Zakłady KrAZ (Kremenczućkyj Awtomobilnyj Zawod) to jeden z najważniejszych producentów ciężkich pojazdów ciężarowych, wojskowych oraz specjalistycznych, wywodzący się z Ukrainy. Historia fabryki jest nierozerwalnie związana z przemianami gospodarczymi i politycznymi XX wieku.
Początki produkcji ciężarówek w Krzemieńczuku
Początki fabryki sięgają lat 30. XX wieku, gdy na przedmieściach Krzemieńczuka powstała fabryka samolotów. Po II wojnie światowej zakłady zajmowały się produkcją przęseł mostowych, a od 1956 roku, jako Kremenczućkyj Kombajnowyj Zawod, wytwarzały kombajny typu KU 2A. Przełom nastąpił w 1959 roku, kiedy to po przestrojeniu produkcji uruchomiono montaż pojazdów ciężarowych przeniesionych z Jarosławia (JaMZ).
Pierwsze samochody - dziesięciotonowe, trzyosiowe wywrotki - pojawiły się na ulicach 10 kwietnia 1959 roku. Pojazdy otrzymały nazwę Dniepr 222. Wśród pierwszych konstrukcji wyróżniał się model KrAZ-219 z siedmiolitrowym silnikiem o mocy 180 KM typu JaAZ-206. Jego ładowność wynosiła 12 ton, a zużycie paliwa osiągało 55 l na 100 km.
Ewolucja konstrukcji: od modelu 214 do serii 256
Kluczowym momentem dla rozwoju marki było wprowadzenie w 1966 roku nowego, ośmiocylindrowego silnika widlastego JaMZ-238 o mocy 240 KM i pojemności 14,8 l, który zastąpił dwusuwowe jednostki rzędowe. Jednym z najbardziej ikonicznych produktów stała się wywrotka KrAZ-256, produkowana w latach 1963-1994.
Kluczowe modyfikacje KrAZ-256B/B1:
- 1965 r.: Wprowadzenie lżejszej skrzyni ładunkowej o objętości 6 m³.
- 1968 r.: Zastąpienie pneumatycznego wspomagania kierownicy hydraulicznym oraz przejście z prądnicy na alternator.
- 1976 r.: Debiut wersji KrAZ-256B1 z dwuobwodowym układem hamulcowym.
- Wersje specjalne: Model KrAZ-256BS przystosowany do pracy w ekstremalnych temperaturach (do -60°C).
Rozwój techniczny i specjalizacja
Na podwoziach marki KrAZ montowano pojazdy specjalistyczne dla leśnictwa, górnictwa i budownictwa. W 1965 roku model KrAZ-257 przeszedł modernizację, otrzymując silnik JaMZ-238. Z początkiem lat 70. fabryka eksportowała ciężarówki do 40 krajów, w tym do Argentyny, Indii i Finlandii.
W 1976 roku powstało zjednoczenie AwtoKrAZ, zatrudniające 24 tys. pracowników. W 1984 roku z taśm zjechał półmilionowy pojazd. W późniejszych latach, w obliczu zmian ustrojowych, fabryka kontynuowała rozwój, wprowadzając nowe modele, takie jak KrAZ-6510 oraz 22-tonowe wywrotki KrAZ-7333 C4 z napędem 8x4.
Dane techniczne wybranych modeli
| Model | Okres produkcji | Ładowność | Silnik |
|---|---|---|---|
| KrAZ-222 | od 1959 | 10 t | JaAZ-206 |
| KrAZ-256B1 | 1963-1994 | 12 t | JaMZ-238 |
| KrAZ-257 | 1965-1995 | 12 t | JaMZ-238 |
Kraz 255 - Potwór z ZSRR - Bez problemu przemierza rzeki i bagna
Współczesność
Po rozpadzie ZSRR i powstaniu niepodległej Ukrainy, przedsiębiorstwo przeszło restrukturyzację. W 1999 roku ukraińsko-niemiecka kompania Mega Motors wykupiła udziały w AwtoKrAZ. Obecnie firma oferuje nowoczesne pojazdy ciężarowe, współpracując z dostawcami silników takich jak Cummins czy Deutz, utrzymując jednocześnie tradycję produkcji solidnych maszyn do pracy w najcięższych warunkach terenowych.