popularna baza. Użytkownicy tych modeli często wykorzystują kosiarkę EFGC 145 cm z nożami typu "Y".

Dopasowanie szerokości roboczej do mocy ciągnika i specyfiki terenu
Wybór odpowiedniej szerokości kosiarki bijakowej jest kluczowy. Dla ciągnika o mocy 22 KM nie zaleca się szerszej kosiarki niż 125 cm. Chociaż niektórzy sprzedawcy mogą sugerować, że 145 cm szerokości nie będzie stanowiło problemu dla 22 KM, praktyka pokazuje, że może to być obciążające dla maszyny, szczególnie na terenach pochyłych. Niewielkie rozmiary kosiarki bijakowej pozwalają na używanie jej między domami i w miejscach trudno dostępnych.
Waga kosiarki a jazda po pochyłościach
Waga kosiarki ma znaczenie, zwłaszcza podczas jazdy po górach lub stromych zboczach. Kosiarki ciężkiego typu EFGC ważące prawie 300 kg mogą być minusem w takich warunkach, choć jednocześnie są uważane za solidniejsze. Lżejsze kosiarki sadownicze mają zdecydowanie mniejsze zapotrzebowanie na moc, co może być zaletą na wymagającym terenie.
Praktyczne aspekty użytkowania i porady
Doświadczenia użytkowników pokazują, że wybór i eksploatacja kosiarki bijakowej wymaga uwzględnienia kilku ważnych aspektów.
Pojemność kosza i szybkość pracy
Pojemność kosza kosiarki bijakowej ma ogromne znaczenie. Im mniejszy kosz, tym mniejsza objętość mulczowanej trawy, a tym samym mniejsza prędkość jazdy. Nie bez powodu stosuje się zdejmowane tylne klapy w takich kosiarkach - ścięta trawa wylatując przez takie okno robi "miejsce" na nową, co pozwala jechać szybciej.
Doświadczenia z pracy na winnicy
Kosiarka bijakowa, choć jest bezpieczniejsza w pracy i idealna na nawrotach, słabo i bardzo wolno kosi, a pokos jest często brzydki, zwłaszcza przy użyciu noży typu "Y" (igreki). W pracy na winnicy, zwłaszcza na stromych terenach, stosuje się adaptowane na tylny TUZ hedery kosiarek Kubota, o szerokości roboczej np. 170 cm, zasilane przez mocniejsze ciągniki (np. 33 KM). Wcześniej używano hedera o szerokości 150 cm, ale wymagało to dwóch przejazdów na międzyrzędziu. Koszenie pielęgnacyjne, np. tylko w kierunku w dół winnicy (regulując prędkość jazdy hamulcem), kosi ładnie i szybko. Ważne jest, aby wiedzieć, jak kosić i robić to często.