MAN TGX to seria ciężkich pojazdów użytkowych, obejmująca modele dwu-, trzy- i czteroosiowe, produkowana przez niemiecką firmę MAN AG (MAN Nutzfahrzeuge AG) od 2007 roku. Gama ta obejmuje różnorodne konfiguracje, takie jak ciągniki siodłowe, wywrotki, śmieciarki, podnośniki, cementowozy czy pojazdy gaśnicze. Pierwsza prezentacja MAN TGX miała miejsce w 2007 roku na Międzynarodowych Targach Motoryzacyjnych w Amsterdamie, a rok później pojazd zdobył prestiżowy tytuł "Samochód Ciężarowy Roku 2008" (International Truck of the Year 2008).
Pojazdy z tej serii dostępne są z trzema wariantami kabin: XL, XLX oraz XXL. W porównaniu do poprzedniej serii TGA, współczynnik oporu aerodynamicznego w TGX został obniżony o 4%, co przyczynia się do poprawy efektywności paliwowej.
Silniki i Układy Napędowe
Seria TGX oferuje szeroki wybór jednostek napędowych. Oprócz popularnych silników 6-cylindrowych o mocy od 360 do 540 KM, w gamie pojawił się również potężny silnik 8-cylindrowy w układzie V, generujący 680 KM. Ten topowy silnik dostępny jest w dwóch wariantach momentu obrotowego: 2700 Nm dla ciągników głównych oraz 3000 Nm dla zastosowań w transportach drogowych o łącznej masie do 250 ton.
Spełnienie rygorystycznych norm emisji spalin Euro 4 uzyskiwane jest dzięki zastosowaniu układu EGR (recyrkulacja spalin) w połączeniu z filtrami cząstek stałych. Normę Euro 5 zapewnia z kolei system SCR (selektywna redukcja katalityczna), wykorzystujący dodatek AdBlue.
Skrzynie biegów dostępne w MAN TGX to 16-biegowe manualne skrzynie ZF lub 12-biegowe zautomatyzowane skrzynie MAN TipMatic. Wszystkie wersje standardowo wyposażone są w zintegrowany intarder, a opcjonalnie dostępny jest system PriTarder, który dodatkowo zwiększa skuteczność hamowania.
Ewolucja Modelu i Liftingi
W 2010 roku MAN wprowadził wersję TGX EfficientLine, która dzięki zoptymalizowanej aerodynamice kabiny XLX pozwoliła na oszczędność paliwa do 3 litrów na 100 km. Pierwszy lifting przeprowadzono w 2012 roku, nadając ciężarówce bardziej nowoczesny wygląd. Zmieniono projekt atrapy chłodnicy, integrując ją z szerokimi owiewkami bocznymi, co podkreśliło ewolucję stylistyczną modeli TGX i TGS. Zmiany konstrukcyjne w obszarze pod przednią szybą poprawiły widoczność z miejsca kierowcy oraz skuteczność działania wycieraczek. Czarne wykończenie plastikowej listwy pod szybą optycznie powiększyło przednią szybę, wpływając na proporcje przedniej części pojazdu.
Drugi lifting zaprezentowano w 2016 roku na Targach Motoryzacyjnych w Hanowerze. Ciężarówka otrzymała przeprojektowane wloty powietrza, a wnętrze zyskało nowe materiały, ciepłe kolory i ulepszone siedzenia.
Nowa Generacja MAN TGX (od 2020 roku)
Nowa generacja MAN TGX zadebiutowała 10 lutego 2020 roku na Międzynarodowych Targach Motoryzacyjnych w Bilbao. Wyróżnia się ona całkowicie nową kabiną oraz zmodernizowaną gamą silników. Dostępne są jednostki 9-litrowe z serii D15 o mocy 330, 360 i 400 KM (generujące moment obrotowy od 1600 do 1800 Nm). Kolejna opcja to silniki 12,4-litrowe z serii D26, oferujące moce 430, 470 i 510 KM (z odpowiednim momentem obrotowym 2200, 2400 i 2600 Nm). Topową jednostką jest 15,2-litrowy silnik z serii D38 o mocy 540, 580 i 640 KM.
Przedstawiamy: Najwspanialszych pasażerów wszech czasów | Nowa generacja ciężarówek MAN #SimplyMyTruck
MAN TGA - Poprzednik i Jego Cechy
Choć seria TGX jest następcą popularnego modelu TGA, warto wspomnieć o jego cechach, zwłaszcza w kontekście wywrotek. MAN TGA, mimo zaawansowanej elektroniki, był ceniony za wytrzymałość. Szczególną ostrożność przy zakupie używanych egzemplarzy zalecano w przypadku wersji z hydrostatycznymi napędami terenowymi. Do największych zalet MAN-a TGA należały komfort pracy kierowcy oraz trwałość silników.
Najpopularniejszą w Polsce wersją TGA była odmiana czteroosiowa, często w konfiguracji wywrotki. W większości tych pojazdów stosowano najmniejszą dostępną kabinę, która nie grzeszyła przestronnością, choć inżynierom udało się wygospodarować miejsce za fotelami. Deska rozdzielcza TGA była wysoko oceniana za funkcjonalność.
Silniki i Wytrzymałość MAN TGA
Na rynku wtórnym najczęściej spotykane są TGA z silnikami R6 o mocach oscylujących wokół 400 KM. Nowsze modele wyposażano w 10,5-litrowe silniki z wtryskiem common rail, generujące od 310 do 440 KM. Do 2004 roku dostępne były również 12-litrowe silniki z rzędową pompą wtryskową (310, 360 i 410 KM). Wersje specjalistyczne mogły być napędzane 18,3-litrowym silnikiem V10 o mocy 480, 530 lub 660 KM. Generalnie, silniki TGA uchodziły za niezawodne.
Zaawansowana elektronika, choć ułatwiała pracę kierowcy, nie zawsze sprawdzała się w trudnych warunkach budowlanych. Klasyczny napęd terenowy ze skrzynią rozdzielczą był odporny, jednak jego naprawy mogły być kosztowne, zwłaszcza w pojazdach z dużymi przebiegami. W wywrotkach TGA, ze względu na ciężkie warunki eksploatacji, częściej niż w ciągnikach siodłowych występowały problemy z zawieszeniem szoferki. Tuleje wywrotu i zawory poziomujące wymagały wymiany co kilkadziesiąt tysięcy kilometrów. Zwracano uwagę na stan połączeń kostek elektrycznych, które bywały nieszczelne.
Przykładowe dane techniczne i przebiegi (wywrotki)
| Model | Dopuszczalna masa całkowita (t) | Ładowność techniczna (t) | Średni przebieg (tys. km) |
|---|---|---|---|
| MAN TGA (wywrotka) | - | - | 200 - 270 |
| Iveco Trakker (wywrotka) | - | - | 150 - 250 |
Powyższa tabela przedstawia przykładowe dane dotyczące dopuszczalnej masy całkowitej, ładowności oraz średnich przebiegów dla wywrotek MAN TGA i Iveco Trakker, co pozwala na porównanie ich parametrów w kontekście rynku wtórnego.
Test MAN TGX 18.470 4x2 BLS
W ramach testu redakcyjnego sprawdzono ciągnik siodłowy MAN TGX 18.470 4x2 BLS z kabiną sypialną typu XLX, zestawiony z naczepą kurtynową Wielton Curtain Master M4. Ciągnik ten, zaprojektowany jako typowy "wół roboczy" do transportu dalekobieżnego, spełniał wymagania normy Euro VI D, która uwzględnia emisję spalin w realnych warunkach drogowych.
Silnik i Osiągi
Jednostką napędową testowanego TGX-a był 6-cylindrowy, rzędowy silnik D2676LF79 o pojemności 12,4 dm³. Silnik ten, wyposażony w jednostopniową turbosprężarkę, osiągał moc 470 KM (346 kW) i maksymalny moment obrotowy 2400 Nm, co jest w pełni wystarczające do typowych zadań w transporcie dalekobieżnym. Ekonomiczny zakres prędkości obrotowych silnika mieści się w przedziale 1070-1220 obr./min.
Skrzynia Biegów i Układy Wspomagające
Pojazd wyposażono w zautomatyzowaną skrzynię biegów MAN TipMatic 14 27 DD z 12 przełożeniami i bezpośrednim przełożeniem na najwyższym biegu. System automatycznej zmiany biegów MAN TipMatic Profi Performance, współpracujący z elektronicznie sterowanym hamulcem wydechowym EVBec, oferował funkcje obniżające zużycie paliwa, takie jak Efficient Roll czy tryb jazdy ekonomicznej Eco. Dodatkowo dostępna była funkcja rozkołysania, ułatwiająca ruszanie na śliskiej lub grząskiej nawierzchni.
Aktywny tempomat MAN Efficient Cruise 2 z funkcją Stop and Go utrzymywał bezpieczną odległość od poprzedzającego pojazdu (ACC). Oś przednia o nośności 7,5 tony miała zawieszenie z pojedynczych resorów parabolicznych ze stabilizatorem, a tylna oś napędowa (nośność 13 ton) z przekładnią hipoidalną i blokadą mechanizmu różnicowego była wyposażona w pneumatyczne zawieszenie z regulacją wysokości (ECAS).
Za skuteczne hamowanie odpowiadał elektronicznie sterowany układ MAN BrakeMatic. W standardowym wyposażeniu znalazły się systemy ABS, ASR, ESP, system hamowania awaryjnego Emergency Brake Assist 2 (EBA2) oraz system MAN Easy Start współpracujący ze skrzynią TipMatic.
Kabina XLX i Komfort
Mimo że design kabin MAN jest obecny na rynku od ponad dekady, nadal cieszy się uznaniem kierowców ze względu na przestronność, jakość wykończenia, ergonomię oraz wysoki komfort podczas odpoczynku. Kabina XLX testowanego modelu miała 2280 mm długości i 2440 mm szerokości. Wyposażona była w dwie leżanki - dolną o szerokości 790 mm i górną o szerokości 705 mm. Dolna leżanka posiadała stelaż o zróżnicowanych strefach sztywności.
Wnętrze oferowało liczne schowki: dwie wysuwane szuflady w desce rozdzielczej, dużą lodówkę pod dolną leżanką oraz trzy zamykane schowki nad przednią szybą. Nie zabrakło również schowków w drzwiach. Podniesienie dolnej leżanki odsłaniało dostęp do dodatkowych schowków, w tym jednego zewnętrznego.
Niski tunel centralny (120 mm) i wysokość wnętrza wynosząca 1820 mm ułatwiały poruszanie się po kabinie. Kolorowa tablica wskaźników typu High Line dostarczała przejrzystych informacji o parametrach pracy pojazdu, a komputer pokładowy MAN Tronic umożliwiał dostęp do szczegółowych danych. Funkcje obsługiwano za pomocą przycisków na kierownicy, podobnie jak telefon, radioodtwarzacz, tempomat i ogranicznik prędkości.
Oszczędność Paliwa i MAN Efficient Cruise
Modyfikacje silnika D26, mające na celu spełnienie normy Euro VI faza D (m.in. pojedyncza turbosprężarka, zmniejszona recyrkulacja spalin EGR, zwiększone dawkowanie AdBlue), przyniosły efekt w postaci obniżenia zużycia paliwa nawet o 4% w porównaniu do poprzedniej wersji. Kluczowym elementem wpływającym na ekonomię jazdy był inteligentny tempomat MAN Efficient Cruise, wspierany przez system GPS.
Tempomat analizował przebieg trasy z wyprzedzeniem do trzech kilometrów, uwzględniając wzniesienia i pochyłości. Na tej podstawie optymalizował wybór biegu i prędkość pojazdu, aby jazda była jak najbardziej ekonomiczna. Kierowca mógł wybrać jeden z czterech dostępnych poziomów tolerancji prędkości, co przekładało się na zauważalne oszczędności paliwa. Tempomat odczytywał mapy topograficzne terenu, a na ich podstawie oraz bieżących parametrów jazdy dobierał optymalną strategię zmiany biegów. Podczas podjazdów pojazd zwalniał, unikając niepotrzebnej redukcji biegu, a na zjazdach przyspieszał, wykorzystując funkcję EfficientRoll do swobodnego toczenia z silnikiem na biegu jałowym.
MAN TGX z 470-konnym silnikiem D26 jest uznawany za rozsądną propozycję dla flot realizujących przewozy dalekobieżne. Mimo niewielkich zmian w designie kabiny na przestrzeni lat, nadal jest ceniona przez kierowców za przestronność, doskonałe wyciszenie i komfort.
Konfiguracje Kabin MAN TGX
Nowoczesne ciągniki siodłowe MAN TGX charakteryzują się innowacyjnymi rozwiązaniami technologicznymi, wysoką wydajnością i trwałością. Oferują imponującą moc i moment obrotowy dzięki wydajnym silnikom. Dostępne są różne konfiguracje kabin, w tym:
- Kabina GX: Długość zewnętrzna 2280 mm, szerokość zewnętrzna 2440 mm, długość wewnętrzna 2145 mm, szerokość wewnętrzna 2270 mm, wysokość tunelu silnika 120 mm. Maksymalnie 2 łóżka.
- Kabina GM: Długość zewnętrzna 2280 mm, szerokość zewnętrzna 2440 mm, długość wewnętrzna 2145 mm, szerokość wewnętrzna 2270 mm, wysokość tunelu silnika 120 mm. Maksymalnie 2 łóżka.
- Kabina GN: Długość zewnętrzna 2280 mm, szerokość zewnętrzna 2440 mm, długość wewnętrzna 2145 mm, szerokość wewnętrzna 2270 mm, wysokość tunelu silnika 120 mm. Maksymalnie 2 łóżka.
