Ursus - to nazwa, która dla wielu polskich rolników jest synonimem niezawodności i "polskiej mocy" w świecie maszyn rolniczych. Marka ta, z wieloletnią tradycją, przeszła przez wiele transformacji, od czasów produkcji licencyjnej po własne innowacje, a jej historia jest nierozerwalnie związana z rozwojem polskiego rolnictwa. W ostatnich latach marka Ursus przeżywa renesans, wprowadzając nowe modele i zwiększając sprzedaż zarówno na rynku krajowym, jak i zagranicznym.
Geneza i Rozwój Marki Ursus
Historia ciągników rolniczych marki Ursus sięga lat 50. XX wieku. W 1957 roku rozpoczęto prace nad nowym prototypem, który miał zastąpić starszy model C-45. Pierwsze kroki opierały się na licencji czechosłowackiej firmy Zetor, a model bazujący na Zetorze 4011 oraz jego modernizacje stanowiły podstawę rozwoju. W latach 60. XX wieku, w ramach współpracy polsko-czechosłowackiej, powstał Polsko-Czechosłowacki Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Ciągników (PCOBRC) w Brnie. Tam polscy inżynierowie pod kierownictwem inż. Czesława Sławskiego pracowali nad ciężkim ciągnikiem rolniczym klasy 1.4 tony, który otrzymał roboczą nazwę NUR 1.4. Ten projekt stał się protoplastą całej rodziny ciężkich ciągników Ursus.
Produkcja seryjna modelu Ursus C-385, znanego w Czechosłowacji jako Zetor 8011, rozpoczęła się w lipcu 1969 roku. Kolejna modernizacja, oznaczona jako M87, pojawiła się na liniach produkcyjnych w 1990 roku. W jej ramach wprowadzono 10 typów ciągników o mocach od 58,8 kW do 113,8 kW.
W latach 1968-1972 trwały prace nad nową, polską rodziną ciągników rolniczych o mocy 22-60 kW (prototypy z serii U). Mimo wysokich ocen uzyskanych w badaniach, nigdy nie weszły one do produkcji seryjnej, ponieważ dla fabryki Ursus wybrano ścieżkę rozwoju opartą na licencjach. Wśród potencjalnych partnerów znalazły się firmy takie jak Deutz, Fiat, International Harvester (IHC) i Massey Ferguson. Ostatecznie wybrano ofertę Massey-Ferguson, której licencję na ciągniki rolnicze (MFP nr Li-1118) zakupiono w 1974 roku. Zakupiono również licencje na kluczowe podzespoły, w tym systemy pneumatyki hamulcowej od WABCO, alternatory, silnik wysokoprężny Perkins oraz rotacyjne pompy wtryskowe od Lucas CAV.
Po podpisaniu kontraktu z Massey Ferguson, montaż pierwszych ciągników MF 235 rozpoczął się z 5-letnim opóźnieniem. Produkcja obejmowała 12 modeli z dwóch serii: pomostowej 200 i kabinowej 500.
Ważnym momentem w historii marki było rozpoczęcie przez firmę POL-MOT Warfama S.A. (od 2012 roku URSUS S.A.) montażu ciągników w zakładzie byłej Fabryki Samochodów Ciężarowych w Lublinie 20 grudnia 2011 roku. Ciągniki te były następnie sprzedawane pod marką Ursus.
Powrót Marki Ursus na Rynek i Nowe Modele
Przełom lat 2024 i 2025 był okresem intensywnych zmian dla marki Ursus. Niespodziewane przejęcie przez inwestora z Ukrainy, zapowiedzi rozszerzenia produkcji i obecność na targach Agro Show 2025 sygnalizowały powrót marki na rynek. Pomimo obaw o przyszłość, pojawiły się pierwsze oznaki dobrej kondycji przedsiębiorstwa. Plany produkcyjne na przyszły rok zostały wykonane, a przyszłość rysuje się ambitnie. Fabryki w Dobrym Mieście i Lublinie wymagają inwestycji, ale sprzedaż ruszyła z impetem.
Na targach Agro Show 2025, dzięki uprzejmości firmy Poltraktor, która użyczyła marki miejsca, przedstawiciele Ursusa aktywnie odpowiadali na pytania rolników. Obecność na targach i imprezach branżowych jest kluczowa dla Ursusa, zwłaszcza po okresie zawieszenia działalności przedsiębiorstwa w upadłości, kiedy to promocja i marketing były ograniczone.
W tym czasie powstał prototyp przyczepy skorupowej D-914 o ładowności 14 ton, która obecnie czeka na homologację. Na Agro Show zaprezentowano również inne, dobrze znane maszyny, w tym przyczepy skrzyniowe serii D-600 (o ładowności od 6 do 12 ton), przyczepę skorupową T-083/A (10 ton) i T-041 (7 ton), a także prasę zwijającą Z-543/A, przeznaczoną dla mniejszych i średnich gospodarstw, charakteryzującą się mocnym zgniotem.
Wśród prezentowanych maszyn znalazł się również rozrzutnik obornika, torfu i kompostu Ursus N-218/A1. Wersja pokazana na Agro Show może współpracować z ciągnikiem o mocy 61 KM i jest produkowana z adapterem poziomym dwubębnowym. Napęd przenośnika podłogowego może być mechaniczny lub hydrauliczny.
Najważniejszą informacją dotyczącą przyszłości marki jest zamiar wprowadzenia na rynek nowych ciągników o mocy od około 80 KM do 120 KM. Pojazdy te mają bazować na projektach, które niedawno opuściły fabrykę w Lublinie, co oznacza, że ich design i konstrukcja nie zdążyły się zestarzeć.
Ciągniki Ursus w Klasie Mocy 80-95 KM
W kontekście poszukiwania ciągników o mocy w przedziale od 80 do 95 KM, marka Ursus oferuje modele, które cieszą się zainteresowaniem rolników ze względu na połączenie tradycji z nowoczesnymi rozwiązaniami. Poniżej przedstawiamy przegląd wybranych modeli, ich dane techniczne i ceny deklarowane przez handlowców.
Ursus C-385 i C-395 Power
Model Ursus C-385 jest blisko spokrewniony z modelem C-382. Jest to wszechstronny traktor, nadający się do prac rolniczych, transportowych, komunalnych i pomocniczych. W porównaniu do swojego pierwowzoru, zmieniono silnik, skrzynię przekładniową oraz mosty napędowe. Maksymalna prędkość pozostała bez zmian, jednak Ursus C-385 posiada mocniejszy podnośnik tylny TUZ o udźwigu do 3600 kg, co znacząco zwiększa jego możliwości.
Podobnie jak w modelu C-382, zastosowano dwusekcyjny rozdzielacz, z opcją rozszerzenia do trzech sekcji oraz dodatkowych dwóch z przodu. Ciągnik standardowo wyposażony jest w zaczep transportowy etażowy i przedni, a także komplet obciążników przednich i tylnych.
Kabina Ursusa C-385 charakteryzuje się czterema słupkami i uchylnym dachem, co zapewnia dobrą widoczność i bezpieczeństwo pracy. Jest ergonomiczna i ułatwia eksploatację maszyny. Nowoczesny wygląd podkreśla maska ciągnika. Standardowe wyposażenie obejmuje ogrzewanie, spryskiwacze i wycieraczki (przednie i tylne) oraz komplet reflektorów roboczych.
Sercem Ursusa C-385 jest czterocylindrowy silnik Perkins 854E-E34TA, spełniający normę emisji spalin Stage IIIB. Turbodoładowana jednostka z chłodnicą powietrza współpracuje ze skrzynią biegów Carraro 24x12 z technologiami Powershuttle (rewers na żądanie z utrzymaniem prędkości) i Power Shift, a także z biegami pełzającymi. Sprzęgło jest dwutarczowe, suche, z niezależnym sterowaniem.
Model Ursus C-395 Power jest niemal bliźniaczym wariantem C-385, z tą różnicą, że posiada o 5 KM większą moc (przy 2200 obr./min) i mocniejszy podnośnik tylny w standardzie (do 3600 kg). Zwiększony jest również moment obrotowy, wynoszący 395 Nm przy 1600 obr./min.
Oba modele są dostępne w opcji finansowania fabrycznego Ursusa. Ceny nowych ciągników na portalach ogłoszeniowych, w zależności od wyposażenia, wahają się od 130 000 do 140 000 zł brutto.
Ursus C-380: Sukces Sprzedażowy i Opinie Użytkowników
Model Ursus C-380, wprowadzony na rynek na przełomie 2014 i 2015 roku, szybko zdobył popularność, stając się hitem sprzedaży wśród ciągników wszystkich marek w latach 2016-2017. Wyprzedzał w rankingach sprzedaży takie maszyny jak Zetor Major 80 czy New Holland TD 5.85.
Kluczowymi czynnikami sukcesu C-380 była korzystna cena (katalogowa cena netto wynosiła 99,6 tys. zł, a z promocją z ładowaczem czołowym około 110 tys. zł), a także sprawdzony, wolnossący silnik o dużej pojemności, bez kosztownych w serwisowaniu "ekododatków". W początkowej fazie produkcji C-380 był napędzany 4-cylindrowym, turbodoładowanym silnikiem Perkinsa 1104D IIIA o pojemności 4,4 litra, osiągającym moc 75 KM przy 2200 obr./min i moment obrotowy 307 Nm przy 1400 obr./min. Jednostka ta, zasilana rotacyjną pompą wtryskową, cieszyła się uznaniem rolników za elastyczność i niskie zużycie paliwa (około 5-7 l/ha w zależności od prac).
Przeniesienie napędu w C-380 zapewniała przekładnia Carraro 12/12 z mechanicznym napędem na przednie koła. Użytkownicy chwalili skrzynię za płynną pracę i dobre zestopniowanie przełożeń. Układ hydrauliczny wyposażony był w pompę o wydajności 50 l/min, a tylny podnośnik TUZ miał udźwig 2,6 tony. Z tyłu, przy prawym błotniku, znajdowała się dźwignia sterowania podnośnikiem, a także duży filtr układu hydrauliki roboczej i skrzyni biegów.
Kabina C-380, choć wykończona twardym tworzywem sztucznym, była uważana za komfortową. Klimatyzacja działała sprawnie, a komputer pokładowy umożliwiał kontrolę czasów pracy i sterowanie oświetleniem roboczym. Panel sterowania umieszczony na prawym błotniku, choć funkcjonalny, bywał krytykowany za przypadkowe wciskanie przycisków.
Rolnicy doceniali prostotę konstrukcji C-380, co przekładało się na łatwość serwisu i niskie koszty napraw. Wczesne wersje silnika Perkinsa (Stage IIIA) były szczególnie cenione za brak DPF, DOC i SCR. Z czasem, ze względu na normy emisji spalin, wprowadzano nowe silniki, m.in. Deutz (krótko), a następnie Kohler.
Warto zaznaczyć, że polski producent stale wprowadzał zmiany i modernizacje, co w późniejszych latach mogło wpływać na pierwotną prostotę konstrukcji. Wprowadzenie silnika Perkinsa z normą Stage IIIB (3,4l z DPF) oraz silnika Kohler stanowiło odpowiedź na nowe regulacje, choć wiązało się to z potencjalnymi kosztami serwisowymi.
Używane Ciągniki Ursus C-380: Dostępność i Ceny
Na rynku wtórnym Ursus C-380, zwłaszcza w wersjach z silnikiem Perkinsa 4,4l (Stage IIIA), jest nadal cenionym wyborem. Opinie o tych maszynach są zazwyczaj pozytywne, a części zamienne są w miarę dostępne. Podaż używanych egzemplarzy nie jest duża, co świadczy o tym, że rolnicy nadal z nich korzystają lub sprzedają je niepublicznie.
Przykładowe oferty używanych Ursusów C-380 na rynku wtórnym:
- Egzemplarz z woj. świętokrzyskiego (2016 r., silnik Perkins 4,4l bez DPF, 1090 mth, zakupiony w polskim salonie w 2017 r.): cena 125 000 zł.
- Egzemplarz sprowadzony z Niemiec (2017 r., silnik Perkins Stage IIIB 3,4l z DPF, ok. 3,5 tys. mth, klimatyzacja, oryginalny ładowacz Ursus): cena ok. 110 000 zł.
- Egzemplarz z woj. lubelskiego (sprowadzony z Francji, 2018 r., z ładowaczem czołowym Ursus, ok. 850 mth): cena 125 000 zł.
- Egzemplarz z okolic Jedwabne (model C-380K z 2020 r., silnik Kohler bez DPF i AdBlue, WOM 540/1000, klimatyzacja, ładowacz Metal-Technik, 1,3 tys. mth): cena 100 000 zł.
Naszym zdaniem, Ursus C-380 z okresu produkcji przez Pol-Mot to rozsądny wybór na używany ciągnik o mocy około 75 KM. Należy unikać wersji z silnikiem Deutz, które były produkowane krótko. Modele z silnikiem Perkinsa Stage IIIA oferują niski koszt eksploatacji i prostą konstrukcję.
Inne Modele Ursusa i Rynek Ciągników Używanych
Historia marki Ursus to także inne modele, które zasługują na uwagę, zwłaszcza na rynku wtórnym. W segmencie mocy od 80 do 90 KM, oprócz wspomnianych modeli, można znaleźć również inne propozycje, które sprawdziły się w polskich gospodarstwach.
Ursus C-385 (starsze generacje)
Model Ursus C-385, nawet po latach, wciąż kusi potencjalnych nabywców możliwością zakupu klasycznego ciągnika z dobrze znaną mechaniką, często w cenach atrakcyjniejszych niż porównywalne maszyny zachodnie. Wzrost zainteresowania tymi modelami spowodował również wzrost ich cen.
Starsze wersje C-385 były wyposażane w silniki DS Martin (znane również z Zetorów), często czterocylindrowe, oraz przekładnie 16/9, które miewały swoje kaprysy.
Analiza Rynku Ciągników Używanych w Klasie 80-90 KM
Na rynku wtórnym w klasie mocy od 80 do 90 KM można znaleźć wiele ciekawych propozycji, zarówno krajowych, jak i zagranicznych. Warto zwrócić uwagę na:
- Ciągniki krajowe: Oprócz Ursusów, na polach nadal pracują liczne maszyny MTZ-82.
- Ciągniki czeskie: Solidne maszyny o masie około 6 ton, cenione przez rolników.
- MTZ/Belarus seria 820: Uważana za najbardziej konserwatywną serię wśród europejskich ciągników.
- Rumuńskie UTB: Model 833 (seria 3, produkcja 1994-2004) oferował 83 KM z 3,8 litra pojemności, jednak dostęp do części i serwisu był utrudniony.
- Ciągniki zachodnie:
- John Deere: Seria 6010 (lub 6000) cieszy się dużą popularnością.
- Fendt: Model Farmer 308C, jeszcze sprzed wprowadzenia rewolucyjnego napędu.
- Deutz: Modele Agrotron 90 oraz 85 Mk3 są obecnie jednymi z popularniejszych i liczniejszych na portalach ogłoszeniowych.
- New Holland: Modele TL80 i TL90, pod nowym logo zyskały na jakości wykonania.
- Renault: Używane maszyny z logo trapezowym (np. Ares 630RZ) wciąż kuszą atrakcyjnymi cenami.
- Włoscy producenci: Oferowali wiele modeli w tym segmencie mocy.
- Maszyny z Japonii i Finlandii: Choć mniej popularne, mogą stanowić ciekawą alternatywę, jednak dostępność części jest kluczowym pytaniem.
Wybór odpowiedniego ciągnika, niezależnie od jego wieku, powinien być poprzedzony dokładnym zbieraniem informacji i analizą potrzeb gospodarstwa. Nowy lub używany nabytek musi przede wszystkim zarobić na siebie i zapewnić efektywną pracę.