Hanomag SS100, znany szerzej pod przydomkiem „Gigant”, to jeden z najważniejszych ciężkich ciągników wyprodukowanych w Niemczech w latach 30. XX wieku. Pojazd ten, charakteryzujący się szerokim spektrum zastosowań, odegrał kluczową rolę zarówno w gospodarce cywilnej, jak i w specjalistycznych operacjach wojskowych okresu II wojny światowej.
Historia i rozwój marki Hanomag
Hannoversche Maschinenbau AG (Hanomag) to przedsiębiorstwo z wieloletnimi tradycjami, założone w 1835 roku w Linden, obecnie dzielnicy Hanoweru. Firma, wywodząca się z zakładu Eisen-Giesserey und Maschinenfabrik Georg Egestorff, przez dziesięciolecia była jednym z wiodących producentów parowozów w Niemczech. Do 1931 roku fabryka opuściła 10 578 lokomotyw parowych.
W późniejszym okresie firma skoncentrowała się na pojazdach użytkowych. W 1958 roku Hanomag został przejęty przez koncern Rheinstahl, a w 1969 roku utworzono spółkę Hanomag-Henschel Fahrzeugwerke GmbH (HHF). Produkcja ciężarówek pod marką Hanomag trwała aż do lat 70. XX wieku.
Charakterystyka techniczna Hanomag SS100
Hanomag SS100 był konstrukcją wyprzedzającą swoje czasy, wdrożoną do produkcji jeszcze przed wybuchem II wojny światowej. Pojazd ten cieszył się tak dużym uznaniem, że jego produkcję kontynuowano w okresie powojennym aż do 1951 roku.
Dane techniczne i osiągi
- Jednostka napędowa: Diesel własnej konstrukcji Hanomaga o pojemności 8,5 litra.
- Moc maksymalna: 100 KM.
- Układ napędowy: Napęd przekazywany wyłącznie na tylną oś.
- Skrzynia biegów: Konstrukcja marki ZF.
- Masa własna: 7 ton.
- Maksymalny uciąg: 20 ton.
Mimo zastosowania tylko jednej osi napędowej, „Gigant” doskonale radził sobie z ogromnymi obciążeniami, co czyniło go idealnym wyborem do zadań specjalnych.
Rola w logistyce rakiet V2
Najsłynniejszym zastosowaniem wojskowym Hanomaga SS100 było holowanie specjalistycznej przyczepy „Meillerwagen”. Zestaw ten służył do transportu, tankowania oraz pionowania rakiet V2 - pierwszej w historii broni, która przekroczyła granicę przestrzeni kosmicznej.
Logistyka „Meillerwagen”
Przyczepa „Meillerwagen” została opracowana przez wojskowe centrum badawcze w Peenemünde. Jej produkcję zlecono firmie Meiller Kipper, natomiast montaż końcowy realizowało przedsiębiorstwo Gollnow&Son. Proces obsługi rakiety wyglądał następująco:
- Transport rakiety w pozycji leżącej na stelażu przyczepy.
- Tankowanie rakiety po dotarciu na miejsce startu.
- Hydrauliczne podniesienie rakiety do pozycji pionowej.
Pompa hydrauliczna przyczepy była zasilana silnikiem spalinowym pochodzącym z wczesnych wersji Volkswagena Garbusa. Waga zestawu była imponująca: sama przyczepa z układem hydraulicznym ważyła ponad 11 ton, do tego dochodziły 4 tony masy własnej rakiety oraz 9 ton paliwa (alkohol i ciekły tlen).